İçeriğe atla

Chatham Adaları

Chatham Adaları
Harita
Coğrafya
BölgePasifik Okyanusu
Koordinatlar44°02′G 176°26′B / 44.033°G 176.433°B / -44.033; -176.433
Ada sayısı10
Zirve294 m. Maungatere Hill
Siyasi
Adadaki ülke(ler)
Yerleşim yerleri
Demografi
Nüfus&0000000000000650.000000650

Chatham Adaları, Okyanusya ülkesi Yeni Zelanda'ya bağlı olan, Pasifik Okyanusu'nun güneyinde yer alan bir takımadadır.

Adalar, 1842 yılından bu yana Yeni Zelanda hâkimiyetinde olup, toplamda 10 adadan oluşmaktadır. En büyük adaları Chatham Adası ve Pitt Adası'dır. Ada, yerlilerinin dili Moriori dilinde Rekohu ("sisli güneş") ve Maori dilinde Wharekauri olarak adlandırılır. Adalar, Chatham Adaları Bölgesi ile Yeni Zelanda'nın en küçük idarî yönetim bölgesini oluşturur.

Bağlı adalar

Türkçe ismiMoriori ismi[1]Māori ismiNot
Chatham AdasıRēkohuWharekauri
Pitt AdasıRangiaoteaRangiauria
Rangatira AdasıHokorereoroRangatiraİngilizcede Güneydoğu Adası (South East Island) olarak da ifade ediliyor
Mangere AdasıMaung' RēMāngereMaori adı bu adanın İngilizce adının (The Fort) yerini almıştır.
Küçük Mangere AdasıBilinmiyorTapuaenuku
Star KeysMotchu HopoMotuhope
The SistersRakitchuRangitatahi
Forty-Fours AdasıMotchu HaraMotuharaChatham Adaları'nın 50 km (25 nmi) uzağında, Yeni Zelanda'nın en doğudaki noktası.

Galeri

Kaynakça

  1. ^ Moriori; The Trustees of the Moriori Imi Settlement Trust; The Crown. "Deed of Settlement of Historical Claims" (PDF). Office of Treaty Settlements. 6 Mart 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 20 Kasım 2021. 

Dış bağlantılar

  • "Homepage". Chatham Island Council (İngilizce). Erişim tarihi: 2011-06-29. 
  • "Homepage". Chatham Island Taiko Trust (İngilizce). Erişim tarihi: 2011-06-29. 


İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Kiribati</span> Büyük Okyanusta bir ada devleti

Kiribati ya da resmî adıyla Kiribati Cumhuriyeti, Büyük Okyanus'ta, Mikronezya ada öbeği içerisinde, Büyük Okyanus'un orta kesiminde takımadalardan oluşan bir ada ülkesidir. Ada ülkesinin başkenti Güney Tarava'dır.

<span class="mw-page-title-main">Yeni Zelanda</span> Pasifik Okyanusunun güneybatısındaki ada ülkesi

Yeni Zelanda, Güney Büyük Okyanus'ta bir ada ülkesidir. Güney Yarımkürede, Okyanusya'daki Güney Pasifik adaları arasında, Avustralya'nın yaklaşık 2.000 km güneydoğusunda yer almaktadır. Başlıca iki büyük ve 700'den fazla küçük adadan oluşur. Toplamda 268.021 kilometrekarelik bir yüz ölçümüne sahiptir. Bölgedeki tektonik hareketler ve volkanik olaylar nedeniyle Yeni Zelanda birçok yüksek dağa sahiptir. Yeni Zelanda'nın başkenti Wellington ve en büyük şehri Auckland'dır.

<span class="mw-page-title-main">Okyanusya</span> coğrafi bölge

Okyanusya, Büyük Okyanus'a dağılmış adaları kapsayan ülkelerden ve Avustralya'dan oluşan coğrafi bölgedir. Asya'nın güney ve güneydoğusunda, Antarktika'nın kuzeyinde ve Büyük Okyanus ile Hint Okyanusu'nun arasında yer alır. Yüzölçümü 8.970.000 km², nüfusu 35.669.267'dir.

<span class="mw-page-title-main">Tokelau</span> Büyük Okyanusta bulunan, Yeni Zelandaya bağlı bölge

Tokelau, Polinezya ada öbeği içerisinde, Büyük Okyanus'un güneyinde, Yeni Zelanda'ya tam bağımlı bir bölgedir. Birçok küçük Okyanusya ülkesi gibi mercan adalardan oluşur. Tokelau resmî olarak bir başkente sahip olmayıp, her üç mercan adasının merkezî yerleşim yerleri bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Maoriler</span> Yeni Zelandanın yerli Polinezya halkı

Maoriler, Yeni Zelanda anakarasının yerli Polinezya halkıdır. Maorilerin kökeni, Yeni Zelanda'ya kabaca 1320 ile 1350 yılları arasında çeşitli waka (kano) seferleri dalgasıyla gelen doğu Polinezya'dan gelen yerleşimcilere dayanır. Fiji ve Polinezya kökenlilerdir. Özgürlük düşkünlükleri ve savaşçılıkları ile ünlülerdir. Savaşa giderken tenlerini beyaza boyamaları ve de çok aç kaldıklarında insan eti yemeleri onları barbar bir kavim olarak gösterse de şartlar zorlamadıkça vahşi değildirler. Soyu tükenmekte olan kavimlerdendir. Yeni Zelanda nüfusunun %10-11'ini oluştururlar.

<span class="mw-page-title-main">Polinezya</span> Okyanusya alt bölgesi

Polinezya, Büyük Okyanus'taki üç büyük ada öbeğinden birine verilen ad. Polinezya bölgesini tanımlamak için aldığı şekil itibarıyla Polinezya üçgeni olarak da ifade edilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Christchurch</span> Yeni Zelandada yerleşim birimi

Christchurch; Yeni Zelanda'nın Güney Adası'nda bir şehirdir.

<span class="mw-page-title-main">Flying Fish Cove</span> Christmas Adasındaki ana yerleşim

Flying Fish Cove veya halk tarafından çoğu zaman ifade edildiği hâliyle The Settlement, Avustralya'nın dış bölgelerinden biri olarak bu ülkeye bağlı olan Christmas Adası'nın başkentidir.

<span class="mw-page-title-main">180. meridyen</span> Greenwichten geçen baş meridyenin 180° doğusunda ya da batısında yer alan boylam

180. meridyen, Greenwich'ten geçen baş meridyenin 180° doğusunda ya da batısında yer alan boylamdır. Uluslararası tarih değiştirme çizgisinin temeli olarak kabul edilir. Çoğunlukla Pasifik Okyanusu'nun açık sularından geçse de Antarktika ve birkaç ülkeden geçer. Tarih değiştirme çizgisi ülkelerin üzerinden geçirilmemeye çalışıldığı için bu çizgiyle birebir eş değildir.

Sibirya Yupikçesi , Amerika Birleşik Devletlerinde Alaska'ya bağlı St. Lawrence Adasında ve Rusya'ya bağlı Çukçi Özerk Bölgesinde yaşayan Sibirya Yupikleri tarafından konuşulan Yupik dilleri kolundan bir Eskimo dili. Alaska Yerli Dil Merkezine göre Alaska'daki 1.400 kişilik nüfustan 1.000 kadarı, Rusyadaki 900 kişilik nüfustan ise ancak 300 tanesi anadillerini konuşabiliyor.

<span class="mw-page-title-main">UTC+12.00</span>

UTC+12:00, UTC'den 12 saat ileri zaman dilimi.

<span class="mw-page-title-main">Ross Bölgesi</span> Yeni Zelandanın üzerinde hak iddia ettiği Antarktika bölgesi

Ross Bölgesi veya Ross Bağımlılığı, Antarktika'da bulunan ve Yeni Zelanda tarafından hak iddia edilen bir bölgedir. 160° doğu ile 150° batı meridyenleri ve 60° güney boylamı arasında kalan bölge olarak tanımlanır. Bölge ismini Ross Denizi'nin kâşifi Sir James Clark Ross'dan almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Moriori</span>

Moriori, Yeni Zelanda'nın doğusunda bulunan Chatham Adaları'nda yaşamış yerel halka verilen isimdir. Bu adada barışçıl ve teknolojik açıdan geri bir yaşam sürmekte olan Morioriler, 1830'lu yıllardaki Maori istilasında neredeyse tamamen yok edilmiştir.

<i>Nestor</i> (cins)

Nestor cinsi, Nestoridae papağan ailesinden kaybolmamış olan tek cinstir. Kakapo ve Nelepsittacus cinsindeki soyu tükenmiş papağanlar ile birlikte, papağan üst familyası Strigopoidea'yı oluştururlar. Nestor cinsi, Yeni Zelanda'dan iki mevcut papağan türü ve sırasıyla Yeni Zelanda'daki Norfolk Adası ve Chatham Adası'ndan iki soyu tükenmiş tür içerir. Tüm türler kısa kare kuyruklu büyük tıknaz kuşlardır. Cinsin tanımlayıcı bir özelliği, saç benzeri bir saçak ile eğimli dildir. Bu dilin lorikeetlere yüzeysel benzerliği, bazı taksonomistlerin iki grubu yakından ilişkili olarak düşünmelerine neden olmuştur, ancak DNA kanıtları öyle olmadığını göstermektedir.

<i>Solanum aviculare</i>

Solanum aviculare, Solanum cinsine bağlı bir bitki türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Rakiura Millî Parkı</span>

Rakiura Millî Parkı, Yeni Zelanda'nın Stewart Adası'nda bulunan bir millî parktır. 9 Mart 2002 tarihinde kurulmuş olup Yeni Zelanda'nın en yeni millî parkıdır. 1.399,6 km²'lik alana sahiptir ve adanın %85'ini kapsamaktadır.

Waitangi, Okyanusya ülkesi Yeni Zelanda'ya bağlı olan Chatham Adaları'nın ana limanı ve en büyük yerleşim yeridir. Takımadaların ana adası olan Chatham Adası'nın batı kıyısında, Petre Körfezi'nin güney kıyısında yer almaktadır. 2018 nüfus sayımında 177 nüfusuyla Waitangi, takımadalardaki açık ara en büyük yerleşim yeridir ve adalardaki 663 kişilik nüfusunun yaklaşık %27'sini oluşturur.

<span class="mw-page-title-main">Chatham Adası</span> Yeni Zelandaya bağlı Chatham Adalarının en büyük adası

Chatham Adası, Okyanusya ülkesi Yeni Zelanda'nın bir parçası olan, Büyük Okyanus'un güneyinde yer alan Chatham Takımadaları'nın en büyük adasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Pitt Adası</span> Yeni Zelandaya bağlı Chatham Adalarının ikinci büyük adası

Pitt Adası, Okyanusya ülkesi Yeni Zelanda'nın bir parçası olan, Büyük Okyanus'un güneyinde yer alan Chatham Takımadaları'nın Chatham Adası'nın ardından ikinci büyük adasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Star Keys</span>

Star Keys, Okyanusya ülkesi Yeni Zelanda'ya bağlı Chatham Takımadaları'nın yaklaşık 12 kilometre (7 mi) uzaklıktaki beş kayalıktan oluşan ada grubudur. Star Keys, takımadaların ikinci büyük adası olan Pitt Adası'nın doğusunda yer almaktadır.