İçeriğe atla

Celil Hudiyev

Celil Hudiyev
DoğumCelil
1895
Şuşa, Azerbaycan SSC, SSCB
Ölüm1988 (92-93 yaşlarında)
Hankendi, Azerbaycan
Defin yeriAzerbaycan
Çatışma/savaşlarıKarabağ savaşı

Celil Hudiyev (Cəlil Muxtar oğlu Xudiyev; 1895, Şuşa) - Azeri asker.[1]

Hayatı

Celil Muhtar oğlu Hudiyev 1895 yılında (Shusha) Şuşa şehrinde asil ailede doğdu.

Celil Hudiyev, Rus-Tatar Okulu'ndan, daha sonra St. Petersburg'daki Askeri Okulu'ndan mezun oldu ve uzun zaman birçok önemli kamu görevinde bulundu. Celil Hudiyev 1905-1918 yıllarında gerçekleşen Ermeni-Müslüman savaşının en aktif katılımcısıydı.[2]

Faaliyeti

Celil Hudiyev 1918-1920 yıllarında general Samet bey Mehmandarov'un başkanlığındaki Azerbaycan ordusunda çok önemli görevde çalışmış, ermeni ayaklanmasının bastırılmasında ve Esgeran kalesinden, Lachın'dan, Dağlık Karabağ'dan çıkarılmasında yer alan askeri bölümün rehberlerinden biri olmuştur.[2]

1967 yılında Hankendi'nde ermeniler nüfusun gözü önünde Erşad adlı bir sivili ve onunla birlikte 2 kişiyi de yakarak katletdikten sonra Celil Hudiyev'le DTK'nın başkanı olarak görevde çalışan Haydar Aliyev'in görüşmesi olmuştur. Haydar Aliyev, ilk kez general olarak Hankendi'ye geldi. O, Celil Hudiyev'in evinde kendisiyle ve diğer kişilerle tanıştı.[2]

Celil Hudiyev hem yerel sakin gibi, hem de uzun süre önemli devlet görevlerinde çalışmış bir şahsiyet olarak anlaşmış ve Azerbaycan devleti tarafından adımlar atılmıştır. Erşad 2 kişi ile birlikte sui kasta uğradıktan sonra Hankendi Vilayet Komitesi SSCB Genel Savcılığı ve Azerbaycan'ın üst düzey yetkililerinin katılımı ile büyük toplantı yapıldı. Celil Hudiyev, toplantıdaki faillerin isimleri hakkında bir açıklama yaptı ve toplantıdan sonra 39 ermeni tutuklandı.[2]

Celil Hudiyev bildirmiştir:


Azerbaycan SSC Bakanlar Kurulu Başkanı görevinde çalışmış Mehmet İskenderov Celil Hudiyev'le hangi adımların atılması konusunda danıştıktan sonra ermenilerin bir sonraki ayaklanması engellenmiştir.[2]

Şehit olması

Celil Hudiyev, 1988 yılında Hankendi'de ermeniler tarafından canlı şekilde yakıldı. O, öldürüldükten sonra yaşadığı ev de ermeniler tarafından yakılmıştır.[2]

15 Mart 2002 tarihinde Azerbaycan Cumhuriyeti Khojalı (Hocalı) Bölge Mahkemesi'nin kararıyla Celil Hudiyev'in şehitliği resmi belgelerle onaylanmıştır.[2]

Aile durumu

Celil Hudiyev'in ailesi 1905'te Şuşa'da yaşamıştır. Bu zaman onun kardeşi Balaca Mukhtar oğlu Hudiyev gece Ermeniler tarafından katledilmiştir.[2]

"Gazi Dünyası" gazetesinin kurucusu ve yazı işleri müdürü, Uluslararası Gaziler Derneği Başkanı Tahir Berhudar oğlu Hudiyev, Celil Hudiyev'in yeğenidir.

Hatırası

2017 yılı 4 Nisan tarihinde Azad Azerbaycan TV'de Celil Hudiyev'in hayat ve faaliyeti ile ilgili belgesel yayınlanmıştır.[3]

Kaynakça

  1. ^ "Qarabağ savaşının ilk şəhidi – Cümhuriyyət ordusunun fəalı CƏLİL XUDİYEV". 26 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Aralık 2018. 
  2. ^ a b c d e f g h "Tarixin canlı şahidi" (Azerice). milletinsesi.info. 21 Şubat 2017. 29 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Mart 2017. 
  3. ^ "Tarixin canlı şahidi Cəlil Xudiyev haqqında Atv Xəbərin araşdırması - ATV". 6 Temmuz 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Aralık 2018. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Haydar Aliyev</span> 3. Azerbaycan cumhurbaşkanı

Haydar Alirıza oğlu Aliyev Azerbaycanlı siyasetçi, Azerbaycan Cumhuriyeti'nin üçüncü cumhurbaşkanı, Nahçıvan Yüksek Meclisi'nin 3. Başkanı. Aynı zamanda Azerbaycan'ın görevdeki cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in babasıdır. Azerbaycan'ın "ümummilli lider" ve "ulu önder" unvanlarını taşımaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Hankendi</span> Azerbaycanda şehir

Hankendi veya Stepanakert Azerbaycan'ın Dağlık Karabağ bölgesinde bir hayalet şehirdir. 2023 Azerbaycan harekâtına kadar şehir, ayrılıkçı Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin kontrolü altındaydı ve başkenti olarak işlev görüyordu. Şehir, Karabağ dağ sırasının doğu yamaçlarında, Karkar Nehri'nin sol kıyısında, bir vadi içinde yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Birinci Dağlık Karabağ Savaşı</span> 1988-1994 yılları arasında Karabağ bölgesinde Azerbaycan ve Ermenistan arasında yaşanmış askeri bir çatışma

Birinci Dağlık Karabağ Savaşı, Azerbaycan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'ne bağlı Dağlık Karabağ Özerk Oblastı'nın Ermenistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'ne bağlanmasını isteyen Ermeniler ile bunu kabul etmeyen Azeriler arasında başlayan ve Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra Azerbaycan ile Ermenistan arasında çatışmaya dönüşen Şubat 1988-Mayıs 1994 tarihleri arasında süren savaştır. Savaş öncesinde ve etnik çatışmaların sıcak savaşa dönüşmesi sonrasında Sumqayıt Pogromu, Kirovabad Pogromu, Bakü Pogromu gibi pogromlar, Hocalı Katliamı, Malıbeyli ve Kuşçular Katliamı ve Maragha Katliamı gibi katliamlar yaşanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Seyran Ohanyan</span> Ermeni siyasetçi

Seyran Muşegi Ohanyan, Ermeni asker ve siyasetçi. 14 Nisan 2008 tarihinden 3 Ekim 2016 tarihine kadar kadar Ermenistan Savunma Bakanı olarak görev yaptı. Birinci ve İkinci Karabağ savaşlarına katılmıştır. 2000-2007 yılları arasında sözde Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin Savunma Bakanı olarak görev yaptı.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan Millî Kurtuluş Günü</span>

Azerbaycan Millî Kurtuluş Günü veya Millî Kurtuluş Günü,(Azerice: Milli Qurtuluş günü) Azerbaycan'ın millî bayramlarından biridir. 15 Haziran 1997 tarihinde ilanı yapılan bayram 1998 yılında anayasaya dahil edilmiş ve her yıl kutlanmaya başlamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Ejder İsmailov</span> Azeri siyasetçi

Ejder İsmailov ya da Ejder Tağıoğlu, Azeri filolog ve siyasetçi. Yeni Azerbaycan Partisi'nin en aktif kurucu üyeleri olan 91`lerden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Celil Memmedguluzade</span> Azeri yazar

Mirza Celil Memmedkuluzade , Azeri hikâye ve oyun yazarı, gazeteci, fikir adamı.

<span class="mw-page-title-main">Vagif Anıt mezarı</span>

Vagif Anıt mezarı, Karabağ Hanlığı veziri olan ünlü şair ve ünlü devlet adamı ve diplomat Molla Penah Vâkıf'in onuruna inşa edildi. Şuşa şehrinde bulunmaktadır.

Aliyar Aliyev Azerbaycan'ın Millî Kahramanı; Karabağ savaşında ölmüştür.

Elgiz Kerimov, Azerbaycan'ın Ulusal Kahramanı; Karabağ savaşı şehidi.

Celil Seferov Azerbaycan Milli Kahramanı.

Nizami Mammedov, Azerbaycan'ın Ulusal Kahramanı madalyasına sahip asker.

İhtiram Aliyev, Azerbaycan'ın Ulusal Kahraman'ı.

<span class="mw-page-title-main">Albert Agarunov</span> Azerbaycanlı asker

Albert Agarunoviç Agarunov, Azerbaycan Silahlı Kuvvetlerinde yüzbaşı olarak görev yapmış Azerbaycanlı asker. Dağ Yahudisi kökenli olan Agarunov, 1980'lerin sonlarında Sovyet ordusunda görev yapmış; askerliğini bitirince bir fabrikada çalışmak üzere Surahanı Rayonu'na dönmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Şuşa Muharebesi (2020)</span>

Şuşa Muharebesi veya Azerbaycanlılar tarafından dile getirildiği şekilde Şuşa'nın Kurtuluşu, 4-7 Ekim 2020 tarihleri arasında de jure Azerbaycan'ın Şuşa rayonunun parçası olan ancak de facto olarak artık Azerbaycana ait olan Şuşa şehrinde gerçekleşen muharebe.

<span class="mw-page-title-main">Vilayat Guliyev</span>

Vilayat Mukhtar oglu Guliyev, 1999'dan 2004'e kadar Azerbaycan Dışişleri Bakanı olarak görev yapan Azerbaycanlı siyasetçidir. 1996 yılında Cumhurbaşkanı Haydar Aliyev'in destekçisi olarak Azerbaycan parlamentosuna seçildi. Haydar Aliyev ve kısa bir dönem için oğlu İlham'ın başkanlığında Ekim 1999'dan Nisan 2004'e kadar Dışişleri Bakanı olarak görev yaptı ve yerini Elmar Mammadyarov'a devretti

<span class="mw-page-title-main">Hüsrev Bey Sultanov</span> Azeri siyasetçi

Hüsrev Bey Alipaşa Bey oğlu Sultanov, aynı zamanda Hüsrev Bey Sultanov olarak da bilinir, Azerbaycanlı devlet adamı, Karabağ Genel Valisi ve Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti Savunma Bakanıydı.

Üzeyir Hacıbeyov'un heykeli, 1985 yılında Azerbaycanlı besteci, müzikolog-bilim adamı, gazeteci, dramatuk, pedagog ve modern Azerbaycan profesyonel müzik sanatının ve milli operasının kurucusu, Müslüman Doğusun'daki ilk operanın yazarı, Azerbaycan Ulusal Marşının bestecisi Üzeyir Hacıbeyov'a memleketi Şuşa'da dikilmiş bir anıttır. Heykel, Şuşa şehrinin işgalinden sonra Ermeni vandalizminin kurbanı oldu. Şehrin işgalden kurtarılmasının ardından 2021 yılında restore edilmiş ve 29 Ağustos'ta resmi açılışı yapılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Vâkıf Şiir Günleri</span>

Vâkıf Şiir Günleri - Haydar Aliyev Vakfı tarafından düzenlenen Molla Penah Vâkıf müze-türbe kompleksi dahil Şuşa'nın çeşitli tarihi ve kültürel mekanlarında ve ayrıca Nateva'nın evinin önünde, Azerbaycan Milli Halı Müzesi Şuşa şubesinde düzenlenen bir etkinlik Müze'dir.

<span class="mw-page-title-main">Bahşi Gelenderli</span>

Gelenderli Bahşi Hasan oğlu - tiyatro yönetmeni, Ermenistan SSC'nin (1939) ve Azerbaycan SSC'nin (1974) Emekdar Sanatçısı.