İçeriğe atla

Dünya nüfusu

MÖ 10.000'den 2023'e kadarki dünya nüfusunun artışının grafiği.
2018'deki dünya nüfusunu gösteren bir harita. Her bir kare, yarım milyon insanı temsil etmektedir.

Dünya nüfusu ya da dünya insan nüfusu, dünya üzerinde yaşayan insan sayısını belirtmektedir. Birleşmiş Milletler tarafından Kasım 2022'de yapılan açıklamaya göre, dünya nüfusu 8 milyarı aşmıştır.[1][2] Dünyadaki insan nüfusunun 1 milyara ulaşması, modern insanlığın ortaya çıkışından sonra 200.000 yıldan fazla zaman aldı ve 8 milyara ulaşması sadece 219 yıl sürdü.[2] 20. yüzyılın son 70 yılında dünya nüfusu tarihte en hızlı yükselişini gösterdi.

İnsan nüfusu, 1315–1317 arasındaki Büyük Kıtlık ve 1346–1353 arasındaki Kara Veba'nın sona ermesinin ardından sürekli bir büyüme yaşadı. En yüksek küresel nüfus artış oranları, yılda %1,8'in üzerinde artışlarla 1955 ile 1975 yılları arasında gerçekleşti ve 1965–1970 arasında %2,1 ile zirve yaptı.[3] Büyüme oranı, 2015 ile 2020 yılları arasında %1,1'e geriledi ve 21. yüzyılda daha da düşeceği tahmin edilmektedir.[4] Dünyadaki insan nüfusu hâlâ artmaktadır, ancak değişen doğurganlık ve ölüm oranları nedeniyle uzun vadeli gidişatı hakkında önemli bir belirsizlik de bulunmaktadır.[5][6] Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi, 2050 yılına kadar dünyadaki nüfusun 9–10 milyar olacağını, 21. yüzyılın sonuna kadar ise 10–12 milyar arasında olacağını tahmin etmektedir.[7] Diğer demograflar ve araştırmacılar ise, insan nüfusunun 21. yüzyılın ikinci yarısında azalmaya başlayacağını tahmin etmektedir.[8] 2020 yılında, dünyadaki ortalama insan yaşı 31 idi.[9]

Küresel olarak toplam doğum sayısı 2015–2020 arasında "yılda 140 milyon" olup, bunun 2040–2045 yılları arasında "141 milyon/yıl" ile zirveye ulaşacağı ve ardından 2100 yılına kadar yavaş yavaş yılda 126 milyona kadar düşeceği tahmin edilmektedir.[10] Toplam ölüm sayısı şu an "yılda 57 milyondur" ve 2100 yılına kadar istikrarlı bir şekilde yılda 121 milyona çıkması beklenmektedir.[10]

Tarihçe

Çatalhöyük yerleşiminin bir modeli. Çatalhöyük, M.Ö 7.000'de muhtemelen dünyadaki en büyük yerleşim yeriydi.

Tarımın ortaya çıktığı M.Ö 10.000 civarlarındaki insan nüfusuna yönelik tahminler, 1 milyon ile 15 milyon arasında değişmektedir.[11][12] Tarım ile birlikte insan nüfusu hızlı bir şekilde büyümeye başladı.[13] Yaklaşık M.Ö 8.500'lerde dünyadaki en büyük yerleşimler, günümüzde Filistin sınırlarında bulunan Eriha gibi köylerdi ve sadece birkaç yüz kişiye ev sahipliği yapıyorlardı. M.Ö 7.000'de, o sıralar muhtemelen dünyadaki en büyük yerleşim yeri olan, Orta Anadolu'da yer alan Çatalhöyük'te 5.000 ila 10.000 insan yaşıyordu. M.Ö 5.000 ila 4.000 arasında, Bereketli Hilal adı verilen Orta Doğu bölgesinde 10.000 kişilik şehirler birer birer ortaya çıkmaya başladı.

M.Ö 2.250'de Akad İmparatorluğu'nda yaklaşık 1 milyon kişi yaşıyordu.[14] M.Ö 2.800 civarlarında dünya nüfusu 50 milyona vardı.[15] M.Ö 2'de Çin'deki Han Hanedanlığı'nın nüfusu yaklaşık 57 milyondu;[16] Çin'in nüfusu daha sonra M.S 1200'e gelindiğinde 123 milyon kadar büyüdü ve 1393'te kıtlık, hastalık ve Moğol istilalarının ortak bir sonucu olarak 65 milyona geriledi.[17][18] M.S 4. yüzyılda, sadece doğu ve batı Roma İmparatorluğu'nda toplam 50 ila 60 milyon insan yaşıyordu.[19] M.Ö 1. yüzyıldan M.S 4. yüzyıla kadar Antik Dünya'nın en önemli yerleşimlerinden biri olan Roma, bu dönemde nüfusu 1 milyonu aşan ilk şehir oldu.[20]

İslam'ın Altın Çağı'nın en önemli bilim, kültür ve sanat merkezlerinden biri olan Bağdat, M.S 750 yılındaki kayıtlara göre 500 binlik nüfusuyla, 1 milyonluk Çin şehri Çang'an'dan sonra dünyanın en kalabalık şehriydi.[21]

13. yüzyılda Küçük Asya'nın (Anadolu) nüfusu 6 milyon civarındaydı.[22] İlk olarak M.S 6. yüzyılda kaydedilen hıyarcıklı vebalar; ölümcüllüğünün zirvesine kemeler ve onların pireleri ile yayılan, 1347'de Himalayalar'da ortaya çıkmış ve sadece 6 yıl içerisinde Avrasya ve Kuzey Afrika'da 75 ila 200 milyon insanı öldürmüş olan Kara Ölüm ile ulaşarak nüfusu yarı yarıya düşürdü.[23][24][25] 1315–1317 arasında gerçekleşen Büyük Kıtlık ve Kara Ölüm'den sonra –yaklaşık 55 milyonluk bir nüfusu olan Amerikan yerlilerinin 15. ve 16. yüzyıllarda kıtanın Avrupalılar tarafından sömürgeleştirilmesiyle birlikte %95'inin öldürülmesi gibi bölgesel istisnalara rağmen– nüfusta sürekli bir artış görüldü.[26][27]

1542 yılında dünya nüfusu yaklaşık 500 milyondu.[15] 1800–1804 civarlarında insan nüfusu bir milyara ulaştı.[28] 1908'de Almanya'da, Haber–Bosch işlemi kullanılarak amonyak ilk kez endüstriyel ölçekte azottan sentezlenmeye başlandı ve bunun sonucu olarak inorganik kimyasal gübreler ortaya çıktı. Bir çalışmaya göre, "dünya nüfusunun yarısının aç kalmasını engelleyen" bu gelişmenin de büyük katkısıyla dünya nüfusu katlanarak artmaya devam etti;[29] 1930'da iki, 1960'ta üç, 1975'te dört, 1987'de beş ve 1999'da altı milyarı gördü.[28] 1968 yılı, %2,07 ile insan nüfusunun büyüme oranının zirvesini gördüğü yıldı.[30] 20. yüzyılda dünyanın en kalabalık ülkelerini sırasıyla Çin (1982'de 1 milyara ulaştı), Hindistan (1991'de yaklaşık 846 milyondu), Sovyetler Birliği (1989'da yaklaşık 286 milyondu) ve Amerika Birleşik Devletleri (1990'da yaklaşık 248 milyondu) oluşturuyordu.

1994'te uzaydan görüldüğü hâliyle gece saatinde dünyayı gösteren bu fotoğraf, insanların gezegen üzerinde ne kadar yayıldığını gözler önüne seriyor. Parlak ışıklar, hem en yoğun yerleşim bölgelerini hem de finansal olarak bu aydınlatmayı yapabilecek olan bölgeleri gösteriyor.

21. yüzyılda insan nüfusu katlanarak artmaya devam etti. Ekim 2011'de dünya nüfusu yedi milyarı aştı.[31] Ağustos 2021'de dünyada 7,8 milyar insan vardı.[31] Kasım 2022'de ise nüfus 8 milyarı aştı.[32] 21. yüzyılın en kalabalık ülkelerini sırasıyla Hindistan, Çin, Amerika Birleşik Devletleri, Endonezya, Pakistan, Nijerya, Brezilya gibi ülkeler oluşturmaktadır. Birleşmiş Milletler'in 2023 yılındaki verilerine göre Hindistan, uzun bir süre boyunca "dünyanın en kalabalık ülkesi" ünvanını elinde bulunduran Çin'in nüfusunu geçerek bu ünvanın yeni sahibi oldu.[33]

Kilometre taşları

  • 1 milyara 1802 yılında ulaşılmıştır.
  • 2 milyara 1927 yılında ulaşılmıştır.
  • 3 milyara 1961 yılında ulaşılmıştır.
  • 4 milyara 1971 yılında ulaşılmıştır.
  • 5 milyara 1987 yılında ulaşılmıştır.
  • 6 milyara 12 Ekim 1999 tarihinde ulaşılmıştır.[34]
  • 7 milyara Ekim 2011 tarihinde ulaşılmıştır.[34]
  • 8 milyara 15 Kasım 2022 tarihinde ulaşılmıştır

Birleşmiş Milletler Nüfus Projeksiyonu

  • 9 milyara 2037 yılında ulaşılacaktır.[35]
  • 10 milyara 2058 yılında ulaşılacaktır.[35]
  • 10,4 milyara 2078 yılında ulaşılacaktır.[35]

Nüfus sıralamasında ilk 10 ülke

Sıra Ülke Nüfus Yüzde Tarih Kaynak
1. Hindistan Hindistan1.425.775.850 %17,8 14 Nisan 2023 [36]
2. Çin Çin1.412.600.000 %17,6 31 Aralık 2021 [37]
3. Amerika Birleşik Devletleri Amerika Birleşik Devletleri334.633.076 %4,17 16 Nisan 2023 [38]
4. Endonezya Endonezya275.773.800 %3,44 1 Temmuz 2022 [39]
5. Pakistan Pakistan229.488.994 %2,86 1 Temmuz 2022 [40]
6. Nijerya Nijerya216.746.934 %2,70 1 Temmuz 2022 [40]
7. Brezilya Brezilya216.024.545 %2,69 16 Nisan 2023 [41]
8. Bangladeş Bangladeş168.220.000 %2,10 1 Temmuz 2020 [42]
9. Rusya Rusya146.188.000 %1,83 2 Haziran 2023 [43]
10. Meksika Meksika128.271.248 %1,60 31 Mart 2022 [44]
Dünya Nüfusu[45]
#En kalabalık ülkeler Yıllara göre nüfusları
Mevcut nüfusu en yüksek olan beş ülkenin 1901–2021 yılları arasındaki nüfus grafiği.
2000 2015 2023 2030
1Hindistan Hindistan1,053 1,311 1,425 1,528
2Çin Çin1,270 1,376 1,412 1,416
3Amerika Birleşik Devletleri Amerika Birleşik Devletleri283 322 335 356
4Endonezya Endonezya212 258 275 295
5Pakistan Pakistan136 208 229 245
6Brezilya Brezilya176 206 216,7 228
7Nijerya Nijerya123 182 216,5 263
8Bangladeş Bangladeş131 161 168 186
9Rusya Rusya146 146 147 149
10Meksika Meksika103 127 128 148
Toplam dünya nüfusu6,127 7,349 8,053 8,501

Ayrıca bakınız

  • Nüfuslarına göre ülkeler listesi

Kaynakça

  1. ^ "BM: Dünya nüfusu 8 milyar oldu". TRT Haber. 15 Kasım 2022. 15 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Mayıs 2024. 
  2. ^ a b Kight, Stef W.; Lysik, Tory (14 Kasım 2022). "The human race at 8 billion" (İngilizce). Axios. 14 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Mayıs 2024. 
  3. ^ "World Population Prospects". United Nations. 24 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Mayıs 2024. 
  4. ^ "World Population Prospects, Standard Projections, Archive, 2019 Revision". United Nations. 2019. 3 Mart 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Mayıs 2024. 
  5. ^ "World Population Growth". Our World in Data. 9 Mayıs 2013. 13 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ekim 2016. 
  6. ^ "Dünya nüfusunun 2050'ye kadar yüzde 20–30 artması bekleniyor". NTV. 10 Temmuz 2022. 10 Temmuz 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Nisan 2023. 
  7. ^ "Dünya Nüfus Beklentileri, 2022, Grafikler / Profiller". Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi. 2022. 
  8. ^ Cave, Damien; Bubola, Emma; Sang–Hun, Choe (22 Mayıs 2021). "Long Slide Looms for World Population, With Sweeping Ramifications" (İngilizce). The New York Times. ISSN 0362-4331. 28 Aralık 2021 tarihinde kaynağındanSınırlı deneme süresince özgürce erişilebilir, normalde ise abonelik gereklidir arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Mayıs 2021. 
  9. ^ "World", The World Factbook (İngilizce), Central Intelligence Agency, 19 Ekim 2021, 26 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi, erişim tarihi: 1 Kasım 2021 
  10. ^ a b "Dünya Nüfus Beklentileri, 2019, Grafikler / Profiller". Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi. 2019. 
  11. ^ Tellier, Luc–Normand (2009). Urban World History: An Economic and Geographical Perspective (İngilizce). PUQ. s. 26. ISBN 978-2-7605-1588-8. 26 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Ağustos 2021. 
  12. ^ Thomlinson, Ralph (1975). Demographic Problems: Controversy Over Population Control. 2 (İngilizce). Dikenson Publishing Company. ISBN 978-0-8221-0166-6. Erişim tarihi: 28 Mayıs 2024. 
  13. ^ Balter, Michael (22 Haziran 2009). "Ancient Waves of (Wild) Grain" (İngilizce). Science. doi:10.1126/article.31143. 10 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ekim 2021. 
  14. ^ Harari, Yuval Noah (2015). Hayvanlardan Tanrılara Sapiens: İnsan Türünün Kısa Bir Tarihi. Genç, Ertuğrul tarafından çevrildi. İstanbul: Kolektif Kitap. ss. 78, 89, 113, 249. ISBN 978-605-5029-35-7. 
  15. ^ a b "Hyde (History database of the Global Environment)" (İngilizce). Netherlands Environmental Assessment Agency. 25 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ekim 2021. 
  16. ^ Beck, Mansvelt (1986). "The Fall of Han". Twitchett, Denis; Loewe, Michael (Ed.). The Cambridge History of China: Volume I: The Ch'in and Han Empires, 221 B.C. – A.D. 220 (İngilizce). 1.. Cambridge: Cambridge University Press. ss. 595-596. ISBN 978-0-521-24327-8. 
  17. ^ Vallin, Jacques; Wunsch, Guillaume; Caselli, Graziella (3 Ocak 2006). Demography: Analysis and Synthesis, Four Volume Set: A Treatise in Population (İngilizce). Academic Press. s. 34. ISBN 9780127656601. 10 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ekim 2021. 
  18. ^ Thieme, Horst R. (2003). Mathematics in Population Biology (İngilizce). Princeton University Press. s. 285. ISBN 9780691092911. 10 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ekim 2021. 
  19. ^ Harl, Kenneth W. (1998). "Population Estimates of the Roman Empire" (İngilizce). Tulane.edu. 7 Mayıs 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  20. ^ Davarcı, Ayşe Sadberk (31 Mayıs 2019). "Şehirler Nereden Geldi, Nereye Gidiyor?". Başlangıç Noktası. 23 Mart 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Mart 2024. 
  21. ^ Ponting, Clive (2008). World History: A New Perspective (İngilizce). Random House. s. 308. ISBN 978-1-4090-4639-4. 23 Mart 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Mart 2024. 
  22. ^ Russell, J. C. (1958). "Late Ancient and Medieval Population". Transactions of the American Philosophical Society (İngilizce). 48 (3). ss. 93-99. doi:10.2307/1005708. ISSN 0065-9746. JSTOR 1005708. 
  23. ^ Zietz, Björn P.; Dunkelberg, Hartmut. "The history of the plague and the research on the causative agent Yersinia pestis" (İngilizce). 207 (2). doi:10.1078/1438-4639-00259. 10 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ekim 2021. 
  24. ^ #author.fullName<nowiki>}</nowiki. "Plague never went away – now it could re-emerge in drug-resistant form". New Scientist (İngilizce). 26 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Nisan 2023. }
  25. ^ Zietz, Björn P.; Dunkelberg, Hartmut (14 Kasım 2004). "The history of the plague and the research on the causative agent Yersinia pestis". International Journal of Hygiene and Environmental Health (İngilizce). 207 (2). ss. 165-178. doi:10.1078/1438-4639-00259. PMC 7128933 $2. PMID 15031959. 
  26. ^ Snow, Dean R. (16 Haziran 1995). "Microchronology and Demographic Evidence Relating to the Size of Pre-Columbian North American Indian Populations". Science (İngilizce). 268 (5217). ss. 1601-1604. Bibcode:1995Sci...268.1601S. doi:10.1126/science.268.5217.1601. PMID 17754613. 
  27. ^ "The Story Of... Smallpox – and other Deadly Eurasian Germs". Public Broadcasting Service (İngilizce). 29 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  28. ^ a b "World's population reaches six billion". BBC (İngilizce). 5 Ağustos 1999. 15 Nisan 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  29. ^ Smil, Vaclav (1999). "Detonator of the population explosion". Nature (İngilizce), 400. s. 415. doi:10.1038/22672. 8 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ekim 2021. 
  30. ^ "Population growth rate, World, 1950 to 2099". Our World In Data (İngilizce). 11 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  31. ^ a b Chamie, Joseph (11 Şubat 2020). "World Population: 2020 Overview". Yale Üniversitesi (İngilizce). 9 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  32. ^ "BM'ye göre dünya nüfusu bugün 8 milyara ulaştı". BBC News Türkçe. 15 Kasım 2022. 15 Kasım 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Nisan 2023. 
  33. ^ "Hindistan'ın nüfusu Çin'i geçti". TRT Haber. 5 Mayıs 2023. 23 Mart 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Mart 2024. 
  34. ^ a b 'Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu
  35. ^ a b c "World Population Projections - Worldometer". www.worldometers.info (İngilizce). 10 Ağustos 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Aralık 2023. 
  36. ^ "Spotlight on family planning as India surpasses China as world's most populous country". France 24 (İngilizce). 14 Nisan 2023. 14 Nisan 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Nisan 2023. 
  37. ^ "STATISTICAL COMMUNIQUÉ OF THE PEOPLE'S REPUBLIC OF CHINA ON THE 2022 NATIONAL ECONOMIC AND SOCIAL DEVELOPMENT". www.stats.gov.cn. 28 Şubat 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Nisan 2023. 
  38. ^ "Population Clock". www.census.gov. 26 Nisan 2004 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Nisan 2023. 
  39. ^ "Badan Pusat Statistik". www.bps.go.id. 8 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Nisan 2023. 
  40. ^ a b "World Population Prospects - Population Division - United Nations". population.un.org. 15 Eylül 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Nisan 2023. 
  41. ^ "IBGE | Portal do IBGE | IBGE". www.ibge.gov.br. 10 Ocak 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Nisan 2023. 
  42. ^ "Arşivlenmiş kopya" (PDF). 8 Haziran 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 17 Nisan 2023. 
  43. ^ Times, The Moscow (30 Mayıs 2022). "Russia Reports 147M Population in 2021". The Moscow Times (İngilizce). 30 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Nisan 2023. 
  44. ^ "Mexico Population | Moody's Analytics". www.economy.com. 18 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Nisan 2023. 
  45. ^ "World Population Prospects - Population Division - United Nations". population.un.org. 16 Ağustos 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ağustos 2023. 

Dış bağlantılar

[]

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Amerika Birleşik Devletleri</span> Kuzey Amerikada bulunan ülke

Amerika Birleşik Devletleri, yaygın olarak Birleşik Devletler veya Amerika olarak bilinir. Kuzey Amerika kıtasında, Kanada ve Meksika arasında bulunan, elli eyalet ve bir federal bölgeden oluşan, federal anayasal cumhuriyet ile yönetilen bir ülkedir. Dünya'nın, 9,8 milyon km2 yüz ölçümü ile karasal alan bakımından dördüncü, toplam alan bakımındansa üçüncü en büyük ülkesi ve 334 milyonu aşan nüfusu ile de en kalabalık üçüncü ülkesidir. Ülkenin başkenti, aynı zamanda federal bölgesi olan Washington, DC'dir. En kalabalık şehri ise New York'tur.

<span class="mw-page-title-main">Japonya</span> Doğu Asyada bir ada ülkesi

Japonya, Doğu Asya'da yer alan bir ada ülkesidir. Büyük Okyanus'un kuzeybatısında konumlanan ülke; Japon Denizi'nden Çin, Kuzey Kore, Güney Kore ve Rusya'nın doğusuna; kuzeyde Ohotsk Denizi'nden güneyde Doğu Çin Denizi ve Tayvan'a kadar uzanır. De facto başkenti ve en büyük şehri Tokyo'dur. Adını oluşturan kanji karakterler, "güneş" ve "köken" anlamına geldiğinden "Doğan Güneşin Ülkesi" olarak adlandırılır.

<span class="mw-page-title-main">Nüfuslarına göre ülkeler ve bağımlı topraklar listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Bu sayfa, nüfusa göre ülkeler ve bağımlı toprakların bir listesidir. Egemen devletleri, yerleşik bağımlı bölgeleri ve bazı durumlarda egemen devletlerin kurucu ülkelerini içerir ve listeye dahil edilme esas olarak ISO standardı ISO 3166-1'e dayanır. Örneğin, Birleşik Krallık tek bir varlık olarak kabul edilirken, Hollanda Krallığı'nı oluşturan ülkeler ayrı ayrı değerlendirilir. Buna ek olarak, bu liste ISO 3166-1'de bulunmayan sınırlı tanınırlığa sahip bazı devletleri de içermektedir. Ayrıca, Birleşmiş Milletlerin 2023 itibarıyla 8,045 milyar olarak tahmin ettiği dünya nüfusuna kıyasla her ülkenin nüfusu yüzde olarak verilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Bulgaristan</span> Güneydoğu Avrupada bir ülke

Bulgaristan, resmî adıyla Bulgaristan Cumhuriyeti, Balkanlar'da yer alan ülkedir. Batıda Sırbistan ve Kuzey Makedonya, doğuda Karadeniz, kuzeyde Romanya, güneyde Yunanistan güneydoğuda Türkiye ile çevrilidir. 110.994 kilometrekarelik yüz ölçümüyle Avrupa'nın en büyük 16. ülkesidir. Balkan, Rodop ve Rila gibi dağlar yüzey şekillerini belirler. Rila Dağı üzerindeki Musala Zirvesi, Doğu Avrupa ve Balkanlar'ın en yüksek doruk noktasıdır. Kuzeydeki Tuna Ovası ve güneydeki Yukarı Trakya Ovası da Bulgaristan'ın alçak ve verimli bölgeleridir.

<span class="mw-page-title-main">Hindistan</span> Güney Asyada bir ülke

Hindistan, resmî adıyla Hindistan Cumhuriyeti, Güney Asya'da bulunan bir ülkedir. Dünyanın en büyük yedinci coğrafi alanı ve en büyük nüfusuna sahip olan ülkenin ulusal marşı Jana Gana Mana'dır. Ülkede resmî dilleri İngilizce ve Hintçe oluşturur, ancak 22 adet tanınmış bölgesel dil de bulunur. Hindistan'da baskın din Hinduizm olup, ülke Endonezya ve Pakistan'dan sonra sayıca en kalabalık Müslüman nüfusa sahiptir. Hindistan nominal fiyatlarla dünyanın en büyük on ikinci ekonomisine ve satın alma gücü paritesine göre dünyanın en büyük dördüncü ekonomisine sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Nijerya</span> Batı Afrikada bulunan bir ülke

Nijerya ya da resmî adı ile Nijerya Federal Cumhuriyeti, Afrika kıtasının batısında yer alan ülkedir. Ülkenin sınır komşularını Nijer, Çad, Kamerun ve Benin oluştururken, ülkenin güneyinde Gine Körfezi içerisinde yer alan Benin Körfezi yer almaktadır. Ülkenin başkenti Abuja'dır.

<span class="mw-page-title-main">Papua Yeni Gine</span> Okyanusyada bulunan bir ada devleti

Papua Yeni Gine, resmî adıyla Papua Yeni Gine Bağımsız Devleti, Okyanusya'da Yeni Gine adasının doğu yarısı ile Melanezya'daki civar adaları kapsayan bir ülkedir. Yeni Gine adasının batı kısmı ise Endonezya'ya aittir ve sadece Endonezya ile kara sınırı bulunur. Güneyinde Avustralya bulunur. 462.840 km²'lik yüzölçümüyle en büyük üçüncü ada ülkesidir. Başkenti adanın güneydoğu kıyısındaki Port Moresby'dir.

<span class="mw-page-title-main">Londra</span> Birleşik Krallıkın başkenti

Londra, İngiltere'nin ve Birleşik Krallık'ın başkenti ve en kalabalık şehridir. Büyük Britanya adasının güneydoğusundaki Thames Nehri üzerinde duran Londra, iki bin yıldır büyük bir yerleşim yeri olmuştur. Londra, Londra Belediye Başkanı ve Londra Meclisi tarafından yönetilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">İnsan</span> embriyodan yetişkine kadar Homo cinsinin mevcut benzersiz türü olan Homo sapiensin herhangi bir üyesi

İnsan ya da modern insan, primatların en yaygın türüdür. İki ayaklılığı ve yüksek zekâsıyla karakterize edilen büyük insansı maymun olan insan, çeşitli ortamlarda gelişip son derece karmaşık araçlar geliştirmiş, karmaşık toplumsal yapılar ve medeniyetler oluşturmuştur. İnsanlar son derece sosyaldir; tek bir insan, ailelerden ve yaşıt gruplarından şirketlere ve siyasi devletlere kadar iş birliği yapan, farklı ve hatta rekabet eden sosyal grupların çok katmanlı bir ağına ait olma eğilimindedir. Bu nedenle, insanlar arasındaki sosyal etkileşimler, her biri insan toplumunu destekleyen çok çeşitli değerleri, sosyal normları, dilleri ve gelenekleri oluşturmuştur. İnsanlar aynı zamanda son derece meraklıdır: Olguları anlama ve etkileme arzusu, insanlığın bilim, teknoloji, felsefe, mitoloji, din ve diğer bilgi çerçevelerindeki gelişimini motive etmiştir; insanlar aynı zamanda antropoloji, sosyal bilimler, tarih, psikoloji ve tıp gibi alanlar aracılığıyla da kendilerini incelerler.

<span class="mw-page-title-main">İspanyollar</span> İspanyanın herhangi bir yerinde yerli olan veya İspanyol vatandaşlığına sahip kişiler

İspanyollar, Güneybatı Avrupa'nın İber Yarımadası'nda yer almakta olan İspanya'nın yerli halkına verilen isimdir. Bunun yanı sıra, en büyük kısmı Latin Amerika'da olmak üzere dünyanın birçok bölgesinde İspanyol kolonizasyoncuları soyundan gelen önemli sayıda İspanyol yaşamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Miami</span> Florida eyaletinin bir şehri

Miami, resmi adıyla Miami Şehri, bir kıyı metropolü ve Güney Florida'daki Miami-Dade County'nin merkezidir. Şehir, 2020 nüfus sayımına göre 442.241 kişilik nüfusuyla ABD'nin Florida eyaletinde Jacksonville'den sonra en kalabalık ikinci şehirdir. Çok daha büyük olan Miami metropolitan bölgesinin çekirdeğini oluşturmaktadır. 6,14 milyonluk nüfusuyla Güneydoğu'daki en büyük ikinci metropolitan bölge ve Amerika Birleşik Devletleri'ndeki en büyük dokuzuncu metropolitan bölgedir. Miami, 58'i 491 ft (150 m) aşan 300'den fazla yüksek yapısıyla ABD'nin en büyük üçüncü silüetine sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Makao</span> Çinin özel idari bölgesi

Makao ya da tam resmî adıyla Çin Halk Cumhuriyeti Makao Özel İdari Bölgesi, Güney Çin Denizi kıyısında, İnci Nehri Deltası'nın batısında bulunan bir şehir. Çin Halk Cumhuriyeti'ne bağlı özel idari bölgedir ve yönetimsel ve ekonomik sistemleri, Çin anakarasındakilerden farklıdır. Yüzölçümü 28,2 km2 olan Makao, 667.400 kişilik nüfusuyla Dünya'da nüfusun en yoğun olduğu bölgedir.

<span class="mw-page-title-main">Afroamerikalılar</span> Amerika Birleşik Devletlerinde Afrika kökenli ırksal veya etnik grup

Afroamerikalılar veya Siyahi Amerikalılar olarak da bilinen Afrikalı Amerikalılar, Afrika'nın Siyah ırk gruplarından herhangi birinden kısmen veya tamamen gelen Amerikalılardan oluşan etnik bir gruptur. Afrikalı Amerikalılar, Beyaz Amerikalılar ile Hispanik ve Latino Amerikalılardan sonra ABD'deki en büyük üçüncü ırksal veya etnik grubu oluşturmaktadır. "Afroamerikalı" terimi genellikle Amerika Birleşik Devletleri'nde köleleştirilen Afrikalıların torunlarını ifade eder.

<span class="mw-page-title-main">İnsanlık tarihi</span> İnsanlığın kayıtlı ve detaylı tarihi

İnsanlık tarihi, insanlığın geçmişinin tasviridir. Arkeoloji, antropoloji, genetik, dilbilim, epigrafi, filoloji, paleografi ve diğer disiplinler ile yazının icadından bu yana kayıtlı tarih, ikincil kaynaklar ve araştırmalar yoluyla incelenir.

<span class="mw-page-title-main">İslam dünyası</span> Müslüman çoğunluklu ülkeleri, yerleri ve bölgeleri kapsayan tanım

İslam dünyası veya Müslüman dünyası, İslâmî bir devlet yapısına sahip ülkeler ile birlikte nüfusunun çoğunluğu Müslüman olan ülkelerin tümünü ifade eden bir kavramdır. Bu, İslâm'ın dini inançlarına ve yasalarına veya İslam'ın uygulandığı toplumlara bağlı olan herkesi kapsamaktadır. Günümüzde İslam ülkelerinin tek çatı altında toplandığı tek uluslararası kurum, İslâm İşbirliği Teşkilatı'dır. Modern bir jeopolitik anlamda bu terimler, dahil edilmek için üzerinde anlaşmaya varılmış kriterler olmamasına rağmen, İslâm'ın yaygın olduğu ülkeleri ifade etmektedir. Müslüman çoğunluklu ülkeler terimi, genellikle ikinci anlamda kullanılan bir alternatif terimdir.

<span class="mw-page-title-main">Wayback Machine</span> Internet Archive tarafından kurulan dijital arşiv

Wayback Machine, kâr amacı gütmeyen Internet Archive adlı kuruluş tarafından geliştirilmiş bir sayısal zaman kapsülüdür. Alexa Internet'ten derlenen içerikle çalışan, 1996 yılında oluşturulan ve 2001 yılında halka açılan Wayback Machine, kullanıcının "zamanda geriye" gitmesini ve web sitelerinin geçmişte nasıl göründüğünü görmesini sağlar. Kurucuları Brewster Kahle ve Bruce Gilliat, Wayback Machine'i feshedilmiş web sayfalarının arşivlenmiş kopyalarını koruyarak "tüm bilgiye evrensel erişim" sağlamak için geliştirdi.

<span class="mw-page-title-main">Nüfusa göre Avrupa ülkeleri listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Bu nüfusa göre Avrupa ülkelerinin listesi, Kıbrıs, Kazakistan, Türkiye ve Kafkasya ülkeleri de dahil olmak üzere, geniş anlamda tanımlanan Avrupa'daki 51 ülkeyi ve 5 bölgeyi ve bağımlı bölgeleri içermektedir.

<span class="mw-page-title-main">Kazakistan demografisi</span>

Kazakistan demografisi, nüfus artışı, nüfus yoğunluğu, etnik köken, eğitim düzeyi, sağlık, ekonomik durum, dini bağlantılar ve nüfusun diğer yönleri dahil olmak üzere Kazakistan nüfusunun demografik özelliklerini sıralamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Suriye demografisi</span> Suriyenin demografik özellikleri

Suriye'nin 2011 Suriye İç Savaşı öncesi tahmini nüfusu, 21.124.000 Suriyeli 1,3 milyon Iraklı mülteci ve 500.000'den fazla vatansız Filistinli dahil olmak üzere 22 ±.5 milyon daimi nüfustu. Savaş sırasında Suriyeli mültecilerin sayısı, ülke içinde yerinden edilmiş Suriyelilerin sayısı ve yaralı sayıları değişim içinde olduğundan, Suriye nüfusunun doğru bir şekilde sayılması zorlaşmaktadır. CIA World Factbook, Temmuz 2018 itibarıyla tahmini 19.454.263 kişiyi gösterdi. Savaş öncesi nüfusun, altı milyonu ülke dışında mülteci, yedi milyonu ülke içinde yerinden edilmiş, üç milyonu isyancıların elindeki topraklarda ve iki milyonu Kürt yönetimindeki Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi'nde yaşamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Dünya Nüfus Günü</span>

Dünya Nüfus Günü, dünya nüfusunun durumu hakkında farkındalık yaratmak amacıyla her yıl 11 Temmuz'da kutlanan bir gündür. Etkinlik, 1989 yılında Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı tarafından düzenlendi. Dünya nüfusunun 5 milyara ulaştığı tarih olan 11 Temmuz 1987 günü Dünya Nüfus Günü ilan edildi.