İçeriğe atla

Brezilya fındığı

Brezilya fındığı veya Brezilya cevizi (Bertholletia excelsa), Lecythidaceae familyasından bir Güney Amerika ağacına ve ağacın ticari olarak hasat edilen yenilebilir tohumlarına verilen addır.

Brezilya fındığı ağacı

Brezilya fındığı ağacının dalı

Brezilya fındığı boyu 50 metre (160 ft)'ye ulaşan büyük bir ağaçtır. Gövdesi 1 ila 2 metre (3,3 ila 6,6 ft) çapındadır. Çapı 30 metreye yayılan taç kısmı ve 49 metreyi bulan boyu ile Amazon yağmur ormanlarındaki ağaçların en büyükleri arasındadır. Ağacın kalın dallarının uçlarında ise Hindistan cevizine benzeyen 8-18 santimetre çapında kümeler yer alır. Her bir kümede ise 12-24 arasında Brezilya cevizleri vardır. 500 yıl veya daha uzun süre yaşayabilir ve bazı makamlara göre sıklıkla 1000 yaşına ulaşır.[1] Kökü, ağacın yüksekliğinin yarısından fazla, düz ve yaygın dalsızdır.[1]

Yetişkin bir Brezilya cevizi ağacı Ocak ayından Haziran ayına kadar neredeyse 300'ün üzerinde brezilya cevizi kümelerinden üretir. Olgunlaşan kümeler ağacın dalından düşer ve orman tabanından hasat edilerek güneşte kurutulur. Cevizin kahverengi renkli kabuğu oldukça sert ve üç taraflı bir yapıya sahiptir.[1]

Tehlikeler

Brezilya'da Brezilya fındığı ağacını kesmek yasaktır. [] Bunun sonucu olarak, üretim alanlarının dışında, evlerin arka bahçelerinde, yolların ve caddelerin yakınında bulunabilirler. Ağacın meyveleri oldukça ağır ve katıdır. Meyveler düşmeye başladığında, ağacın altından geçen insanlar ve araçlar için ciddi tehdit oluştururlar. Brezilya fındığı meyveleri ağır olduğundan tatlı suda batar, bu da nehir kenarındaki bölgelerde su yollarının tıkanmasına neden olabilir.

Üretim

Taze kesilmiş Brezilya fındığı meyvesi
Brezilya fındığı tohumları

Adının Brezilya fındığı olmasına rağmen, Brezilya fındığının en önemli ihracatçısı Bolivya'dır. Brezilya'da bu kuruyemişlere Portekizcecastanhas-do-pará (kelimenin tam anlamıyla "Pará kestanesi") adı verilir.

Fındık üretimi

2014 yılında, toplam küresel Brezilya fındığı üretimi (kabuklu) 95.000 ton olup, 2009'dan beri bu miktar sabittir.[1] En büyük üreticiler Bolivya (dünya toplamının % 47'si) ve Brezilya (% 40)'dır. ABD ise Brezilya fındığının % 9'unu üretmesine rağmen dünyadaki en büyük Brezilya fındığı ithalatçısıdır.

Besin değeri

Brezilya fındığı kabuğu çıkardıktan sonra
Besin değeri
Enerji 2740 kJ (660 kcal)
Protein14.32 g
Riboflavin (Vit. B2)0.035 mg (%2)
B6 vitamini0.101 mg (%8)
C vitamini0.7 mg (%1)
E vitamini5.73 mg (%38)
Oranlar yetişkinler için alınması önerilen oranlardır.
Brezilya fındığı ağırlıkça % 14 protein,% 12 karbonhidrat ve % 66 yağdan oluşmaktadır. Kalorilerinin % 85'i yağdan gelir ve 100 gramlık bir miktarda toplam 656 kalori bulunur.[1]  Yağ bileşenleri% 23 doymuş,% 38 tekli doymamış ve% 32 çoklu doymamış.[1][1]  Çoklu doymamış yağ içeriği, özellikle de omega-6 yağ asitleri nedeniyle, kabuklu Brezilya fındığı hızlıca sertleşebilir .

Kaynakça

  1. ^ a b c d e f g "MACFit Blog". 7 Eylül 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Eylül 2022. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Ceviz</span> bitki cinsi

Ceviz, Juglandaceae (cevizgiller) familyasının Juglans cinsinden, tek tüysü yaprakları karşılıklı dizilmiş ve aromatik kokulu ağaç türlerinin ve bu ağaçların meyvelerinin ortak adı.

<span class="mw-page-title-main">Fındık</span>

Fındık, huşgiller (Betulaceae) familyasından Corylus cinsini oluşturan çalı ve ağaç türlerinin ortak adı.

<span class="mw-page-title-main">Muz</span> muzgiller familyasında bulunan bir meyve

Muz (Musa), Güneydoğu Asya'nın tropikal bölgelerinde doğal olarak yetişen bir ağaçsı bitkiye ve bu bitkinin yeşil kabuklu uzun meyvelerine denir.

<span class="mw-page-title-main">Zeytin</span> Zeytin familyasından bir bitki türü

"Avrupa zeytini" anlamında Olea europaea botanik adlı zeytin, zeytingiller Oleaceae familyasından meyvesi yenen ve geleneksel olarak Akdeniz iklimine özgü bir ağaç türüdür. Tür, tüm Akdeniz ülkelerinin yanı sıra Güney Amerika, Güney Afrika, Çin, Avustralya, Yeni Zelanda, Meksika ve Amerika Birleşik Devletleri'nde yetiştirilir. Olea europaea, Olea cinsi için tip türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Zeytinyağı</span> bitkisel sıvı yağ

Zeytinyağı, zeytin ağacının meyvesinden elde edilen yeşilimsi-sarımtırak renkte sıvı bir yağdır.

<span class="mw-page-title-main">Koka ağacı</span> 1-2 metre boyunda çalı tipli bir ağaççık.

Koka ağacı, Erythroxylaceae (kokaağacıgiller) familyasından Güney Amerika kökenli, 1-2 metre boyunda çalı tipli bir ağaççık. İki alt türü bulunur. Kuzeybatı Arjantin, Bolivya, Peru, Ekvador ve Kolombiya'da, bu bölgelerin bazılarında yasa dışı olsa bile, ekonomik olarak yetiştiriciliği yapılmaktadır.

Kimya ve biyokimyada, yağ asidi, genelde uzun, alifatik kuyruklu bir karboksilik asittir. Uzun karboksilik yağ asitlerinden 4 karbonlu ve daha uzun zincirlileri yağ asidi olarak sayılır; doğal yağları (trigliseritleri) oluşturan yağ asitlerinden söz ederken ise bunların en az 8 karbonlu olduğu varsayılabilir. Çoğu doğal yağ asitlerinin çift sayılı karbon atomu vardır, çünkü bunların biyolojik sentezlerinde iki karbon atomlu asetat kullanılır.

<span class="mw-page-title-main">Elma</span> gülgillerden bir meyve

Elma, gülgiller (Rosaceae) familyasından kültürü yapılan bir meyve türü.

<span class="mw-page-title-main">Badem</span>

Badem, gülgiller (Rosaceae) familyasının Prunoideae alt familyasından meyvesi yenebilen küçük bir ağaç türüdür. Badem bu ağacın meyvesidir. Şeftali ile birlikte Prunus'un alt cinsi Amygdalusun içinde yer alır.

<span class="mw-page-title-main">Palmiye</span> bitki ailesi

Palmiye, palmiyegiller familyasını oluşturan tropik iklimlerde yetişen türlerin ortak adı.

Şebin cevizi, Şebinkarahisar kökenli bir ceviz çeşidi. Çeşidin orjinindeki ortalama meyve ağırlığı 9,40 g, iç randımanı % 63 ve yağ içeriği ise %69,40 olarak belirlenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Türk fındığı</span> bitki türü

Türk fındığı, huşgiller (Betulaceae) familyasında Corylus cinsinin bir türüdür. Ağaç fındığı, ayı fındığı, balkan fındığı, kaya fındığı adları, gökbulak fındığı, budağan fındığı gibi yaygın veya yöresel adlarıyla da tanınır. 16. yüzyılda Anadolu'dan Avusturya'ya mobilya üretimi amacıyla götürülmesinin ardından Türk fındığı adını almıştır. Ağacının bu özelliğinden dolayı değerli olması sebebiyle doğal habitatındaki dağılım bölgesinin küçük alanlarında korunma altına alınmış ve IUCN listesinde koruma altındaki türlere dahil edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Akdeniz defnesi</span> her dem taze çalı veya ağaç türü

Akdeniz defnesi, defnegillerden, her mevsim yeşil kalabilen, güzel kokulu ve yapraklarının kullanım alanı oldukça geniş olan bir çalı veya ağaç türü. Yemeklere lezzet kattığı gibi alternatif tıpta da birçok yararı vardır. Ayrıca Türkiye'nin tarım ihracatında önemli bir paya sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Liçi</span>

Liçi, başlıca olarak Çin'in güneyinde yetişen bir meyve. Geçmişte kral meyvesi olarak anılmış olan bu meyve Çin'de vergi olarak da halktan toplanmıştır.

<i>Parajubaea torallyi</i>

Parajubaea torallyi, her daim yeşil Parajubaea cinsine ait Arecaceae familyasından bir türdür. Bolivya'ya özgü endemik bir türdür. Bolivya'da, 2.400-3.400 metre yükseklikte, kuru ormanlar ve kayalık bölgelerde yetişir. Özellikle bu türün varyetesi Parajubaea torallyi var. torallyi And dağları'nın 3.000-3.400 metreye varan yüksekliklerinde yetişir ki bu yönüyle Dünya'nın doğal ortamda en yüksekte yetişen palmiyesi rekorunu da elinde tutar.

<i>Macadamia</i>

Macadamia, Güney Afrika ve Endonezya ile Avustralya'nın bazı bölgelerinde yetişen çiçekli bitkilerden Proteaceae familyasından 4 türünü kapsayan bir ağaç cinsidir. Bu cins adını meslektaşı Botanist Ferdinand Von Mueller ile birlikte bu cinsi ilk olarak tanımlayan John Macadam'dan alır. Aborjinler ve yerli Avustralyalılar arasında ise gyndl, jindilli ve boombera gibi adlarla anılır.

<i>Macadamia tetraphylla</i>

Macadamia tetraphylla Proteaceae ailesinden güney Queensland ve kuzey New South Wales-Avustralya'ya özgü bir ağaçtır. Macadamia Nut, Bauple Nut, Prickly Macadamia, Queensland Nut, Rough-shelled Bush Nut veya Rough-shelled Queensland Nut(Sert Kabuklu Queensland Fındığı) olarak da bilinir.

<span class="mw-page-title-main">Myrciaria dubia</span>

Myrciaria dubia, 'Kamu Kamu', Camucamu, Cacari veya Camo camo olarak da bilinen, 3 ila 5 metre uzunluğunda, çalıya benzeyen bir ağaçtır. Peru ile Brezilya arasındaki Amazon Ormanları başta olmak üzere ormanlık alanlarda bulunan Mersingiller ailesine mensuptur. Kırmızı ve mor renklerde, kiraz benzeri meyveleri bulunmaktadır. Aynı cinsten olan Jaboticaba ve Guavaberry ile yakın akrabalığı bulunmaktadır. Bitkinin en önemli özelliği ise ağırlığının %2 ila %3'üne karşılık gelen miktarda C vitaminine sahip olmasıdır. Bitkinin bu özelliği uluslararası pazarlara girmesini sağlamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Jabuticaba</span>

Jabuticaba, guapuru, Sao Paulo'da fruita diye adlandırılmaktadır, jabuticaba ağacının bir meyvesidir. Bu ağaç Mirtaceas ailesindendir, 20 yıl sonra meyve verir. Bu meyve 1828 yılında açıklanmıştır, onun kaynağı bilinmemektedir. Jabuticaba'nın diğer bilinen isimleri şunlardır: jabuticabeira-preta, jabuticabeira-rajada, jabuticabeira-rósea, jabuticabeira-vermelho-branca, jabuticaba-paulista, jabuticaba-ponhema, jabuticaba-açu.

<span class="mw-page-title-main">Tamarillo</span>

Tamarillo, Solanum cinsine bağlı Solanum betaceum türünün meyvesidir. Olgunlaşmış hali olan yumurta şeklindeyken yenilir. Küresel olarak, özellikle Peru, Kolombiya, Yeni Zelanda, Ekvador, Ruanda, Avustralya ve Amerika Birleşik Devletleri'nde yaygındır.