İçeriğe atla

Burundi Krallığı

Burundi Krallığı
Royaume du Burundi
Burundi Krallığı
1680
-1966
Burundi Krallığı bayrağı
Bayrak
{{{arma_açıklaması}}}
Arma
BaşkentGitega (Kraliyet şehri)
Yaygın dil(ler)Fransızca, Rundice
HükûmetMonarşi
Tarihçe 
• Kuruluşu
1680
• Kuruluş
15. yüzyıl
• Alman Doğu Afrikası
1 Temmuz 1890
• Ruanda-Urundi
20 Temmuz 1922
• Özerklik
21 Aralık 1961
• Bağımsızlık
1 Temmuz 1962
• Dağılışı
1966
Para birimiKongo frangı
Ruanda-Urundi frangı
Burundi frangı
Öncüller
Ardıllar
Ruanda-Urundi
Burundi

Burundi Krallığı, Afrika kıtasının doğusunda 15.yy ile 20.yy ortalarına kadar belli dönemlerde statüsü değişmiş olan ve günümüzde Burundi Cumhuriyeti'nin kurulu olduğu topraklar üzerinde hakimiyet sürmüş krallık.

Her ne kadar 15. yüzyıldan itibaren bölge üzerinde hakimiyet kurulmuş olsa da, ilk olarak I. Ntare Rushatsi krallığı döneminde devlet yapısı içerisine bürünmüştür. Hükümdarların büyük bir oranda Tutsi etnik grubundan olan krallık, tarihi Urundi bölgesinde var olmuş, 19.yy sonlarında batılı ülkelerin Afrika'da oluşturduğu sömürge sistemlerinin bir parçası olarak Almanya'nın sömürge ülkesi konumuna getirilerek, Alman Doğu Afrikası sömürge sistemine entegre edilmiştir.[1] Alman İmparatorluğu bölge üzerinde dolaylı yönetim sistemini uygulamış, bu kapsamda var olan yapıyı büyük çoğunlukla koruyarak kralları görevi başında bırakmış, kendilerinden sadece Alman egemenliğini kabul etmeleri talep edilmiştir.[2]

Belçika orduları I.Dünya Savaşı'nın devam ettiği bir dönemde Almanları herhangi bir direniş ile karşılaşmadan bölgeden uzaklaştırarak Ruanda ve Burundi'yi işgal etmişlerdir. I.Dünya Savaşı'nın sona ermesi ile birlikte Burundi Krallığı ve Ruanda Krallığı'nın Ruanda-Urundi adı altında tümüyle Milletler Cemiyeti manda bölgesi olarak Belçika'ya bağlanmıştır. 1925 yılında bölge manda yönetim statüsüne bağlı kalınmak şartı ile Belçika Kongosu'nun yedinci ili olarak bu koloni bölgesinden yönetilmeye başlanmıştır. Yönetimi ele alması ile birlikte bir önceki Almanya sömürge döneminin aksine varlığını tüm alanlarda kesin bir şekilde hissettiren Belçika sömürge yönetimi, 1933 yılından itibaren ırk ayrımını devreye almış, belirlenen dış özellikler ile birlikte yaşam biçimlerine göre ırklara ayırdığı halka kimlik kartlarını da buna göre dağıtarak yapay olarak farklı sınıflar yaratmıştır. 1946 yılında Milletler Cemiyeti'nin manda yönetimi sonlandırılarak bölge yine Belçika idaresinde Birleşmiş Milletler Güvenli Bölge ilan edilmiştir.

21 Aralık 1961 yılında kazanılan özerkliği, 1962 yılında bağımsızlığın kazanılması takip etmiş ve krallık Ruanda-Urundi bölgesinden ayrılarak bağımsız Burundi Krallığı'nı oluşturmuştur.

1966 yılında monarşinin de kaldırılması ile günümüzde de varlığını sürdüren ardıl devleti Burundi Cumhuriyeti kurulmuştur.

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ Helmut Strizek: Geschenkte Kolonien – Ruanda und Burundi unter deutscher Herrschaft. Ch. Links Verlag, Berlin 2006
  2. ^ Winfried Speitkamp: Deutsche Kolonialgeschichte. Reclam, Stuttgart 2005 Sayfa

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Kongo Demokratik Cumhuriyeti</span> Orta Afrikada bir ülke

Kongo Demokratik Cumhuriyeti,, eski adıyla Zaire, Orta Afrika'da bir ülkedir. Yüzölçümü bakımından Sahra Altı Afrika'nın en büyük, Afrika'nın ikinci büyük, dünyanın ise 11. büyük ülkesidir. 105 milyonluk nüfusuyla en kalabalık Frankofon ülkedir. Ayrıca Afrika'nın en kalabalık 4., dünyanın ise 15. ülkesidir. Kongo Demokratik Cumhuriyeti, kuzeyden saat yönünde ilerlendiğinde Orta Afrika Cumhuriyeti, Güney Sudan, Uganda, Ruanda, Burundi, Tanzanya, Zambiya, Angola, Kongo Cumhuriyeti ve 40 km'lik bir sahil şeridi ile Atlas Okyanusu ile çevrilidir. Ülkenin başkenti Kinşasa'dır.

<span class="mw-page-title-main">Burundi</span> Afrikanın ortadoğu kısmındaki bir ülke

Burundi, resmî adı ile Burundi Cumhuriyeti, Doğu Afrika ile Afrika Büyük Gölleri'nin kesiştiği Büyük Rift Vadisi'nde denize kıyısı bulunmayan bir ülkedir. Kuzeyde Ruanda, doğu ve güneydoğuda Tanzanya, batıda Kongo Demokratik Cumhuriyeti, güneybatıda ise Tanganika Gölü ile çevrilidir. Ülkenin yönetsel başkenti Gitega, ekonomik başkenti ise Bujumbura'dır.

<span class="mw-page-title-main">Ruanda</span> Orta Afrikada bulunan bir ülke

Ruanda ya da resmî adı ile Ruanda Cumhuriyeti, Afrika kıtasının orta bölümünün doğu kısmında yer alan ve denize kıyısı bulunmayan bir ülkedir. Ülkenin sınır komşularını Uganda, Tanzanya, Burundi ve bir kısmı Kivu Gölü ile olmak üzere Kongo DC oluşturmaktadır. Ülkenin başkenti Kigali'dir.

Manda, I. Dünya Savaşı'ndan sonra bazı az gelişmiş kabul edilen ülkeleri, kendi kendilerini yönetecek bir düzeye eriştirip, bağımsızlığa kavuşturuncaya kadar Milletler Cemiyeti adına yönetmek için bazı büyük devletlere verilen yetkidir. Geleneksel sömürgeciliği tasfiye etmeye yönelik bir proje olarak düşünülmüş, ancak uygulamada geleneksel sömürgeciliğe benzer sonuçlar doğurmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Kigali</span> Ruandanın başkenti

Kigali, Afrika kıtasında bulunan Ruanda'nın başkentidir. Ülkenin orta kesiminde Ekvator çizgisinin hemen güneyinde yer alan şehir, bu konumundan dolayı yıl boyu ılıman bir iklime sahiptir. Kigali ve çevresinin Kigali Eyaleti olarak ayrı bir statüsü vardır ve diğer eyaletlere bağlı bir konumda değildir. Şehir kendi içerisinde Gasabo, Kicukiro ve Nyarugenge ilçelerine ayrılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Güneybatı Afrika</span> (Afrikaanca: Suidwes-Afrika; Almanca: Südwestafrika), Afrika kıtasında günümüzde Namibya devletinin kurulu olduğu, 1918 ile 1990 yılları arasında Milletler Cemiyeti manda yönetimi altında Güney Afrika Cumhuriyetine bağlı bir bölge iken b

Güneybatı Afrika (Afrikaanca: Suidwes-Afrika; Almanca: Südwestafrika), Afrika kıtasında günümüzde Namibya devletinin kurulu olduğu, 1918 ile 1990 yılları arasında Milletler Cemiyeti manda yönetimi altında Güney Afrika Cumhuriyeti'ne bağlı bir bölge iken bölgeye verilen ad.

Afrika Cephesi, I. Dünya Savaşı sırasındaki Afrika'ya dağılmış Alman sömürgeleri ile İtilaf Devletleri arasındaki savaşları kapsar. Savaşlar, Afrika'nın genelini etkilemekten çok, sadece Alman sömürgeleri etrafında gerçekleşmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Güney Afrika Birliği</span> Birlik

Güney Afrika Birliği, Afrika kıtasının güneyinde Britanya İmparatorluğu'na bağlı sömürge bölgeleri olan Cape Kolonisi, Natal Kolonisi, Transvaal Kolonisi ve Oranj Nehri Kolonisi bölgelerinin birleştirilmesi ile meydana gelen ve varlığını 1910–1961 yılları arasında sürdüren ülke. Ülke 1961 yılında ardılı olan ve günümüzde de varlığını sürdüren Güney Afrika Cumhuriyeti'nin kurulması ile varlığını sonlandırmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Bujumbura</span> Burundinin eski başkenti

Bujumbura, Afrika ülkesi Burundi'nin eski başkentidir ve en büyük şehridir.

<span class="mw-page-title-main">Filistin Mandası</span> 1920-1948 yılları arasında varlığını sürdüren Birleşik Krallık yönetimi

Birleşik Krallık Filistin Mandası, Birleşik Krallık'ın Filistin'deki Osmanlı Devleti hakimiyetine son vermesiyle İtilaf Devletleri tarafından kararlaştırılan ve Milletler Cemiyeti tarafından Haziran 1922'de resmen onaylanarak kurulan manda cumhuriyeti.

<span class="mw-page-title-main">Alman Doğu Afrikası'nın posta tarihi ve posta pulları</span>

Alman Doğu Afrikası, Doğu Afrika'da şimdiki Burundi, Ruanda ve Tanganyika'yı kapsayan Alman kolonileriydi. 1880li yıllarda oluşan bu durum I. Dünya Savaşı sonunda bu alanın İngilizler ve Belçikalı'lar tarafından alaınması üzerine son buldu. Daha sonra Milletler Cemiyeti manda toprağıydı.

<span class="mw-page-title-main">Alman Güneybatı Afrikası</span> günümüzdeki Namibya devletinin Alman İmparatorluğunun sömürgesi olduğu 1884 ila 1919 yılları arasında taşıdığı addır

Alman Güneybatı Afrikası, günümüzdeki Namibya devletinin Alman İmparatorluğu'nun sömürgesi olduğu 1884 ila 1919 yılları arasında taşıdığı addır.

<span class="mw-page-title-main">Burundi bayrağı</span> Ulusal bayrak

Burundi bayrağı ilk olarak 28 Haziran 1967 yılında kabul edilmiş, yıllar içerisinde görünümde birkaç defa değişiklikler gerçekleştirilmiş, son olarak 27 Eylül 1982 tarihinde yapılan en boy oranındaki değişiklik ile günümüzdeki hâlini alarak kullanılmaya başlanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Dahomey Krallığı</span> Afrika kıtasının batısında Benin Körfezi sahillerinde 17. yy sonlarından, 1894 yılına kadar varlığını sürdüren krallık

Dahomey Krallığı, Afrika kıtasının batısında Benin Körfezi sahillerinde 17. yy sonlarından, 1894 yılına kadar varlığını sürdüren krallık.

<span class="mw-page-title-main">Ruanda Krallığı</span>

Ruanda Krallığı, Afrika kıtasında 13. yy ile 20.yy 'nın ikinci yarısına kadar varlığını sürdüren, bugünkü Ruanda Cumhuriyeti topraklarının bulunduğu alanda kurulmuş krallık.

<span class="mw-page-title-main">Natal Kolonisi</span> Afrika kıtasının güneyinde 1843 ile 1910 yılları arasında Büyük Britanya idaresinde kurulan sömürge bölgesi

Natal Kolonisi, Afrika kıtasının güneyinde 1843 ile 1910 yılları arasında Büyük Britanya idaresinde kurulan sömürge bölgesi.

<span class="mw-page-title-main">Ruanda-Urundi</span> 1922-1962 arasında Belçika yönetimindeki koloni bölgesi

Ruanda-Urundi, Afrika kıtasının merkezinde 1922 ile 1962 yılları arasında günümüzde Ruanda ve Burundi ülkelerinin bulunduğu bölgenin Belçika tarafından manda yönetimi olarak idare ettiği koloni bölgesi. Belçika bölge üzerindeki hakimiyetini 1922 yılından 1962 yılına kadar sürdürmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Alman sömürge imparatorluğu</span> Alman İmparatorluğunun yurt dışındaki kolonilerini, bağımlılıklarını ve topraklarını kapsamaktaydı

Alman Sömürge İmparatorluğu, Alman İmparatorluğu'nun yurt dışındaki kolonilerini, bağımlılıklarını ve topraklarını kapsamaktaydı. Alman devletleri tarafından kısa ömürlü sömürgeleştirme girişimleri önceki yüzyıllarda meydana gelmişti, ancak önemli sömürge çabaları ancak 1884'te Afrika Talanı ile başladı. Afrika'nın sömürgeleştirilmemiş kalan bölgelerinin çoğunu üzerinde hak iddia eden Almanya, Britanya ve Fransız imparatorluklarından sonra o dönemin üçüncü en büyük sömürge imparatorluğunu kurdu. Alman Sömürge İmparatorluğu; bugünkü Burundi, Ruanda, Tanzanya, Namibya, Kamerun, Gabon, Kongo, Orta Afrika Cumhuriyeti, Çad, Nijerya, Togo, Gana, Yeni Gine ve diğer birçok Batı Pasifik/Mikronezya adası dahil birkaç Afrika-Pasifik ülkelerinin bir bölümünü kapsıyordu.
Almanya, 1914'te tüm kolonilerinin İtilaf Devletleri tarafından savaşın ilk haftalarında işgal edildiği Birinci Dünya Savaşı başladığında sömürge imparatorluğunun kontrolünü kaybetti. Ancak, birkaç sömürge askeri birimi uzak bölgelerde bir süre daha direnmeye devam etti: Alman Güneybatı Afrikası 1915'te, Kamerun 1916'da ve Alman Doğu Afrikası 1918'de teslim oldu.
I. Dünya Savaşı'ndan sonra yapılan Versay Antlaşması ile Almanya tüm kolonilerini kaybetmiştir. Alman sömürge imparatorluğu 1919'da varlığını sona erdirdi. Kaybedilen sömürgeleri geri kazanma planları, İkinci Dünya Savaşı boyunca devam etti ve çoğu zaman bunun Üçüncü Reich'ın bir hedefi olduğundan şüphelendi.

<span class="mw-page-title-main">Britanya Kamerunu</span> Afrika kıtasının batısında Büyük Britanya himayesinde 1922 ile 1961 yılları arasında kurulu olan manda bölgesi

Britanya Kamerunu, Afrika kıtasının batısında Büyük Britanya himayesinde 1922 ile 1961 yılları arasında kurulu olan manda bölgesi. Bölge 1922 ile 1946 yılları arasında manda bölgesi olarak idare edilmiş, 1946 yılından 1961 yılına kadar ise BM vesayet bölgesi olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Charles Tombeur</span>

Korgeneral Charles Tombeur, 1. Tabora Baronu, Belçikalı bir subay ve sömürge memuruydu. Belçika Kongosu'nda birçok önemli idari görevde bulunmasının yanı sıra, özellikle Birinci Dünya Savaşı'nın ilk yıllarında Belçika sömürge ordusu en:Force Publique'in komutanlığı rolüyle tanınır. Askeri kariyeri Eylül 1916'da Alman Doğu Afrikası'nda Tabora'nın ele geçirilmesiyle doruğa ulaştı.