İçeriğe atla

Beşpınar Muharebesi

Koordinatlar: 39°23′10″K 20°54′46″D / 39.38611°K 20.91278°D / 39.38611; 20.91278
Beşpınar Muharesi
Birinci Balkan Savaşı
Tarih21–23 Ekim 1912 (Eski Takvim)
3–5 Kasım 1912 (Yeni Takvim)
Bölge
Beşpınar, Yanya Vilayeti, Osmanlı İmparatorluğu
(bugün, Pente Pigadia, Epir, Yunanistan)
Sonuç Yunan Zaferi
Taraflar
Yunanistan Yunanistan KrallığıOsmanlı İmparatorluğu Osmanlı İmparatorluğu
Komutanlar ve liderler
Korgeneral Konstantinos Sabuncakis Tümgeneral Esat Paşa
Güçler
8,000 asker
24 top (Epir Ordusu'na bağlı birlikler)
14,000 asker
32 top (Yanya Kolordusu'na bağlı birlikler)
Kayıplar
26 ölü
222 yaralı
Bilinmiyor

Beşpınar Muharebesi[1] veya Pente Pigadia Muharebesi[2] (YunancaΜάχη των Πέντε Πηγαδιών) Birinci Balkan Savaşında Osmanlılar ile Yunanistan Krallığı arasında yapılmış bir muharebedir.

The Epir bölgesi Veliaht I. Konstantin yönetimindeki Tesalya Ordusu ile Makedonya ve Selanik'te operasyonlara önem veren Yunan ordusu için Balkan Savaşı'nda ikincil derecede önemli bir bölgeydi. Bu bölgede Epir Ordusuna bağlı Yunanların 8.000 kişilik, Yunan 25. Piyade alayı ve 5 bağımsız tabur, 24 adet topu ile bulunmaktaydı. Bu tabur ve alayın başında ise korgeneral Konstantinos Sapountzakis vardı. Buna karşılık Osmanlı Ordusu komutanı Esat Paşa'nın ise Yanya Kolordusu seferberliği tamamlayamadığından kaledeki garnizon vb. birlikler hariç; o an için gücünün altında 23. düzenli tümene (nizami askerler) ve seferberlik sonucu oluşturulmuş 23. redif tümenine sahipti. Bu 2 tümenin her birinde 7.000'er asker bulunmaktaydı ayrıca kolordunun kalede savunmada kullanılan toplar harici 32 topu vardı. Sayıca Osmanlılar fazla gözükse de kaybedilen Kırkkilise Muharebesi ve Yunan deniz üstünlüğüyle Anadolu ile kara ve deniz bağlantısı kesilen, yeterli destek ve cephane alamayan, diğer taraftan ardı ardına Osmanlı yenilgileri sebebiyle Sırp ve Yunan ordularının ilerlemesi neticesi çevredeki Osmanlı birliklerinden de yardım alması iyice zorlaşan Yanya Kolordusu ancak kendi imkânları ile ayakta kalabildiğinden Esat Paşa dikkatli şekilde kaynaklarını kullanmak ilerisi için savunma ve sınırlı saldırılarla yetinmek zorundaydı.

Bununla birlikte Yunanlar arazinin dağlık olması ve kuvvetlerinin yeterli olmaması nedeniyle doğrudan Bizani Dağı eteklerine kurulu ve Von Goltz adlı Alman kurmayının katkıları ile güçlendirilen 116 topa ve güçlü tahkimatlara sahip Yanya Kalesinde saldırıdan kaçınıyordu. Bölgedeki Yunan Ordusu için ilk öncelikli hedef, Yanya ile bağlantısını koparmak istedikleri Preveze'nin ele geçirilmesiydi. Preveze'nin güneyindeki Yunan donanması ve körfezdeki iki muhrip, Preveze şehrinin olduğu yerde bulunan Nicopolis'deki Osmanlı mevziilerini bombaladı. Saatler süren çatışmadan sonra Osmanlı ordusu 41 yaralı bırakarak geri çekildi ve şehrin ileri gelenleri -aralarında vilayet tercümanı Selahattin Bey de bulunuyordu- Nicopolis'e giderek şehrin teslim olma protokolünü imzaladılar.[3] Yunanlar Nicopolis Muharebesi'nden hemen sonra kazandığı zafer neticesinde 3 Kasım [E.U. 21 Ekim] 1912'de Preveze şehrini ele geçirdi.

Buna karşılık olarak Esat Paşa, Pente Pigadia (Beşpınar)'a karargâh kurar ve bunun hemen akabinde 5 Kasım [E.U. 23 Ekim] 1912'de 5 tabur ile Yunan pozisyonlarına sınırlı bir saldırı başlatır. Ancak bir türlü düzelmeyen kötü hava koşulları ve yağan yüksek miktarda kar, saldırının gücünü düşürür, sınırlandırır. Bunun akabinde saldırıdan bir ilerleme sağlayamayan "Osmanlı Ordusu" 7 gün sonra geri çekilmek ve kuzeyde bir savunma hattı oluşturmak zorunda kalır. Yunanlar 26 ölü 222 yaralı vermişken Osmanlıların kaybı bilinmemektedir.

Kaynakça

  1. ^ Edward J. Erickson, Defeat in detail: the Ottoman Army in the Balkans, 1912-1913, Greenwood Publishing Group, 2003, ISBN 978-0-275-97888-4, s. 233.
  2. ^ Edward J. Erickson, Defeat in detail: the Ottoman Army in the Balkans, 1912-1913, Greenwood Publishing Group, 2003, ISBN 9780275978884, p. 233.
  3. ^ Aram Andonyan, Balkan Savaşı, Çev. Zaven Biberyan, Aras Yayıncılık, İstanbul, 1999, s. 403. ISBN 9789757265214.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Birinci Balkan Savaşı</span> Balkan Birliği ile Osmanlı Devleti arasında 7 Ekim 1912-30 Mayıs 1913 tarihleri arasında gerçekleşen savaş

Birinci Balkan Savaşı, 7 Ekim 1912-30 Mayıs 1913'te Bulgaristan Krallığı, Sırbistan Krallığı, Yunanistan Krallığı ve Karadağ Krallığı'ndan oluşan Balkan Birliği'nin Osmanlı Devleti'ne karşı başlattığı savaş. Bu savaş ile Balkan devletleri, Osmanlı Devleti'nin Balkanlardaki topraklarının büyük bir bölümünü ele geçirmiştir. Bu savaş sonucunda Osmanlı Devleti Edirne ve Kırklareli'ne kadar olan Midye-Enez Hattı'nın batısındaki tüm topraklarını Balkan devletlerine bırakmak zorunda kaldı.

<span class="mw-page-title-main">Yenice Muharebesi</span> I. Balkan Savaşıda bir muharebe

Yenice Muharebesi veya Giannitsa Muharebesi, 19- 20 Ekim (2- 3 Kasım 1912 tarihleri arasında yapılan, Yunanların zaferiyle sonuçlanan bir Balkan savaşı muharebesi. Gerek Yunan ordusunun doğru taktiği, gerek de Yunan ordusunun ve donanımının sayıca Osmanlı Devleti'nin savaştaki ordusundan fazla olması Yunan ordusunun zaferini kesinleştirmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Bijan Muharebesi</span>

Bijan Muharebesi veya Üçüncü Yanya Muharebesi, Balkan Savaşları'nda 4-6 Mart 1913 tarihlerinde gerçekleşen muharebe. Savaşın sonunda gerçekleşen bu muharebe birçok bakımdan savaşın seyrini değiştirmiştir. Bizani, Yanya'daki en iyi istihkam edilmiş bölgelerden biriydi. Yanya ile birlikte 128 toptan kurulu 21 batarya ile korunuyordu. Vizani istihkamı da bizzat Wilhelm Leopold Colmar Freiherr von der Goltz tarafından inşa ettirilmişti. Yanya'nın savunmasında olduğu gibi bu muharebede de Esat Paşa ve kardeşi Vehip Paşa komutadaydı. Yunan ordusunun başında ise Prens Konstantin ve General Sabuncakis bulunuyordu.

2. Kolordu, Osmanlı Devleti'nin kolordularından biridir. 1911 yılında kurulmuştu, Edirne ve çevresinden sorumluydu.

<span class="mw-page-title-main">İkinci Çatalca Muharebesi</span>

İkinci Çatalca Muharebesi 3 Şubat 1913'ten başlayıp Londra Antlaşması’nın imzalanmasına kadar süren döneme kadar Bulgarlar ile Osmanlı İmparatorluğu arasında İstanbul için yapılan bir dizi çatışmalar silsilesinin genel adıdır.

<span class="mw-page-title-main">Kumanova Muharebesi</span> 23-24 Ekim 1912de yaşanmış ilk Balkan Savaşları muharebesi

Kumanova Muharebesi 23-24 Ekim 1912 tarihinde Osmanlı İmparatorluğu topraklarının Sırbistan Krallığı'na yakın bölgesinde (Kumanova) yapılan bu muharebe Birinci Balkan Savaşı'nın başlıca muharebelerinden biridir. Savaş başlangıcından sonra kısa sürede Sırpların kazandığı önemli muharebelerden biri olup bu bozgun sonrası, özellikle firar eden askerlerden kaynaklı; ağır insan gücü kayıpları nedeniyle; Osmanlı yönetimi Vardar Ovası ve Makedonya'nın büyük kısmını, artlarında büyük miktarda top ve savaş malzemesi bırakarak terk etmek zorunda kalmışlardır.

<span class="mw-page-title-main">Manastır Muharebesi</span>

Manastır Muharebesi, bugünkü Makedonya'daki Manastır şehri yakınlarında Birinci Balkan Savaşı sırasında 16-19 Kasım 1912 tarihinde gerçekleşmiş bir muharebedir.

<span class="mw-page-title-main">İşkodra Kuşatması</span>

İskodra Kuşatması 28 Ekim 1912 ile 23 Nisan 1913 tarihi arasında Karadağ ile Sırbistan ittifakına karşı Osmanlı İmparatorluğu askerleri ve Arnavutluk gönüllü birlikleri tarafından yapılan savunmadır.

7. Kolordu, Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı dönemi askeri birimlerinden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Görice Muharebesi (1912)</span>

20 Aralık 1912'de gerçekleşen bu olay neticesi Osmanlı'nın elindeki bir Arnavut şehri olan Korçë (Görice/Hemhudut) Yunanların eline geçmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Driskos Muharebesi</span>

Driskos Muharebesi, 9-11 Aralık 1912'de gerçekleşti.Ancak Konduravki köyü mevkiindeki çatışmalar nedeniyle bu muharebe Konduvraki- Driskos Muharebesi olarak da bilinir. Bu muharebe Birinci Balkan Savaşı sırasında Alexandros Romas komutasındaki Yunan kuvvetleri ile General Esad Paşa komutasındaki Osmanlı kuvvetleri arasında yapılan bir muharebedir. Muharebe, Yunan Ordusunun Hani Kamber Ağa'daki Osmanlı savunma hattına saldırmasıyla başladı.

21-23 Ekim 1912 Tarihleri arasında Yunan Epir Ordusunun birlikleri ile Yanya Kolordusu kuvvetleri arasında gerçekleşen muharebedir. Yanya kolordusunun Balkan Savaşı'nda girdiği ilk muharebe olup Osmanlı zaferi ile sonuçlansa da bu muharebedeki bazı hatalar hemen ardından girişilen Gribova Muharebesi'ndeki yenilgi bu başarının kullanılamamasına neden olmuştur.

Gribova Muharebesi, Osmanlı Yanya Kolordusu ve Yunan Epir Ordusu arasındaki muharebelerden biridir. İki ordunun karşı karşıya geldiği ilk muharebe olan Komçiadis Muharebesi tam hedeflenen gibi olmasa da Osmanlı zaferi ile 23 Ekim günü sonuçlanmış ve Komçiadis geçidindeki Yunan ordusu birlikleri Arta (Narda)'ya kadar ötelenmiştir. Ancak Yunan Epir ordusu Gribova tepelerindeki yamaçları ellerinde tutmaktadır. Komçiadis muharebesinin zaferle sonuçlandığı anda Esad Paşa Gribova yamaçlarının alınması için birliklerine emir verir. Komçiadis muharebesindeki başarı ve zaferin nimetlerinden yararlanabilmek için bu mevziilerinde alınması elzemdir.

Osmanlı İmparatorluğu'nun Batı Ordusu, Osmanlı Ordusu'nun sahra ordularından biriydi. Birinci Balkan Savaşı'nın seferberlik aşamasında kuruldu. Sırp, Yunan, Karadağ ve Bulgar ordularıyla karşı karşıya geldi. Toplam da 154,000 asker ve 372 topçu dan oluşuyordu.

Osmanlı İmparatorluğu'nun Yanya Kolordusu veya Bağımsız Yanya Kolordusu ana oluşumlarından biriydi. komutasındaki Osmanlı Batı Ordusu komutasında Birinci Balkan Savaşı sırasında Yanya bölgesinde kuruldu. Komutanı Esat Paşa idi .Yunan Epirus Ordusu'na karşı Gribova Muharebesi (1912) ve Pente Pigadia (Beşpınar) muharebelerinde savaştı. Yanya Müstahkem Bölgesi'ne geri itildi, iki Yunan saldırısına karşı direndi, ancak sonunda 4-6 Mart 1913'te Bizani Muharebesi'nde yenildi ve teslim oldu..

Birinci Balkan Savaşı Muharebeleri arasındadır. Yunan Zaferi ile sonuçlanan bu muharebe akabinde Yanya Kolordusu Yanya Müstahdem Mevkii'ne çekilmek zorunda kalmış ve Yanya'yı doğrudan ele geçirmek için Yunan saldırıları ve kuşatması başlamıştır.

Birinci Yanya Muharebeleri, Birinci Balkan Savaşı sırasında Pista Muharebesi akabinde Yunanların doğrudan Osmanlı Yanya Kolordusundan Yanya Kalesi'ni almak için yaptığı saldırılardır. Yunanların Manalusa Muharebesi'nde zorlukla kazandığı küçük ilerleme haricinde muharebeler Osmanlı lehine sonuçlanmış hatta Osmanlılar asker kaybı pahasına firarlara rağmen Epir Ordusundan bir kısım ek topraklar kazanmış ve Yanya Kalesi üzerindeki saldırılar geçici sürede olsa engellenmiştir.

İkinci Yanya Muharebesi veya Muharebeleri 5 Ocak 1913 ile 20 Ocak 1913 arasında hazırlık muharebelerinin ve 20-23 Ocak arasında ise esas muharebenin yapıldığı bir muharebeler silsilesidir. 5-20 Ocak tarihleri arasındaki Yunan ordusunun asıl muharebe öncesi Yanya'yı tamamen kuşatma amaçlı Dristinik ve Aydonat (Çamlık) Muharebelerinin ikisi de Osmanlı zaferi ile sonuçlanmıştır. Bu arada Osmanlı'ya bağlı Arnavutlar ve düzensiz birlikler Yunanların ikmal hattı olan Saranda limanına baskın yapıp Yunanların asıl saldırı için malzeme ve ikmal götürmelerini geciktirmişlerdir. 20 Ocak-23 Ocak arasındaki muharebe ise Yunanların ufak toprak kazançlarına karşın ağır kayıplara uğramasına neden olmuş ve Yunanlar saldırılarını durdurmak zorunda kalmıştır. Kısacası muharebeler baştan sona Osmanlı zaferi ile sonuçlanmıştır.

Şark Ordusu ya da Doğu Ordusu Osmanlı İmparatorluğu'nun, Osmanlı Ordusu'nun sahra ordularından biriydi. Birinci Balkan Savaşı'nın seferberlik aşamasında kuruldu. Ordu, Bulgar kuvvetleri ile karşı karşıya kalmıştı. 29 Ekim 1912'de yeniden düzenlenerek Birinci Şark Ordusu adını aldı.