İçeriğe atla

Bayuvi Dupki-Cinciritsa

Koordinatlar: 42°01′17″K 23°24′29″D / 42.02139°K 23.40806°D / 42.02139; 23.40806
Bayuvi Dupki-Cinciritsa
BulgarcaБаюви дупки–Джинджирица
IUCN kategori Ia (tabiatı koruma alanı)
DevletBulgaristan
İlBlagoevgrad
İlçeRazlog
Koordinatları 42°01′17″K 23°24′29″D / 42.02139°K 23.40806°D / 42.02139; 23.40806
Kapladığı alan 28.73 km2
Kuruluş tarihi 1934
Kontrol kuruluşu Çevre ve Su Bakanlığı

Bayuvi Dupki-Cinciritsa (BulgarcaБаюви дупки–Джинджирица), aynı zamanda Doupki-Djindjiritza olarak da bilinir, Bulgaristan'ın güney batısındaki dağlık bölgede yer alan Pirin Milli Parkı'nda bir yer alan doğa koruma alanıdır. Blagoevgrad ili, Razlog Belediyesinde yer almaktadır. Bayuvi Dupki-Cinciritsa, her ikisi de Balkan endemik türü olan Makedon çamı (Pinus peuce) ve Bosna çamı (Pinus heldreichii) ormanlarını korumak için 1934'te[1][2] kurulan ülkenin en eski koruma alanları arasında yer almaktadır. Toprakları 1976 ve 1980'de daha da genişletilmiş ve 2873 ha (28,73 km2) alan kaplamıştır.[3] 1977 yılında UNESCO Biyosfer Rezervi ilan edildi.[4] Koruma alanı 1200 ile 2907 metre rakım arasında yer almaktadır. Bölgeye jeolojik olarak Proterozoik mermerler hakimdir ve çok sayıda mağara ve karst oluşumu ile geniş karstik araziye sahiptir.

Flora

Flora yaklaşık 500 tür vasküler bitkiden oluşur.[5] Nadir ve endemik vasküler bitkiler arasında Avrupa yabanmersini (Vaccinium myrtillus), Aquilegia aurea, büyük sarı yılan otu (Gentiana lutea), altın kök (Rhodiola rosea), edelweiss (Leontopodium alpinum) ve Pirin haşhaşı (Papaver degenii) bulunur.[3][4]

Rezervin yaklaşık %60'ı esas olarak Makedon çamı (Pinus peuce) ve Bosna çamı (Pinus heldreichii) içeren ormanlarla kaplıdır. Diğer ağaç türleri İskoç çamı (Pinus sylvestris), karaçam (Pinus nigra), Norveç ladini (Picea abies) ve Avrupa gümüş köknarıdır (Abies alba). Ormanın ortalama yaşı 150 yaşın üzerindedir, kimi ağaçlar 500 yıldan daha yaşlı olabilmektedir. Malka Dzhindzhiritsa ormanının bazı bölgelerinde 500 ila 550 yaş arasında ağaçlar bulunmaktadır. Bazı Makedon çamları 45 m'nin üzerinde yüksekliğe ulaşır, çapı 2'den fazladır. Bazı ağaçların yaşı 1000 yıldan fazladır.[2]

Koruma alanın yüksek bölümleri 100 yaşına ulaşan cüce dağ çamı (Pinus mugo) oluşumu ile kaplıdır. Bu çalıların ortalama yüksekliği 1,5 ila 2 m iken bazı kesimlerde bazı ağaçların boyu 3 m'ye ulaşmaktadır.

Fauna

Güderi, faunanın tipik bir temsilcisidir ve koruma alanının simgelerinden biridir. Diğer önemli korunan türler arasında boz ayı, gri kurt, Avrupa çam sansarı, kayın sansarı, kızıl tilki, karaca, yaban domuzu, kızıl sincap, batı capercailliesi, altın kartal, hazel orman tavuğu, Avrasya üç parmaklı ağaçkakanı, benekli fındıkkıran vb. türler bulunur.[2][3][4] Sürüngenlerin ve amfibilerin tipik temsilcileri bayağı Avrupa engereği, Aesculapian yılanı, canlı kertenkele ve bayağı kurbağadır.

Kaynakça

  1. ^ Geographic Dictionary of Bulgaria 1980
  2. ^ a b c Dushkov 1972
  3. ^ a b c "Register of the Protected Territories and Zones in Bulgaria". Official Site of the Executive Environment Agency of Bulgaria. 10 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Aralık 2017. 
  4. ^ a b c "Bayuvi Dupki–Dzhindzhiritsa Biosphere Reserve". Official Site of UNESCO. 19 Ağustos 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Aralık 2017. 
  5. ^ "Bayuvi Dupki–Dzhindzhiritsa Reserve". Official Site of Pirin National Park. 10 Ocak 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Aralık 2017. 

Konuyla ilgili yayınlar

  • Географски речник на България [Geographic Dictionary of Bulgaria] (Bulgarca). София (Sofia): Наука и култура (Nauka i kultura). 1980. 
  • Пирин. Туристически речник [Pirin. Tourist Dictionary] (Bulgarca). София (Sofia): Наука и култура (Nauka i kultura). 1972. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Doğu Karadeniz göknarı</span> çamgiller (Pinaceae) familyasında Kafkasyaya özgü bir göknar türü

Doğu Karadeniz göknarı veya Kafkas Göknarı, çamgiller (Pinaceae) familyasında Kafkasya'ya özgü bir göknar türü. Heybetli ve hızlı büyüyen bir ağaçtır. Güneşli ve nemli ortamlarda iyi gelişir. Avrupa Kıtası ve Türkiye'nin en uzun doğal ağacıdır.

<span class="mw-page-title-main">Karaçam</span> Çamgiller familyasından bir bitki türü

Karaçam, çamgiller (Pinaceae) familyasından bir çam türüdür. Güney Avrupa, Kuzey İtalya, Avusturya İber yarım adasından Doğu Akdeniz'e kadar geniş bir alanda görülür.

<span class="mw-page-title-main">Aydoğdu, Silistre</span> Bulgaristanın Silistre ili, Doymuşlar ilçesine bağlı köy

Aydoğdu, Bulgaristan'ın kuzeydoğusunda Silistre ilinin Doymuşlar ilçesinde bulunan köy. Aydoğdu, Tuna Ovası'nda deniz seviyesinden 115 m yüksekte yer alır.

Buzluca Koca Balkan Dağları'nda bulunan 1432 metrelik bir doruktur. Adı, Türkçe "buzlu" kelimesinden kaynaklanmaktadır. Adı 1942'de "Hacı Dimitır" olarak değiştirilmiş olsa da halk arasında "Buzluca" olarak bilinmeye devam etmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Llogara Millî Parkı</span>

Llogara Millî Parkı, Arnavutluk'un güneyinde Avlonya ilinde bulunan bir millî parktır. Park, 1966 yılında hükûmet tarafından koruma alanı ilan edildi.

<span class="mw-page-title-main">Białowieża Ormanı</span>

Białowieża Ormanı bir zamanlar Avrupa Ovası boyunca yayılmış olan uçsuz bucaksız ilkel ormanların en son ve en büyük örneklerindendir. Orman Avrupa'nın en ağır toprak hayvanı olan Avrupa bizonunun 800 tanesine ev sahipliği yapar. UNESCO'nun İnsan ve Biyoküre Programı 1976 yılında Polonya Białowieża Biyosfer Rezervi'ni ve 1993 yılında Belarus Belovezhskaya puschcha Biyosfer Rezervi'ni belirlemiştir. 2015 yılında, Belarus Biyosfer Rezervi 216.200 hektar alan kaplamaktadır ve geçiş, tampon ve çekirdek bölgeleri içermektedir. Orman bir UNESCO Dünya Mirası Alanı ve bir AB Natura 2000 Özel Koruma Alanı olarak belirlenmiştir. Dünya Miras Komitesi Haziran 2014'teki kararıyla "Belovezhskaya pushcha/Białowieża Forest, Belarus, Poland" olan UNESCO Dünya Mirası alanının adını "Białowieża Forest, Belarus, Poland" olarak onayladı. Polonya ile Belarus arasındaki sınırı kapsar ve Brest'in 70 kilometre kuzeyinde ve Białystok'un 62 kilometre güneydoğusunda yer alır. Białowieża Orman Dünya Mirası alanı toplam 141.885 ha alanı kapsar. İki ülke arasındaki sınır ormandan geçtiği için, yürüyüşçüler ve bisikletçiler için bir sınır geçişi mevcuttur.

Aşağıdaki liste UNESCO tarafından Orta Amerika'da ilan edilmiş Dünya Mirası listesidir.

<span class="mw-page-title-main">Makapansgat</span>

Makapansgat, Güney Afrika Cumhuriyeti'nin Limpopo eyaletindeki Mokopane'nin kuzeydoğusunda, Makapansgat ve Zwartkrans Vadileri'nde yer alan bir arkeolojik alandır. Günümüzden 3.0 ila 2.6 milyon yıl öncesinetarihlenen Australopithecus fosil kalıntıları ile önemli bir paleontolojik alandır. 1999 yılında UNESCO tarafından Dünya Mirası olarak ilan edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Uzunbocak</span>

Uzunbozhak, Bulgaristan'ın güneydoğusundaki Istranca Tabiat Parkı'ndaki beş doğa koruma alanından biri olan bir UNESCO Biyosfer Rezervidir. Koruma alanı bazen Lopushna. olarak da adlandırılır. Uzunbozhak 13 Aralık 1956'da kurulmuş ve Mart 1977'de UNESCO biyosfer rezervleri ağına dahil edilmiştir. 2529.6 hektar veya 25.296 km²'lik bir alanı kaplamaktadır. Koruma alanı topraklarında tüm ekonomik faaliyetler yasaktır.

<span class="mw-page-title-main">Ali Botuş Tabiatı Koruma Alanı</span>

Ali Botuş, ayrıca Alibotoush, Bulgaristan ve Yunanistan arasındaki sınırda yer alan Slavyanka'nın küçük dağlık bölgesinde bir doğa koruma alanıdır. Koruma alanı, Bulgaristan topraklarında bulunan ve adını Slavyanka'nın eski adından alan dağın kuzey bölümünü kaplar. Blagoevgrad ili, Sandanski ve Hadzhidimovo belediyelerinde bulunmaktadır. 1951'de Balkan Yarımadası'ndaki endemik Bosna çamının en büyük ormanlarını bu alanda yer aldığı açıklandı. Toprakları birkaç kez daha genişletildi ve 638 ha ya da 16,38 km2'lik bir alana yayıldı. 1977 yılında UNESCO Biyosfer Rezervi ilan edildi.

<span class="mw-page-title-main">Orelyak Tabiatı Koruma Alanı</span>

Orelyak, Bulgaristan'ın güney batısındaki Pirin sıradağlarının orta kesiminde bir doğa koruma alanıdır. Blagoevgrad ilii, Gotse Delchev Belediyesinde yer almaktadır. 22 Şubat 1985'te Orta Pirin'in en yüksek zirvesi olan Orelyak Dağı'ndaki ve çevresindeki eski kayın ormanlarını korumak için ilan edildi. 757 hektarlık (7,57 km2) bir alana yayılmıştır..

<span class="mw-page-title-main">Yulen Tabiatı Koruma Alanı</span>

Yulen, Bulgaristan'ın güney batısındaki dağlık bölgede yer alan Pirin Milli Parkı'ndaki bir doğa koruma alanıdır. Blagoevgrad ili, Bansko Belediyesi sınırları içinde yer almaktadır. Yulen, insan etkisi olmadan alpin bitki türlerinin büyümesini izlemek ve nadir bitki ve hayvan türlerini korumak için 26 Ağustos 1994'te kuruldu. 3156 ha (31,56 km2) alan kaplamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Stara Reka Tabiatı Koruma Alanı</span>

Stara Reka, Bulgaristan'ın orta kesimlerinde yer alan Orta Balkan Ulusal Parkı'ndaki dokuz doğa koruma alanından biridir. Stara Reka, Balkan Dağları'nın eşsiz ekosistemlerini korumak için 19 Mart 1981'de kuruldu. 1974,7 hektarlık (19.747 km2) bir alan kaplamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Borcomi Tabiatı Koruma Alanı</span>

Borcomi Tabiatı Koruma Alanı(Gürcüce: ბორჯომის ნაკრძალი), Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesinde Borcomi Belediyesi'nde yer alan bir koruma alanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Katon-Karagay Millî Parkı</span>

Katon-Karagay Ulusal Parkı, ülkenin doğu kenarında, Güney Altay Dağları'nda yer alır ve Kazakistan'ın en büyük milli parkıdır. Park, Kazakistan, Rusya, Çin ve Moğolistan sınırlarının buluştuğu “X” in batı tarafında yer almaktadır. Sibirya'nın en yüksek zirvesi, Katun Sıradağları'nın Rusya sınırında yer almaktadır. Park, Doğu Kazakistan Eyaleti'ninKatonkaragay İlçesi'nde yer almaktadır, Başkent Astana'nın 1.000 kilometre (620 mi) güneydoğusunda yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Repetek Biyosfer Devlet Tabiatı Koruma Alanı</span>

Genellikle Repetek Doğa veya Çöl Tabiatı Koruma Alanı olarak anılan Repetek Biyosfer Devlet Tabiatı Koruma Alanı, Amu Derya yakınlarındaki Lebap ilinde, Karakum Çölü'nün doğusunda bulunan Türkmenistan'ın çöl doğa koruma alanıdır (zapovednik). Türkmenabat'ın yaklaşık 70 kilometre (43 mi) güneyindedir ve zemzeniyle bilinir. 1928 yılında kum-çöl ekosisteminin incelenmesi ve korunması için kurulmuş olup 346 kilometrekare (134 sq mi) alanı kaplamaktadır..

<span class="mw-page-title-main">Fanjingshan</span>

Fanjingshan veya Guizhou eyaleti, Tongren'de bulunan Fanjing Dağı, Çin'in güneybatısındaki Wuling Dağları'nın 2,570 metre rakımlı en yüksek zirvesidir. Fanjingshan Ulusal Doğa Koruma Alanı, 1978'de kuruldu ve 1986'da UNESCO Biyosfer Rezervi olarak belirlendi. Fanjingshan, Maitreya Buda'nın bodhimaṇḍa'sı olarak kabul edilen, Çin Budizminde kutsal bir dağdır. 2018'de UNESCO Dünya Mirası Listesi oldu.

<span class="mw-page-title-main">Kaniv Tabiatı Koruma Alanı</span>

Kaniv Tabiatı Koruma Alanı, Dinyeper Nehri'nin sağ kıyısının bir bölümünü ve nehrin kendisinde bulunan iki taşkın yatağı adasını kapsayan Ukrayna'nın koruma altındaki bir doğa koruma alanıdır. Koruma alanı, Ukrayna'nın merkezinde, Dinyeper Yaylası'nın kuzeydoğu kenarı boyunca uzanmaktadır. Değerli orman bozkırlarını ve taşkın yatağını korumak için kurulmuştur. Alan, Paleolitik döneme kadar tarihlenen kültürler tarafından miras bırakılan arkeolojik kalıntıların bolluğu ile meşhurdur. Koruma alanı, Taras Shevchenko National University of Kyiv'in bir birimidir ve Çerkası Oblastı sınırları içinde yer almaktadır.

Georgi Pulevski, bazen de Gjorgji veya Gjorgjija Pulevski olarak da yazılır, bugün Bulgarlardan farklı bir Makedon ulusunun yanı sıra ayrı bir Makedon dili fikrini halka açık bir şekilde ifade eden ilk yazar olarak bilinen bir Mijak yazar ve devrimciydi. Pulevski, 1817'de Galicnik'te, o zamanlar Osmanlı İmparatorluğu'nun egemenliğinde doğdu ve 1895'te Bulgaristan Prensliği Sofya'da öldü. Taş ustası eğitimi aldı, Makedon dili ve kültürü ile ilgili konularda kendi kendini yetiştiren bir yazar haline geldi. Bulgaristan'da bir Bulgar olarak kabul edilir ve Makedon milliyetçiliğinin erken dönem temsilcisi olarak görülür.

<i>Pinus heldreichii</i> bitki türü

Pinus heldreichii, Pinus cinsine bağlı bir türdür.