İçeriğe atla

Bilecik'in Düşman İşgalinden Kurtuluşu ve Şeyh Edebalı Kültür Şenlikleri

Şeyh Edebalı'yı Anma ve Ahilik Haftası,[1] Bilecik'te eylül ayının ilk haftası gerçekleştirilen kültürel etkinlik.

"Kurtuluş Bayramı" olarak törenlerle alınan etkinlik, 1986 yılında kapsamı genişletilerek 6-8 Eylül tarihlerinde il merkezinde "Bilecik'in Düşman İşgalinden Kurtuluşu, Ahilik ve Şeyh Edebalı Kültür Şenlikleri" olarak[2] anılmaya başlandı ve 2010'larda kısa süreli "Bilecik'in Düşman İşgalinden Kurtuluşu, Ahilik ve Şeyh Edebalı Kültür ve Sanat Festivali" olarak[3][4][5] etkinlikler düzenlendi. 2014'ten itibaren "Bilecik’in Düşman İşgalinden Kurtuluşu" törenleri ayrı bir kapsama alınarak[6] "Şeyh Edebalı'yı Anma ve Ahilik Haftası" olarak tertip edilmeye devam etti.[1]

Düzeni

Şenlikler sırasında şehir baştan başa bayraklar ve çiçeklerle süslenir. Geceleri aydınlatılır ve zafer takları düzenlenir. Şenlikler süresince düzenlenen programa göre Şeyh Edebali Stadyumu'nda, alanlarda ve salonlarda halk oyunları ekipleri ile Anadolu'nun çeşitli şehirlerinden gelen halk oyunları ekipleri gösteriler yapar. Stadyumda çeşitli sanatçılar tarafından şenlik konserleri düzenlenir. Türkiye'deki çeşitli üniversitelerden bilim adamlarının katıldığı Şeyh Edebali ve ahilik konulu sempozyum düzenlenir.

Tarihi

2005'te Bilecik Valiliği ve Bilecik Belediyesi tarafından düzenlenen etkinlik, üç gün sürdü. Sergiler açıldı, konser verildi ve konferanslar düzenlendi. Mehteran Takımı da yer aldı.[7] Bir sonraki yıl törenlere AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Şükrü Ayalan'da katıldı.[8] 2007'de törenler, Cumhuriyet Meydanı'ndaki Atatürk anıtına çelenk konularak, saygı duruşunda bulunulması ile başladı. Protokol mensupları halkı selamladıktan sonra mehteran bölüğü eşliğinde Edebali Stadyumu'na yüründü. Vali Musa Çolak, Garnizon Komutanı Ümit Yılmaz, Belediye Başkanı Selim Yağcı programlara katıldı. Folklor gösterileri, resmi geçit ile tören son buldu. Etkinliklerde Şeyh Edebali Türbesi'nde halka "şifalı pilav ve ayran" dağıtıldı.[9] 2008'de törenler Şeyh Edebali Stadyumu'nda gerçekleşti. Seda Sayan ile Onur Şan konser verdi. Vali Musa Çolak, Belediye Başkanı AKP'li Selim Yağcı, 2'nci Jandarma Er Eğitim Tugay Komutanı Tuğgeneral Ümit Yılmaz, AKP Milletvekili Fahrettin Poyraz, CHP Milletvekili Yaşar Tüzün programlarda bulunurken, törenlere 20 bin kişi katılım gösterdi.[10]

2011'de 6-7-8 Eylül günlerinde gerçekleştirildi. "Bilecik'in Düşman İşgalinden Kurtuluşu, Şeyh Edebalı'yı Anma ve Ahilik Haftası" kutlamalarında ilk olarak Bilecik Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği Başkanı Halit Gölcan ve beraberindekiler, Vali Vekili Süleyman Deniz'i ziyaret etti.[11] Yılın Ahisi' olarak kuaför Yunus Çakmak seçildi. Tevfikbey Caddesi'nde Gürcistan Zugridi folklor ekibi ve Kütahya gençlik ve spor halk oyunları ekibi gösteri gerçekleştirdi.[12] Mustafa Ceceli, Şeyh Edebali Stadyumu'nda konser verdi. Yaklaşık 15 bin kişi izledi.[5] Şeyh Edebali Üniversitesinde Mustafa Koç tarafından "Ahilik Ve İş Ahlakı" konferansı verildi. Aynı zamanda Buket Yücel, Yeni Türkü, Başak Tatlıbal ve Burak Kut'da sahne aldı.[13]

Program değişikliği

2014'te etkinliklerin içeriğinin ve kapsamının değişmesi, yerel basın organları ve halk tarafından tepki ile karşılandı. Bilecik Olay adlı yayın organı tarafından "milli Bayramların kutlama programları değiştirilerek sade törenlerle yapıldığı, bunun yani sıra Osmanlı ile ilgili fetih programlarının daha kapsamlı düzenlenerek vatandaşa her platformda duyurulduğu" iddia edildi.[6] "Şeyh Edebali Türbesinde halka dağıtılan şifalı pilavının artık dağıtılmaması", "geleneksel bazı kültürel varlıkların yerine getirilmemesi" ve "her yıl 3 gün 4 gece yapılan 6 Eylül Şenliklerini unutulması" tepkisi nedeniyle vatandaşlar tarafından çarşı merkezinde insanlara pilav dağıtımı yapıldı.[14]

Şeyh Edebalı'yı Anma ve Ahilik Haftası

2015'te Bilecik Edebali Eğitim ve Kültür Derneği tarafından Şet Kuşatma Töreni düzenlendi. "Ahilik ve İş Ahlakı" adlı konferans düzenlendi. Vali Ahmet Hamdi Nayir tarafından Bilecik Ahisi seçilen Bahri Ay'a ödülü takdim edildi ve Şeyh Edebali Türbesi ziyaretinin gerçekleştirilmesinin ardından "Ahi Pilavı" katılımcılara ikram edildi. Orhangazi Camii’nde öğle namazına müteakiben mevlid-i şerif okundu ve tören sona erdi.[1][15] Bir sonraki yıl törenler Bilecik Belediyesi Kültür Sitesi içerisinde gerçekleştirildi. Bilecik Valisi Ahmet Hamdi Nayir, Bilecik Milletvekili Halil Eldemir, Bilecik Belediye Başkanı Selim Yağcı, Bilecik Ticaret Müdürü Şinasi Balta, Bilecik Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği Başkanı Halit Gölcan katılım gösterdi. "Şet Kuşatma" töreni Bilecik Edebali Kültür ve Araştırma Derneği tarafından sahnelendi. Ayakkabı tamirciliği yapan ve Bilecik Ahisi seçilen Ahmet Sert'e “Yılın Ahilik” plaketi ve ödülleri sunuldu. 'Ahi Pilavı' ikram edildi. Bilecik İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü Sergi Salonu'nda sanatkar ve esnaf kurumları tarafından düzenlenen sergi gezildi.[16]

2018'de Bilecik Belediyesi Yaşayan Şehir Müzesi’nde saygı duruşu ve İstiklal Marşı’nın okunmasıyla töenler başladı. Bilecik Valisi Tahir Büyükakın, Bilecik İl Emniyet Müdürü Ertuğrul Namal, Bilecik Ticaret İl Müdürü Şinasi Balta, Milletvekili Selim Yağcı, Bilecik Belediye Başkanı Nihat Can katılım gösterdi. Murat Hüdevandigar Ortaokulu öğrencileri tarafından halk oyunları gösterisi gerçekleştirildi. Bilecik Edebali Kültür ve Araştırma Derneği tarafından Şet Kuşatma Töreni ve protokol üyeleri tarafından müze içinde yer alan zanaatlar odası ziyaret edildi. Tören İl Kutlama Komitesi tarafından Bilecik'in Ahisi olarak Ali Kılıç seçildi ve kendisine çeşitli hediyeler verildi.[17]

Diğer etkinlikler

"Bilecik'in Düşman İşgalinden Kurtuluşu" törenleri belirli bir süre protokol etkinliği olarak düzenlenirken, 2019'da Bilecik Belediyesi tarafından daha kapsamlı olarak düzenlendi. Etkinlikler, iki gün sürdü. İlk olarak 6 Eylül'de Yaşayan Şehir Müzesi'nde "1922'deki Bilecik" konulu fotoğraf sergisi açıldı. Pelitözü Gölpark'ta "Bir Millet Uyanıyor" adlı film gösterimi yapıldı ve Cumhuriyet Meydanı'nda Yüksek Sadakat konser verdi. Cumhuriyet Meydanı'ndan başlayan "Fener Alayı" oluşturuldu.[18] 2017'de ise Bilecik Valiliği ve Bilecik Belediyesi tarafından "Şeyh Edebali'yi ve Osmangazi'yi Anma Etkinlikleri" düzenlenmeye başladı. Şeyh Edebali Türbesi yerleşkesinde düzenlenen programlarda, Belediye Başkanı Selim Yağcı, Bilecik Valisi Süleyman Elban ve AK Parti Bilecik Milletvekili Halil Eldemir gibi ismler katılım gösterdi.[19]

Kaynakça

  1. ^ a b c "Şeyh Edebalı'yı Anma ve Ahilik Haftası Kutlamaları". bilecik.gtb.gov.tr. Bilecik Ticaret İl Müdürlüğü. 1 Eylül 2015. 28 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020. 
  2. ^ Çav, Erkan (Temmuz-Ağustos 2015). "Bilecik ve Şeyh Edebâli 600 Yıllık Cihanşümul Devlet Çınarına Tohum Veren Coğrafya". Şehir ve Kültür, 12-13. 
  3. ^ "Yapmadan Dönme". bilecik.ktb.gov.tr. Bilecik İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü. 28 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020. 
  4. ^ "Başbakan Bilecik ve Söğüt Şenliklerine Katılacak mı?". Yarın. 20 Ağustos 2013. 28 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020. 
  5. ^ a b "Bilecik'ten Başkan Aydın'a Teşekkür Plaketi". Zeytinburnu Haber. 10 Eylül 2011. 28 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020. 
  6. ^ a b "BİLECİK'İN KURTULUŞU SENEYE KUTLANMAYACAK GALİBA!". Bilecik Olay. 3 Eylül 2014. 28 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020. 
  7. ^ "GÜNÜN NOTU". Türkiye. 6 Eylül 2005. 23 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Nisan 2020. 
  8. ^ "Tezkere karşıtları marjinal". İnternet Haber. 6 Şubat 2006. 28 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020. 
  9. ^ "Bilecik'te Kurtuluş Coşkusu". Haberler.com. İhlas Haber Ajansı. 6 Eylül 2007. 28 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020. 
  10. ^ "Sahnede aşerdi!". Bilecik: Vatan. 25 Ağustos 2008. 28 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020. 
  11. ^ "Bilecik'in Düşman İşgalinden Kurtuluşu". Samanyolu Haber. 7 Eylül 2011. 22 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020. 
  12. ^ "Bilecik'in Düşman İşgalinden Kurtuluşu, Şeyh Edebalı'yı Anma ve Ahilik Haftası Kutlamaları". Haberler.com. Anadolu Ajansı. 7 Eylül 2011. 28 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020. 
  13. ^ Güven, Ali (6 Eylül 2011). "BİLECİK'İN DÜŞMAN İŞGALİNDEN KURTULUŞU KUTLANIYOR". Yenipazar'ın Sesi. 28 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020. 
  14. ^ "Bilecik'te Bir Vatandaş Halka "kurtuluş" Pilavı Dağıttı". İhlas Haber Ajansı. 6 Eylül 2014. 28 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020. 
  15. ^ "Ahilik geleneği Edebali'nin mekanında tekrar yaşatıldı". Bilecik11. 13 Mayıs 2015. 28 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020. 
  16. ^ "Bilecik Şeyh Edebali'yi Anma ve Ahilik Haftası". Belekoma Haber. 25 Mayıs 2016. 28 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020. 
  17. ^ "Ahilik Haftası kutlamaları renkli görüntülere sahne oldu". Habertürk. 19 Eylül 2018. 28 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2018. 
  18. ^ "Bilecik'in düşman işgalinden kurtuluşu doya doya kutlanacak". Haberler.com. 3 Eylül 2019. 28 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020. 
  19. ^ "Bilecik'te "Fethin 718. Yılı, Şeyh Edebali'yi Ve Osmangazi'yi Anma" Etkinlikleri". Milliyet. 28 Mayıs 2017. 28 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2020. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Bilecik (il)</span> Türkiyenin Marmara Bölgesinde bir il

Bilecik, eski adıyla "Ertuğrul", Türkiye'nin Marmara Bölgesi'nde yer alan bir ildir.

<span class="mw-page-title-main">Bilecik</span> Bilecik ilinin merkezi olan şehir

Bilecik, Bilecik ilinin merkezi olan şehir. Türkiye'nin Marmara Bölgesi'nin Güney Marmara Bölümü'nde kalmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Bolu (il)</span> Türkiyenin Doğu Marmara Bölgesinde bir il

Bolu, Türkiye'nin Karadeniz Bölgesi'nin Batı Karadeniz Bölümü'nde yer alan bir ildir.

<span class="mw-page-title-main">23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı</span> TBMMnin açılışının kutlandığı Türk ulusal bayramı

Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı, Türkiye Büyük Millet Meclisinin açılış yıldönümü olan 23 Nisan'da Türkiye Cumhuriyeti ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde kutlanan ulusal ve resmî bir bayramdır.

<span class="mw-page-title-main">Şeyh Edebali</span> İslam bilgini ve Ahî şeyhi (1206–1326)

Şeyh Edebali (1206-1326), Osmanlı Devleti'nin kuruluş yıllarında yaşamış bir Ahi şeyhi.

Belirli Gün ve Haftalar, Millî Eğitim Bakanlığı İlköğretim ve Ortaöğretim Kurumları Sosyal Etkinlikler Yönetmeliği çerçevesinde, ilköğretim ve ortaöğretim kurumlarında kutlanılması kararlaştırılmış yılın belirli gün ve haftalarında öğrenciler, öğretmenler ve bazı kuruluşların birlikteliğiyle gerçekleştirilen, toplum değerlerine yönelik kutlama ve anma günleridir.

<span class="mw-page-title-main">19 Mayıs Atatürk'ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı</span> Türk ulusal bayramı

Atatürk'ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı, her yıl 19 Mayıs tarihinde kutlanan, Türkiye Cumhuriyeti ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin resmî bayramıdır. 19 Mayıs 1919'da Mustafa Kemal Atatürk Bandırma Vapuru ile Samsun'a çıkmıştır ve bu gün, İtilaf Devletleri'nin işgaline karşı Türk Kurtuluş Savaşı'nın başladığı gün kabul edilir. Atatürk bu bayramı Türk gençliğine armağan etmiştir. Uzun yıllar "Gençlik ve Spor Bayramı" adıyla kutlanan bayram, Atatürk Yılı kabul ve ilan edilen 1981'de dönemin Devlet Başkanı Kenan Evren tarafından yapılan değişiklikle "Atatürk'ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı" adını almıştır.

<span class="mw-page-title-main">30 Ağustos Zafer Bayramı</span> Türk ulusal bayramı

Zafer Bayramı, 30 Ağustos 1922'de Dumlupınar'da Atatürk'ün başkumandanlığında zaferle sonuçlanan Büyük Taarruz'u anmak için Türkiye ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde her yıl 30 Ağustos günü kutlanan resmî ve ulusal bir bayram.

Ahilik , Ahi Evran tarafından Hacı Bektaş-ı Veli'nin tavsiyesiyle kurulan esnaf dayanışma teşkilatıdır. Aslen Horasan kökenli olup Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde Anadolu’da yaşayan Alevî-Bektâşî Müslüman Türkmen halkın sanat, ticaret, ekonomi gibi çeşitli meslek alanlarında yetişmelerini sağlayan, onları hem ekonomik hem de ahlaki yönden yetiştiren, çalışma yaşamını iyi insan meziyetlerini esas alarak düzenleyen bir örgütlenmedir. Temel mesleği "Dabbaklık"tır. Kendi kural ve kurulları vardır. Günümüzün esnaf odalarına benzer bir işlevi olan Ahilik iyi ahlakın, doğruluğun, kardeşliğin, yardımseverliğin kısacası bütün güzel meziyetlerin birleştiği bir sosyo-ekonomik düzendir.

Selim Yağcı Türk siyasetçi ve hukukçu.

<span class="mw-page-title-main">Şeyh Edebali Türbesi</span>

Şeyh Edebali Türbesi, Osmanlı Devleti'nin kurucusu Osman Gazi'nin kayınpederi ve hocası Şeyh Edebali'nin cenazesinin bulunduğu türbedir. Bilecik, Cumhuriyet Mahallesi'nde yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Onur Yürüyüşü</span> Haziran ayında gerçekleştirilen LGBTQ+ ve LGBTQ+ destekçileri tarafından yapılan yürüyüş

Onur Yürüyüşü, her yıl Haziran ayının sonlarında Dünya genelinde kutlanan ve Stonewall ayaklanmasının yıl dönümünde gerçekleştirilen, LGBT bireyler ve LGBT bireylere destek veren kişilerin katılımıyla gerçekleşen bir dizi etkinlikler ve törenler bütünüdür. LGBT topluluğunda onur yürüyüşü veya gey onur yürüyüşü gibi isimlerle de bilinir. Bir dizi etkinliklerin ve geçiş törenlerinin gerçekleştirildiği etkinlikler Stonewall ayaklanmaları anısına gerçekleştirilmektedir.

Yörük Bayramı veya Ertuğrul Gazi'yi Anma ve Söğüt Şenlikleri; her yıl Eylül ayında Bilecik ilinin Söğüt ilçesinde düzenlenen geleneksel şenliklerdir.

20 Temmuz Barış ve Özgürlük Bayramı, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde 20 Temmuz 1974 tarihinde Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından gerçekleştirilen Kıbrıs Harekâtı anısına her yıl kutlanan resmî bayramlardan biridir.

<span class="mw-page-title-main">Pembe Hayat</span>

Pembe Hayat LGBTİ+ Dayanışma Derneği ya da kısaca Pembe Hayat Derneği, Türkiye'de 30 Haziran 2006 tarihinde kurulmuş ve transların ilk öz örgütlenmesi olan dernektir.

<span class="mw-page-title-main">10 Kasım Atatürk'ü anma günü ve Atatürk haftası</span> millî gün ve hafta

10 Kasım Atatürk'ü Anma Günü, 10 Kasım 1938 günü saat 09.05'te yaşamını yitiren, Türkiye'nin kurucusu ve ilk Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk anısına her yıl tutulan ulusal yastır. 10 Kasım gününü kapsayan Atatürk Haftası ise Atatürk'ün yurt genelinde anıldığı, ilke ve devrimlerinin anlatıldığı, radyo ve televizyonda konuşmalarının kendi sesinden yayımlandığı, Atatürk'le ilgili filmlerin gösterildiği; 10-16 Kasım tarihleri arasına karşılık gelen haftaya denir.

<span class="mw-page-title-main">Anzak Günü</span> Avustralya ve Yeni Zelandada her yıl nisanın 25inde gerçekleşen anma günü

Anzak Günü, Avustralya ve Yeni Zelanda adına savaş ve çatışmalara katılan ve bunlarda ölen asker ve sivillerin anıldığı bir ulusal anma günüdür. 1916'dan itibaren her yıl nisan ayının 25'inde anma törenleri düzenlenir.

Balıkesir'in Kurtuluşu, Türk ordusunun Balıkesir'e girmesi ile 6 Eylül 1922 tarihinde, Balıkesir'in Yunan işgalinden kurtulması olayıdır.

Tülütabaklar, Milli Mücadele yıllarında Balıkesir'de düşman askerlerine karşı direnç gösteren, milli toplantıların yapılmasına kolaylık sağlayan yerel kahramanlardır. Tülütabaklar işgal yıllarında Balıkesir'de keçi ya da koyun postu, at kuyruğu, baca kurumu, çan ve değneklerle korkutucu bir görünüme kavuşarak Yunan askerlerine karşı çıkan deri ustaları, yani "debbağ"lardır.

<span class="mw-page-title-main">Râbi'a Bala Hâtun</span> Osman Gazinin 1289 yılında evlendiği ikinci eşi

Rabia Bala Hatun, Osmanlı İmparatorluğu'nun kurucusu Osman Gazi'nin eşi ve Şeyh Edebali'nin kızı. Alâeddin Bey'in de annesidir.