İçeriğe atla

Cibaliye Mülteci Kampı hava saldırıları (2023-günümüz)

Koordinatlar: 31°32′14″K 34°29′47″D / 31.53722°K 34.49639°D / 31.53722; 34.49639
Cibaliye Mülteci Kampı hava saldırıları
Hamas-İsrail Savaşı
BölgeCibaliye Mülteci Kampı, Gazze Şeridi
Koordinatlar31°32′14″K 34°29′47″D / 31.53722°K 34.49639°D / 31.53722; 34.49639
Tarih9 Ekim 2023 - günümüz
HedefCibaliye Mülteci Kampı
Saldırı türü
Hava saldırısı
Ölü320'den fazla Filistinli öldü[a]
Yaralı240'den fazla Filistinli yaralandı[b]
İşleyenler İsrail Silahlı Kuvvetleri

9 Ekim 2023'ten itibaren, Hamas-İsrail Savaşı kapsamında İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF) Cibaliye Mülteci Kampı'nda hava saldırıları düzenleyerek buranın Hamas ve diğer militan gruplar için bir sığınak olarak kullanıldığını iddia etmiştir.[4][5][6]

Gazze’nin yoğun nüfuslu bölgelerinden biri olan Cibaliye Mülteci Kampı'nda, 31 Ekim'de gerçekleşen hava saldırılarında altmıştan fazla kişi hayatını kaybetmiş, pazarın büyük bir bölümü de yerle bir olmuştur.[7] Ertesi gün düzenlenen bir başka hava saldırısında ise kırk beş kişi yaşamını yitirmiş, bir konut kompleksi kısmen yıkılmıştır.

31 Mayıs 2024’te İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF), Cibaliye’den çekilmiştir. Filistinli yetkililer, mülteci kampının %70'inin yok edildiğini belirtmiştir. İsrail ordusu ise Filistinli militanlara ait roket fırlatıcılarını ve 10 kilometreden fazla yeraltı tünelini imha ettiğini, ayrıca yedi İsrailli rehinenin cesetlerinin ele geçirildiğini açıklamıştır.

Arka Plan

Cibaliye Mülteci Kampı'ndaki pazar, Gazze Şeridi’nin en hareketli yerlerinden biri olarak bilinir ve Gazze Şehri’nin kuzeydoğusunda bulunur. Pazarın bir parçası sayılan Al-Ternis bölgesi de burada yer alır ve burası Gazze’nin en büyük ticaret merkezi olarak kabul edilir.[8] Birleşmiş Milletler Yakın Doğu'daki Filistinli Mültecilere Yardım ve Bayındırlık Ajansı (UNRWA), kampta 116.011 adet kayıtlı Filistinli mültecinin yaşadığını bildirmiştir.[9]

Tepkiler

Mayıs 2024’te Cibaliye’ye dönen bazı sakinler, gördükleri yıkımı “dehşet verici” olarak nitelendirmiştir.[10] Bir sakin, “Yıkımın boyutları muazzam. Tahribat o kadar büyük ki tarif etmek mümkün değil. Bu hasarı anlatacak kelime yok. Tüm bölge artık yaşanabilir durumda değil." demiştir.[11]

31 Ekim Saldırısı

Norveçli doktor ve Filistin yanlısı aktivist Mads Gilbert, “Bu, açıkça bir katliamdır.” demiştir.[12] İngiltere merkezli Filistinliler için Tıbbi Yardım kuruluşunun başkanı Melanie Ward, “Bu saldırı, ahlaki çöküşün yeni bir seviyesini işaret ediyor ve dünya liderleri için bir uyanış çağrısı olmalıdır. Uluslararası hukuka uyulması yönündeki zayıf talepler tamamen görmezden geliniyor; İsrail, orantısız ve ayrım gözetmeksizin gerçekleştirdiği saldırıların şiddetini artırdı." ifadelerini kullanmıştır.[13] Sınır Tanımayan Doktorlar ise saldırıyı kınayarak “Yeter artık!” demiştir.[14]

Bu saldırı, Mısır, Suudi Arabistan, Ürdün ve Katar dışişleri bakanlıkları tarafından sert bir şekilde kınanmıştır.[15] Bolivya, İsrail ile diplomatik ilişkilerini kesmiş, Kolombiya ve Şili büyükelçilerini geri çağırmıştır.[16] Birleşmiş Milletler Özel Raportörleri, bu saldırıları “uluslararası hukukun bariz bir ihlali ve bir savaş suçu” olarak değerlendirmiştir.[17]

Notlar

  1. ^ 9 Ekim 2023 itibarıyla[1]
  2. ^ 9 Ekim 2023 itibarıyla[2][3]

Kaynakça

  1. ^ Abdulrahim, Raja; Harouda, Ameera (9 Ekim 2023). "Israeli Airstrike Hits Marketplace in Gazan Refugee Camp, Killing Dozens". The New York Times. 9 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ekim 2023 – NYTimes.com vasıtasıyla. 
  2. ^ "At least 50 Palestinians killed in Israeli airstrike on Jabalia refugee camp, northern Gaza". www.aa.com.tr. 13 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ekim 2023. 
  3. ^ "Palestinian doctor claims 27 dead in Israeli strike on UN school in Gaza; no comment from IDF". www.timesofisrael.com. 23 Kasım 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Kasım 2023. 
  4. ^ "Israeli airstrikes flatten apartments in Gaza's Jabaliya refugee camp, Israel says attack targeted Hamas". PBS NewsHour (İngilizce). 1 Kasım 2023. 2 Kasım 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Kasım 2023. 
  5. ^ "Israeli airstrikes target Hamas in Jabaliya refugee camp; Gaza officials say civilians killed - CBS News". CBS News. 31 Ekim 2023. 1 Kasım 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Kasım 2023. 
  6. ^ Fabian, Emanuel (31 Ekim 2023). "IDF says Jabaliya strike killed top Hamas commander, collapsed terror tunnels". The Times of Israel. 31 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2023. 
  7. ^ Abdulrahim, Raja; Harouda, Ameera (9 Ekim 2023). "Israeli Airstrike Hits Marketplace in Gazan Refugee Camp, Killing Dozens". The New York Times (İngilizce). ISSN 0362-4331. 9 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ekim 2023. 
  8. ^ "JABALIA CAMP". unrwa (İngilizce). 9 Ekim 2023. 16 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ekim 2023. 
  9. ^ "Israel airstrike strikes Gaza's Jabalia refugee camp resulting in multiple casualties - Turkiye Newspaper". Türkiye Newspaper. 9 Ekim 2023. 13 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2023. 
  10. ^ Gritten, David. "Gazans returning to Jabalia describe 'horrifying' destruction". BBC. 5 Haziran 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Haziran 2024. 
  11. ^ "'The devastation is colossal': Jabalia in ruins after Israeli withdrawal". Al Jazeera. 15 Haziran 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Haziran 2024. 
  12. ^ "'Stop this mass killing': Doctor says US and Europe need to step in". Al Jazeera. 23 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Ekim 2023. 
  13. ^ "Jabalia attack 'should be wake-up call' to world leaders, non-profit group says". Al Jazeera. 23 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Ekim 2023. 
  14. ^ "MSF says 'horrified' by Jabalia refugee camp strike". Al Jazeera. 23 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Ekim 2023. 
  15. ^ Pacchiani, Gianluca. "Egypt, Jordan, Saudi Arabia and Qatar condemn Israeli strikes in Gaza's Jabaliya". www.timesofisrael.com (İngilizce). 31 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Kasım 2023. 
  16. ^ Ramos, Daniel (1 Kasım 2023). "Bolivia severs ties with Israel, others recall envoys over Gaza". Reuters (İngilizce). 31 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Kasım 2023. 
  17. ^ "Gaza is 'running out of time' UN experts warn, demanding a ceasefire to prevent genocide". un.org. 7 Kasım 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Kasım 2023. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">İsmail Haniye</span> Filistinli siyasetçi (1960lar–2024)

İsmail Haniye, Filistinli siyasetçi, Filistin Ulusal Yönetimi'nin eski başbakanı. Hamas'ın görev başındayken öldürülen eski Siyasi Büro Başkanı.

<span class="mw-page-title-main">2014 İsrail-Gazze çatışması</span> 2014 yılında silahlı siyasi temeller nedeniyle gerçekleşmiş çatışma

2014 İsrail-Gazze çatışması ya da İsrail hükûmetinin ifade ettiği adla Koruyucu Hat Operasyonu, İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF)'nin 8 Temmuz 2014'te Gazze Şeridi'ne yönelik başlattığı kara, hava ve deniz operasyonlarını içeren askerî harekât.

<span class="mw-page-title-main">Hamas-İsrail Savaşı</span> 7 Ekim 2023te başlayan Hamas-İsrail Savaşı

Hamas-İsrail Savaşı, İzzeddin el-Kassam Tugayları tarafından Aksa Tufanı Operasyonu ve İsrail tarafından Demir Kılıçlar Operasyonu olarak adlandırılan, 7 Ekim 2023 tarihinde paramiliter örgüt Hamas'ın silahlı kanadı İzzeddin el-Kassam Tugayları'nın, İsrail geneline geniş çaplı saldırısı ile başlayan bir savaştır. Saldırı sonrası İsrail, Hamas için savaş ilanı kararı almış ve çıkan çatışmalarda en az 1.400 İsrailli ve 15.000+ Filistinli sivil olmak üzere 15.000'den fazla kişi ölmüş, 45.000'den fazla kişi yaralanmıştır. 1 milyon Gazzeli ve 500.000 İsrail'li yerinden edilmiştir. İsrail Yom Kippur Savaşı'ndan bu yana ilk kez savaş ilanı kararı almış, Gazze'ye büyük bir bombardıman yapılmıştır.

Murad Ebu Murad, Filistinli asker.

7 Ekim 2023 günü Hamas militanları Güney İsrail sınırlarından içeri girerek Aksa Tufanı isimli bir harekât başlattı. İsrail ise bu saldırıya karşılık olarak Demir Kılıçlar Harekâtı'nı başlattı. Bu sayfada devam eden savaştaki olaylar zaman çizelgesi olarak gösterildi.

<span class="mw-page-title-main">Cemile Abdullah Taha el-Şanti</span>

Cemile Abdullah Taha el-Şanti, Filistinli Arap kadın siyasetçi, akademisyen ve insan hakları aktivisti.

<span class="mw-page-title-main">Cihat Müheysen</span>

Cihat Müheysen, Filistinli asker.

Usame Mazini, Filistinli siyasetçi.

Ekim 2023'te, 2023 Hamas-İsrail Savaşı sırasında düzenlenen çok sayıda saldırıda Gazze'nin kuzeyinden ayrılmaya çalışan Filistinliler vuruldu ve çoğu kadın ve çocuk olmak üzere 70 kişi öldü. 13 Ekim'de, İsrail'in Gazze'nin kuzeyinde yaşayan bir milyondan fazla kişiyi bölgenin güneyine taşınmaya çağıran tahliye talimatının ardından bir hava saldırısı gerçekleşti. CNN'e göre, tahliye uyarılarına uyarak evlerinden kaçan çok sayıda Filistinli, İsrail hava saldırılarında tahliye bölgesinin dışında öldürüldü. Ayrıca söz konusu saldırılarda 200 kişi de yaralandı.

<span class="mw-page-title-main">Temmuz 2023 Cenin saldırısı</span>

3 Temmuz 2023'te İsrail ordusu, İsrail işgali altındaki Batı Şeria'da bulunan Filistin şehri Cenin'deki Cenin mülteci kampına büyük bir saldırı düzenledi. İsrail hükûmeti, "Ev ve Bahçe Operasyonu" adı verilen operasyonun amacının kamp içindeki militanları hedef almak olduğunu belirtti.

<span class="mw-page-title-main">Gazze Şeridi'nin tahliyesi</span>

13 Ekim 2023'te İsrail Savunma Kuvvetleri Gazze Şehri de dahil olmak üzere Wadi Gaza'nın kuzeyindeki tüm toplulukların güneye tahliye edilmesini emretti. BM'ye göre, İsrail ordusu tahliye için 24 saatlik bir süre verirken, bir İsrail askeri sözcüsü bir son tarih belirtmedi ve IDF'nin tahliyenin "zaman alacağını" anladığını söyledi. Emir, Hamas tarafından El Aksa Seli Operasyonu adı altında Gazze'den İsrail'e sürpriz bir saldırı düzenlenmesinden bir hafta sonra geldi. 14 Ekim itibarıyla yüz binlerce Filistinli kuzey Gazze'yi tahliye etti. Hamas Gazzelilere ayrılmamaları talimatını verdi ve IDF'ye göre kaçmaya çalışan sivilleri bombalayarak ve vurarak sivillerin tahliyesini engellemeye çalıştı.

19 Ekim 2023 tarihinde İsrail, Tulkarm ve Batı Şeria'daki iki şehir kampına baskın düzenledi. İsrail 19 Ekim 2023 günü şafak vakti baskınlar düzenledi. Operasyon sırasında şu ana kadar 12 Filistinli öldürüldü, çok sayıda Filistinli yaralandı ve bir İsrail polisi el yapımı patlayıcı ile öldürüldü, diğerleri de yaralandı. İşgal 2023 İsrail-Hamas Savaşı'nın on üçüncü gününde gerçekleşti.

31 Ekim 2023'te İsrail savaş uçakları Cibaliye mülteci kampına bir saldırı yaptı. Bu saldırıda en az 47 kişi öldü. Enkaz altında yüzden fazla kişi kayboldu. Gazze içişleri bakanlığı kampın "tamamen yok edildiğini" söyledi. İlk tahminlerde bu olayda 400 civarında ölü ve yaralı olduğu tahmin ediliyordu. Saldırının, Hamas'ın kilit liderlerinden biri olan İbrahim Biyari'nin yanı sıra "geniş bir yeraltı tünel kompleksinde" onlarca militanın ölümüyle sonuçlandı.

<span class="mw-page-title-main">Ekim-Kasım 2023 Cenin saldırısı</span>

Ekim ve Kasım 2023 boyunca, İsrail kuvvetleri Batı Şeria'daki Cenin'e hava saldırıları eşliğinde çok sayıda kara saldırısı düzenledi.

<span class="mw-page-title-main">Gazze insani krizi (2023-günümüz)</span>

Gazze insani krizi (2023-günümüz), Hamas-İsrail Savaşı’nın sonucu olarak Gazze Şeridi'nde yaşanan insani krizdir. Savaşın başında İsrail, Gazze Şeridi'ne tam bir abluka uyguladı, bu da yakıt, gıda, ilaç, su ve temel tıbbi malzemelerde ciddi kıtlıklara neden oldu. İsrail'in kuşatması sonucunda Gazze'de yakıt, gıda, ilaç, su ve tıbbi malzeme sıkıntısı yaşanmaktadır. Bu kuşatma, elektrik bulunabilirliğinde %90'lık bir düşüşe yol açtı, hastane enerji kaynaklarını, kanalizasyon tesislerini etkiledi ve içme suyu sağlayan tuzdan arındırma tesislerini kapattı. Geniş çaplı hastalık salgınları Gazze genelinde yayıldı.

<span class="mw-page-title-main">Hamas-İsrail Savaşı'nda işlenen savaş suçları</span>

İsrail-Hamas Savaşı'nın başladığı 7 Ekim 2023 tarihinden bu yana BM İnsan Hakları Konseyi hem Hamas hem de İsrail Silahlı Kuvvetleri tarafından savaş suçu işlendiğine dair "açık kanıtlar" tespit etmiştir. İsrail-Filistin çatışmasına ilişkin bir BM Komisyonu, "İsrail ve Gazze'deki son şiddet patlamasında savaş suçlarının işlenmiş olabileceğine dair açık kanıtlar bulunduğunu ve uluslararası hukuku ihlal eden ve sivilleri hedef alan herkesin sorumlu tutulması gerektiğini" belirtti. 27 Ekim'de OHCHR sözcüsü, her iki tarafça işlenen olası savaş suçlarını incelemek üzere bağımsız bir mahkeme kurulması çağrısında bulundu.

İhab el-Güzin, Filistnli siyasetçi.

İsrail-Hamas Savaşı'nda gazetecilerin öldürülmesi, diğer gazetecilere yönelik şiddet eylemleriyle birlikte, 1992'den bu yana İsrail-Filistin çatışmasında gazeteciler için en ölümcül ve 21. yüzyılda gazeteciler için en ölümcül dönemdir. Committee to Protect Journalists'e göre, 5 Nisan 2024 itibarıyla Gazze, İsrail ve Lübnan'daki çatışmalar 108 Filistinli, 3 Lübnanlı ve 2 İsrailli gazetecinin hayatına mal oldu. Gazze hükûmeti medya ofisi tarafından Temmuz 2024'te yapılan bir sayıma göre öldürülen Filistinli gazeteci sayısı 160'dır.

10 Ağustos 2024 tarihinde İsrail, Gazze Şehri'nin doğusundaki Et-Tabiin Okulu'nu vurdu. Bu okul, Hamas-İsrail Savaşı sırasında sığınacak yer arayan Filistinlilere ev sahipliği yapmaktaydı. Filistin sağlık yetkililerine göre en az 80 Filistinli hayatını kaybetti, 47 kişi de yaralandı. Bazıları ise yangın bölgede yayılırken okulda mahsur kaldı.

<span class="mw-page-title-main">Hamas ve İsrail arasındaki rehine krizi</span>

7 Ekim 2023'te İsrail-Hamas Savaşı'nın başında Hamas ve diğer Filistinli militan gruplar, İsrail'den Gazze Şeridi'ne 251 kişiyi kaçırdı. Kaçırılanlar arasında çocuklar, kadınlar ve yaşlılar da vardı. Neredeyse yarısı yabancı uyruklu veya çifte vatandaş olan rehinelerin hepsi İsrail vatandaşı değildi. Bazı rehineler ise Necef Bedevileri idi. Kaçırılanlar arasındaki asker ve sivillerin oranı ise bilinmiyor. Esirlerin Gazze Şeridi'nin farklı yerlerinde tutulduğu tahmin ediliyor.