İçeriğe atla

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu
BDDK
Genel bilgiler
Kuruluş tarihi23 Haziran 1999 (25 yıl önce) (1999-06-23)[1]
AdresBüyükdere Cad. Şerbetçi İş Merkezi No:106 Esentepe / Şişli / İstanbul
Personel sayısı7 (Üst Kurul Üyesi) - 571 Diğer personel[2]
Yıllık bütçe₺1.253.000.000 (2022)[3]
Yönetici(ler)
Web sitesiBDDK Genel Ağ Sayfası
Ankara'daki eski BDDK binası

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), Türkiye'de tasarruf sahiplerinin hak ve menfaatlerini korumak, bankalar ve özel finans kurumlarının piyasa disiplini içerisinde sağlıklı, etkin ve dünya ölçeğinde rekabet edebilir bir yapıda işleyişi için uygun ortamı yaratmak bu sayede ülkenin uzun vadeli büyümesine ve istikrarına katkıda bulunmak amacıyla kurulmuş bir devlet kurumu.

Tarihçe

Kurum, finansal piyasalardaki denetim ve gözetim sisteminin etkinliğinin arttırılması ve bağımsız karar mekanizmalarına kavuşturulması yönündeki politikalar uyarınca, 23 Haziran 1999 tarihli ve 23734 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan mülga 4389 sayılı Bankalar Kanunu ile kamu tüzel kişiliğini haiz, idari ve malî özerkliğe sahip bir otorite olarak kurulmuş, 01 Kasım 2005 tarihli ve 25983 sayılı mükerrer Resmî Gazete'de yayımlanan 5411 sayılı Bankacılık Kanunu ile de bağımsızlık, etkinlik ve kapasite açısından güçlendirilmiştir.[4]

İdari yapılanma ve bağımsızlık

Kurum, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu ile Başkanlıktan oluşur.

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu, Kurumun karar organıdır. Kurul; biri başkan, biri ikinci başkan olmak üzere yedi üyeden oluşur. Kurul Başkanı Kurumun da başkanıdır. Başkan ve üyeler Cumhurbaşkanınca atanır. Cumhurbaşkanı üyelerden birini ikinci başkan olarak görevlendirir.

Bağımsızlık

BDDK, 5411 sayılı Bankacılık Kanunuyla ve mevzuatla kendisine verilen düzenleme ve denetlemeyle ilgili görev ve yetkileri kendi sorumluluğu altında bağımsız olarak yerine getirir ve kullanır. Kurumun kararları yerindelik denetimine tâbi tutulamaz. Hiçbir organ, makam, merci veya kişi BDDK kararlarını etkilemek amacıyla emir ve talimat veremez.[5]

Bağlı birimler

Ana Hizmet Birimleri

  • Bilgi Sistemleri Uyum Daire Başkanlığı
  • Denetim Daire Başkanlıkları (4 adet)
  • Düzenleme Daire Başkanlığı
  • Ekonomik Değerlendirmeler Daire Başkanlığı
  • Finansal Tüketici İlişkileri Daire Başkanlığı
  • Kurumsal İletişim ve Dış İlişkiler Daire Başkanlığı
  • Risk Yönetimi Daire Başkanlığı
  • Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı
  • Uygulama Daire Başkanlıkları (5 adet)
  • Veri ve Sistem Yönetimi Daire Başkanlığı

Danışma Hizmet Birimi

  • Hukuk İşleri Daire Başkanlığı

Yardımcı Hizmet Birimi

  • Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı

Başkanlar

Başkan Görev Başlangıcı Görev Bitişi
1Zekeriya Temizel31 Mart 2000 3 Mart 2001
2Engin Akçakoça17 Mart 2001 29 Kasım 2003
3Tevfik Bilgin29 Kasım 2003 22 Haziran 2012
4Mukim Öztekin 22 Haziran 2012 15 Kasım 2014
Mutalip Ünal (vekil) 15 Kasım 2014 15 Mayıs 2015
5Mehmet Ali Akben 15 Mayıs 2015 9 Haziran 2023
6Şahap Kavcıoğlu9 Haziran 2023 Görevde

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ "Arşivlenmiş kopya" (PDF). 13 Haziran 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 19 Şubat 2020. 
  2. ^ "Şubat 2016 verileri" (PDF). 16 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 16 Şubat 2017. 
  3. ^ "Arşivlenmiş kopya" (PDF). 22 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 15 Ekim 2022. 
  4. ^ "Kuruluş 4 Haziran 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.". Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu. Erişim tarihi: 19 Şubat 2020.
  5. ^ "Arşivlenmiş kopya". 28 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2020. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası</span> Türkiyenin merkez bankası

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), banknot ihraç eden, Türkiye Cumhuriyeti Hükûmeti'nin para ve kredi politikasını yürüten, veznedarlık görevini üstlenmiş ve devletin iktisadi ve mali danışmanlığını yapan yasal olarak bağımsız bir ekonomik kurumdur. Kâğıt para (banknot) basma tekelini elinde bulundurur ve bu yetkiye istinaden bağımsız olarak para politikasını belirler. Ayrıca Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı olan Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğünce basılan madeni paraların tedavülü de Merkez Bankasınca sağlanmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye İmar Bankası</span>

Türkiye İmar Bankası Türk Anonim Şirketi, Uzan ailesi üyelerinin Türkiye'de 1988-2003 yılları arasında etkinlikte bulunmuş bankası.

Mevduat bankası: Kendi nam ve hesabına mevduat kabul etmek ve kredi kullandırmak esas olmak üzere faaliyet gösteren kuruluşlar ile yurt dışında kurulu bu nitelikteki kuruluşların Türkiye'deki şubeleri mevduat bankası olarak nitelendirilmektedir. Bankaların mevduat toplayabilmeleri için özel izin almaları gerekmektedir. Bu bankalar ticari bankalar olarak da adlandırılmaktadırlar. Bu bankaların asıl amacı kısa dönem içinde hızla mevduat toplamak ve bu mevduatları ekonomiye kredi şeklinde dahil ederek gelir elde etmektir. Nitekim mevduat bankaları işlemlerini diğer bankacılık türlerine nispeten daha kısa vadeli sürdürmektedirler. Ayrıca birçok farklı bankacılık ürününü müşterilere sunarak yelpazeyi sürekli geliştirmektedirler.

<span class="mw-page-title-main">Pamukbank</span>

Pamukbank T.A.Ş., Çukurova Bölgesi'ndeki pamuk üreticilerine kaynak sağlamak amacıyla kurulmuş ve 2004 yılında kapanmış banka.

<span class="mw-page-title-main">İller Bankası</span> Kamusal sermayeli Türk kalkınma ve yatırım bankası

İLBANK A.Ş., bütün işlemlerinde kuruluş kanunu ve özel hükümlerine bağlı, tüzel kişiliğe sahip, Türkiye Cumhuriyeti Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın ilgili kuruluşu olan bir kamu kurumudur.

Türkiye Emlak Katılım Bankası A.Ş., 25 Şubat 2019 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan faaliyet izniyle Katılım bankası olarak yeniden kurulmuş kamu bankası. önceli olan Türkiye Emlak Bankası A.Ş. ise 8 Ocak 1988'de Anadolu Bankası ve Türkiye Emlak Kredi Bankası'nın birleşmesi ile kurulmuştur.

Banka mevzuatı ya da Bankacılık kanunu, bu kanun ve bankacılık mevzuatı uyarınca bankacılık düzenleme ve denetleme kurumu(BDDK) tarafından hazırlanan ve yayımlanan düzenlemelerdir. Resmî Gazete'nin 23 Haziran 1999 tarih ve 23734 sayılı nüshasında yayımlanmıştır. Banka mevzuatları Türkiye'de 1 Ocak 2005 tarihinden bu yana BDDK tarafından hazırlanmakta ve denetlenmektedir. Bankacılık Kanunu ve bunun dışında bir takım kanun ve kararnameler bir arada banka mevzuatını oluştururlar.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye'deki bankalar listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Türkiye'de faaliyet gösteren 62 banka bulunmaktadır. Bunlar; 33 mevduat bankası (3 adet devlet mevduat bankası, 30 adet yerli ve yabancı sermayeli özel mevduat bankaları, 1 adet TMSF'ye ait banka, 19 kalkınma ve yatırım bankası ve 9 katılım bankası şeklindedir.

Bayındırbank, Türkiye'de faaliyet gösteren eski bir banka. 1958'de Çaybank adıyla kuruldu ve 1988'de bankacılık yapma yetkisi kaldırılıp 1992'de kurulan Derbank ile birleşti. Daha sonra 1997 yılında Bayındır Holding bünyesine katıldı ve adı Bayındırbank olarak değiştirildi. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulunun (BDDK) 19 Temmuz 2001 tarihinde aldığı karar ile Bayındırbank'ın temettü hariç ortaklık hakları ile yönetim ve denetimi TMSF'ye devredildi. TMSF'nin 7 Aralık 2005 tarihinde aldığı kararla Birleşik Fon Bankası olarak değiştirilmesiyle Bayındırbank'ın varlığı sona erdi.

EGS Bank, Temmuz 1995 tarihinde İzmir'de yöresel bir banka olarak Ege Giyim Sanayicileri Yatırım Bank A.Ş. adıyla EGS Holding tarafından kurmuştur. 1 Aralık 1996 tarihinden Ege Giyim Sanayicileri Yatırım Bank A.Ş. adını almıştır. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulunun (BDDK) 9 Temmuz 2001 tarihinde aldığı kararı ile EGS Bank'ın temettü hariç ortaklık hakları ile yönetim ve denetimi TMSF'ye devredilmiştir. 26 Aralık 2001 tarihli TMSF kararıyla, Bankanın tüm aktif ve pasifleriyle Bayındırbank çatısı altında birleştirilmesine ve bankacılık işlemleri yapma ve mevduat kabul etme izninin 18 Ocak 2002 tarihi itibarıyla kaldırılmasına karar verilmiştir.

Kentbank, 22 Eylül 1991 tarihinde Türkiye Konut Endüstri ve Ticaret Bankası A.Ş. adıyla Süzer Holding tarafından kurulmuştur. 6 Nisan 1994 tarihinden Kentbank adını almıştır. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulunun (BDDK) 9 Temmuz 2001 tarihinde aldığı kararı ile Kentbank'ın temettü hariç ortaklık hakları ile yönetim ve denetimi TMSF'ye devredilmiştir. Kentbank, Etibank, EGS Bank, İktisat Bankası ve Toprakbank ile birlikte Bayındırbank bünyesi altında birleştirildikten sonra, tamamı TMSF'ye ait olan Bayındırbank hisseleri, 4 Nisan 2001 tarihinden kararı ile verilen izin çerçevesinde Banka Bayındırbank ile birleştirilmiştir.

Toprakbank 10 Mart 1992 tarihinden Toprak Holding tarafından kurmuştur. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulunun (BDDK) 30 Kasım 2001 tarihinde aldığı kararı ile Toprakbank'ın temettü hariç ortaklık hakları ile yönetim ve denetimi TMSF'ye devredilmiştir. Toprakbank, Etibank, EGS Bank, Kentbank ve İktisat Bankası ile birlikte Bayındırbank bünyesi altında birleştirildikten sonra, tamamı TMSF'ye ait olan Bayındırbank hisseleri, 26 Mart 2002 tarihinden kararı ile verilen izin çerçevesinde Banka Bayındırbank ile birleştirilmiştir.

Adabank, 30 Ekim 1984 tarihinde Uzan Grubu tarafından kurulmuş bir Türk bankasıdır. Banka 26 Aralık 2023 tarihinden itibaren faaliyetlerine Dünya Katılım Bankası olarak devam etmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Ziraat Katılım</span> Kamusal sermayeli Türk katılım bankası

Ziraat Katılım, tamamı T.C. Hazinesi tarafından ödenmiş 675.000.000 -TL sermayesi ile Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu’nun 15.10.2014 tarih ve 29146 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 10.10.2014 tarih ve 6046 sayılı izniyle kurulan katılım bankası. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu’nun 14.05.2015 tarih ve 29355 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 12.05.2015 tarih, 6302 sayılı kararı ile faaliyet izni almıştır. 2022 yılı Olağan Genel Kurul Toplantısı'nda alınan karara istinaden Ziraat Katılım Bankası'nın sermayesi 2.650.000.000 -TL’ye yükseltilmiştir.

Tarişbank ya da kurulduğu zamanki adıyla Milli Aydın Bankası, Osmanlı İmparatorluğu döneminde Aydın'da kurulmuş bir bankadır. Aydın ve çevresindeki incir üreticilerini desteklemek amacıyla kurulmuştur. Osmanlı'nın Osmanlı Bankası ve Ziraat Bankası'ndan sonra kurulan üçüncü bankasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu</span>

Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu, Türkiye'de denetim raporlarının doğru ve bağımsız olarak hazırlanmasına ilişkin kamu yararını korumak, doğru, güvenilir ve karşılaştırılabilir finansal bilginin sunumunu sağlamak ve borsa şirketleri, bankalar ve sigorta şirketleri olmak üzere belirlenen büyük ölçekli şirketlerin denetimlerini gözetmek için kurulmuş olan düzenleyici ve denetleyici bir devlet kurumu.

<span class="mw-page-title-main">Hazine ve Maliye Bakanlığı (Türkiye)</span> hazine ve maliye işlerinden sorumlu olan bakanlık

Türkiye Cumhuriyeti Hazine ve Maliye Bakanlığı, Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığına bağlı olarak çalışan, hazine ve maliye işlerinden sorumlu olan bakanlıktır.

Findeks veya kuruluşunda buna iştirak eden bankaların kendisine taktığı isim ile Kredi Kayıt Bürosu ya da bunun kısaltması ile tanınan KKB, 9 Türk Bankasının katılımı (Akbank, Denizbank, Garanti Bankası, Halkbank, İş Bankası, Şekerbank, Vakıfbank, Yapı Kredi ve Ziraat Bankası) ile 11 Nisan 1995 tarihinde Türkiye'de kurulmuş olan ve 2011 yılından itibaren bankalar, tüketici finansman şirketleri, leasing, faktoring ve sigorta şirketleri için Türkiye Bankalar Birliği TBB Risk Merkezi faaliyetlerini yürüten kuruluşlardan birisidir. Findeks, TBB Risk Merkezine vekaleten, üyesi olan 180 finansal kuruluşun veri toplama ve paylaşım hizmetlerini yerine getirir. Kuruluşundaki adı olan Kredi Kayıt Bürosu adı ile de tanınmaktadır. KKB, Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi'ne bağlı olup birliğin üyesidir. Şirketin KKB adını verdiği oluşum, Türkiye Cumhuriyeti'nin resmî bir kuruluşu değildir. Türkiye'nin önde gelen dokuz bankasının ortaklığında 11 Nisan 1995 tarihinde kurulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Golden Global Bank</span>

Golden Global Yatırım Bankası; yatırım bankacılığı alanında hizmet veren bir bankadır.

Rasih Engin Akçakoça, Türk bankacı, yönetici ve danışmandır. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun (BDDK) 2. başkanıdır.