İçeriğe atla

Burdur yöresi halk oyunları

Bir keçi
Burdur yöresi

Burdur yöresi halk oyunları, Burdur ili ve civarında oynanan kendine özgü karakteristik özelliklere sahip oyunlar.

Burdur yöresi halk oyunları, genel halk oyunları türlerinden zeybek bölümünün teke alt bölümüne girmektedir. Diğer bir deyişle, teke zeybekleri olarak adlandırılabilir.

Yöreye Bakış

Burdur Batı Anadolu'nun güneyinde Göller yöresi ve Teke yöresi olarak adlandırılan bölgenin içerisinde yer almaktadır. Eskiden yörede Hamitoğulları ve Tekeoğulları egemendi. Yörede oynanan oyunlar da bu beylikler zamanında yöreye yerleşmiş Türkmen obalarının oyunlarına dayanmaktadır. Osmanlı döneminde yörede göçebelik ön plana çıkmakta ve halk hayvancılıkla uğraşmaktaydı.

Dağlık olan yöre, keçi yetiştiriciliğine ve küçükbaş hayvancılığa daha elverişlidir. Bu yüzden yöre oyunlarına bakıldığında, keçiden ilham alındığı görülmektedir. Zira oyunların çoğunun keçi hareketlerinin taklidine dayalı oyunlar olduğu görülmektedir.

Burdur yöresi oyunları

Yöre oyunlarında zıplamalar, ayak figürleri ve kol döndürmeleri ön plandadır.

Tahtalıkta Galbır Var, Kezban Yenge, Erik Dalı, İğnem Düştü Yakamdan, Şişedeki Gül Yağı gibi kadın oyunları yörede sıklıkla oynanmaktadır. Oyunlar türkü eşliğinde oynanır.

Erkekler tarafından oynanan oyunlar; Teke zortlatması, Serenler Zeybeği, limonum sulandı, Yayla Yolları, İlimon Yar, Dirmilcikten Gider Yaylanın Yolu, Devesi Gatar Gatar, Hadi Gari Sen de Gel, Menevşesi Tutam Tutam, Ovalar, Kuyu Dibi Taşlı olur, Samas Dağı.

Şu Dirmil'in Çalgısı, Sarı Zeybek, Haymanalı, Cemilem, Gökte Yıldız, Evlerinin Önü, Kaba Ardıç oyunları ise yörede hem kadınlar hem de erkekler tarafından oynanmaktadır.

Yöre oyunları daha çok 9/16, 9/8, 9/4 lüktür.

Halk giysileri ise Teke Türkmenlerinin kullandıkları klasik Türkmen kostümleridir ve rengarenk kostümlerdir.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Çameli</span> Denizlinin ilçesi

Çameli, Denizli ilinin bir ilçesidir.

<span class="mw-page-title-main">Zeybek (oyun)</span> Türk halk dansı

Zeybek, Batı Anadolu yöresinde görülen halk oyunudur. Zeybek kendi içinde türlere ayrılmaktadır:

<span class="mw-page-title-main">Horon</span> Doğu Karadeniz bölgesinde kemençe veya tulum ile oynanan halk oyunu

Horon, Doğu Karadeniz Bölgesi'nde oynanan geleneksel halk danslarının genel adıdır. Sinop'ta, Samsun, Ordu, Giresun, Trabzon, Rize, Artvin, Gümüşhane, Bayburt'un Aydıntepe ilçesi, Erzurum'un İspir, Tortum ve Olur ilçelerinde ve Doğu Karadeniz'den göçenlerden dolayı Sakarya'da oynanan çevik hareketli oyunlardır.

<span class="mw-page-title-main">Göçebelik</span> bir topluluğun, bir toplumsal kümenin yaşamlarını ve soylarını sürdürebilmek için belirsiz süreli aralıklarla yer değiştirme geleneği ya da alışkanlığı

Göçebelik, bir topluluğun, bir toplumsal kümenin yaşamlarını ve soylarını sürdürebilmek için belirsiz süreli aralıklarla yer değiştirme geleneği ya da alışkanlığı. Konar göçer yaşam biçimi süren oba, boy, aşiret gibi genellikle kan bağına dayalı olarak oluşmuş toplumsal grupların bu yaşayışı göçebelik olarak adlandırılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Türk halk oyunları</span> Türklere ve Türkiyeye özgü halk dansları

Türk halk oyunları, Türkiye sınırları içerisinde yapılan halk danslarıdır. Türkiye'de çeşitli biçimlerde yapılan çok çeşitli halk oyunları türleri vardır ve bunlar her bölgenin kültürel yapısını yansıtır. Türkiye'de oynanan halk oyunları türleri şunlardır:

<span class="mw-page-title-main">Hora</span>

Hora, Trakya Bölgesi'nde oynanan oyunların genel adı. Yunancada Horos, khoros, choros "oyun (dans)" anlamına gelmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Kaşık oyunları</span>

Kaşık Oyunları veya Kaşık Havası, Türkiye'de Batı Karadeniz Bölgesi, Güney Marmara, İç Batı Anadolu, Konya çevresi ve Mersin çevresinde oynanan oyunların genel adı. En önemli özelliği kaşığın oyuna eşlik aracı olmasıdır.

Karşılama, kadın ve erkeklerin karşılıklı yürüttükleri halk oyunları. Ege Bölgesi, Karadeniz, Güney Marmara, İçbatı Anadolu, Konya çevresi, Mersin ve Doğu Anadolu bölgesinde oynanmaktadır. Düğünlerde karşılıklı, yan yana oynanan oyunların kalıplaşmasıyla ortaya çıkmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Afyon yöresi halk kültürü</span>

Afyonkarahisar yöresi Ege Bölgesi'nden İç Anadolu Bölgesi'ne geçiş noktasında bulunmaktadır. Bu yüzden bu bölge halkında oldukça çeşitlilik mevcuttur. Bu çeşitlilik yörenin kültürüne de yansımış ve oldukça zengin bir kültür oluşturmuştur.

Ağrı yöresi, MÖ 2000 yılına kadar dayanan bir yöredir, Türklerden önce Hititler, Hurriler, Urartular, Yunanlar, Bizanslılar ve Araplar yaşamıştır. Yörede dokumacılık Urartular zamanında yapılmaya başlanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Balıkesir Türküleri</span>

Balıkesir Yöresi Halkbilimi (Folklor) araştırmacılarının ve TRT Türk Halk Müziği Derleme Komisyonunun yaptığı çalışmalar sonucu, Balıkesir ve civarından derlenen pek çok türkü kayda geçirilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Balıkesir yöresi halk oyunları</span>

Balıkesir yöresi halkoyunları, Balıkesir ve çevresine özgü halkoyunlarıdır. Balıkesir yöresinde doğmuş veya gelişmiş oyunlar Balıkesir yöresine özgü oyunlardır.

<span class="mw-page-title-main">İzmir yöresi halk oyunları</span>

İzmir yöresi halk oyunları, İzmir ili ve çevresinde halk tarafından oynanan kendine özgü karakteristik yapısı olan oyunlar.

<span class="mw-page-title-main">Türk halk müziği</span> Türkçe yöresel etnik müziklerin tümü

Türk halk müziği ya da kısaca Türkü, Türkiye'nin çeşitli yörelerinde farklı ağızlar ve formlarda söylenen Türkçe yöresel etnik müziklerin tümü. Yapısal olarak folklorun bir parçası olan Türk halk müziği, sözlü halk müziği ve sözsüz halk müziği olmak üzere ikiye ayrılır. Sözlü halk müziğine genel olarak türkü adı verilir. Sözsüz halk müziğine ise ezgi adı verilir. Klasik Türk halk müziği, çeşitli yörelerden derlenmiş birçoğu anonim olan türkülerden ve sözsüz halk müziklerinden oluşur, anonim eserlerin sözü ve bestesinin kime ait olduğu bilinmez ve yöreye mâl olmuştur. Modern Türk halk müziği ise, 1970'li yıllardan sonraki dönemde eski yöresel müzik kalıpları örnek alınarak oluşturulmuş, sözü ve bestesi belli olan halk müzikleridir. Türk halk müziği, halk oyunları ve halkbilim ile de yakından ilgilidir. Bunun dışında genel karakteristiğine göre; bektaşi, halay, teke, zeybek gibi türlere ayrılır. Ayrıca il bazında türküler kategorilendirilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Saraycık, Altınordu</span>

Saraycık, Ordu ilinin Altınordu ilçesine bağlı bir mahalledir.

Bu sayfa Erzurum barını anlatmaktadır. Başlığın diğer anlamları için Bar sayfasına gidiniz.

Sarhoş barı, Kuzey ve Doğu Anadolu’da, bilhassa Sivas, Erzincan, Erzurum yöresinde el ele tutuşarak oynanan bir tür halk oyunudur. Bar oynanırken davul ve zurna ile çalınan oyun havasına ise bar havası adı verilir. Yöre halkı tarafından günlük dilde bar ve bar tutmak şeklinde isimlendirilir. Her ne kadar bu halk oyununun adı halk arasında sarhoş barı olarak bilinse de, oyunun ve isminin sarhoşluk ve bar kelimeleriyle hiçbir alakası yoktur. Farsçada "baş" ablamına gelen ser ve hoş kelimelerinin birleşimiyle baş güzellik mânâsında bir isim tamlamasıdır. Sarhoş barının Erzurum yöresinde kullanılan bir başka ismi de "baş bar"dır.

Sarı Zeybek, bir Türk halk müziği şarkısıdır. Yaşar Bey, Deniz Kızı Eftalya, Hâfız Ahmet Bey, Nuri Cemil Bey, İbrahim Efendi tarafından söylenmiştir. Selim Sırrı Tarcan 1916 yılında çok beğendiği bu türküden esinlenerek yeni bir oyun meydana getirmiştir. Adını da Tarcan Zeybeği koymuştur. Tarcan Zeybeğinin sözleri aynı olsa da müziği farklıdır. Yaşar Bey'in plak kaydında yöre olarak İzmir görülmektedir.

Gabardıç (Gab'ardıç) , Gabardıç adı kaba (büyük) ve ardıç sözcüklerinin birleşmesinden oluşmuştur. Burdur, Acıpayam, Fethiye ve Antalya yöresinde görülen kadın ve erkekler tarafından oynanan sözlü bir halk oyunudur. 2/4'lük ölçüdedir. Gabardıç Türklerin Orta Asya'da Şamanizm’e inandıkları dönemlerde oynadıkları ateş dansı olarak bilinmektedir.