İçeriğe atla

Beyaz Vazoda Çiçekler

Beyaz Vazoda Çiçekler
Sanatçı Osman Hamdi Bey
Yıl 1876 (1876)
Tür Yağlı boya
Boyutlar 71.5 cm × 58.5 cm (281 in × 230 in)
Konum Sakıp Sabancı Müzesi, İstanbul

41°5′56.82″K 29°3′13.33″D / 41.0991167°K 29.0537028°D / 41.0991167; 29.0537028

Beyaz Vazoda Çiçekler, Osman Hamdi Bey'in 1876'da tamamladığı tablosudur.

Eserde beyaz bir vazonun içinde bulunan sarı çiçekler resmedilmiştir. Sanatçının bilinen tek natürmort eseri olan tablo, Sakıp Sabancı Müzesi'nde sergilenmektedir.[1]

Resim

Kısmen görülen ahşap bir masanın üzerine yerleştirilmiş, şakayık ve tavus kuşu motifli Çin porseleni vazo, içinde kuru başak dalları ile resmin merkezini oluşturur. Kırmızı püsküllü mavi bir takke, ucu masanın kenarından sarkan bir kumaş parçasının üzerinde üst üste istiflenmiş kitaplara dayanmış olarak vazonun sağında durmaktadır. Vazonun solunda, içerisinde birkaç başak dalıyla dar ağızlı, yayvan bir Memluk işi bakır kap vardır. Resimde ayrıca sol yukarıdan asılarak yerleştirilmiş olan Uşak halısı detayı görülür.

Avrupa resminde 14. yüzyıldan itibaren doğuya özgü halıların kullanımı popülerlik kazanmıştır. Bu tablolar erken tarihli Ortadoğu halıları araştırmacıları için birer kaynak niteliği taşır. Halı tiplerini tanımlamada, resimlerinde halıları sıkça kullanan Holbein, Lotto, Ghirlandaio ve Crivelli gibi Avrupalı ressamların isimleri kullanılmaktadır. Avrupa ressamların tablolarında bu halıların varlığı, hem zenginlik, güç, kutsallık ile ilişkilendirilimekte, hem de resmedilen figürün eğitim seviyesi, sosyal ve ekonomik statüsünün yüksekliğini de göstermekteydi. Osman Hamdi Bey de tablolarında halı unsuruna çokça yer vermiş fakat kendi koleksiyonunda yer alan aynı grup halı gruplarını kullanmıştı; bu yüzden resimlerinde farklı halı tipleri yer almaz. Vazoda Çiçekler tablosundaki Uşak halısı ise Osman Hamdi Bey'in tablolarında tekrarlanmayan bir halı tipidir.[1]

X ışını görüntüleme

Eser, dünya çapında hayata geçirilen "Sanatı Koruma Projesi" adlı bir proje kapsamında, Sakıp Sabancı Müzesi koleksiyonunda yer alan diğer Osman Hamdi Bey tabloları gibi geçirdiği eski restorasyon işlemlerini ortaya koymak üzere X ışını görüntüleme tekniği kullanılarak incelenmiş[2] ve bu çalışma sonucunda iyi bir kondisyonda olduğu, eserde daha önce bir restorasyon çalışması yapılmadığı görülmüştür. Resmin kenarlarındaki ufak boya kayıpları hariç, ciddi bir hasar bulunmamaktadır.[1]

Pigment analizi

Osman Hamdi Bey'in incelenen diğer tabloların aksine Vazoda Çiçekler'de sentetik değil, doğal denizaşırı mavisi pigmenti kullanılmıştır. Doğal denizaşırı mavisi, çok nadir bir mineral olan ve yalnızca Afganistan'da bulunan Lapis lazuli taşı öğütülerek elde edilir. Orta Çağ Avrupa'sında altın kadar değerli olan denizaşırı mavisi, sadece varlıklı kişiler tarafından verilen siparişler ve Meryem Ana'nın kaftanının rengi için kullanılırdı. Kimyasal yapısı bakımından en karmaşık mineral pigmenttir. 1828'de sentetik denizaşırı mavisinin icat edilmesinden sonra, doğal denizaşırı mavisi kullanımı neredeyse yok denecek kadar azalmıştır.

Tabloda bulunan kırmızı boyanın içerdiği zincifre pigmenti ise antikçağdan itibaren kullanılan, fakat 17. yüzyılda Hollandalılar tarafından yeni bir yöntemle yapılmaya başlayan opak kırmızı bir renktir. Cıva içeriği nedeniyle zehirlidir ve uzun dönem kullanıldığında hastalığa, hatta ölüme yol açmaktadır. Günümüzde kullanılmayan bu pigmentin yerine aynı rengi sağlayan kadmiyum kırmızısı pigmenti tercih edilmektedir. Vazoda Çiçekler'de ayrıca üstübeç, zincifre, Napoli sarısı bulunmaktadır.[1]

Kaynakça

  1. ^ a b c d "Görünenin Ötesinde Osman Hamdi Bey" (PDF). Sakıp Sabancı Müzesi. Erişim tarihi: 20 Eylül 2020. []
  2. ^ "Osman Hamdi Bey'in tablolarının anatomisi çözülüyor". Indigo dergisi,1 Kasm 2016. 4 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Eylül 2020. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Osman Hamdi Bey</span> Türk ressam, arkeolog ve müzeci

Osman Hamdi Bey, Türk arkeolog, müzeci, ressam ve Kadıköy'ün ilk belediye başkanı.

<i>Kaplumbağa Terbiyecisi</i> Osman Hamdi Beyin bir eseri

Kaplumbağa Terbiyecisi, Osman Hamdi Bey'in 1906 ve 1907 yıllarında iki farklı versiyonunu çizdiği tablosudur. Osmanlı Ressamlar Cemiyeti tarafından çıkartılan gazetenin on yedinci sayısında tablonun adı Kaplumbağalar ve Adam olarak geçer, ancak tabloya daha sonra yaygın olarak bilinen Kaplumbağa Terbiyecisi adı verilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Hüseyin Avni Lifij</span> Çerkes asıllı Türk vatandaşı ressam

Hüseyin Avni Lifij, Çerkes asıllı Türk vatandaşı ressam.

<span class="mw-page-title-main">Türkmen halısı</span>

Türkmen halısı geleneksel olarak Orta Asya kökenli bir tür el yapımı yer kaplama tekstilidir. Orijinal Türkmen aşiret halıları ile bugün başta Pakistan ve İran olmak üzere ihracata yönelik çok sayıda üretilen kilimleri birbirinden ayırmakta fayda vardır. Orijinal Türkmen halıları, Türkmenistan'ın ana etnik grubu olan ve Afganistan ve İran'da da bulunan Türkmen aşiretleri tarafından üretilmiştir. Çadır halılarından, kapı süslerine, irili ufaklı çantalara kadar pek çok amaç için kullanılmaktadırlar.

<span class="mw-page-title-main">Sakıp Sabancı Müzesi</span> Türkiyede bir müze

Sabancı Üniversitesi Sakıp Sabancı Müzesi, zengin bir hat ve resim koleksiyonunu bünyesinde barındıran ve düzenlediği geçici sergilerle birçok ünlü sanatçının eserlerine ev sahipliği yapan bir sanat müzesidir. 2002 yılında ziyarete açılan müze, İstanbul'da Boğaziçi'nin en eski yerleşimlerinden Emirgan'da bulunan Atlı Köşk'te hizmet vermektedir.

<span class="mw-page-title-main">Müfide Kadri</span> Türk ressam

Müfide Kadri Türk ressam, besteci.

<span class="mw-page-title-main">Ankara Resim ve Heykel Müzesi</span> Ankaradaki sanat müzesi

Ankara Resim ve Heykel Müzesi, Ankara'nın Altındağ ilçesinin Ulus semtinde, Namazgâh tepesinde bulunan sanat müzesi ve kültür merkezi.

<i>Naile Hanım Portresi</i> Osman Hamdi Beyin yağlı boya tablosu

Naile Hanım Portresi, ressam Osman Hamdi Bey'in eşi Naile Hanım'ı resmettiği bir yağlı boya tablodur.

<span class="mw-page-title-main">Türk halısı</span>

Türk halıları, Orta Asya'dan Anadolu'ya göç eden Türkler'in anayurtlarından beraberlerinde getirdikleri dokuma geleneğine dayanan, el tezgahlarında üretilmiş düğümlü, havlı dokuma yaygı ve örtülerdir. Anadolu'nun Türkler tarafından fethinden sonra gelişimi Anadolu'da sürmüştür ve "Anadolu halısı" olarak da bilinir. "Kilim, sumak, cicim, zili" gibi düz dokumalar ile birlikte dünyada en çok bilinen ve en eski el sanat ürünlerindendir. Anadolu'da dokunan tüm halılara Türk halısı denir ancak genel olarak "Türk Halısı" diye şöhret kazanan klasik Türk halıları Anadolu'nun batısında ve büyük kısmı Ege Bölgesi ile civarı vilayetlerde dokunan halılardır.

<i>Arzuhalci</i> (tablo) Yağlı boya tablosu

Arzuhalci, Osman Hamdi Bey'in yağlı boya tablosudur.

<i>Pipolu Otoportre</i>

Pipolu Otoportre, Avni Lifij'in 1908 tarihli ünlü tablosu.

<i>İki Müzisyen Kız</i>

İki Müzisyen Kız, Osman Hamdi Bey'in 1880 yılında tamamladığı tablosudur.

<i>İstanbul Hanımefendisi</i> (tablo) Osman Hamdi tablosu

İstanbul Hanımefendisi, Osman Hamdi Bey'in bir kadını resmettiği, 1881 tarihli tablosudur.

<i>Kuran Tilâveti</i> (tablo) Tablo

Kur'an Tilâveti, Osman Hamdi Bey'in 1910 tarihli, kendini resmettiği tablosudur.

<i>Gezintide Kadınlar</i> Osman Hamdi Beyin eseri

Gezintide Kadınlar, Osman Hamdi Bey'in 1887 tarihli tablosudur.

<i>Kökenoğlu Rıza Efendi</i>

Kökenoğlu Rıza Efendi, Osman Hamdi Bey'in Mevlevi dervişi kıyafetleri içinde bir erkeği resmettiği 1871 tarihli tablodur.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan halısı</span>

Azerbaycan halısı, Azerbaycan'da yapılan geleneksel bir halıdır. Azerbaycan halısı, çeşitli boyutlarda, yoğun bir dokuya ve havlı veya havsız bir yüzeye sahip, desenleri Azerbaycan'ın birçok halı yapım bölgesinin karakteristiği olan el yapımı bir tekstildir. Geleneksel olarak, halılar Azerbaycan'da zeminleri kaplamak, iç duvarları, kanepeleri, sandalyeleri, yatakları ve masaları süslemek için kullanılırdı.

<span class="mw-page-title-main">Seccade</span>

Seccade, İslamiyet'te ibadete yardımcı olmak için kullanılan, üzerinde namaz kılmak üzere kumaş, halı, hayvan postu, hasır gibi malzemelerden yapılmış özel yer yaygısı.

<span class="mw-page-title-main">Vincent van Gogh'un natürmort resimleri (Paris)</span>

Vincent van Gogh'un natürmort resimleri (Paris), çizdiği birçok çizim, eskiz ve tabloya konu olan; 1886 ve 1887'de Vincent van Gogh'un, Hollanda'dan; Paris'te Montmartre'ye taşınmasından sonra gerçekleştirdiği çalışmalardır. Paris'teyken Van Gogh, natürmort resimlerinde kullandığı konuları, renkleri ve teknikleri değiştirdi.

<span class="mw-page-title-main">Ultramarine</span>

Ultramarine, başlangıçta lapis lazuli 'nin bir toz halinde öğütülmesiyle elde edilen derin bir mavi renk pigment'idir. Adı Latin "ultramarinus" dan gelir, kelimenin tam anlamı "denizin ötesinde" demektir çünkü pigment Avrupa 'ya Afganistan'daki madenlerden İtalyan tüccarlar tarafından 14. ve 15. yüzyıllar'da ithal edilirdi.