İçeriğe atla

Bedros Cezveciyan

Bedros Cezveciyan
Doğum1839
Balat
Ölüm1882
İstanbul, Osmanlı imparatorluğu
VatandaşlıkOsmanlı Ermenisi
Meslekmatbaacı

Bedros Cezveciyan (d. 1839, Balat - ö. 1882, İstanbul), Osmanlı Ermenisi olan bir matbaacıdır. Reşad Ekrem Koçu'nun İstanbul Ansiklopedisi'nde maddesi bulunmaktadır.

Hayatı

Arşaguhi Teotig'in babasıyken Teotig'in kayınpederidir. Eğitimine Fener'de başladı ve daha sonra Üsküdar'da Cemaran Mektebi'nde devam etti. Gazeteci Garabed Üticiyan Paris dönüşünde onu Masis'in matbaasında mürettip olarak işe aldı. Bir aralık ustabaşı olarak Takvimhane adını taşıyan devlet matbaasında çalıştı. Mahsure adlı vapur şirketinin biletlerini basma imtiyazını almıştı ve Yusuf Han'da küçük bir matbaa kurmuştu. İşleri ilerlettikten sonra da Ermenice çıkan Horizon (Ufuk) ve Tadron (Tiyatro) adlı haftalık gazeteleri bastı. Matbaasında çeşitli Ermenice eserler dışında Ermeni harfli Türkçe yayınlar da neşretti. Matbaasını çırağı ve akrabası olan Nişan Berberyan'a bıraktı.[1]

1870'te matbaasında Ermeni harfli Türkçe olan Hikâye-i Tayyar-zade, Tahir ile Zöhre'nin Hikayesi ve Türküleri; 1872'de Hikâye-i Aşık Kurbanî, Dü Ferzendan ve Namani Zeycan u Esman - Türküler ile Beraber ve 1874'te Hikâye-i Tayyarzade gibi halk anlatılarını işleyen eserler de basmıştı.[2]

Kaynakça

  1. ^ Pamukciyan, Kevork (2003). Biyografileriyle Ermeniler. İstanbul: Aras Yayıncılık. s. 147. 
  2. ^ Günil Özlem Ayaydın Cebe, "19. Yüzyılda Osmanlı Toplumu ve Basılı Türkçe Edebiyat: Etkileşimler, Değişimler ve Çeşitlilik, Yayımlanmış Doktora Tezi, Ankara: Bilkent Üniversitesi Ekonomi ve Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2009: 212-213.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">İbrahim Şinâsî</span> Türk gazeteci, yazar ve şair

İbrahim Şinasi Efendi, Türk gazeteci, yayımcı, şair ve oyun yazarı.

<span class="mw-page-title-main">Güllü Agop</span> Osmanlı tiyatrocu (1830-1898)

Agop Vartovyan, Osmanlı dönemi tiyatro oyuncusu ve yönetmeni ve Türk tiyatrosunun kurucularındandır.

<span class="mw-page-title-main">Evangelinos Misailidis</span>

Evangelinos Misailidis Karamanlı yazar ve gazeteci.

<span class="mw-page-title-main">Matbaacılık</span>

Matbaacılık ya da basımcılık, metin ve görüntülerin genellikle kâğıt gibi yüzeyler üzerine basılarak çoğaltılma işidir.

<span class="mw-page-title-main">Şemseddin Sâmi</span> Arnavut asıllı Osmanlı yazar, filozof ve ansiklopedist

Şemseddin Sami (Fraşiri), Arnavut asıllı Osmanlı yazarı, ansiklopedist ve sözlükçü.

Eremya Çelebi Kömürciyan ya da Eremya Çelebi, 17. yüzyıl Ermeni şair, tarihçi, tercüman ve matbaacısıdır.

<span class="mw-page-title-main">Vartan Paşa</span>

Vartan Paşa, Osmanlı Devleti'nde en üst düzey devlet görevlisi olarak hizmet vererek "Paşa" unvanını almış, Osmanlı Ermenisi yazar, gazeteci, devlet adamı. 1851 yılında Akabi Hikâyesi'ni Ermeni harfleriyle Türkçe olarak yazmış, Türkçe ve Ermenice yayımladığı Mecmua-i Havadis gazetesi ile de Türk gazeteciliğinde önemli bir yer edinmiştir.

Mihran Apikyan Efendi, Türk dili eğitimi hakkında önemli eserler yazmış Ermeni asıllı Osmanlı eğitimci ve yazar.

Şark Tiyatrosu, Tanzimat döneminde İstanbul'da kurulmuş bir tiyatro topluluğu.

<span class="mw-page-title-main">Hagop Baronyan</span>

Hagop Baronyan, Osmanlı gazeteci, oyun ve mizah yazarı.

<span class="mw-page-title-main">Yervant Odyan</span> Ermeni-Osmanlı şair (1869-1926)

Yervand Odyan, Osmanlı gazeteci, mizah yazarı.

<span class="mw-page-title-main">Apkar Tıbir</span>

Apkar Tıbir ya da Abgar Tıbir, Apkar Tebir, 16. yüzyıl'da yaşamış ve İstanbul'da ilk Ermeni matbaasını kurmuş kişidir. Kral Senekerim'in soyundan gelmektedir. İstanbul'da beş-altı eser bastıktan sonra Eçmiadzin'e giderek izini kaybettirmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Teotig</span>

Teotoros Lapçinciyan veya Teotig adıyla bilinir,, Osmanlı Ermenisi yazar ve salnameci.

<span class="mw-page-title-main">Arşaguhi Teotig</span>

Arşaguhi Teotig, Ermeni sosyal hizmet uzmanı, eğitimci, yayıncı, yazar ve tercüman.

Hovsep Kurban(yan) (d. 1847, Beşiktaş - ö. 1903, Beyoğlu), Osmanlı Ermenisi yazar, vantrilok ve hokkabaz.

<span class="mw-page-title-main">Leon Surmelian</span>

Leon Zaven Surmelian Amerikalı Ermeni yazardır. Surmelian 1922'de Amerika'ya taşınmış ve yaşamı boyunca üç ana eser yazmıştır. Ermeni Kırımı'ndan kurtulan Surmelian, ilk İngilizce kitabı Soruyorum Size Hanımlar ve Beyler'i 1945'te yayımlamıştır. Ayrıca Sasonlu Tavit Destanı'nı İngilizceye çevirmesiyle tanınmaktadır.

Akabi Hikâyesi Osmanlı Ermenisi Vartan Paşa tarafından yazılmış, 1851 yılında yayımlanmış ve bazı kaynaklarca "ilk Türkçe roman" olarak kabul edilen eserdir. Ermeni harfleriyle, ancak Türk dilinde yazılmış eser Türk romancılığının ilk temel taşlarındandır ve konu ve kapsamı nedeniyle ilk Ermeni romanıdır[kime göre?]. Bir diğer açıdan da, Helmuth von Moltke'nin "dil, kültür ve geleneklerine bakıldığında, Hristiyan Türkler olarak tanımlanmaları daha doğru olur" şeklinde tarif ettiği 19. yüzyıl ortası Osmanlı Ermeni toplumu ve bu toplumun İstanbul ortamındaki sorunlarına belge oluşturmaktadır.

Dzağig (Çiçek), 1886-1911 arasında İstanbul'da Ermenice ve Ermeni harfli Türkçe çıkan süreli yayındır.

Yeni Yemek Kitabı ve Hamur İşleri , Osmanlı döneminde yayınlanan yemek kitabıdır.1871 yılında Ermenice harflerle Türkçe olarak kaleme alınmıştır. İstanbul'da, Tatyos Divitçiyan Matbaası tarafından basılmıştır. 80 sayfadır.

<span class="mw-page-title-main">Ermeni harfli Türkçe</span> Osmanlı İmparatorluğunda Türkçe dili için kullanılan bir alfabe

Ermeni harfli Türkçe, Latin tabanlı Modern Türk alfabesinin tanıtıldığı 1928 yılına kadar Osmanlı Türkçesini yazmak için kullanılan Ermeni alfabesinin bir versiyonudur. Ermeni alfabesi sadece Ermeni asıllı Osmanlılar tarafından Türkçeyi yazmak için değil, aynı zamanda Ermeni olmayan Osmanlı ve Türk seçkinleri tarafından da kullanılmıştır.