İçeriğe atla

Batız Devlet Tabiatı Koruma Alanı

Batız Devlet Tabiatı Koruma Alanı
TürkmenceBathyz goraghanasy
IUCN kategori Ia (tabiatı koruma alanı)
Alan türü Tabiatı koruma alanı
Devlet Türkmenistan
İlMerv
Kapladığı alan 877 km2 (339 sq mi)
Kuruluş tarihi 1941

Batız Devlet Tabiatı Koruma Alanı (TürkmenceBathyz goraghanasy), Güneybatı Türkmenistan'ın Merv ve Ahal illerinde yer alan ve 1941 yılında kurulmuş olan, 877 kilometrekare (339 sq mi) alan kaplayan bir koruma alanıdır (zapovednik). Karakum Çölü'nün güneyinde yer alır ve Hari Nehri batı sınırını oluşturur.[1]

Manzarası, yüksekliği 20 ila 200 m arasında değişen tekli ya da çoklu tepeleri içerir. Koruma alanının yağış miktarı yıllık ortalama yaklaşık 280 mm, maksimum 420 mm ve minimum 130 mm'dir. Kısa süren ilkbahar mevsimini 4-5 ay sürecek olan sıcak ve uzun bir yaz takip eder.[] Ayrıca 1956 yılında kurulan üç vahşi yaşam barınağı (zakaznik) içerir:

  • Çemenebit Barınağı
  • Gyzyljar Tapınağı
  • Pulhatyn Barınağı

Fauna

Batız Devlet Tabiatı Koruma Alanı, Asya yaban eşeklerinin (Equus hemionus kulan) önemli bir yaşam alanıdır. Bir zamanlar Türkmen yaban eşeklerinin yaşadığı son yerdi. Yabani eşek nüfusu, koruma alanının kuruluşundan sonra 200 hayvandan 5.000 hayvana yükseldi. Güçlü bir nüfus kaybını müteakiben barınakta yaklaşık 650 vahşi eşek yaşamını sürdürmektedir.[2]

Bu korunan alanda bulunan diğer toynaklılar urial, kara kuyruklu ceylan ve yaban domuzudur. Yırtıcılar arasında İran parsı, çizgili sırtlan, gri kurt, kırmızı tilki ve Asya yaban kedisi bulunmaktadır.[1]

Bir zamanlar Asya çitası da doğa koruma alanında yaşamaktaydı.[3] 1960'lı yıllardan sonra bölgede bir örneğine rastlanılmamıştır ve komşu İran'dan bireylerin etkileşime girmesi iki ülke arasındaki çitle çevrili sınır nedeniyle kısıtlanmaktadır.[1]

Kaynakça

  1. ^ a b c Kaczensky, P. and Linnell, J. D. C. (2014). Rapid assessment of the mammalian community of the Badhyz Ecosystem, Turkmenistan, October 2014. NINA Report 1148. Trondheim: Norwegian Institute for Nature Research.
  2. ^ Moehlman, P. D. (ed). (2002). Equids: Zebra, Asses, and Horses. Status Survey and Conservation Action Plan. IUCN/SSC Equid Specialist Group., Gland, Switzerland and Cambridge, UK.
  3. ^ "Cheetah, Pardus". Mlekopitajuščie Sovetskogo Soiuza. Moskva: Vysšaia Škola [Mammals of the Soviet Union. Volume II, Part 2. Carnivora (Hyaenas and Cats)]. Washington DC: Smithsonian Institution and the National Science Foundation. 1992 [1972]. ss. 702-733. 
  • Çevrenin Korunması Ulusal Programı, Aşkabat, 2002, s.   149-151 (Rusça)

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Trans-Baykal iğne yapraklı ormanları</span>

Trans-Baykal kozalaklı ormanlar ekolojik bölgesi, Rusya'nın Güney Sibirya bölgesindeki Baykal Gölü kıyılarından doğuya ve güneye uzanan ve kuzey Moğolistan'ın bir bölümünü içeren 1.000 km x 1.000 km'lik bir dağlık güney tayga bölgesini kapsayan ekolojik bölgedir. Tarihsel olarak bu bölgeye "Dauria" veya Transbaykal adı verilmiştir. Palearktik biyocoğrafik bölgesinde yer alır ve çoğunlukla subarktik, nemli bir iklime sahip boreal ormanlar/tayga biyomundadır. 200.465 km2 (77.400 sq mi) alan kapsar.

<span class="mw-page-title-main">Altun Shan Ulusal Doğa Koruma Alanı</span>

Altun Shan Ulusal Doğa Koruma Alanı, Sincan Özerk Bölgesi'nin güneydoğusunda, Tibet platosunun kuzey kenarında ve Çin'in kuzeybatısındaki Tarım Havzası'nın güney kenarında geniş ve kurak bir alandır. Altyn-Tagh dağlarının batı üçte birinde yer alan bir endorheik havzadır ve Kumkol Havzası'nı çevreler. Koruma alanı bazen "Arjin Dağları Tabiatı Koruma Alanı" veya "Aerjinshan" olarak da anılır. Koruma alanı Moğol Özerk Bölgesi'ndeki Çerçen İlçesi ve Çakılık İlçesi'nin güney kısımlarını kapsamaktadır.

Türkmenistan'ın korunan bölgeleri arasında dokuz doğa rezervi (zapovednik) ve toplam alanı 19.750 km2 veya Türkmenistan topraklarının %4'ünden fazlasını kapsayan 13 barınak (zakaznik) bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Hazar Devlet Tabiatı Koruma Alanı</span>

Hazar Tabiatı Koruma Alanı, Türkmenistan'da yer alan bir tabiatı koruma alanıdır (zapovednik).

<span class="mw-page-title-main">Köpetdağ Tabiatı Koruma Alanı</span>

Kopet Dağ Tabiatı Koruma Alanı, Türkmenistan'ın Aşkabat ilinde yer alan bir koruma alanıdır (zapovednik).

Sünt-Hasardağ Devlet Tabiatı Koruma Alanı, Türkmenistan'da yer alan bir doğa koruma alanı (zapovednik) ve özel olarak korunan doğal bölgedir. Koruma alanı, ülkenin güneybatısındaki Balkan ilindeki Kopet Dağları'nın güneybatısındaki Sünt ve Kasar doruklarında yer almaktadır. Koruma alanının merkezi Kara-Kala köyünde bulunmaktadır.

Kaplankır Tabiatı Koruma Alanı veya Kaplankır Rezervi, Türkmenistan'ın kuzeyinde, Daşoğuz ilindeki Üstyurt Platosu'nun güney kenarında yer alır ve kuzey Türkmenistan'ın bir dağ platosu ve doğa koruma alanıdır (zapovednik). 2822 km²'lik bir alan kaplamaktadır.

Çemenebit Barınağı, Türkmenistan'da yer alan bir koruma alanıdır (zakaznik).

Kızılcar Barınağı, Türkmenistan'da yer alan bir koruma alanıdır (zakaznik).

Pulhatın Barınağı, Türkmenistan'da yer alan bir koruma alanıdır (zakaznik).

Mäne-Çäçe Barınağı, Türkmenistan'da yer alan bir koruma alanıdır (zakaznik).

Guryhowdan Barınağı Türkmenistan'da yer alan bir koruma alanıdır (zakaznik).

Sünt-Hasardağ Barınağı Türkmenistan'da yer alan bir koruma alanıdır (zakaznik).

Şasenem Barınağı Türkmenistan'da yer alan bir koruma alanıdır (zakaznik).

Kelif Barınağı, Türkmenistan'da yer alan bir koruma alanıdır (zakaznik).

Hojaburjybelent Barınağı Türkmenistan'da yer alan bir koruma alanıdır (zakaznik).

Hocapil Barınağı Türkmenistan'da yer alan bir koruma alanıdır (zakaznik).

Karlık Barınağı Türkmenistan'da yer alan bir koruma alanıdır (zakaznik).

Hojagarawul Barınağı Türkmenistan'da yer alan bir koruma alanıdır (zakaznik).

<span class="mw-page-title-main">Oka Tabiatı Koruma Alanı</span>

Oka Tabiatı Koruma Alanı, Meschera ovalarında, Oka Nehri'nin taşkın yatağında ve Pra Nehri'nde bulunan bir Rus 'zapovednik'idir. Geniş ova nehirleri ve ormanlık turbalıklarla koruma alanı, su kuşları ve balıkçıllar için önemli bir alandır. Koruma alanı, bizon ve turna yetiştirme merkezlerine ev sahipliği yapmaktadır. Ryazan şehrinin yaklaşık 60 km kuzeydoğusunda, Spassky Bölgesi, Ryazan Oblastı'nda yer almaktadır. 1994 yılında, "Pra ve Oka Nehirlerinin taşkın ovaları", uluslararası öneme sahip bir Ramsar sulak alanı ilan edildi. 1978'de UNESCO İnsan ve Biyosfer Programı (MAB) koruma alanı olarak belirlendi. Resmi olarak 1935'te kuruldu ve 55.722 hektar (215,14 sq mi) alan kaplamaktadır.