İçeriğe atla

Dahiliye Nezâreti

Dahiliye Nezâreti
Genel bilgiler
Kuruluş tarihi1835 Umûr-ı Mülkiye Nezâreti
1837 Dahiliye Nezâreti
Önceki kurum
  • Sadâret Kethüdâsı
Kapanış tarihi4 Kasım 1922
Sonraki kurum
  • Türkiye Cumhuriyeti İçişleri Bakanlığı
TürüBakanlık
BağlılığıSadaret
AdresBâb-ı Âli, İstanbul, Osmanlı Devleti

Dahiliye Nazırlığı veya Dahiliye Nezareti, son dönem Osmanlı hükûmetlerinde içişlerinden sorumlu bakanlığa verilen isimdir.[1]

1891-1896 yılları arasında Dahiliye Nazırlığı yapan Halil Rifat Paşa

Osmanlı Devleti'nde günümüzdeki anlamda bakanlıkların (nazırlık) kurulmasından önce içişlerinden sorumlu ilk görevliye Sadaret Kethüdası adı verilmekteydi.[2] Divan-ı Hümayun üyesi olan bu makam padişah II. Mahmut döneminde yapılan reformlar sonucu 1835 yılında Umur-ı Mülkiye Nezareti adını aldı ve başına Pertev Paşa getirildi. Daha sonra 1837 yılında tekrar adı değiştirilerek Dahiliye Nezareti makamına dönüştürüldü ve başına Akif Paşa tayin edildi. Dahiliye Nazırlığı Mektupçu, Mutasarrıf, Kaymakam, Mülkiye Müfettişi ve Valiler gibi kamu görevlilerinin tayin, koordinasyon, bütçe ve idari işlerinden sorumluydu.

9 Aralık 1913 tarihinde çıkartılan Dahiliye Nezareti Teşkilat Nizamnamesi'yle yeniden düzenlenen Dahiliye Nazırlığına Emniyet-i Umumiye Müdüriyeti de (Emniyet Genel Müdürlüğü) bağlandı. Dahiliye Nazırlığı Osmanlı Devleti'nin yıkılışına kadar varlığını sürdürdü. Bu görevi son yapan kişi Haziran-Ekim 1922 tarihleri arasında görev alan Salih Hulusi Paşa olmuştur.

Nazırlar listesi[3][4]

Ayrıca bakınız

  • Son dönem Osmanlı Hükümeti

Kaynakça

  1. ^ "Osmanlıdan Günümüze İller İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Tarihi Gelişimi". 28 Eylül 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Eylül 2011. 
  2. ^ "Sadaret Kethüdalığından, İçişleri Bakanlığına, T.C. İçişleri Bakanlığı web sitesi". 28 Kasım 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Eylül 2011. 
  3. ^ Sicil-i Osmani, Mehmet Süreyya Bey
  4. ^ Son Dönem Osmanlı Erkan ve Ricali (1839 - 1922) Prosopografik Rehber, Sinan Kuneralp, ISIS Press, İstanbul, ISBN 9784281181, 1999

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Ali Rıza Paşa (sadrazam)</span> 217. Osmanlı sadrazamı

Ali Rıza Paşa ya da Düztaban Ali Rıza Paşa, Osmanlı Devleti'nin son yıllarında Harbiye Nazırı ve Bahriye Nazırı, Ayan Meclisi üyesi ve 2 Ekim 1919 - 3 Mart 1920 tarihlerinde VI. Mehmed saltanatında ve İstanbul'un işgal altında bulunduğu dönemde Sadrazamlık görevlerinde bulunmuş bir devlet adamı, Osmanlı müşiri.

<span class="mw-page-title-main">İsmail Fazıl Paşa</span>

İsmail Fazıl Paşa (Cebesoy) Türk asker ve siyasetçidir.

Erkân-ı Harbiye-i Umûmiye Riyaseti, Osmanlı İmparatorluğu'nda 1880-1922 yılları arasında, görev ve sorumluluk bakımından 1880-1908 yılları arasında Seraskerlik makamına, 1908-1922 yılları arası da Harbiye Nazırlığına bağlı olan ve harbiye nazırından sonra Osmanlı Ordusu'ndaki en yüksek askere verilen unvandır. 1908 yılından itibaren müstâkil bir yapıya kavuştu. Bu makam 1922 yılında saltanatın kaldırılmasıyla birlikte resmen ortadan kalktı.

<span class="mw-page-title-main">Avlonyalı Ferid Paşa</span> 207. Osmanlı sadrazamı

Avlonyalı Mehmed Ferid Paşa, Arnavut asıllı Osmanlı devlet adamı.

<span class="mw-page-title-main">Hariciye Nezâreti</span> Son dönem Osmanlı Hükümetlerinde devletin dış siyasetini yürüten kurum

Hariciye Nazırlığı ya da Hariciye Nezareti Son dönem Osmanlı Hükümetlerinde devletin dış siyasetini yürütmekle görevli, günümüzdeki Dışişleri bakanlığı'na karşılık gelen kurumdur. İstanbul'da günümüzde İstanbul Valiliği işlevini gören Babıali binasında sadrazamlıkla aynı binayı paylaşmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Harbiye Nezâreti</span>

Harbiye Nazırlığı veya Harbiye Nezareti, Osmanlı Devleti'nde savaş işlerine bakmakla görevli bakanlığın adıydı. Bütün Osmanlı ordusu günümüzde yerini Millî Savunma Bakanlığına bırakmış olan bu bakanlığa bağlıydı.

<span class="mw-page-title-main">Adliye Nezâreti</span>

Adliye Nezâreti ya da Adliye Nazırlığı Son dönem Osmanlı Hükûmetleri'nde bugünkü Adalet Bakanlığı'nın yaptığı işi yapan nazırlıktır. Türkiye'de Cumhuriyet'in kurulmasıyla birlikte önce Ankara'ya taşınmış ve sonrasında ise dilde sâdeleşme çalışmalarının ardından adı "Adalet Bakanlığı" olarak değişmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Maârif-i Umûmiye Nezâreti</span> Osmanlının son dönemlerinde eğitim işlerinden sorumlu bakanlık

Maarif Nazırlığı ya da Maarif Nezareti son dönem Osmanlı Hükümetleri'nde eğitim işlerinden sorumlu olan nazırlıktır.

Nafia Nazırlığı ya da Nafia Nezareti Osmanlı Devleti'nde Bayındırlık Bakanlığı'na verilen isimdir.

<span class="mw-page-title-main">Ticaret ve Ziraat Nezâreti</span>

Ticaret ve Ziraat Nazırlığı, Osmanlı Devleti'nde ticaret ve tarım işlerinden sorumlu bakanlığa verilen isimdir.

<span class="mw-page-title-main">Posta ve Telgraf Nezâreti</span> Osmanlıda posta ve telgraf bakanlığı

Posta ve Telgraf Nazırlığı Son dönem Osmanlı Hükümetleri'nde posta ve telgraf hizmetlerini yürütmekle sorumlu bakanlıktı. Kuruluşun merkezi İstanbul'da, günümüzde Eminönü'nde bulunan ve Büyük Postane olarak anılan Sirkeci'deki binaydı.

<span class="mw-page-title-main">Beyrut Vilayeti</span> 1888 yılında Şam Vilayetinden ayrılarak kurulmuş Osmanlı Devleti vilayeti

Beyrut Vilayeti, 1888 yılında Suriye Vilayeti'nden ayrılarak kurulmuş Osmanlı Devleti vilayetiydi. Vilayet merkezi Beyrut'tu.

Hazine-i Hassa Nazırlığı Osmanlı Devleti'nde padişahın özel gelir ve giderlerinden sorumlu nazırlıktı.

<span class="mw-page-title-main">Evkaf-ı Hümâyun Nezâreti</span>

Evkaf Nâzırlığı veya Evkaf-ı Hümâyun Nezâreti,, son dönem Osmanlı hükûmetlerinde vakıf kurumlarından sorumlu olan nâzırlıktır.

<span class="mw-page-title-main">Maliye Nezâreti</span>

Maliye Nâzırlığı veya Maliye Nezâreti, son dönem Osmanlı hükûmetlerinde maliye işlerinden sorumlu olan nâzırlıktır.

<span class="mw-page-title-main">Mehmed Celal Bey</span> Osmanlı devlet adamı

Mehmed Celâl Bey Osmanlı Devleti'nin son döneminde birçok valiliklerde ve Dahiliye Nazırlığı'nda bulunmuş bir devlet adamı ve Ermeni Kırımı şahidiydi.

Damad Arif Hikmet Paşa (1872-1942), Osmanlı devlet adamıdır.

Adil Bey, Osmanlı siyasetçi.

Mehmed Ziya Paşa (1860-?), Son Osmanlı döneminde siyaset adamı.

<span class="mw-page-title-main">Kürt Ahmed İzzet Paşa</span> Osmanlı Kürt, vali ve bakan

Kürt Ahmed İzzet Paşa, Kambur Ahmed İzzet Bey olarak da bilinir,, bir Osmanlı Kürt, vali ve bakandır. Kürt Said Paşa'nın üvey kardeşi ve Mehmed Şerif Paşa ile Kürt Fuad Paşa'nın amcası Hüseyin Paşa'nın oğludur.