İçeriğe atla

Banat, Baçka ve Baranya

Banat, Bačka and Baranya
Banat, Bačka i Baranja
Банат, Бачка и Барања
Sırp-Hırvat-Sloven Krallığı ili

1918–1922
Banat, Bačka ve Baranya harita üzerinde
Banat, Bačka ve Baranya harita üzerinde
Paris Barış Konferansı'ndan önce Banat, Bačka ve Baranya
MerkezNovi Sad
BaşkanJovan Lalošević
Tarih
 - Kuruluş Kasım 1918
 - Kaldırılış 1922
Nüfus
 - 1919 [1]1.365.596 
Bugün parçasıHırvatistan Hırvatistan
Macaristan Macaristan
Romanya Romanya
Sırbistan Sırbistan
Banat'ın Paris Barış Konferansı'nda Romanya ve Sırbistan arasında bölüşülmesi
Paris Barış Konferansı'nda Banat, Bačka ve Baranya'nın bazı kısımları ile Sirem, Sırp-Hırvat-Sloven Krallığı'nın toprağı olarak resmen tanındı.

Banat, Bačka ve Baranya (Sırp-HırvatçaBanat, Bačka i Baranja / Банат, Бачка и Барања) veya halk arasındaki adıyla Voyvodina, Kasım 1918 ile 1922 arasında Sırbistan Krallığı ve Sırp-Hırvat-Sloven Krallığı'nın de facto bir iliydi. Banat, Bačka ve Baranya bölgelerini içeren ilin yönetim merkezi Novi Sad'dı.

İsim

İl, resmi adı Banat, Bačka ve Baranya olsa da gayri resmi olarak Voyvodina olarak da biliniyordu.

Tarih

Avusturya-Macaristan'ın Ekim 1918'de dağılmasının ardından Kasım ayında Banat, Bačka ve Baranya bölgeleri Sırpların kontrolüne girdi. 9 Kasım'da Novi Sad'a giren Sırplar, 15 Kasım'da Macarlar tarafından desteklenen Banat Cumhuriyeti'ni devirdi. Bölgedeki Sırplar, Novi Sad'daki Sırp Ulusal Kurulunun altında kendi yönetimlerini oluşturmuşlardı.

25 Kasım 1918 tarihinde, 578 Sırp, 84 Bunyevats, 62 Slovak, 21 Rusin, 6 Alman, 3 Šokci, 2 Hırvat ve 1 Macar'dan oluşan 3 Sırp, Bunyevats ve Diğer Slavların Büyük Millet Meclisi, bu bölgelerin Sırbistan Krallığı'na ilhâk olması yönünde oy kullandı. İlhâkın ardından Sırbistan'a katılan meclis, Banat, Bačka ve Baranya Halk Yönetimi adıyla yerel yönetim ve yasama organı hâline geldi, yönetimin ilk başkanı Jovan Lalošević oldu.

1 Aralık'ta Sırp-Hırvat-Sloven Krallığı'na katılan Sırbistan'daki yeni merkezi yönetim, bölgenin Sırbistan'a ilhâkını onaylasa da bölgede kurulan yeni yerel yönetimi tanımadı. Paris Barış Konferansı'yla beraber bir kısmı Romanya ve Macaristan'a bağlanan yönetim, 11 Mart 2019'da son toplantısını gerçekleştirerek lağvoldu.

1921'de Vidovdan Anayasası yürürlüğe girene kadar özerk il statüsünü sürdüren bölge, anayasayla beraber 8 pokrajina'nın (özerk il) 33 oblasta bölünmesiyle ülkenin üniter bir hâl almasının ardından statüsünü yitirdi.

Nüfus

Paris Barış Konferansı'nda belirlenen sınırların içindeki nüfus toplam 1.365.596'ydı.[1] Bu nüfusun en büyük kısmını %29,1 ile Sırplar, %27,7 ile Macarlar ve %23,1 ile Almanlar oluştururken Sırplar ve Hırvatlar, toplam nüfusun %36,8'ini oluşturuyorlardı.[2]

Kurumlar

Sırp, Bunyevats ve Diğer Slavların Büyük Millet Meclisi

İlin yasama organı 50 üyeden oluşan Büyük Halk Meclisi (Veliki Narodni Savet), yargı organıysa Halk Yönetimi (Narodna Uprava)'ydi. Meclis, 35 Sırp, 8 Bunyevats, 5 Slovak, 1 Kraşovani ve 1 Doğu Katolik papazından oluşuyordu.

Halk Yönetimi aşağıdaki departmanları içeriyordu:

  • Siyasi işler
  • İçişleri
  • Yargı
  • Eğitim
  • Maliye
  • Trafik
  • Ekonomi
  • Gıda ve malzemeler
  • Sosyal reformlar
  • Halk sağlığı
  • Savunma

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ a b Paulston, Christina Bratt; Peckham, Donald (1998). Linguistic Minorities in Central and Eastern Europe (İngilizce). Multilingual Matters. ISBN 978-1-85359-416-8. 20 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Mayıs 2021. 
  2. ^ Dr Drago Njegovan, Prisajedinjenje Vojvodine Srbiji, Muzej Vojvodine, Novi Sad, 2004, page 207.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Sırbistan</span> Güneydoğu Avrupa ve kısmen Orta Avrupada yer alan ülke

Sırbistan, resmî adıyla Sırbistan Cumhuriyeti (

<span class="mw-page-title-main">Voyvodina</span>

Voyvodina, resmi olarak Voyvodina Özerk Bölgesi, Sırbistan devleti sınırları içinde kalan ve denize çıkışı olmayan ve Macaristan, Hırvatistan ve Romanya'yla komşu olan, özerk bir bölgedir.

<span class="mw-page-title-main">Novi Sad</span> Sırbistanın Voyvodina bölgesinin başkenti

Novi Sad Sırbistan'ın kuzeyinde, Voyvodina'nın merkezi olan şehirdir. Novi Sad, ayrıca Voyvodina Hükûmeti'ne ve İl Genel Meclisine ev sahipliği yapmaktadır. 2011 sayımına göre, Novi Sad belediye alanında nüfus, 231.798 Ortodoks Hristiyan, 24.843 Katolik, 9.428 Protestan, 2.542 Müslüman, 129 Yahudi ve diğerleri şeklindedir. 1526 ila 1687 yılları arasında Osmanlı Devleti'ne bağlı olan Novi Sad, sonraki dönem Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'na bağlı bir şehirdi. Bu yüzden Novi Sad'ın ana meydanındaki binalar ve sokakları neoklasik mimariye aittir.

<span class="mw-page-title-main">Yugoslavya Krallığı</span> 1918den II. Dünya Savaşının sonuna kadar Balkanların batısında var olmuş devlet

Yugoslavya Krallığı, Güneydoğu ve Orta Avrupa'da 1918'den 1941'e kadar var olan bir devletti. 1918'den 1929'a kadar resmî olarak Sırplar, Hırvatlar ve Slovenler Krallığı olarak adlandırıldı, ancak kökenleri nedeniyle Yugoslavya terimi onun günlük konuşma dilindeki adıydı. Devletin resmi adı 3 Ekim 1929'da Kral I. Aleksandar tarafından Yugoslavya Krallığı olarak değiştirilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Karlofça</span>

Karlofça, Sırbistan'ın kuzeyinde, Voyvodina'nın içinde yer alan tarihî bir kasaba ve belediye merkezidir. İdari olarak Voyvodina içinde, Güney Baçka İlçesi sınırlarındadır. 26 Ocak 1699'da burada imzalanan Karlofça Antlaşması'yla tarihî önem taşır.

<span class="mw-page-title-main">Hırvatistan tarihi</span>

Hırvatistan tarihi, bugünkü Hırvatistan topraklarının tarih öncesi dönemlerden günümüze kadar uzanan tarihini kapsar.

Slovenya tarihi bugünkü Slovenya Cumhuriyeti topraklarının tarih öncesi dönemlerden günümüze kadar uzanan tarihini kapsar.

<span class="mw-page-title-main">Bojan Pajtić</span>

Bojan Pajtić ; d. 2 Mayıs 1970, Senta, Vojvodina, Sırbistan) Voyvodina Hükûmetinin eski Cumhurbaşkanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Sırbistan Sosyalist Cumhuriyeti</span>

Sırbistan Sosyalist Cumhuriyeti Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti’ni oluşturmuş olan anayasal-federal cumhuriyettir. 1963 yılına dek “Sırbistan Halk Cumhuriyeti” olan cumhuriyetin adı, 1963 tarihinde Sırbistan Sosyalist Cumhuriyeti olarak değiştirilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Voyvodina Özerk Sosyalist Bölgesi</span>

Voyvodina Özerk Sosyalist Bölgesi Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti’ni oluşturmuş olan anayasal özerk iki bölgeden birisidir.

FK Vojvodina, Sırbistan'nın en üst düzey futbol ligi olan Superliga'da yer alan bir futbol kulübü. Kulüp, Voyvodina Novi Sad Spor Derneği'nin önemli bir parçasıdır. Rakipleri Kızılyıldız ve Partizan takımlarının yanında, Sırbistan'ın en başarılı futbol kulübü olmakla beraber, Sırp SuperLiga'nın üçüncü en eski futbol kulübüdür.

Bunyevatslar genellikle Bačka bölgesinin kuzey kesiminde, bunun haricinde ve Baranja ve Banat bölgelerinde azınlık olarak yaşayan Slav etnik gruptur.

<span class="mw-page-title-main">Zrenjanin</span> Sırbistanın doğusunda bir şehir

Zrenjanin veya Beçkerek, Voyvodina, Sırbistan'ın doğusundaki bir şehir. Orta Banat İlçesi'nin yönetim merkezidir. Şehir nüfusu 2011 sayımına göre 76.511 kişidir. Beçkerek; Banat bölgesinin Sırbistan'daki bölümünün birinci, Voyvodina'nın üçüncü ve Sırbistan'ın altıncı büyük şehridir.

Bački Breg, (Macarca:Béreg) Sırbistan'ın Batı Bačka İlçesi'ndeki Sombor belediyesinde yer alan bir köydür. Özerk Voyvodina eyaletinde yer almaktadır. 2011 yılı itibarıyla 1.140 nüfuslu bir nüfusa sahiptir. Köyün Hırvat (Šokac) etnik çoğunluğu bulunmaktadır.

Sırp Halkının Radikal Partisi Avusturya-Macaristan İmparatorluğu içindeki etnik bir Sırp siyasi partisidir. Faaliyet gösterdiği coğrafya, başta bugünkü Voyvodina bölgesi olmak üzere Hırvatistan'ın bazı bölgeleridir.

Janko Veselinović 6 Kasım 1965 doğumlu Sırp akademisyen ve politikacı. Novi Sad Üniversitesi Ziraat Fakültesinde profesör ve milletvekili. Ticari temsil sözleşmelerinde yüksek lisans ve yerel ve karşılaştırmalı hukukta yönetişimin yasal düzenlemesi üzerine doktora derecesi vardır.

Sırp-Macar Baranya-Baja Cumhuriyeti, 14 Ağustos 1921 yılında Yugoslavya Krallığı tarafından kurulması için teşvik edilen merkezi Pécs olan kısa ömürlü devlettir. Devletin toprakları, Baranya'dan, Bačka'nın kuzey kesiminden ve Banat'ın bir bölümünden oluşuyordu.

1918 ile 1920 yılları arasında Macaristan'da bir devrimler ve müdahaleler dönemi yaşandı. Macaristan Demokratik Cumhuriyeti, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda 1918'de Yıldızpatı Devrimi sırasında Mihály Károlyi tarafından Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun yıkıntılarından kuruldu. 1919'da cumhuriyet başka bir devrimle devrildi ve Macaristan Sovyet Cumhuriyeti kuruldu. Çözülmemiş çatışmalar, 1919'da Macaristan ile komşu devletler arasında savaşlara yol açtı. Macaristan Sovyet Cumhuriyeti, Romanya işgalinden sonra sona erdi. Versay'daki 1920 Trianon Antlaşması, Macaristan Krallığı'nı yarattı.

<span class="mw-page-title-main">Despotovo</span>

Despotovo Sırbistan'ın Güney Baçka Bölgesi'ndeki Baçka Palanka belediyesinde bulunan bir köydür. Köy, özerk Voyvodina ilinde yer almaktadır. Despotovo'nun toplam nüfusu 1991'de 2.081 ve 2002'de 2.096 idi. Köyün sakinlerinin çoğu etnik Sırplardır.

<span class="mw-page-title-main">Donji Tavankut</span> yerleşim yeri

Donji Tavankut, Tavankut (Таванкут) olarak da bilinir, Sobotka'nın yaklaşık 16 km batısında bulunan bir köydür. Sırbistan, Kuzey Baçka Bölgesi, Voyvodina Özerk Bölgesi'ndeki Sobotka belediyesinde yer almaktadır.