İçeriğe atla

Başkurt isyanı (1662-1664)

Başkurt isyanı 1662–1664
Tarih1662 yaz - 1664 sonbahar
Bölge
Başkurdistan, Rus İmparatorluğu
Sonuç Başkurt siyasi zaferi
Rus hükümeti Başkurt taleplerini kabul etmek zorunda kaldı
Taraflar
Rus imparatorluğu Başkurt isyancılar
Komutanlar ve liderler
Alexis I
Fyodor Volkonsky
A. M. Volkonsky
Gaura Akbulatov
Ulekeya Krivoy
Ishmukhammed
Konkas Davletbaev
Uraslanbek Bakkin (ölü)

Başkurt isyanı, 17. yüzyılın ikinci yarısında Başkurtların ilk büyük isyanlarından biriydi.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Ufa</span> Rusyada şehir

Ufa (Rusça: Уфа, romanize: Ufa, Rusça telaffuz: [ʊˈfa]; Başkurtça: Өфө, romanize: Öfö,

<span class="mw-page-title-main">Başkurtlar</span> Türk halkı

Başkurtlar Rusya'ya özgü bir Kıpçak Türk etnik grubudur. Rusya Federasyonu Cumhuriyeti Başkurdistan'da ve Doğu Avrupa'nın Kuzey Asya ile buluştuğu Ural Dağları'nın her iki tarafını da kapsayan daha geniş tarihi Badzgard bölgesinde yoğunlaşmışlardır. Başkurtların daha küçük toplulukları da Tataristan Cumhuriyeti'nde, Perm Bölgesi, Çelyabinsk, Orenburg, Tümen, Yekaterinburg ve Kurgan bölgelerinde ve Rusya'nın diğer bölgelerinde yaşamaktadır; Kazakistan ve Özbekistan'da oldukça büyük azınlıkları vardır.

<span class="mw-page-title-main">Başkurtça</span> Kıpçak grubundan, Başkurdistanın resmi dili

Başkurtça veya Başkırca, çağdaş Türk yazı dillerinden biridir ve Kıpçak grubuna bağlıdır. Çoğunluğu Başkurdistan'da yaşayan Başkurtlarca konuşulur.

<span class="mw-page-title-main">Başkurt, Çifteler</span>

Başkurt, Eskişehir ilinin Çifteler ilçesine bağlı bir mahalledir.

<span class="mw-page-title-main">İdil Ural Devleti</span>

İdil Ural Devleti, 12 Aralık 1917 yılında Rusya Müslümanları Kurultayı'nda Tatar, Başkurt ve Çuvaş Türk halkları bir araya gelerek; “Milli-Medeni Muhtariyet” Projesini kabul etmişlerdir. 1917'de Ufa'da, ilan edilen "İç Rusya ve Sibirya Milli-Medeni Türk-Tatar Muhtariyeti" adlı özerk devletin anayasası hazırlandı. Kasım 1917'de oluşturulan Millî Meclise Sadri Maksudi Arsal başkan seçildi. Devlet işlerini yürütmek üzere kurulan ve üç bakanlıktan oluşan Millî İradenin de başkanlığını üstlendi. 1 Mart 1918 de devletin ilan edileceğini haber alan Bolşevikler, Kızıl Orduyu bölgeye göndermişlerdir. 1 Mart 1918 de ilan edilen devlet Kızıl Ordu bölgeye hakim olunca 28 Mart 1918'de yıkılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Başkurtistan</span>

Başkurtistan, Başkurtistan Özerkliği veya Başkurtistan Özerk Cumhuriyeti 1917'deki Şubat Devrimi sırasında, Başkurt ulusal hareketi ulusal ve bölgesel yönetim oluşturmak için hazırlıklara başladı. 1917 temmuz ağustos aylarında Birici ve İkinci Başkurt Kurultayı yapıldı. 15 Kasım 1917'de, Başkurt Merkez Şurası özerklik ilanı kararı aldı.

<span class="mw-page-title-main">Başkurdistan Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti</span>

Başkurdistan Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti veya Başkurtistan ÖSSC, Rusya SFSC içindeki bir Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'dir.

<span class="mw-page-title-main">Başkurdistan</span> Rusyaya bağlı federal bir bölge

Başkurdistan Cumhuriyeti, Rusya'ya bağlı federal bir cumhuriyettir. İdil Nehri ile Ural Dağları arasında yer alır. Başkenti Ufa şehridir. 2010 nüfus sayımı itibarıyla 4.072.292 nüfusa sahip Başkurdistan, Rusya'nın en kalabalık cumhuriyetlerinden biridir. Başkurdistan'da 2010'da yapılan nüfus sayımına göre 1.584.554 Başkurt yaşamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Sterlitamak</span>

Sterlitamak, Rusya'nın batısındaki Başkurdistan Cumhuriyeti'nde bir şehir.

Orsk, Rusya'nın batı kesimindeki Orenburg Oblastı'nda bulunan bir şehir.

Ҫ Başkurt Kiril Alfabesinde peltek T sesidir. Türkçede, Arapçadan gelen bazı sözcüklerde kullanılır (ث). Ancak peltek harfler Başkurt dilinde de bulunur. Arapçadaki T sesinin peltek biçimidir. Aslında peltek S sesi ile aynıdır. Her iki peltek ses de dilin dişlerin arasına değdirilmesiyle çıkarıldığı için aralarındaki farkı anlamak mümkün değildir ve hatta böyle bir fark yoktur. Örneğin: Es̃er... Latin Alfabelerinde "Ť" veya "Š" harfi ile gösterilir.

Ҙ Başkurt Kiril Alfabesinde peltek D sesidir. Türkçede, Arapçadan gelen bazı sözcüklerde kullanılır (ذ). Ancak peltek harfler Başkurt dilinde de bulunur. Arapçadaki D sesinin peltek biçimidir. Aslında Peltek Z sesi ile aynıdır. Her iki peltek ses de dilin dişlerin arasına değdirilmesiyle çıkarıldığı için aralarındaki farkı anlamak mümkün değildir ve hatta böyle bir fark yoktur. Örneğin: Z̃eka... Latin Alfabelerinde "Ď" veya "Ž" harfi ile gösterilir.

<span class="mw-page-title-main">Hediye Devletşina</span>

Hediye Devletşina,, Sovyet Başkurt şair, yazardır.

Zeynep Abdullah kızı Biişeva, Sovyet Başkurt şair, romancı, oyun yazarı.

<span class="mw-page-title-main">Nikolay Morozkin</span>

Nikolay Danilaoviç Morozkin, fizik ve matematik doktoru bilim insanı. 2013'ten bu yana Başkurt Devlet Üniversitesi rektörüdür.

<span class="mw-page-title-main">Celil Kiyekbayev</span>

Celil Giniyatoviç Kiyekbayev, Sovyet Başkurt bilim insanı, Türkolog, filolog, Başkurdistan Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'ndeki bilim ve yükseköğrenim organizatörü, profesör, yazar. Sovyet Yazarlar Birliği üyesi olan Kiyekbayev, Başkurt dilbiliminin ve Ural-Altay dilleri konusunda eğitim veren Başkurt Okulu'nun kurucusudur.

<span class="mw-page-title-main">Enver Asfandiyarov</span>

Enver Zakiroviç Asfandiyarov, d. 15 Mayıs 1934; Baymak - ö. 4 Şubat 2014; Ufa), Sovyet Rus/Başkurt bilim insanı, tarihçi, profesör.

<span class="mw-page-title-main">Orenburg Kervansarayı</span>

Orenburg Kervansarayı, Başkurt halkının tarih ve kültür anıtı olan Orenburg'da mimari bir yapı. 1837-1846'da Başkurt-Mişer ordusunun komutanlığı ve Orenburg'a “ihtiyaçlarına ve işine göre” gelen Başkurtlar için bir atölye ve bir okula ev sahipliği yapmak üzere inşa edildi. Tarihi ve mimari kompleks Başkurt Ulusal Evi ve camiden oluştu. Mimar Alexander Bryullov'un orijinal projesi geleneksel Başkurt köyü stilizasyonu olarak tasarlandı: topluluğun merkezi baskın - sekizgen bir cami Başkurt göçebe yurt biçimlerini üretti.

<span class="mw-page-title-main">Sovyetler Birliği'nde Başkurtlar</span>

Sovyetler Birliği'nde Başkurtlar, Sovyetler Birliği sınırları içerisinde içinde yaşayan Başkurt kişi veya grupları betimler.