İçeriğe atla

Bolkar engereği

Bolkar engereği
Korunma durumu

Asgari endişe altında (IUCN 3.1)[1]
Biyolojik sınıflandırma Bu sınıflandırmayı düzenle
Âlem:Animalia
Şube:Chordata
Sınıf:Squamata
Familya:Viperidae
Alt familya:Viperinae
Cins:Montivipera
Tür: M. bulgardaghica
İkili adlandırma
Montivipera bulgardaghica
Nilson & Andrén, 1985
Sinonimler
  • Vipera bornmuelleri - F. Werner, 1898
  • Vipera lebetina bornmuelleri - F. Werner, 1902
  • Vipera lebetina xanthina - Schwarz, 1936
  • Vipera xanthina - Mertens, 1967
  • Vipera c.f. xanthina - Ulrich Joger, 1984
  • Vipera bulgardaghica - Göran Nilson & Claes Andrén, 1985
  • Vipera xanthina bulgardaghica - Philippe Golay, 1993
  • Montivipera xanthina - Nilson ve diğerleri, 1999[2][3]

Bolkar engereği veya Bulgar dağı engereği (Montivipera bulgardaghica), engerekgiller (Viperidae) familyasında Türkiye'nin güneyindeki dağlara özgü endemik bir yılan türüdür.[4] Diğer tüm engerekler gibi zehirlidir.[5]

Özellikleri

Montivipera bulgardaghica

Bolkar engereği doğada nadir olarak rastlanır. Şeritli engerek türüne benzerlik gösterir. Başı üçgen şeklinde ve nispeten büyük, boynu incedir. Başın üstü küçük çıkıntılı pullar ile örtülüdür. Göz üstündeki plak büyük olup, gözle geniş bir şekilde temas halindedir. Başın üstünde koyu renkte iki oblik bant deseni bulunur. Baş yanlarında da yine koyu renkte şerit vardır. Sırt deseni, kahverengimsi gri zemin rengi üzerinde kuyruğa yaklaşınca tek bir çizgi halini alan koyu zikzak şerit şeklindedir. Yer yer lekeler bağımsız baklava dilimi şeklini alabilirler. Karın altı bölgesi kirli beyaz veya pembemsi gri renk tonlarında olup ve çok koyu olmayan noktalar mevcuttur. Boyları ortalama 70–78 cm aralığında dır.[3][4]

Dağılım

Bolkar engereği yayılışı Türkiye'de Toros dağları'nın doğu kesimindeki Bolkar dağları ile sınırlıdır.[1]

Yaşam Alanı

Dağ engerekleri grubuna dahil olan Bolkar engereği yüksek dağların 1400-2000 metre kayalık dağ yamaçları bölümlerinde uygun biyotopların bulunduğu yerlerde yayılış gösterirler.[1]

Kaynakça

  1. ^ a b c Gören Nilson (2009). "Montivipera bulgardaghica". IUCN Kırmızı Listesi. 2009: e.T22989A9405624. doi:10.2305/IUCN.UK.2009.RLTS.T22989A9405624.en. 2 Aralık 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Aralık 2022. 
  2. ^ McDiarmid RW, Campbell JA, T'Shaka Touré (1999).Snake Species of the World: A Taxonomic and Geographic Reference, Volume 1. Washington, District of Columbia: Herpetologists' League. 511 pp. 1-893777-00-6 (series). 1-893777-01-4 (volume).
  3. ^ a b "Montivipera bulgardaghica (NILSON & ANDREN, 1985)". 15 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Aralık 2022. 
  4. ^ a b Mallow D, Ludwig D, Nilson G. 2003. True Vipers: Natural History and Toxinology of Old World Vipers. Malabar, Florida: Krieger Publishing Company, Malabar, Florida. 359 pp. 0-89464-877-2.
  5. ^ "Montivipera bulgardaghica". Bütünleştirilmiş Taksonomik Bilgi Sistemi. Erişim tarihi: 15 Aralık 2022. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Engerek</span>

Engerek, engerekgiller ya da Viperidae, Alethinophidia infratakımına bağlı bir hayvan familyasıdır. Uzun, kıvrık ve içi boş olan ikişer tane zehir dişleriyle bunların gerisinde daha küçük yakalama dişleri mevcuttur. Başları üçgen şeklinde ve kuyrukları küttür. Daha çok geceleri avlanırlar.

<span class="mw-page-title-main">Çayır engereği</span>

Çayır engereği, engerekgiller (Viperidae) familyasından sırt bölgesinin rengi genel olarak soluk kahverengi, grimsi, sarımsı ya da açık yeşil olan bir engerek türü.

<span class="mw-page-title-main">Şeritli engerek</span> zehirli bir yılan türü

Şeritli engerek, engerekgiller (Viperidae) familyasından sırt bölgesi genel olarak kül renginde ya da grimsi kahverengi bir engerek türü.

<span class="mw-page-title-main">Boynuzlu engerek</span>

Boynuzlu engerek, engerekgiller (Viperidae) familyasından sırt bölgesinin rengi genel olarak gri, sarı ve kahverengi renkli engerek türü.

<span class="mw-page-title-main">Wagner engereği</span> Engerek türü

Wagner engereği, engerekgiller (Viperidae) familyasından, sırt bölgesi genel olarak kül renginde ya da grimsi kahverengi olan bir engerek türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Ağrı engereği</span>

Ağrı engereği, engerekgiller (Viperidae) familyasından sırt bölgesi genel olarak kül renginde ya da grimsi kahverenkte olan bir engerek türü.

<span class="mw-page-title-main">Bolkar Dağları</span> Konya, Niğde ve Mersin illerine yayılmış tektonik dağ sırası

Bolkar Dağları eski adıyla Bulgar Dağları Konya, Niğde ve Mersin illerine yayılmış, en yüksek noktası 3.524 metre rakımlı, tektonik bir dağ sırasıdır. Montivipera bulgardaghica adındaki zehirli engerek türü dünyada sadece bu dağda yaşamaktadır. Karacaoğlan, şiirlerinde bu dağdan bahseder.

<span class="mw-page-title-main">Büyük mavi balıkçıl</span>

Büyük mavi balıkçıl, balıkçılgiller (Ardeidae) familyasından bir kuş türü.

<span class="mw-page-title-main">Gabon engereği</span>

Gabon engereği (Bitis gabonica), Sahraaltı Afrikası'nın yağmur ormanlarında ve savanalarında yaşayan zehirli bir engerek türü. Gabon, Bitis'lerin en büyük üyesidir ve bütün engerekler arasında en ağır olanıdır, ayrıca zehirli yılan türleri arasında en büyük dişleri olan ve en fazla zehir zerk edebilen yılandır.

<span class="mw-page-title-main">Engerekler</span>

Engerekler (Viperinae), zehirli yılanlar familyası engerekgillere ait Asya, Avrupa ve Afrika'da bulunan bir altfamilya grubudur. Engereklerin ayırt edici özelliği kardeş grup çıngıraklı yılanlar için karakteristik olan çukur organından yoksun olmalarıdır. Bu altaileye ait tanımlanmış 12 cins ve 66 tür bulunur. Kutup Dairesi'nde bile bulunabilen Vipera berus dışındaki türlerin neredeyse tamamı tropikal veya subtropikaldır.

<span class="mw-page-title-main">Filistin engereği</span>

Filistin engereği, Filistin, Lübnan, Suriye, Ürdün ve Türkiye'de bulunan çok zehirli bir engerek türü. Yaşadığı bölgedeki yılan ısırıklarının en büyük sorumlusudur. Tanımlanmış herhangi bir alt türü bulunmamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Şişen engerek</span> zehirli bir engerek türü

Şişen engerek zehirli bir engerek türüdür. Arabistan'ın batısından Fas'a kadar, Sahra Çölü ve yağmur ormanları dışında bütün Afrika'daki savanalarda ve çayırlarda bulunur. Geniş yaşama alanı, yaygın bulunuşu, büyüklüğü, güçlü zehiri ve ısırma isteği ile diğer bütün Afrika yılanlarının sebep olduğundan daha fazla ölümden sorumludur. Türün biri aday olmak üzere tanımlanmış iki alt türü bulunmaktadır.

<i>Vipera latastei</i>

Vipera latastei Avrupa'nın güneybatı ucunda ve Afrika'nın kuzeybatısında bulunan zehirli bir engerek türüdür. Biri aday olmak üzere tanımlanmış iki alt türü bulunmaktadır.

<i>Vipera transcaucasiana</i>

Vipera transcaucasiana veya Türkçede yaygın olarak bilinen adıyla Kafkas burunlu engerek, Gürcistan ve Kuzey Anadolu'nun bazı bölgelerine endemik zehirli bir engerek türüdür.)

<span class="mw-page-title-main">Darevski engereği</span>

Darevski engereği veya bilimsel adıyla Vipera darevskii, küçük bir zehirli engerek türüdür. Türkiye'nin Artvin ve Ardahan illeri ve Kuzeybatı Ermenistan'da görüldüğü rapor edilmiştir. Ayrıca muhtemelen Güney Gürcistan'da da yaşamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Anadolu engereği</span>

Anadolu engereği veya Küçük engerek, engerekgiller (Viperidae) familyasına bağlı Türkiye'de bulunan endemik bir türdür. Diğer bütün engerekler gibi zehirlidir.

<span class="mw-page-title-main">Beyaz bantlı dağ engereği</span>

Beyaz bantlı dağ engereği ya da Sivas engereği, engerekgiller (Viperidae) familyasında Türkiye'nin orta kesimlerindeki dağlık bölgelere özgü endemik bir engerek türüdür. Diğer tüm engerekler gibi zehirlidir.

<span class="mw-page-title-main">İpliksi yılan</span>

Türkiye'de İpliksi yılan olarak bilinen Myriopholis macrorhyncha, Leptotyphlopidae familyasına dahil zararsız bir kör yılan türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Mahmuzlu yılan</span> Yılan türü

Mahmuzlu yılan, Boagiller familyasının Türkiye'de bulunan tek yılan türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Toprak yılanı</span>

Toprak yılanı, Colubridae familyasında bulunan küçük, zarif ve zehirsiz bir yılan türüdür. Doğu Akdeniz ve Yakın Doğu'ya özgü endemik bir tür.