İçeriğe atla

Balakişi Bey Arablinski

Ali Bey oğlu Balakişi Bey Arablinski
Doğum30 Ağustos 1828(1828-08-30)
Tala köyü, Zakatala Rayonu, Rus İmparatorluğu
Ölüm01 Ocak 1902 (73 yaşında)
Derbent, Rus İmparatorluğu
Defin yeriDerbent Kırklar Mezarlığı
Bağlılığı Rusya İmparatorluğu
BranşıPiyade, Süvari
Hizmet yılları1848-1898
RütbesiKorgeneral
Çatışma/savaşlarıMacar ayaklanmasının bastırılması, Kırım Savaşı, Hive harekatı (1873), 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı
Balakişi Bey Arablinski (1848)

Balakişi Bey Arablinski (AzericeBalakişi Ərəblinski Əlibəy oğlu; 30 Ağustos 1828 - 1 Ocak 1902), Rus İmparatorluk Ordusu'nda görev yapmış korgeneral.

Ali Bey oğlu Balakişi Bey Arablinski, 1828 yılında Zagatala bölgesinin Tala köyünde doğdu. Yerel bir asilzade olan Arabinski Ailesi Araplar mahallesinde yaşadığı için bu adı aldı. Büyükbabasının adı Dibir ve babasının adı Alibey'dir.[1] Bu nedenle bazı resmi belgelerde, Arablinski Ailesinin temsilcilerinden "Dibirov" adı altında bahsedilmektedir

Arablinski, çocukken, olağanüstü yetenekler gösterdiği için bölge yetkililerinin dikkatini çekti. Ona St. Petersburg'daki İmparatorluk Majestelerinin 1. Öğrenci Kolordusu'nda okumasını tavsiye edildi. 12 yaşında askeri eğitim almak üzere St.Petersburg'a gönderildi. Askerî okulda öğrenciler Rusça, Almanca, Fransızca, dilbilgisi, retorik, matematik, tarih, hukuk, ahlak, hanedanlık armaları, resim dersleri okuyorlardı.[2] Arabinski, 1848'de Sankt-Peterburg Harb Okulundan bir subay olarak mezun oldu.[3] Çok genç yaşta, çeşitli birimlerde başarıyla hizmet veren Arablinski, elli yıllık hizmeti dönemde Rusya'daki tüm savaşlara katıldı.

Avusturya hükûmetinin askeri yardım isteği üzerine Çar 1. Nikola tarafından Avusturya'ya gönderildi. Burada Fieldmarshal Ivan Paskevich komutasında Macaristan'daki ayaklanmanın bastırılmasında yer aldı.[4] 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşında 3 Kafkas Hattı Tabur komutanı olarak görev yaptı. Kendisine Eylül 1877'de ordudaki 25 yıllık başarılı hizmetinden dolayı 4. derece Aziz Vladimir Nişanı verildi Korgeneral rütbesine kadar yükselen B. Arabinski, Rus imparatorluğu içerisinde Kafkasya'dan yüksek askeri eğitim alan ilk Müslüman oldu. 1898'de Korgeneral olarak ordudan ayrılan Balakişi Bey Arablinski, Derbent'e döndü. 70. doğum gününde St.Petersburg'dan bir tebrik ve II. Nikola'dan bir hediye aldı. Rus imparatorunun kararnamesiyle, kendisine Derbent'e 6 km uzaklıkta büyük bir arazi tahsis edildi. Burada kendisi için bir mülk inşa etti ve daha sonra etrafında küçük bir yerleşim Arablinskoye kuruldu. Burada hayatının son dört yılını yaşadı. Derbent yakınlarındaki köy ve istasyon, güzel insani nitelikleri nedeniyle yerel halk tarafından çok saygı gören Korgeneral Balakişi Bey Arablinski'nin adını taşıyor. 1 Ocak 1902'de ölen Arablinski 3 Ocak 1902'de, Derbent şehrindeki Müslüman mezarlığına gömüldü .

Balakişi Bey Arablinski'nin mezarı Derbent Kırklar mezarlığında bulunmaktadır. Kabri mezarlığa adını veren 40 şehidin mezarlarından çok uzak olmayan bir yerdedir. Mezarında tamamı oryantal yazı ile süslenmiş neredeyse üç metrelik bir mezar taşı vardır. Bu mezarlıkta Arapça kitabe yanı sıra Rusça olarak da kitabesi bulunan tek mezardır: “general-leith. Balakishi Arablinsky. R. 1828, u. 1902 ". Bu kitabenin biraz yukarısında, aynı mezar taşı üzerinde Arapça oyulmuş: “Yerde duran herkes çürüyecek. 1319 Hicri. Burası, Yüce Allah'ın bağışlamasına ve merhametine ihtiyaç duyan Ali Bey'in oğlu Balakişi Bey Arablinski merhumun mezarıdır.[5] yazıları bulunmaktadır.

Arablinski'nin ölümünden sonra 20 Ocak 1902 tarihli Kaspiy gazetesi kendisinden şu satırlarla bahsetti. “Merhumun cenazesinde eşi benzeri görülmemiş bir kalabalık vardı. İnsanlar Balakişi Bey Arabinski'ye olan son borcunu ödemek için, evden mezarlığa kadar olan yolu doldurmuştu. Bunların arasında, görev yaptığı birliklerden, Abhaz, Şirvan ve Samurya alaylarından gelenler ve milletvekilleri de vardı. Derbent'te bulunan piyade yedek taburu da cenaze töreninde görev aldı. Küllerinize selam olsun, nazik ve dürüst savaşçı ... Adını yöre halkından herkesin bildiği korgeneral rütbesine yükselen az sayıdaki subaydan biri olarak Balakişi Bey Arabinski'nin ölümü, onu tanıyan herkeste, tüm yerel halkta derin üzüntü uyandırdı ... Balakişi Bey Arablinski doğası gereği bir hümanistti ... Zor zamanlarında, rütbesi ve milliyeti ne olursa olsun, herkese yardım eli uzattı. Hayatta basit ve alçak gönüllüydü. Adaletli bir bir komutan olarak görev yaptı. Astlarına değer veriyordu ve bu nedenle, en genç rütbeliler bile onu kendi babası gibi seviyor ve saygı duyuyordu. Karakterinin özelliklerinden biri misafirperverlikti ”

Aldığı Ödüller

  • Aziz Stanislav Nişanı 3. sınıf kılıç ve yay ile (1860)
  • Aziz Anna Nişanı 3. sınıf kılıç ve yay ile (1862)
  • Kılıçlı Aziz Stanislaus Nişanı 2. sınıf (1874)
  • Aziz Vladimir Nişanı, 4. derece (1877)[6]
  • Aziz Anna Nişanı 2. sınıf kılıçlarla (1878)
  • "For Bravery" yazısıyla altın kılıç (1878)
  • Aziz Vladimir Nişanı, 3. derece (1882)
  • Aziz Stanislaus Nişanı 1. derece (1891)
  • Aziz Anna Nişanı 1. derece (6 Aralık 1895)

Torunları

Derbent’in saygın Türk ailelerinden gelen Alpana Bey’in kızı Ana Hanım[7] ile evlenen General Arablinski'nin üç kızı ve bir oğlu oldu. En büyük kızı Nurjahan, Bakü kralı Hacı Zeynalabdin Tağıyev'in oğluyla evlendi. Ortanca kızı Khuriyat ünlü Dağıstan prensi Abdul Jamil Utsumiev ile evlendi. En küçüğü kızı Sonna, Tagiyev ile evlendi.

Nurjahan'ın dört çocuğu (İbrahim, Fatıma, Abdurahman ve Meryem), Sonna'nın beş (Leyla, Sara, Muhammed, İlyas, Suraya), Khuriyat'ın da beş çocuğu (Sayad, Sarifa, Suvat, Gatam, Khadizhat) oldu. Arablinski'nin oğlu Cihangir'in İskender, Ali-bek, Muhtar, Naila ve Tamara adlarında da beş çocuğu oldu.[8]

Kaynakça

  1. ^ "Arşivlenmiş kopya". 15 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ekim 2020. 
  2. ^ http://anl.az/down/meqale/az_konqress/2014/dekabr/408831.htm []
  3. ^ "Arşivlenmiş kopya". 15 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ekim 2020. 
  4. ^ "Arşivlenmiş kopya". 16 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ekim 2020. 
  5. ^ "Arşivlenmiş kopya". 31 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Mart 2019. 
  6. ^ "Arşivlenmiş kopya". 4 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ekim 2020. 
  7. ^ "Arşivlenmiş kopya". 5 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ekim 2020. 
  8. ^ "Arşivlenmiş kopya". 6 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ekim 2020. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Ali Kılıç</span> Türk asker ve siyasetçi

Ali Kılıç ya da bilinen adıyla Kılıç Ali, Türk asker ve siyasetçi. Beşiktaş Jimnastik Kulübü'nün kurucuları arasındadır.

<span class="mw-page-title-main">Mehmed Ziyaeddin Efendi</span>

Şehzade Mehmed Ziyaeddin Efendi, Osmanlı padişahı V. Mehmed Reşad'ın ve başkadınefendi Kamures Hanım'ın büyük oğludur. Çırağan Sarayı'nda doğmuştur. Şehzade olmasının yanı sıra bir asker, hekim ve müzisyendir. "Nişan-ı âli-i imtiyaz" ve "Prusya kara kartal şövalye nişânı" sahibidir.

<span class="mw-page-title-main">Katsura Tarō</span>

Katsura Tarō, 1901-1906, 1908-1911 ve 1912-1913 yılları arasında Japonya'nın altıncı başbakanı olarak görev yapan Japon asker ve devlet adamı.

<span class="mw-page-title-main">Aleksandr İzvolski</span> Rus diplomat

Kont Aleksandr Petroviç İzvolski, Rus diplomat, I. Dünya Savaşı'nın başladığı yıllarda Büyük Britanya ile Rusya'nın ittifakının ana mimarı olarak hatırlanır.

<span class="mw-page-title-main">I. Niko Dadiani</span>

Nikoloz "Niko" Dadiani veya Nikolay Davidoviç Dadian-Mingrelsky, Megrelya'nın son Prensidir. 1853'ten 1867'ye Megrelya Prensliği yapmıştır. Gürcistan'ın soylu Dadiani Hanedanı'ndan olan babası Davit Dadiani'nin ölümüyle tahta geçmiş ama asla devlet işlerinde kendi başına karar vermemiştir. Saltanatı sırasında ülkeyi fiilen annesi Prenses Ekaterina yönetmiştir. 1857'de Megrelya geçici bir Rus yönetimi altına girmiştir. 1867'de Dadiani resmi olarak tahttan feragat etmiş ve Megrelya doğrudan Rus İmparatorluğu'na dahil olmuştur. Dadiani, daha çok Saint Petersburg'ta yaşamıştır. İmparatorluk Rus Ordusu'nda bir subay olan Dadiani, 93 Harbi'nde büyük general seçilmiş ve bu rütbeyle emekli olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">V. Levan Dadiani</span>

V. Levan Dadiani, 1804'ten 1846'daki ölümüne Megrelya'nın prensliğini yapmıştır. Dadiani hanedanından gelen Levan, Grigol Dadiani'nin oğludur. Babası Grigol Dadiani'nin ölümünden sonra tahta geçmiştir. 1804-1811 yılları arasında yaşı küçük olduğu için annesi Nino Megrelya'yı yönetmiştir. Levan Dadiani hükûmet işlerine pek ilgi göstermemiş ve 1840 yılında oğlu David Dadiani'nin tahta geçmesi için istifa etmiştir. Bununla beraber ölümüne kadar Megrelya Prensi unvanına sahip olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Grigol Dadiani (Kolhideli)</span>

Grigol Dadiani Megrelya'da prenslik yapmış Dadiani hanedanının bir üyesiydi. Megrelya Prensi V. Levan Dadiani'nin oğlu olan Grigol, yeğeni I. Niko Dadiani'nin küçüklüğünde Megrelya'nın naip konseyi üyesiydi. Rus İmparatorluğu'nda subay olarak görev yapan Grigol, Rus-Türk, Kırım ve Kafkasya savaşlarında yer almış ve tümgeneral rütbesi ile emekli olmuştur. Aynı zamanda bir edebiyat tutkunu olan Dadiani, Kolhideli mahlasıyla Romantizm akımından şiirler yazmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Maksud Alihanov</span>

Maksud Alihanov-Avarski, Rus Korgeneral, Marı Bölge Başkanı ve Tiflis Valisi. Kaytmaz Alihanov'un ağabeyidir.

<span class="mw-page-title-main">Kerim Bey Mehmandarov</span> Azeri cerrah ve siyasetçi

Kerim Bey Mustafa Bey oğlu Mehmandarov veya Abdül Kerim bey Mehmandarov, Azeri kökenli bir Rus İmparatorluk ve Sovyet cerrahı. Sankt-Petersburg'daki Tıp-Cerrahi Akademisinden mezun olan ilk etnik Azerilerden biri olan Mehmandarov, Şuşa eğitim topluluğu Naşr Maarif'in liderlerinden biri ve Şuşa'daki ilk Rus-Azeri kız okulunun kurucusuydu.

<span class="mw-page-title-main">Michael Andreas Barclay de Tolly</span>

Michael Andreas Barclay de Tolly Baltık Almanı bir mareşal ve Rus İmparatorluğu Savaş Bakanı'dır.

<span class="mw-page-title-main">Aleksey Brusilov</span>

Aleksey Alekseyeviç Brusilov I. Dünya Savaşı sırasında başarıyla uyguladığı Brusilov Taarruzuyla bilenen Rus komutan. Asil bir aileden gelen Brusilov, savaşta uyguladığı yenilikçi taktikleriyle tanınmıştır. Özellikle yeni gelişmekte olan makinalı tüfek ve topçu birliklerinin önemini iyi kavramıştır. Çarlık Rusyası'nda üst düzey komutan olmasına rağmen Ekim Devrimi'nin ardından iktidarı alan Bolşevikleri Rus İç Savaşı'nda desteklemiş ve Kızıl Ordu'nun kuruluşunda görev almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Aleksey Kaledin</span>

Aleksey Maksimoviç Kaledin, Rus İç Savaşı'nın ilk zamanlarında Beyaz Ordu'nun Don Kazak'larındaki askerlerini yöneten bir Don Kazak süvari generaliydi.

İhsan Han Kengerli, sonradan İhsan Han Nahçıvanski, Nahçıvan Hanlığı'nın son hükümdarıydı.

<span class="mw-page-title-main">Kerim Han İrevanski</span>

Kerim han İrevanski, Kerim han İrevanli veya Kerim Abbasgulu han İrevanski, Rus İmparatorluğu ve Azerbaycan Cumhuriyeti'nin askeri subayı, albayı.

<span class="mw-page-title-main">Mihail Alekseyev</span>

Mikhail Vasilyevich Alekseyev, I. Dünya Savaşı ve Rus İç Savaşı sırasında Rus İmparatorluk Ordusu generaliydi. 1915 ve 1917 yılları arasında Çar II. Nicholas'ın Stavka Genelkurmay Başkanı olarak görev yaptı ve Şubat Devrimi'nden sonra Mart-Mayıs 1917 arasında Rus Geçici Hükümeti altında başkomutanlığını yaptı. Daha sonra Rus İç Savaşı'nda Gönüllü Ordu'nun kurulmasında başrol oynadı ve 1918'de Volga bölgesinde Bolşeviklerle savaşırken kalp yetmezliğinden öldü.

<span class="mw-page-title-main">Mihail Lazarev</span>

Amiral Mihail Petrovich Lazarev, Rus donanma komutanı ve kaşif.

<span class="mw-page-title-main">Velibeyov, Seferali bey</span>

Seferali bey Hasan bey oğlu Velibeyov (Velibeyli) - tanınmış bir Azerbaycanlı eğitimci, yayıncı, öğretmen ve tercüman. Transkafkasya (Gori) öğretmen okulunun Azerbaycan şubesinin ilk mezunu. Azerbaycan dilinde okuma üzerine ilk ders kitaplarının yazarı ve derleyicisi.

<span class="mw-page-title-main">Aleksandr Samsonov</span> Rus general

Aleksandr Vasilyeviç Samsonov, Rus İmparatorluk Ordusu'nun süvari birliğinde kariyer subayıydı ve Rus-Japon Savaşı ve Birinci Dünya Savaşı sırasında generaldi. Birinci Dünya Savaşı'nın ilk muharebelerinden biri olan Tannenberg Muharebesi'nde Alman Sekizinci Ordusu tarafından kuşatılıp mağlup edilen Rus İkinci Ordusunun komutanıydı. Orduyu kaybetmenin utancıyla Samsonov, savaş alanından çekilirken intihar etti.

Danyal Bey Hallecov, Rus İmparatorluğu ve Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti subayı olup, Birinci Dünya Savaşı ve 1920 Gence İsyanı'na katılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Georgi Berhmann</span> Rus piyade kumandanı

Georgi Eduardoviç Bergmann (1854–1929), I. Dünya Savaşı sırasında Osmanlı İmparatorluğu'na karşı Bergmann Taarruzunu organize etmesiyle tanınan Rus Piyade Kumandanıdır. Aynı zamanda Rus İç Savaşı sırasında Beyaz Ordu'nun komutanıydı.