İçeriğe atla

Blidinje Tabiat Parkı

Koordinatlar: 43°37′N 17°37′E / 43.62°K 17.61°D / 43.62; 17.61
Blidinje Tabiat Parkı
Vadi ve göl
Alan türü Tabiat anıtı
SınıflandırmaIUCN kategori III
DevletBosna-Hersek
Bölge Batı Hersek Kantonu, Bosna-Hersek
Koordinatları 43°37′N 17°37′E / 43.62°K 17.61°D / 43.62; 17.61
Kapladığı alan 364 kilometrekare
Kuruluş tarihi 1995
Ziyaretçi sayısı Yıl boyunca açık
Kontrol kuruluşu Blidinje Nature Park Public Enterprise
İnternet sitesi Blidinje Tabiat Parkı

Blidinje Tabiat Parkı, 30 Nisan 1995 tarihinde kurulan, Bosna-Hersek'te yer alan bir tabiat parkıdır. Dinar Alpleri'nin merkezinde yer alır ve Bosna-Hersek'in önemli kültürel ve tarihi mirasa sahip Dinar karstında önemli doğal, hidrojeolojik koruma alanı olarak kabul edilir. Dinar Alpleri sıradağlarının büyük dağları, Dugopolje platosu, Blidinje Gölü, Grabovica vadisi ve diğer karakteristik karstik özelliklerden oluşur.[1]

Aralık 2007'den bu yana, Blidinje'nin doğal ve mimari topluluğu, bir Dünya Mirası Alanı statüsü elde etmek için Geçici Dünya Mirası Listesi'nde yer almaktadır.[2]

Coğrafya ve hidroloji

Eriyen buzullardan oluşan Čvrsnica iki geçmiş buz devri sırasında bu açık ve çorak vadiyi oluşturdu. 3–5 km uzunluğunda geniş bir platodur ve toplam 364 km² alana sahip Čvrsnica ve Vran dağları arasında 1.150-1.300 metre yükseklikte yer almaktadır. Her ne kadar jeomorfolojik olarak bir bütün olsa da, plato coğrafi olarak ve topografik olarak birbirinden farklı iki özelliğe ayrılmıştır, birincisi, alt güney kesiminde Blidinje gölü etrafında, diğeri düz bir düz Dugopolje'nin bulunduğu platonun kuzey yüksek kesiminde ve idari olarak dört belediye arasında: Posušje, Tomislavgrad, Mostar ve Jablanica .

Grabovica Vadisi

Grabovica vadisi ve küçük Grabovica deresi Čvrsnica derinliklerine sıkılmış park içinde derin de dik kanyonlar oluşturur ve bir koruma alanı oluşturur. Vadi içinde iki küçük köy Gornja Grabovica (Jablanica) ve Donja Grabovica (Jablanica) bulunmaktadır. Diva Grabovica efsanesi, yerel bir çobanın efsanevi kızı hakkında hikâyeyi anlatır, çoban kızı hikâye ilerledikçe, başka biriyle evlenmemesi için reddettiği yerel asilzade tarafından öldürülür.[1]

Blidinje Gölü

Parktaki en önemli hidrojeolojik alan, Bosna-Hersek'teki türünün en büyüğü olan dağ gölü Blidinje Gölü'dür. Blidinje Gölü buzul çekilmesinin doğrudan sonucudur, ancak Poklečani Parishes belgelerine göre, göl aynı zamanda antropojenik müdahale ve insan sakinlerinin faaliyetlerinin bir ürünüdür. Bu belgelere göre göl yapaydır ve 19. yüzyılın sonunda oluşturulmuştur. Yeraltı geçidinde kaybolan suyu korumak için, yerel sakinler ve sığır yetiştiricileri, suları yeraltı yolunu bulamayacak şekilde dallar ve kil ile kapattılar. Bu nedenle göl oluştu. Yüzey alanı 2,5 ile 6 km² arasında değişmektedir. Ortalama derinliği 1,9 m, yüksekliği rakımı 1.184 metredir.[1]

Pinus leucodermis

Flora ve fauna

Kayalık ve görünüşte cansız yamaçların bazılarında, Masna Luka'daki Pinus leucodermis adlı endemik beyaz çam da dahil olmak üzere çam ormanları görülür. İlkbahar ve yaz aylarında üç tür yabani Thymus ve onlarca yabani çiçek vadiyi ve dağ yamaçlarını kaplar.

Tarih, arkeoloji ve kültür

Vadinin her yerinde, Orta Çağ Bosna-Hersek mezar taşları stećci ile doludur. Burada insan yerleşmelerinin ne kadar süredir var olduğu belli değildir, ancak Blidinje yakın zamanda Doğa parkı statüsü aldığında araştırmalar başladı. İlirya mezarlarının ve Roma yollarının izleri, Blidinje'nin en az 2.500 yıldır yerleşim gördüğünü göstermektedir. Dugo Polyesi'ndeki büyük nekropol, 7. yüzyılda gelen Slav akınları sırasında da bu alanı yerleşim yeri haline dönüştürdüğünü göstermektedir.

Geleneksel yaşam tarzı

Parkın içinde ve ziyaretçilere açık bir Fransisken manastırı da bulunmaktadır. Buradaki evler, çoğunlukla ilkbahar ve yaz mevsimlerinde kullanılan saman çatılı geleneksel çoban evleridir. Kış bu bölgelerde sert ve soğuktur.

Kaynakça

  1. ^ a b c "Nature Park Blidinje". 5 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ekim 2015. 
  2. ^ "The natural and architectural ensemble of Blidinje - UNESCO World Heritage Centre". 10 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Mayıs 2020. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Munzur Dağları</span>

Munzur Dağları yahut Mercan sıradağları, Yukarı Fırat bölgesinde, Doğu Anadolu Bölgesi'nin batısındadır. Torosların uzantısı olup kalkerli, dişli kütledir. Yerleşim olarak Tunceli ile Erzincan arasındaki platoda 130 km uzunlukta batıdan doğuya Avcı Dağları'na uzanır. Yüksekliği 3,300 m'yi geçer. Yaşı 5 milyon yıldır. Üzerinde buzul gölleri, meşe ormanları, yabani türde çeşitli hayvanlar, sayısız bitki ve çiçek türleri, akarsular, dereler, yaylalar, alabalık gölleri bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Altınbeşik Mağarası Millî Parkı</span>

Altınbeşik Mağarası Millî Parkı, Antalya ilinde bulunan milli park. İbradi (Aydınkent) ilçesine 9.7 km uzaklıkta olan Ürünlü köyünün yaklaşık 5 km güneydoğusundadır. Derin ve sarp Manavgat vadisinin batı yamacında yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Hersek</span> Bosna Hersekin eyaleti

Hersek, merkezinde kabaca Mostar şehri olan Adriyatik Denizi'ne bir çıkış koridoruna sahip Dinar Alpleri'ndeki tarihsel ve coğrafi bölge, günümüzde Bosna-Hersek'in güney bölümünü oluşturmaktadır. Hersek'in yüzölçümü 9.948 km²'dir. Hersek ile Bosna arasında belirgin bir sınır yoktur. Hersek'in bittiği yerden Bosna'nın başlaması hakkında birçok düşünce vardır.

<span class="mw-page-title-main">Kaçkar Dağları</span> Türkiyenin kuzeyinde, Doğu Karadeniz sahili boyunca uzanan bir dağ sırası

Kaçkar Dağları, Türkiye'nin kuzeyinde, Doğu Karadeniz sahili boyunca uzanan bir dağ sırası. Kuzey Anadolu Dağları'nın doğudaki bölümünü oluşturur. Doğusundaki birçok zirvesi 3500 m üzerindeyken, batı kesimi 2000 m yüksekliğe kadar ulaşır. En yüksek noktası olan Kaçkar Kavrun Dağı 3932 m yüksekliktedir. 1994 yılında Kaçkar Dağları Millî Parkı tesis edilmiştir. Millî parkın büyük bir bölümü Rize ili Çamlıhemşin ilçesi sınırları içinde, küçük bir bölümü de Artvin ili Yusufeli ilçesi sınırları içinde kalmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Boraboy Gölü</span> Amasyadaki 25 km uzunluğunda doğal heyelan set gölü.

Boraboy Gölü, Amasya'nın Taşova ilçesine yaklaşık 25 km uzaklıkta ve Boraboy köyünün batısında olan, doğal bir heyelan set gölü.

<span class="mw-page-title-main">Hamsilos</span> Tabiat Parki (05.01.0020)

Hamsilos; Sinop il sınırları içinde, Türkiye'nin en kuzey ucunu oluşturan İnceburun üzerinde bulunan bir koy. Deveci Deresi'nin ağız kısmından karaya doğru 300-400 metrelik deniz girintisidir.

<span class="mw-page-title-main">Munzur Vadisi Millî Parkı</span>

Munzur Vadisi Millî Parkı, Tunceli ve Ovacık arasında uzanan Munzur Vadisi'nde, 42.000 hektarlık bir alandır. 1971 yılında millî park olarak ilan edilmiştir. Bu bölgenin millî park olarak ilan edilmesinde, başta akarsu kaynakları ve gözeler olmak üzere, zengin doğal veriler, endemik bitki türleri ve yöreye özgü hayvan türleri ile zenginleşen bitki örtüsü ve yaban hayvan varlığıdır.

<span class="mw-page-title-main">Yosemite Vadisi</span>

Yosemite Vadisi, Kaliforniya Yosemite Ulusal Parkı'nda bulunan buzul kökenli bir vadidir. 13 km uzunluğunda ve 1,6 km'den daha derin olan vadide Half Dome ve El Capitan gibi granit formasyonları bulunur ve yoğun olarak çam ağaçları bulunur. Merced Irmağı arafından kazılan vadide Tenaya, Illilouette, Yosemite ve Bridalveil nehirlerle birlikte Kaliforniya'nın en yüksek şelaleleri de yer alır. Dünyanın dört bir yanında ziyaretçi alan vadi Yosemite Ulusal Parkı'nın da merkezidir.

<span class="mw-page-title-main">Kaçkar Dağları Millî Parkı</span>

Kaçkar Dağları Millî Parkı büyük bölümü Rizenin Çamlıhemşin ilçesinde, bir bölümü Erzurum ve Artvin illerine uzanan millî park. 51.550 hektarlık mili park Fırtına Deresi ile Hemşin Deresi arasında yer alan Kaçkar Dağları üzerinde kurulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Sülüklü Göl</span>

Sülüklü Göl, Bolu ili, Mudurnu ilçesine bağlı Tavşansuyu köy sınırları içinde bulunan ve tektonik hareketler sonucunda oluşmuş bir heyelan set gölüdür. Akyazı, Mudurnu ve Göynük ilçe topraklarına sınırı vardır.

<span class="mw-page-title-main">Sünnet Gölü</span>

Sünnet Gölü, Bolu ili, Göynük ilçesi sınırlarında bulunan heyelan set gölü.

<span class="mw-page-title-main">Gölcük Gölü (Bolu)</span> Boluda göl

Gölcük Gölü, Bolu il merkezinin 13 km güneyinde bulunan yapay göl. Alanı 4,5 hektar, çevresi 1.300, yükseltisi 1.217 metredir. Göl ve çevresi tabiat parkı ilan edilerek koruma altına alınmıştır. Göl kıyısındaki yapı, Orman Bakanlığına ait devlet konukevidir.

<span class="mw-page-title-main">Altıparmak Tabiat Parkı</span>

Altıparmak Tabiat Parkı, Artvin ili sınırlarında 11.07.2013 tarihinde, 2.110,92 ha alanda ilan edilen tabiat parkıdır. Kaçkar Dağları'nın doğu bölümü olan Altıparmak Dağları yamaçlarındadır. Yakınlarında Altıparmak köyü bulunur.

<span class="mw-page-title-main">Hutovo Blato</span>

Hutovo Blato, Bosna Hersek'te bulunan bir doğa koruma alanı ve kuş rezervidir. Özellikle Krupa Nehri'nin yeraltı akifer sistemi tarafından oluşturulan bataklıklardan oluşur. Deransko Gölü ve Svitavsko Gölü'nü bölen Ostrvo kalker masifinden beslenir. Koruma alanı, BirdLife International'ın Önemli Kuş Alanları listesindedir. Hem büyüklük hem de çeşitlilik açısından bölgedeki türünün en büyük örneğidir. Deransko Gölü'nü çevreleyen Akdeniz altı sulak alanlarında kalıcı yuvalarını yapan 240'tan fazla göçmen kuşa ve düzinelerce yuvaya ev sahipliği yapmaktadır. Göç mevsiminde on binlerce kuş gölü ve çevresini doldurmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Artabel Gölleri Tabiat Parkı</span> Tabiat Parki (05.01.0015)

Artebel Gölleri Tabiat Parkı, Gümüşhane'nin Torul ilçesindeki bir tabiat parkıdır. 1998 yılında tabiat parkı ilan edilen bölge, buzul çağında oluştuğu düşünülen ve Gülaçar köyü sınırlarında kalan beş tane göle ve göllerin aşağısında kalan Artabel Deresi'ne ev sahipliği yapmaktadır. Ayrıca tabiat parkında 15'ten fazla buzul gölü daha vardır. Tarsun Ormanlarında yer alan göllerden birinin içinde ada bulunmaktadır. 5.859.000 metrekarelik alanı kaplayan tabiat parkı, yaz aylarında sıcak ve kuru, kış aylarında ise soğuktur. Tabiat Parkının en yüksek noktası 3.331 metrelik yüksekliğiyle Abdalmusa Zirvesidir.

Hajdučka Republika Mijata Tomića, Vran ve Čvrsnica dağları arasında yedi hektarlık bir alana yayılan özel mülk ve Bosna-Hersek'te kendi kendini ilan eden kurgusal bir mikro ulus olarak bir turizm destinasyonudur.

<span class="mw-page-title-main">Bosna-Hersek'teki korumalı bölgeler</span> Vikimedya liste maddesi

Bosna Hersek'in toplam koruma alanı büyüklüğü 57,83694 hektar 'dır. Bu alanlar tüm topraklarının %1,13'ünü oluşturmaktadır. Bosna Hersek hükûmetinin koruma seviyelerine göre, yani milli park ve tabiat parkı kategorilere göre korunan alanları listelenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Tunca Vadisi Tabiat Parkı</span> Tabiat Parki (05.01.0190)

Tunca Vadisi Tabiat Parkı, Rize'nin Ardeşen ilçesi sınırları içinde yer alan tabiat parkıdır.

<span class="mw-page-title-main">Üçtepeler Tabiat Parkı</span> Tabiat Parki (05.01.0174)

Üçtepeler Tabiat Parkı, Yozgat'ın Sorgun ilçesi sınırları içinde yer alan tabiat parkıdır.

Kayabaşı Tabiat Parkı, Türkiye'nin Trabzon ilinin Akçaabat ilçesi sınırları içerisinde yer alan bir tabiat parkıdır. 11 Temmuz 2011 tarihinde tabiat parkı ilan edilen park, Akçaabat'ın Işıklar mahallesi civarındadır. Tabiat parkı, 24 saat boyunca açıktır.