İçeriğe atla

Batmış Gölü

Batmış Gölü
Harita
Havza
KonumAdilcevaz, Bitlis, Türkiye
Koordinatlar38°53′42″K 42°38′53″D / 38.89500°K 42.64806°D / 38.89500; 42.64806
Genel bilgiler
Akarsu (gelen)Yağış
Akarsu (giden)Düden
Göl türüTatlı su gölü
Yüzölçümü3.400 km2 (1.300 sq mi)
Yüzey rakımı2.210 m (7.250 ft)
Türkiye üzerinde Batmış Gölü
Batmış Gölü
Batmış Gölü (Türkiye)

Batmış (Cil) Gölü, Van Gölü kuzeybatısında, Ziyaret ve Süphan Dağı arasındaki tatlı su gölü. Bitlis ili, Adilcevaz ilçesi sınırlarında, Sütey Yaylası'ndadır.[1] Çevresinde Gölüstü, Çanakyayla ve Karakolköy köyleri bulunur.[2]

Karstik yapı

Göl alanı Nazik Gölü'ne kadar kireçtaşından oluşmuştur. Nemrut Dağı (Bitlis) ve Süphan Dağı arasında bulunmasına rağmen, bölgede volkanizma ikinci derecede kalmaktadır. Kapalı havza özelliğinde görünse de sularını düdenler ile Van Gölü'ne ulaştırır. Düdenlerin bazaltik kayaçların kenarında olduğu göl alanı oluşum açısından karstik polye özelliğindedir. Göl alanında biri kıyıda görülebilen, ikisi göl tabanında toplam üç düden bulunur.[3]

Su varlığı

Göl çevresinde geniş nemli çayırlar bulunur. Yağış suları, çevre dağlardan gelen yüzey suları ve dip kaynaklarından beslenir. Gölün fazla suları doğu kıyılarından bir düdenle yeraltına iner. Bu suyun Adilcevaz kuzeyinden kaynak olarak çıktığı düşünülmektedir.[1] Bayramhoca pınarı göle gelen en önemli kaynaktır.[4]

Canlılar

Doğu Anadolu'nun önemli bir kuş üreme alanıdır. 2012 yılı gözleminde, küçük batağan, karaboyunlu batağan, bıyıklı sumru, bahri, sakarmeke, leylek, kızkuşu, tepeli patka, gri balıkçıl, pasbaş patka, angıt, elmabaş patka, karabaş martı, saz delicesi ve Van Gölü martısı görülmüştür. Küçük kerkenez, balaban ve turna alanda üremektedir.[1] Yazın iyice kuruyan gölde balık bulunmamaktadır.[4]

Göl çevresinde halkın cil adını verdiği otlar ile kaplıdır. Yazın çekilen göl suları, bu otların kesilip kurtulmasına imkân verir. Batmış gölü çevresinde yoğun hayvancılık yapılır. Göl bu hayvanların temel su kaynağıdır.[1]

Tehditler

Yerleşimlere uzak olan gölün kirlilik tehlikesi bulunmaz. Düdenlerden su kaçağı sonbahar ve yaz mevsimi su seviyesini düşürmektedir. Kaçak avcılık ve kuşların barınma ve üreme alanı olan otların kesimi temel sorunlardır.[1] Alanda herhangi bir koruma çalışması bulunmamaktadır. 2019 yılında, Avlakkaya Vadisi (Eskişehir), Karagöl (Denizli) ile birlikte kesin korunacak hassas alan ilan edilmiştir.[5]

Ayrıca bakınız

  • Oluşumlarına göre Türkiye'nin gölleri listesi
  • Türkiye'deki göller

Kaynakça

  1. ^ a b c d e "Batmış (Cil) Gölü – BİTLİS". turkiyesulakalanlari.com. 27 Nisan 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Mayıs 2020. 
  2. ^ "Batmış Gölü" (PDF). dogadernegi.org. 14 Mayıs 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Mayıs 2020. 
  3. ^ ALAEDDİNOĞLU, FARUK vd. "VAN GÖLÜ HAVZASI BATI KESİMİNDE EKOTURİZM" (PDF). yyu.edu.tr. Erişim tarihi: 14 Mayıs 2020. 
  4. ^ a b "Batmış Gölü". ormansu.gov.tr. 14 Mayıs 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Mayıs 2020. 
  5. ^ "Avlakkaya Vadisi, Karagöl ve Batmış Gölü 'hassas alan' ilan edildi". aa.com.tr. 21 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Mayıs 2020. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Doğu Anadolu Bölgesi</span> Türkiyenin doğusundaki coğrafi bölgesi

Doğu Anadolu Bölgesi, Türkiye'nin yedi coğrafi bölgesinden biridir. Anadolu topraklarındaki konumunda doğuda yer alması nedeniyle Birinci Coğrafya Kongresi tarafından 1941 yılında böyle isimlendirilmiştir. Ülkenin, nüfus yoğunluğu ve nüfusu en az olan bölgesidir. Bunda bölgenin yüzölçümünün büyük olması başlıca etkilerindendir.

<span class="mw-page-title-main">Van Gölü</span> Türkiyenin en büyük gölü

Van Gölü, Van ve Bitlis illeri sınırları içerisinde bulunan Nemrut volkanik dağının patlaması sonucu, bölgedeki tektonik çöküntü alanının önünün kapanmasıyla oluşmuş bir volkanik set gölüdür.

<span class="mw-page-title-main">Adilcevaz</span> Bitlis ilçesi

Adilcevaz, Bitlis ilinin nüfus bakımından en küçük, Van Gölü'nün kıyısında kalan ilçesi.

<span class="mw-page-title-main">Beyşehir Gölü</span> Türkiyede bir göl

Beyşehir Gölü, Göller Yöresi'inde, Konya ve Isparta illeri topraklarında bulunan, Türkiye'nin üçüncü büyük gölü, en büyük tatlı su gölü.

<span class="mw-page-title-main">Marmara Gölü</span>

Marmara Gölü, Manisa'nın ilçesi Gölmarmara'nın güneyindeki bir alüvyal set gölüdür. Ege Bölgesi'nde yer alır. Gölün bulunduğu saha çukur olup batı ve kuzeyi tepelerle çevrilidir. Doğu kısmı Gediz Ovası'na, kuzeybatı kısmı Akhisar Ovası'na açık olup buralardan alüvyon setleriyle ayrılır. Bu durum, Marmara Gölü'ne set gölü karakterini verir. Gediz çöküntü havzası içinde bulunan gölün seviyesi, Gediz Ovası'nın seviyesinden daha alçaktır. Derinliği az olan gölün yüzölçümü 44,5 km²'dir. Gediz Nehri ile Demrek Deresi'nden ve kuzeydeki Kum Çayı'ndan göle kanallar açılmıştır. Bu kanallar bilhassa ilkbahar sonlarında kabarık olan akarsuların sularını göle taşırlar. Göl kapalı bir çukurda olup suları tuzludur. 12 Haziran 2017'de "Ulusal Öneme Haiz Sulak Alan" ilan edildi.

<span class="mw-page-title-main">Malazgirt Muharebesi (1915)</span>

Malazgirt Muharebesi, I. Dünya Savaşı'nın Kafkasya cephesi savaşıdır. 26 Temmuz tarihinde Rus güçleri Malazgirt'i terk ederek Van'a doğru çekilmişlerdir.

<span class="mw-page-title-main">Nemrut Dağı (Bitlis)</span> Uyumakta olan aktif bir yanardağ

Nemrut Dağı ya da Nemrut Stratovolkanı, Bitlis'in Ahlat, Güroymak ve Tatvan ilçeleri sınırları içerisinde, Doğu Anadolu Bölgesi'nde yer alan yüksek dağlardan biridir. Dağın büyük bölümü Ahlat ilçesi sınırları içerisinde bulunmaktadır. Van Gölü'nün batısında yer almaktadır. Nemrut, uyuyan aktif bir yanardağdır ve 1441 yılında son kez lav çıkışı olmuştur. Tepesindeki kraterde Nemrut Gölü yer alır. Krater etrafında, en yüksek tepe olan Sivritepe 2935 m, Doğu Nemrut Tepesi 2625 m, güneydeki Tursuktepe 2828 m ve batıda Nemrut Dağı Tepesi 2801 m yüksekliğindedir.

<span class="mw-page-title-main">Nazik Gölü</span> Ahlatta bir göl

Nazik Gölü, Bitlis ili Ahlat ilçesinin kuzeybatısında yer alır.

<span class="mw-page-title-main">Çiniligöl</span>

Çiniligöl, Bolkar Dağları'nda yer alan buzul göllerinin en büyüğüdür. Kuaterner zamanının Pleistosen döneminde Anadolu'nun yüksek dağlarında oluşmuş buzul gölüdür. Aladağlar ve Bolkar dağları üzerinde buzul aşınması ile oluşmuş sirk gölleri yer almaktadır. Akgöl, Alagöl, Çiniligöl, Yedigöl, Karagöl bölgedeki sirk göllerinin başlıcalarıdır. 2.600 metre rakımdaki göl, Niğde ili Ulukışla ilçesi sınırları içerisinde yer alır. Niğde ili göller bakımından zengin olmamakla beraber oluşum ve gelişimleri birbirinden farklı göllere de sahiptir. Mersin'in Çamlıyayla ilçesinden de buraya ulaşım vardır.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye'deki yanardağlar</span> Vikimedya liste maddesi

Bu, Türkiye'deki uykuda ve sönmüş yanardağların listesidir.

D.965, Türkiye'nin doğusunda bulunan bir devlet kara yoludur.

<span class="mw-page-title-main">Karagöl (Çubuk)</span>

Karagöl; Ankara'nın Çubuk ilçesinde bulunan doğal bir göldür. Yer aldığı arazi bakımından volkanik domlar arasında kalmış olan Karagöl, küçük ölçekli bir krater gölüdür. Karagöl Tabiat Parkı bu gölün çevresine kurulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Kavuşşahap Dağları</span>

Kavuşşahap Dağları bir diğer adıyla İhtiyarşahap Dağları, Toros Dağlarının bir uzantısı olup Van Gölü'nün güneyinde Bitlis ve Van il sınırlarında bulunan sıradağ. En yüksek noktası 3650 metre yükseklikteki Artos Dağı'dır.

<span class="mw-page-title-main">Arin Gölü</span> Türkiyede bir göl

Arin gölü Bitlis ili Adilcevaz ilçesi sınırlarında, Van Gölünün kuzey kıyısında yer alan bir göldür. Göl Van gölünün 5 m kadar daha yüksek olduğu zamandan kalmıştır. Van gölünden dalga ve akıntıların oluşturduğu 1000 m genişlik, 4 m yükseklikte kıyı kordonu ile ayrılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Köprüçay</span> Akdeniz Bölgesinde nehir

Köprüçay, eskiden Eurimedon, Isparta Sütçüler yakınlarında Toros dağlarından doğan, dar ve derin kanyonlardan geçerek Serik yakınlarında Akdeniz'e dökülün akarsu. Antik zamanlarda adı Eurymedon'dur. Köprü Çayı'n; havza alanı 2.357 km2, yıllık debisi 3065 hm³, uzunluğu 178 km, ağız yüksekliği 0 m (Akdeniz), kaynak rakımı 2.151 m'dir.

Türkiye'deki buzul gölleri, Kuaterner zamanının Pleistosen döneminde oluşan buzul çağında Anadolu'nun yüksek dağlarında oluşmuş buzul gölleridir. Buzullaşma şekilleri genel olarak üç grupta incelenir:

  1. Toros Dağları,
  2. Doğu Karadeniz Dağları,
  3. Volkanlar ve diğer dağlar
<span class="mw-page-title-main">Karagöl, Toros</span> Niğde ilinde, Bolkar Dağları üzerinde bulunan buzul sirk gölü

Karagöl Niğde ilinde, Bolkar Dağları üzerinde bulunan buzul sirk gölü.

<span class="mw-page-title-main">Karagöl, Elmalı</span>

Karagöl, Antalya ili, Elmalı ilçesi sınırlarında bulunan kurutulmuş karstik göl. Avlan Gölü ile birlikte Elmalı Polyesi içinde bulunur. 1974 yılına kadar Karagöl 2440 ha büyüklüğünde idi.

Van Gölü Kapalı Havzası, Doğu Anadolu Bölgesi'nin doğusunda, Van Gölü'ne sularını döken akarsuların oluşturduğu kapalı havza.

Bitlis Adilcevaz Süphan Dağı Yaban Hayatı Geliş, Türkiye’de bulunan yaban hayatı geliştirme sahalarından biridir. Yaban koruma alanı, Bitlis’in Adilcevaz ilçesinde yer alır.