İçeriğe atla

Casa de las Américas Ödülü

Casa de las Américas Ödülü
AçıklamaLatin Amerika ve Karayipler edebiyatı
DağıtanCasa de las Américas
Verilmeye başlandığı yıl1960
Resmî sitesiwww.casa.cult.cu/premios/literario

Casa de las Américas Ödülü (Premio Casa de las Américas), Küba'da Casa de las Américas tarafından verilen edebiyat ödülü. 1960'ta verilmeye başlanılan ödül, Latin Amerika'nın en eski ve prestijli edebiyat ödüllerindendir.

Casa de las Américas, Latin Amerika ve Karayipler'den yazarların İspanyolca, Portekizce, İngilizce ve Fransızca eserlerine verilmektedir. Kurgu, şiir ve deneme ana kategorilerinin yanında, hikâye ve çocuk edebiyatı yan kategorileri de bulunur. Her yıl ocak ayında yapılan törenle ödüller sahiplerini bulmaktadır.[1]

Tarihçe

Ödül 1960 yılında Hispanik Amerika Edebiyat Yarışması (Concurso Literario Hispanoamericano) adıyla, Britanya'nın Man Booker Ödülü ve Amerika'nın Pulitzer Ödülü'nün Latin Amerika eşdeğeri olarak hayata geçirildi.[2] 1964'te Latin Amerika Edebiyat Yarışması (Concurso Literario Latinoamericano) olarak adlandırılan ödül, 1965'ten bu yana mevcut ismiyle verilmektedir.[3]

1960 yılından itibaren, ödülün ana kategorileri İspanyolca roman, şiir, kısa hikâye, drama ve denemelerdi.[4] 1970'te tanıklık anlatıları, testimonio, kategorisi eklendi; 1973'te ise Brezilyalı yazarların Portekizce eserleri de deneme ve testimonio kategorilerinde ödül kapsamına dahil edildi. 1975'te çocuk edebiyatı da kategoriler arasına alındı. Karayipli yazarların İngilizce eserleri 1976'dan, Fransızca eserleri ise 1978'den itibaren ödüllendirilmeye başladı. Yine 1978'de Brezilyalıların tüm Portekizce eserleri değerlendirmeye alındı.[5] 2000 yılında hikâye, deneme ve şiir dallarında üç onursal ödül oluşturuldu.[2]

Değerlendirmeye tabi tür ve kategorilerin çeşitlenmesinden dolayı, bazı kategorilerde ödül her yıl verilmemektedir.[6]

Kazananlar

Ödül jürisi Latin Amerika genelinden tanınmış yazar, akademisyen ve entelektüellerden oluşturulmaktadır.

Ödülü kazanan kişiler arasında Edward Brathwaite, Humberto Costantini, Eduardo Galeano, Renato Prada Oropeza, Susana Rotker, Françoise Perus, Beatriz González-Stephan ve Luis Britto García gibi isimler bulunmaktadır. Jorge Enrique Adoum ile Roque Dalton gibi, ödülü kazandığı göndemde neredeyse hiç tanınmayan ancak daha sonra eserleri geniş bir kitleye ulaşıp, birçok dile çevrilen edebiyatçılar mevcuttur.

Casa de las Américas Ödülü'nün, Latin Amerika edebiyatına uluslararası ilginin çekilmesinde ve Pablo Neruda (1971) ile Gabriel García Márquez (1982) gibi yazarların Nobel kazanmasıyla taçlanan büyük edebi rönesansta pay sahibi olduğu değerlendirilmektedir.[2]

Dipnotlar

  1. ^ "Casa de las Américas Award: More than half a century discovering talents". 13 Şubat 2017. 21 Ekim 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ekim 2017. 
  2. ^ a b c Aldama 2004, s. 111.
  3. ^ Madrazo 2015.
  4. ^ Smorkaloff 1997, s. 130.
  5. ^ Smorkaloff 1997, s. 131.
  6. ^ Smorkaloff 1997, s. 132.

Kaynakça

Dış bağlatılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Jorge Luis Borges</span> Arjantinli yazar (1899-1986)

Jorge Francisco Isidoro Luis Borges Acevedo, Arjantinli öykü, deneme yazarı, şair ve çevirmen. En önemli eserleri arasında 1940'larda yayınlamış Ficciones ve rüya, labirent, indeterminizm, sonsuzluk, ayna ve mitolojik motifleri ihtiva eden Alef yer alır. Eserleri, felsefe literatürünü ve fantezi türünü etkilemiştir, 20. yüzyıl Latin Amerika literatüründe Büyülü gerçekçilik akımını önemli ölçüde etkilemiştir. Büyülü gerçekçilik akımının önde gelen isimlerindendir ve gerçeküstücülük konusunda yazdığı denemeleri ile ünlüdür.

<span class="mw-page-title-main">Gabriel García Márquez</span> Nobel Ödülü sahibi Kolombiyalı yazar (1927–2014)

Gabriel García Márquez veya tam adıyla Gabriel José de la Conciliación García Márquez, tüm Latin Amerika'da Gabo lakabıyla bilinen Nobel Edebiyat Ödüllü Kolombiyalı yazar, romancı, hikâyeci ve oyun yazarıdır.

Tarık Dursun K., tam adıyla Tarık Dursun Kakınç, kısaca Tarık Dursun olarak da anılan Türk yazar ve yayıncıdır.

<span class="mw-page-title-main">Álvaro Mutis</span> Kolombiyalı yazar (1923-2013)

Álvaro Mutis Jaramillo, Kolombiyalı yazar, şair, köşe yazarı, yayıncı, film yapımcısı.

<span class="mw-page-title-main">Pablo Neruda</span> Şilili şair ve politikacı (1904–1973)

Pablo Neruda veya doğum adıyla Ricardo Eliezer Neftalí Reyes Basoalto, Şilili yazar ve şairdir.

<span class="mw-page-title-main">Murathan Mungan</span> Türk yazar

Murathan Mungan, Türk yazar, oyun yazarı ve şairdir.

Demir Özlü, Türk öykü ve roman yazarı. Tezer Özlü'nün ağabeyidir.

Ahmet Salahattin Birsel, Türk şair ve deneme yazarı.

<span class="mw-page-title-main">Gabriela Mistral</span> Şilili şair, eğitimci, diplomat

Gabriela Mistral,, Şilili şair, eğitimci, diplomat.

Büyülü gerçekçilik, olağan ya da gerçekçi bir çizgide ilerleyen sanat akımlarında bulunmaması gereken sihirli ve mantık dışı ögeleri içeren sanat akımı.

Nuri Pakdil,, Türk şair, mütefekkir, deneme ve oyun yazarı.

Crack hareketi veya Crack akımı ya da Crack Kuşağı, 1990'ların ortalarında Meksika'da başlayan edebi bir harekettir. Latin Amerika Boom'a tepki olarak düşünülen edebi gelenekleri yok sayan bir grup genç Meksikalı yazar tarafından başlatıldı. Önemli yazarları arasında Ignacio Padilla, Jorge Volpi, Eloy Urroz, Pedro Ángel Palou ve Ricardo Chávez-Castañeda yer almaktadır. Yazarların post-boom'a dahil olduklarını belirtmeleri, çok sesli romanı tercih etmeleri, kurgunun hızlı akması, konu ve tema bakımından çeşitlilik olması, görülebilirliğin önem arz etmesi, sağlam bir içerik ortaya konması, konuların Meksika dışından seçilmesi, Avrupa edebiyatı ile bütünleşmeleri gerektiği gibi düşüncelere sahip olan Crack hareketi, çeteleşmeye karşıdır ve medya desteğine önem vermez. 1996'da yayımladıkları manifestolarında Italo Calvino'nun "Gelecek Bin Yıl İçin Altı Öneri" yazısına atıfta bulunulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Ignacio Padilla</span> Meksikalı yazar

Ignacio Padilla, eserleri çeşitli dillere çevrilmiş Meksikalı yazar. Padilla, Meksikalı yazarların kendi sesini bulmalarını ve büyülü gerçekçiliğin ötesinde yazı yazmalarını sağlamak için Crack hareketini Eloy Urroz, Jorge Volpi ve Pedro Angel Palou ile birlikte başlattı.

<span class="mw-page-title-main">Casa de las Américas</span>

Casa de las Américas, Küba hükûmeti tarafından başta Latin Amerika ve Karayip ülkeleri olmak üzere tüm dünya ile sosyokültürel ilişkiler oluşturulması ve geliştirilmesi amacıyla kurulan organizasyon. Küba Devrimi'nden dört ay sonra, Nisan 1959'da, açılmıştır. İlk olarak yayınevi ve bilgi merkezi olarak işleyen yapı, daha sonraları Küba'nın en bilinen ve prestijli kültür kurumuna dönüşmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Hebe Uhart</span> Arjantinli yazar

Hebe Uhart, Arjantinli yazar ve akademisyendir. Çalışmalarıyla 2017 yılında "Manuel Rojas Ibero-Amerikan Edebiyatı Ödülü" 'nü aldı.

Nevzat Yalçın, Kıbrıslı Türk yazar ve şair.

<span class="mw-page-title-main">José Jiménez Lozano</span> İspanyol gazeteci ve yazar

José Jiménez Lozano, İspanyol yazar ve gazeteci.

Seven Stories Press, bağımsız bir Amerikan yayıncılık şirketidir. New York City merkezlidir. Seven Stories, isimini 7 kurucu yazarından alır: Annie Ernaux, Gary Null, Nelson Algren'in malikanesi, Sansürlü Proje, Octavia E. Butler, Charley Rosen ve Vassilis Vassilikos.

<span class="mw-page-title-main">Cristina Peri Rossi</span>

Selva Casal Muñoz, Uruguaylı şair, çevirmen ve yazardır.

José Saramago Edebiyat Ödülü, Círculo de Leitores Derneği tarafından 1999'dan başlayarak verilen bir edebiyat ödülüdür. Portekizce eser veren genç yazarlara, Portekizce konuşan ülkelerde ilk basımı yapılan kitapları için verilmektedir. 1998'de Portekizli José Saramago'nun Nobel Edebiyat Ödülü'nü kazanması onuruna oluşturulmuştur. İki yılda bir dağıtılan ünvanla birlikte, 25.000 avroluk para ödülü de verilmektedir. Kazananı belirleyen jüri, kültür alanında seçkin isimlerden seçilen beş ila on kişiden oluşturulmaktadır.