İçeriğe atla

Coca-kolonizasyon

Fas'ın dağlarında bir Coca-Cola reklamı

Coca-kolonizasyon, Amerikan kültürünün Coca-Cola vasıtasıyla küreselleşmesini ifade eder.[1] Terim, Coca-Cola şirketinin dünyanın en ücra köşelerine dahi yayıldığına gönderimde bulunur.[2] Kültür emperyalizmi de bu yayılmaya dahildir.

Terimin ilk kez 1949'da Fransız Komünist Partisi tarafından Coca-Cola'nın yayılmasına şiddetle tepki göstermek için kullanılmıştır.[3] 1948'de ekonomi bakanı, Coca-Cola'nın ülkeye girişinin Fransa'ya katma değer sağlamayacağını, paranın yalnızca Amerika'ya gideceğini söylerek şirketin Fransa'da fabrika açmasına karşı çıkmıştır.[3] Fransız Komünist Partisi ayrıca, kola dağıtımının casusluk ağıyla iki katına çıkabileceği konusunda hükûmeti uyarmıştır.[3]

II. Dünya Savaşı ve Soğuk Savaş döneminde Coca-Cola sürekli Amerika Birleşik Devletleri'ni çağrıştıran bir imge olarak görülmüştür. Amerika ile kültür bağı olan kimi Avrupalılar, uluslarının istila edilmemesi amacı güderek ülkelerinin coca-kolonize edilmelerine karşı çıktı. Coca-Cola, zararlı bir içecek olmasının yanında şişelenmiş Amerika'ydı.[4] Soğuk Savaş'ın bitimiyle, kola sayesinde Amerikan Rüyası, dünyanın dört yanına ihraç edilmiş ve Komünizm ile mücadelede kola ön safta yerini almıştır.[1]

Coca-kolonizasyon ifadesi 1994'te Amerikanvarileşme tartışmaları sürerken Reinhold Wagnleitner'in Coca-Colonization and the Cold War: The Cultural Mission of the United States in Austria After the Second World War adlı kitabıyla geniş kitlelere ulaşmıştır.[2] Wagnleiter, kitabının temel önermesini desteklemek için coca-kolonizasyonu kullandı. Ona göre, Coca-Cola ve Levi gibi tüketim malzemeleriyle, rock and roll ve Marlon Brando'nun ceketi gibi kültürel simgelerle ve dünyanın çeşitli ülkelerine demokrasi götürülmesiyle Amerikan ideali yayılmıştır.[2]

Bu ifade aynı zamanda tıp literatüründe yaşam tarzının değişmesiyle ortaya çıkan tip 2 diyabet gibi kronik hastalıkları anlatmak için kullanılmaktadır.[5][6][7]

Kaynakça

  1. ^ a b Pendergrast, Mark (1993). "A Brief History of Coca-Colonization". 20 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  2. ^ a b c Wagnleitner, Reinhold (1994). "Introduction". Coca-Colonization and the Cold War: The Cultural Mission of the United States in Austria After the Second World War. Chapel Hill, NC: The University of North Carolina Press. ISBN 978-0-8078-4455-7. 
  3. ^ a b c Hunt, Michael H. (26 Haziran 2015). The world transformed : 1945 to the present. ISBN 9780199371020. OCLC 907585907. 
  4. ^ Gordon, Matthew (2011). "Coca-Colonization: The Exportation of "America" to Europe Following World War II". HubPages. 
  5. ^ Leatherman, Thomas L.; Goodman, Alan (1 Ağustos 2005). "Coca-colonization of diets in the Yucatan". Social Science & Medicine. 61 (4). ss. 833-846. doi:10.1016/j.socscimed.2004.08.047. PMID 15950095. 
  6. ^ Nagata, Jason M.; Barg, Frances K.; Valeggia, Claudia R.; Bream, Kent D. W. (2011). "Coca-Colonization and Hybridization of Diets among the Tz'utujil Maya". Ecology of Food and Nutrition. 50 (4). ss. 297-318. doi:10.1080/03670244.2011.568911. PMID 21888598. 
  7. ^ Zimmet, P (2000). "Globalization, coca-colonization and the chronic disease epidemic: can the Doomsday scenario be averted?". Journal of Internal Medicine. 247 (3). ss. 301-310. doi:10.1046/j.1365-2796.2000.00625.x. PMID 10762445. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">II. Dünya Savaşı</span> 1939-1945 yılları arasındaki küresel savaş

II. Dünya Savaşı, 1939'dan 1945'e kadar süren küresel savaştır. Savaşa dönemin büyük güçleri ve dünya ülkelerinin büyük çoğunluğu katıldı, Müttefikler ve Mihver olmak üzere iki karşıt askerî ittifak kuruldu. 30'dan fazla ülkeden gelen 100 milyondan fazla personelin doğrudan katıldığı bu topyekûn savaşta, savaşın büyük tarafları tüm ekonomik, endüstriyel ve bilimsel kapasitelerini savaş için seferber ettiler. 70 ila 85 milyon ölümle sonuçlanan II. Dünya Savaşı, insanlık tarihindeki en ölümcül savaştı ve savaş boyunca askerî personelden daha çok sivil kayıp verildi. Milyonlarca insan soykırımdan, planlanmış açlık ölümlerinden, katliamlardan ve hastalıklardan öldü. Tanklar, zırhlı araçlar, savaş uçakları, stratejik bombardımanlar, uçak gemileri, radar ve sonar, nükleer silahların geliştirilmesi ve roketler gibi birçok savaş teknolojisi savaşta önemli rol oynadı.

<span class="mw-page-title-main">Nezle</span> Soğuk almaktan ileri gelen, burun akması, aksırma ile beliren hastalık, ingin, tumağı, dumağı, çaputlama

Nezle ya da soğuk algınlığı, üst solunum sisteminde oluşarak kolay şekilde yayılan ve en çok burnu etkileyen bir bulaşıcı hastalıktır. Nazofarenjit, rinofarenjit veya akut koriza olarak da bilinen nezlenin semptomları arasında öksürük, boğaz ağrısı, burun akıntısı (rinore) ve ateş yer alır. Semptomlar genellikle yedi ila on gün içinde ortadan kaybolur. Bununla birlikte, bazı semptomlar üç haftaya kadar sürebilir. İki yüzden fazla virüs nezleye sebep olabilmektedir. Nezlenin en yaygın nedeni rinovirüslerdir.

<span class="mw-page-title-main">Coca-Cola</span> gazlı kahverengi meşrubat

Coca-Cola, Amerika Birleşik Devletleri kökenli, karamelize şekerle tatlandırılmış, alkolsüz içecek markası. Dünyada en fazla tüketilen meşrubat olan Coca-Cola uluslararası araştırma ajansı Interbrandin sıralamasında 2005-2016 yılında dünyanın en pahalı markası olarak tanındı. Coca-Cola ve çeşitli alkolsüz içecek markalarının sahibi, merkezi ABD'nin Georgia Eyaleti'nde, Atlanta şehrinde bulunan çok uluslu şirket The Coca-Cola Company'dir. Markanın adı Kola fındığı, kafein kaynağı ve koka yaprakları isimlerinin birleşmesinden oluşmuştur. Coca-Cola'da kullanılan malzeme ve kimyasal ürünlerin yayınlanmış olmasına rağmen Coca-Cola'nın formülü bugüne kadar ticari sır olarak kalmıştır. 1886'da kurulan şirketin hisseleri, New York Borsası'nda KO kısaltması ile işlem görür. Şirket daha sonra dünya çapında 200'den fazla ülkede lisanslı Coca-Cola ürünleri, şişeleme, filtrelenmiş su, tatlandırıcılar ve konsantreleri üretmektedir. The Coca-Cola Company ayrıca büyük restoran ve gıda hizmeti dağıtıcılara konsantre satmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Koka ağacı</span> 1-2 metre boyunda çalı tipli bir ağaççık.

Koka ağacı, Erythroxylaceae (kokaağacıgiller) familyasından Güney Amerika kökenli, 1-2 metre boyunda çalı tipli bir ağaççık. İki alt türü bulunur. Kuzeybatı Arjantin, Bolivya, Peru, Ekvador ve Kolombiya'da, bu bölgelerin bazılarında yasa dışı olsa bile, ekonomik olarak yetiştiriciliği yapılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">The Coca-Cola Company</span> Amerika merkezli uluslararası içecek firması

The Coca-Cola Company (TCCC), dünyanın en büyük içecek şirketlerinden biridir. Şirket bir Amerikan şirketi olmakla birlikte, dünyanın pek çok yerinde fabrikaları vardır. 2008 yılından 2018 yılına kadar şirketin CEO'su ve icra kurulu başkanı Türk asıllı ABD vatandaşı Muhtar Kent'ti. 2018 yılında Muhtar Kent'in CEO'luk görevinden ayrılmasının ardından şirketin COO'su James Quincey yeni CEO olarak göreve başladı. 2019 yılında ise Muhtar Kent başkanlık görevinden ayrıldı ve yerine James Quincey geldi.

<span class="mw-page-title-main">Kalp krizi</span> Kalbin bir kısmına kan akışının kesilmesi

Kalp krizi, kalp enfarktüsü ya da akut miyokard enfarktüsü, kan akımının azalması veya durması sonucunda koroner arterlerden birinde meydana gelen enfarktüs ile karakterize edilir. Tipik belirtiler arasında, sıklıkla sol omuz, kol veya çeneye yayılan, göğüs kemiğinin arkasında (retrosternal) göğüs ağrısı veya rahatsızlığı bulunur. Bu ağrı, bazen mide yanması gibi algılanabilir.

<span class="mw-page-title-main">Elizabeth Blackburn</span> Avustralyalı-Amerikalı araştırmacı

Elizabeth Helen Blackburn Avustralya doğumlu Amerikalı moleküler biyolog. Kromozomların uç kısımlarında bulunan ve kromozomları koruyan telomer isimli yapılarla ilgili çalışmalarıyla bilinir. Telomer yapımında etkin telomeraz enziminin kaşifleri arasındadır. Bu çalışmalarından dolayı 2009 yılında Carol W. Greider ve Jack W. Szostak ile birlikte Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü'nü kazandı. Tıbbi etik üzerine de çalışmaları vardır.

Charles Brenton Huggins, Kanada doğumlu Amerikalı hekim ve fizyologdur.

<span class="mw-page-title-main">George Wald</span> araştırmacı

George Wald, Yahudi kökenli Amerikalı bilim insanı. Retina pigmentleri üzerine yaptığı çalışmalarıyla bilinir. 1967 yılında Haldan Keffer Hartline ve Ragnar Granit ile birlikte Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü kazanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Baruch Samuel Blumberg</span> Amerikalı hekim (1925 – 2011)

Baruch Samuel "Barry" Blumberg Yahudi kökenli Amerikalı doktor ve 1976 yılı Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü sahibi. Nobel Ödülü'nü enfeksiyöz olduğu gösterilen ilk insan prion hastalığı olan kuru hastalığı üzerine yaptığı çalışmalarla kazanmıştır. Ayrıca 2005 yılından ölümüne kadar Amerikan Felsefe Topluluğu başkanlığını yürütmüştür.

Daniel Nathans Amerikan Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü sahibi mikrobiyolog.

<span class="mw-page-title-main">Barbara McClintock</span> Amerikalı bilim insanı ve sitogenetikçi (1902-1992)

Barbara McClintock, 1983 yılı Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü sahibi Amerikalı bilim insanı. Dünyanın en önemli sitogenetikçilerinden kabul edilir.

<span class="mw-page-title-main">George H. Hitchings</span> 1988 yılında Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü sahibi Amerikalı hekim

George Herbert Hitchings Amerikalı hekim. 1988 yılında Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülünü James W. Black ve Gertrude Elion ile birlikte "ilaç tedavisine ilişkin önemli ilkeleri keşifleri için" kazanmıştır. Hitchings özellikle kemoterapi çalışmalarıyla bu ödüle hak kazanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Layşmanyaz</span>

Layşmanyaz, Leishmania cinsi protozoa parazitlerinin sebep olduğu ve belli tatarcık (yakağan) sineği türlerinin ısırmasıyla bulaşan bir hastalıktır. Hastalık kütanöz, mukokütanöz ve viseral layşmanyaz (kala-azar) olmak üzere üç şekilde görülür. Kütanöz tip hastalığa deri ülserleri eşlik ederken, mukokütanöz tipte deri, ağız ve burun ülserleri görülür. Viseral (içorgansal) layşmanyaz ise deri ülserleriyle başlar ve daha sonra ateş, alyuvar sayısında azalma ve dalak ile karaciğerde büyüme görülür.

<span class="mw-page-title-main">Amerika Birleşik Devletleri-Sovyetler Birliği ilişkileri</span> İkili ilişkiler

Amerika Birleşik Devletleri-SSCB ilişkileri, Amerika Birleşik Devletleri ile Sovyetler Birliği arasındaki diplomatik ilişkilerdir.

<span class="mw-page-title-main">Coca-Cola Zero Sugar</span>

Coca-Cola Zero Sugar veya Coca-Cola Zero Sugar, The Coca-Cola Company tarafından üretilen bir diyet içecek kolasıdır. Coca-Cola Zero'nun bir versiyonudur. Bazı ülkelerde Coca-Cola No Sugar olarak satılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Meksika Kolası</span>

Amerika Birleşik Devletleri'nde Meksika Kolası veya gayriresmî olarak "Mexi-Coke", Meksika'da üretilen ve ithal edilen Coca-Cola'yı ifade eder.

<span class="mw-page-title-main">Pnömolizin</span>

Pnömolizin, gram pozitif bir bakteri olan Streptococcus pneumoniae'nin bir virülans faktörüdür.

Beyaz Kola, 1940'larda Sovyetler Birliği Mareşali Georgi Jukov'un isteği üzerine üretilen Coca-Cola'nın bir çeşidiydi. Orijinaliyle aynı tada sahipti.

<span class="mw-page-title-main">Cuba libre</span> Rum ile kola

Cuba libre veya basitçe Rom ve Kola, kola, rom ve birçok tarifte buzlu limon suyundan oluşan bir highball kokteylidir. Geleneksel olarak, kola bileşeni Coca-Cola (Coke)'dır ve alkol Bacardi gibi hafif bir romdur; ancak içecek çeşitli rom ve kola markalarıyla yapılabilir ve limon suyu isteğe bağlı olarak eklenebilir.