İçeriğe atla

Aziz Nicholas Kilisesi (Tallinn)

Koordinatlar: 59°26′09″K 24°44′34″D / 59.43583°K 24.74278°D / 59.43583; 24.74278
Aziz Nicholas Kilisesi
Niguliste kirik
Harita
Genel bilgiler
TürKilise
KonumTallinn, Estonya
Koordinatlar59°26′09″K 24°44′34″D / 59.43583°K 24.74278°D / 59.43583; 24.74278
Başlama1275
SahipEstonya Hükümeti

Aziz Nicholas Kilisesi (Estonca; Niguliste kirik, Almanca; Nikolaikirche ) Estonya'ın Tallinn şehrinde bulunan eski bir Orta Çağ kilisesidir.[1] Balıkçıların ve denizcilerin koruyucusu olan Aziz Nikolaos'a ithaf edilmiştir. Aslen 13. yüzyılda inşa edilmiş ve II. Dünya Savaşı'nda Sovyetlerin Tallinn'i bombalaması sırasında kısmen yıkılmıştır. Sonrasında restore edildi ve günümüzde Estonya Sanat Müzesi'nin bir kolu olan ve esas olarak Orta Çağ döneminden itibaren dini sanata odaklanan Niguliste Müzesi'ne ev sahipliği yapıyor. Eski kilise binası aynı zamanda konser salonu olarak da kullanılıyor.[2]

Tarihçe

Kilisenin içinde yer alan yedi kollu devasa şamdan.

Kilise, 13. yüzyılda Gotland'dan gelen Vestfalyalı tüccarlar tarafından 1230 – 1275 yılları arasında inşa edilmiştir.[3] Şehrin tahkim edilmemiş olduğu dönemde kilisenin girişleri ve boşlukları mültecilerin saklanmaması için ağır parmaklıklarla donatılmıştı. 14. yüzyılda Tallinn çevresindeki tahkimatlar tamamlandığında (şehir duvarı önce kiliseyi ve 1310'da tüm yerleşimi çevrelemişti), Aziz Nicholas Kilisesi savunma işlevini yitirdi ve tipik bir Orta Çağ bölge kilisesi haline geldi.[2][4] Orijinal kilisenin günümüze kadar korunmuş sadece birkaç kısmı vardır.

1405 – 1420 yıllarında, Aziz Nikolaos Kilisesi, mimaride bazilika olarak bilinen formda oluşmuştur. Burada orta nefin yan neflerin üzerinde bir tonozla birleşmesiyle bugünkü görünümüne kavuşmuştur. 1515'te kule daha yükseğe inşa edildi ve geç dönem Gotik kuleyle tamamlandı.[3] 17. yüzyılın sonlarında kule güçlendirildi ve emniyete alındı. Kulenin yerine, birkaç yüzyıl boyunca kademeli olarak yükseltilen havadar galerileri olan bir Barok kulesiyapıldı.[2] Kule şimdi 105 metre (344,5 ft) yüksekliğindedir.

Aziz Nicholas, Tallinn'de 1523 (veya 1524 ) Protestan Reformu'nun getirdiği ikonoklazmdan etkilenmeyen tek kiliseydi.[5] Cemaatin başı o dönem kilisenin kilitlerine erimiş kurşun döktü ve öfkeli kalabalıklar içeri giremedi.[6] Kilise, 16. yüzyılda bir Lutheran cemaat merkezine dönüştürüldü.[7]

9 Mart 1944'te kilise, II. Dünya Savaşı'nda Sovyetlerin Tallinn'i bombalaması sonucu ağır hasar gördü. Ortaya çıkan yangın kiliseyi harabeye çevirdi ve barok sıralar, çatı katları ve minber de dahil olmak üzere iç kısmının çoğunu (St. Anthony Şapeli hariç) yok etti. Kule yaklaşık bir ay boyunca tütmeye devam etti. En değerli sanat hazineleri kiliseden zamanında tahliye edilmeleri sayesinde hayatta kaldı. Kilisenin tadilatı 1953 yılında başlamış ve 1981 yılında tamamen bitirilmiştir.[4]

Kilise kulesi 12 Ekim 1982'de çıkan bir yangında tekrar hasar gördü.[6] Kule yanmış ve külahı yıkılmış, nefin çatıları ve St. Anthony şapeli hasar görmüştür.[4]

Konservatör-restoratör Villem Raam'ın rehberliğinde gerçekleştirilen restorasyonun ardından, kilise 1984 yılında Estonya Sanat Müzesi'nin Orta Çağ sanatı koleksiyonunun sergilendiği bir müze ve konser salonu olarak açıldı. Mükemmel akustiği nedeniyle kilise çok popüler bir konser salonudur.[2][6]

Kilisedeki eserler

Müzedeki sanat eserlerinin en ünlüsü belki de Lübeck ustası Bernt Notke'nin yaşamın geçiciliğini ve ölümü çağrıştıran iskelet figürlerinin hem güçlü hem de cılız olanları bir araya getirdiği Danse Macabre'dir. Danse Macabre veya Ölümün Dansı sanatta popüler bir Orta Çağ motifiydi. Orijinali 30 metre (98,4 ft) genişliğinde olan resim (15. yüzyılın sonunda tamamlandı) korunmuştur ve şu anda Aziz Nicholas Kilisesi'nde sergilenmektedir.[2][8]

Danse Macabre, Bernt Notke

Müze ayrıca bazı önemli geç Gotik ve erken Kuzey Rönesans sanat eserlerini içerir.

Sunağın Altar bölümü

Aziz Nikolaos Kilisesi'nin eski Yüksek Sunağı 1478 – 1481 yılları arasında Lübeck'li usta ressam Hermen Rode'un atölyesinde yapılmıştır. 15. yüzyıl Hansa Birliği'ndeki en büyük kuzey Alman sunaklarından biridir. Bu çift kanatlı sunağın dış cephelerindeki resimler, Aziz Nikolaos ve Aziz Victor'un hayatını tasvir eder. Orta kısım ve açılmamış kanatlar azizler galerisini oluşturan otuzdan fazla ahşap heykeli saklar. Dış kanatlar, Büyük Tallinn Loncası ve Siyah Noktaların Kardeşliği'nin amblemlerini gösterir. Predella, Kilise Babalarını ve tarikatların kurucularını gösterir: Clairvaux'lu Aziz Bernard , Büyük Aziz Gregory, Aziz Jerome, Aziz Augustine, Aziz Ambrose ve Nursia'lı Aziz Benedict.[2]

Siyah Noktaların Kardeşliği, Meryem Ana sunağı

Aynı döneme ait birkaç başka altar parçasından söz edilebilir. Aziz Lucy Efsanesinin anonim Üstadı tarafından Bruges'de yapılan 1500'den kalma "Aziz Mary ve Siyah Noktaların Kardeşliği"nin sunağı bunlardan biridir. Diğer kanatlar açık bir kitapla Başmelek Cebrail ve Meryem Ana'nın olduğu bir sahnede grisaille tekniğinde Müjde'yi tasvir ediyor. Açık kanatlar soldan sağa doğru görünüyor: Çıplak göğsü ve bağışçıları olan Meryem Ana, göğsündeki yarayı işaret eden Mesih, tahta çıkan Baba Tanrı, bağışçılarla birlikte Vaftizci Yahya bu tasvirde yer almaktadır. Açık görünümde, Aziz George ve Aziz Victor ile çevrili Meryem Ana'yı görüyoruz. Sol kanatta Assisi'li Aziz Francis ve sağ kanatta Nivelles'li Aziz Gertrude görülüyor . Yapıt, 1534'ten 1943'e kadar Siyah Nokta Kardeşliği'nin evinde kaldı.

Jan Borman'ın Brüksel'deki atölyesinde yapılan yaklaşık 1490 tarihli Kutsal Kin sunağı veya 16. yüzyılın başında Bruges ustası Adrian Isenbrandt'ın atölyesi tarafından güçlü Siyah Nokta Kardeşliği'nin emriyle yapılan İsa'nın Tutkusu sunağı diğer eserlerdendir.[2][5][9] Schloss Lichtenstein Üstadı tarafından tek bir pano resmi, "Mesih'in Tapınakta Sunumu" (1430 – 1440) ve Henning von der Heide'nin (Aziz Nicholas, Meryem Ana ve Evangelist John'u tasvir eden) birkaç Orta Çağ ahşap oymacılığı (1510 – 1520) ) da sergilenen eserlerdendir.[10]

Avrupa'nın en büyüklerinden biri olan 1519'dan kalma dört metre yüksekliğinde, yedi kollu, pirinç bir şamdan da kilisede yer almaktadır. Ortadaki dalın tepesinde çift taraflı bir tahtta Çocuklu Meryem Ana figürü yer almaktadır. Eser zengin Tallinnli tüccar Hans Bouwer tarafından 1519'da yapılan bir bağıştı.[11]

Daha sonraki dönem sanat eserlerinden Tobias Heinze'nin Aziz Christopher figürü (1624) Frans Hoppenstätt tarafından oyulmuş Bogislaus Rosen şapelinin 350 yıllık dekoratif ekranı ve Antonius van der Busch'un kitabesi Arent Passer tarafından (1608) bahsedilebilir.[2][10] Nefin çevresinde, tam vücut zırhı içerisinde Berndt Reinhold von Delwig ve Hermann Nieroth gibi bir dizi 17. yüzyıl yapısı mezar üstü heykelleri bulunur.[5][10]

Müze ayrıca loncaların, zanaat şirketlerinin ve Siyah Noktaların Kardeşliği'nin gümüş hazinelerinin bulunduğu özel bir gümüş oda içerir.[2][6]

Charles Eugène de Croÿ

Charles Eugène de Croÿ'un mumyasının 19. yüzyıl çizimi

Yan şapel, Narva Muharebesi'nde (1700) İsveç Kralı XII. Charles tarafından esir alınan Rus ordusunun komutanı Dük Charles Eugène de Croÿ'un mumyasını muhafaza etmek için kullanıldı. Cesedin tutulduğu şapeldeki hava koşulları, cesedi çürümekten korudu ve bir cazibe merkezi haline geldi. Yetkililerin cesedi gömdüğü 1897 yılına kadar sergilendi.[5]

Ayrıca bakınız

Dış bağlantılar

Kaynakça

  1. ^ Von Wilhelm Neumann (1887). Grundriss einer Geschichte der bildenden Künste und des Kunstgewerbes in Liv-, Est- und Kurland vom Ende des 12. bis zum Ausgang des 18. Jahrhunderts. v. Hirschheydt. s. 53. 
  2. ^ a b c d e f g h i "Niguliste Museum". 22 Şubat 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Şubat 2013. 
  3. ^ a b Guide to churches in Estonia. Kunst. 2002. ISBN 5-89920-297-1. 
  4. ^ a b c "Chronology of Niguliste (St. Nicholas) church in Tallinn". 8 Ağustos 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Kasım 2007. 
  5. ^ a b c d The Rough Guide to the Baltic States. Rough Guides. 2004. ISBN 1-85828-840-1. 31 Mart 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Mayıs 2022. 
  6. ^ a b c d "St. Nicholas's Church". 9 Eylül 2006 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ekim 2007. 
  7. ^ "St. Nicholas' Church". Niguliste Museum. 11 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Eylül 2018. 
  8. ^ "The Dance of Death in Tallinn". 28 Şubat 2003 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Kasım 2007. 
  9. ^ "Architecture,skulpture, art. Tallinn". Comenius. 12 Aralık 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Eylül 2013. 
  10. ^ a b c "St. Nicholas' Church at the Estonian Organ Society". 5 Şubat 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Kasım 2007. 
  11. ^ "siebenarmiger Messingleuchter | estnisch | Bildindex der Kunst & Architektur - Bildindex der Kunst & Architektur - Startseite Bildindex". www.bildindex.de. 20 Şubat 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Şubat 2019. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Bazilika</span> Hristiyan kutsal mekanı

Bazilika, eski Roma kentlerinde forumun yanında bulunan, içinde mahkemelerin görüldüğü veya diğer resmi hizmetlerin görüldüğü büyük çatılı kamusal binalara; Erken Hristiyanlık ve Orta Çağ dönemlerinde ise yan geçitleri bulunan, galerili veya galerisiz olabilen kiliselere verilen isim.

<span class="mw-page-title-main">Noel Baba Kilisesi</span>

Noel Baba Kilisesi ya da resmi adıyla Aziz (St.) Nikolaos Anıt Müzesi, Demre'de bulunan, Noel Baba olduğuna inanılan Aziz Nikolaos'ın ölümü ile yapılan kilise. Noel Baba'nın ölümünden sonra bir süre burada yattığı daha sonra kemiklerinin İtalyan denizcilerce Bari'ye götürüldüğüne inanılır. Kilise, Antik çağdan 20. yüzyıldaki Rum Kırımı dönemine kadar ibadethane olarak kullanılmaktaydı.

<span class="mw-page-title-main">Nikolai Kilisesi</span>

Nikolaikirche Almanya'nın başkenti Berlin'de bulunan en eski kilisedir. Kilise, Berlin merkez ilçesi Mitte'nin doğu yakasında bulunmaktadır. Kilise etrafındaki, bir yakası Spree nehriyle sınırlanmış alan Nikolaiviertel 'Nicholas Mahallesi' olarak bilinmektedir. Bu alanda çoğunlukla restore edilmiş Orta Çağ yapıları ya da bunların sonradan yapılmış benzerleri bulunur. Kilise 1220 ile 1230 arasında inşa edilmiştir ve Alexanderplatz'da bulunan Meryem Ana Kilisesi ile birlikte Berlin'in en eski kilisesidir.

Azize Tereza Kilisesi; Ankara'nın Altındağ ilçesinde bulunan bir Katolik kilisesidir. İsmi, Lisieuxlü Azize Tereza'dan gelmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Surp Hıreşdagabed Kilisesi</span> Türkiyedeki Ermeni Kilisesi

Surp Hıreşdagabed Kilisesi, Türkiye'de İstanbul iline bağlı Fatih ilçesi Ayvansaray mahallesinde bulunan Ermeni kilisesi.

<span class="mw-page-title-main">Baronci Altarpiece</span>

Baronci Altarpiece İtalyan yüksek rönesans ressamı Rafael'in tablosu. Bu tablo Rafael'in ilk istek üzerine, Urbino yakınlarındaki Città di Castellodaki Andrea Baronci şapelinin içerisindeki Sant'Agostino kilisesine yaptığı eserdir. Çok parçalı, sunak şeklinde yapılan eser 1789 depreminde hasar görmüş, 1849'dan bu yana orijinal resmin parçaları farklı koleksiyonların parçası haline gelmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Aziz Mikâil Kilisesi (Viyana)</span> Viyanada bir kilise

Aziz Mikâil Kilisesi, Viyana, Avusturya'da bulunan en eski kiliselerden ve geriye kalan az sayıdaki Romanesk yapıdan biridir. Mikâil'e adanan kilise, Innere Stadt ilçesindeki Michaelerplatz meydanında ve Hofburg İmparatorluk Sarayı'nın Aziz Mikâil Kapısı karşısında yer alır. Sekiz yüzyıllık tarihi boyunca Romanesk ve Gotik gibi çeşitli mimari tarzları barındırmıştır. 1219-1221 yılları arasında Avusturya Dükü VI. Leopold tarafından yaptırıldığı düşünülen kilisenin açılış tarihi tam olarak bilinmemekle birlikte mevcut hâlini aldığı 1792 yılı bilinen en eski tarihtir.

<span class="mw-page-title-main">Azize Meryem Bazilikası (Kraków)</span> Krakówda bir kilise

Azize Meryem Bazilikası, Polonya'nın Kraków şehrinin Ana Meydan'ında yer alan tuğla Gotik bir kilisedir. Temelleri 13. yüzyılın başına tarihlenen kilise, 14. yüzyılda inşa edildi. Polonya'daki Gotik yapıların en iyi örneklerinden biridir. Kilisenin yüksekliği 80 metre olup sunağının arkasında yer alan ve Veit Stoss tarafından yapılan ahşap oyma eser dünyanın en büyük Gotik sunak arkası eseridir.

<span class="mw-page-title-main">Bedesten (Lefkoşa)</span>

Bedesten, Lefkoşa'nın kuzeyinde, Selimiye Camii'nin hemen yanında yer alan tarihi bir yapıdır. Yapının bin yıldan uzun bir geçmişi vardır. Aslen 6. yüzyıl civarında arazisine bir kilise yapılmış, bunun yerine daha büyük bir kilise olarak günümüzdeki Bedesten binası 12.-16. yüzyıllar arasında inşa edilmiştir. Osmanlı döneminde bedesten olarak kullanılmaya başlanmıştır. Şu anda kültür merkezi olarak kullanılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Rabbimizin En Kutsal Kalbi Kilisesi</span> Katolik kilisesi

Rabbimiz'in En Kutsal Kalbi Kilisesi, Prag'ın Vinohrady bölgesindeki Jiřího z Poděbrad Meydanı'nda yer alan bir Roma Katolik kilisesidir. 1929-1932 yılları arasında inşa edildi ve Sloven mimar Jože Plečnik tarafından tasarlandı. Plečnik, bu yapı için eski Hristiyan ve antik yapılardaki desenlerden ilham aldı.

<span class="mw-page-title-main">Església de Sant Corneli i Sant Cebrià d'Ordino</span> Andorrada yer alan bir kilise

Església de Sant Corneli i Sant Cebrià d'Ordino, Ordino, Andorra'da yer alan bir kilisedir. 2003 yılından bu yana Andorra Kültür Mirası'nda kayıtlı bir miras varlığıdır.

<span class="mw-page-title-main">Església de Sant Iscle i Santa Victòria (Andorra)</span>

Església de Sant Iscle i Santa Victòria, Andorra, La Massana'daki Plaça del Poble'da bulunan bir kilisedir. 2003 yılından bu yana Andorra Kültür Mirası'nda kayıtlı bir miras varlığıdır. 17. yüzyılda inşa edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Aziz Nikolaos Kilisesi (Malá Strana)</span> Pragın Malá Strana adlı küçük kasabasında bulunan Barok mimarisiyle yapılmış bir kilise

Aziz Nikolaos Kilisesi Prag'ın Malá Strana adlı küçük kasabasında bulunan Barok tarzda yapılmış bir kilisedir. 1704-1755 yılları arasında, daha önce 13. yüzyıldan kalma ve yine Aziz Nikolaos'a adanmış olan Gotik tarzdaki bir kilisenin bulunduğu yerde inşa edilmiştir. Prag Barok mimarisinin en büyük örneği olarak gösterilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Sant'Elena, Venedik</span> Venedikte bir kilise

Bazen Santa Lena olarak da adlandırılan Sant'Elena, İtalya'nın Venedik kentindeki Castello bölgesi'nin en doğu ucunda bulunan Gotik tarzı bir Roma Katolik kilisesidir.

Santa Maria Draperis Kilisesi, İstanbul'da bulunan tarihi açıdan bir Latin Katolik kilisesidir. 1584’te inşa edilen bu kilise, İstanbul’un en eski faal kiliselerindendir.

<span class="mw-page-title-main">Panagia tou Mutulla</span>

Panagia tou Mutulla Kilisesi (çev.'Mutulla'lı Kutsal Meryem Kilisesi', Kıbrıs'ta, Lefkoşa'daki Marathasa vadisinde, Trodos sıradağlarının merkezindeki Mutulla köyünde bulunan dört yüzlü tek nefli bir Bizans kilisesidir. Kilise, 1985'ten beri UNESCO Dünya Mirası alanı "Troodos Bölgesindeki Duvar Kiliseleri"nin bir parçasıdır. Panagia tou Mutulla Kilisesi'ndeki freskler, Kıbrıs'ta yer alan freskler arasında günümüze ulaşan 13. yüzyıl eserlerinden tek kesin tarihli eseridir.

<span class="mw-page-title-main">Aziz John Kilisesi (Tartu)</span>

Aziz John Kilisesi, Estonya'nın Tartu şehrinin simge yapılarından biri olan tuğla yapıda Gotik Lutheran kilisesidir. Vaftizci Yahya'ya ithaf edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Our Lady of Victory Kilisesi (Valletta)</span>

Saint Anthony the Abbot Kilisesi olarak da bilinen Our Lady of Victory kilisesi Malta'nın Valletta şehrinde tamamlanan ilk kilise ve binaydı. 1566'da, Malta'nın Büyük Kuşatması'nın ardından, Büyük Üstat Jean Parisot de Valette ve yönetimi bir şükran gösterisi olarak Meryem Ana'nın Doğuşu adına bir kilise inşa etmek istedi. Bu inşaat De Valette tarafından finanse edildi.

Estonya mimarisi, kalelerle öne çıkan antik dönem ve çeşitli tarzlarda mimari örneklerinin inşa edildiği Hristiyanlığın yayılmasından sonraki dönem olarak iki bölüme ayrılabilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Aya Spiridon Kilisesi (Rodos)</span> Rodostaki bir Bizans kilisesi

Hagios Spyridon Kilisesi, Yunanistan'daki Rodos kentinde bulunan bir Rum Ortodoks kilisesidir. Surlarla çevrili eski şehir sınırları içerisindeki yapı, on üçüncü yüzyılda inşa edilmiş bir Orta Çağ Bizans kilisesidir. Adanın Osmanlı hakimiyeti altında olduğu dönemde Kavaklı Mescidi adıyla camiye dönüştürülmüş, daha sonra tekrar Hristiyan ibadetine açılmıştır.