İçeriğe atla

Azerbaycan Liberal Demokrat Partisi

Azerbaycan Liberal Demokrat Partisi
Azərbaycan Liberal Demokrat Partiyası
KısaltmaALDP
Genel başkanFuat Aliyev
KurucuZakir Mammadov
Kuruluş tarihi30 Ocak 1998 (kuruluş)
9 Temmuz 1999 (Resmî kayıt)
Kapanış tarihi1 Nisan 2023
BirleşmeMillî Barış Partisi (2000) [a]
ÖnceliAzerbaycan Liberal Partisi
İdeolojiLiberal demokrasi
Siyasi pozisyonMerkez
İnternet sitesi

Azerbaycan Liberal Demokrat Partisi veya kısaca ALDP, Azerbaycan'da 30 Ocak 1998'de Azerbaycan Liberal Partisi eski genel başkan yardımcısı Zakir Mammadov tarafından kurulan 9 Temmuz 1999'da resmî devlet kaydına alınan ve 1 Nisan 2023 tarihinde fesih kararı alan siyasi parti.

Tarihçe

Zakir Memmedov dönemi (1998-2000)

1998'de ALP genel başkan yardımcısı Zakir Memmedov yönetime itiraz ederek istifa etmiştir. 30 Ocak 1998'de Kuruluş Kongresinde Zakir Memmedov ve taraftarları Azerbaycan Liberal Demokrat Partisi'ni kurmuştur. Zakir Memmedov genel başkan, Fuat Aliyev ise genel başkanın 1. yardımcısı seçilmiştir.

Fuat Aliyev dönemi (2000-)

2000'de ALDP Genel Başkan Yardımcısı Fuat Aliyev ve 6 arkadaşı ALDP'den istifa ederek Millî Barış Partisi’ni kurdular. Onlar ALDP Genel Başkanı Zakir Mammadov’un siyasetine itiraz ettiklerini söylediler. Buna cevaben Zakir Mammadov 22 Kasım 2000’de açıklama yaparak bölünmelerin ve yeni partilerin kurulması siyasette normal olaylar olduğunu söyledi.

2000 Bakü depreminde ALDP Genel Merkezi ağır hasar aldı. Deprem sırasında Genel Merkez’de olan Zakir Mammadov ağır yaralandı ve 15 Aralık 2000’de öldü.

Genel başkanın vefatından sonra Millî Barış Partisi ALDP’ye birleşti. 15 Eylül 2001’de düzenlenen Olağanüstü Kurultayda Millî Barışcılar partiye geri döndü. Fuat Aliyev genel başkan seçildi.

1 Nisan 2023 tarihinde parti fesih kararı almıştır.[1]

İdeoloji

Parti liberal demokrasiyi savunuyor. Siyasi yelpazede merkez konumundadır.

Yapılanma

Genel Başkanlar

Genel Başkan Görev Başlangıcı Görev Bitişi
1.Zakir Mammadov 30 Ocak 1998 15 Aralık 2000
2.Fuat Aliyev 15 Şubat 2001 1 Nisan 2023

Kurultaylar

Kongre Tarih Seçilen Başkan Aday
Kuruluş Kongresi 30 Ocak 1998 Zakir Mammadov Zakir Mammadov
Olağanüstü Kongre 15 Şubat 2001 Fuat Aliyev Fuat Aliyev (Tek Aday)
1. Kurultay 15 Eylül 2001
2. Kurultay
3. Kurultay
4. Olağan Kongre
5. Olağan Kurultay 12 Nisan 2017 [2]

Seçimler

Yerel seçimler

Seçim Genel Başkan Oy Belediye üyesi
# % ± Y
1999 Zakir Mammadov
2004 Fuat Aliyev
2009
2014
2019

Notlar

  1. ^ Resmî olarak devlet kaydı olmayan siyasi parti

Kaynakça

  1. ^ modern.az. "Məşhur siyasi partiya fəaliyyətini DAYANDIRDI". modern.az (Azerice). 1 Nisan 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Nisan 2023. 
  2. ^ "Arşivlenmiş kopya". 22 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Eylül 2021. 
  3. ^ "Arşivlenmiş kopya". 14 Nisan 2002 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Nisan 2002. 

İlgili Araştırma Makaleleri

Vatandaş Birliği Partisi, Azerbaycan'da siyasi partilerden biridir. 1992 yılında Moskova'ya kaçan, eski Azerbaycan Cumhurbaşkanı Ayaz Mutallibov tarafından 1999 tarihinde kuruldu. İlk ve son genel başkanı milletvekili Sabir Hacıyev olmuştur. Parti 22 Mayıs 2023 tarihinde fesih kararı almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Yeni Azerbaycan Partisi</span> Azerbaycanda bir siyasi parti

Yeni Azerbaycan Partisi, Azerbaycan'da 91'lerin talebiyle 21 Kasım 1992 tarihinde Haydar Aliyev'in liderliği ile 550 kişilik kurucu üyenin katılımıyla gerçekleşen Kuruluş Kurultayı ile kurulan, 18 Aralık 1992 tarihinde Adalet Bakanlığınca resmi kayda alınan siyasi parti.

Azerbaycan Halk Cephesi Partisi veya kısaca AHCP, Azerbaycan'daki muhalif siyasi parti. 1989'da 15 kurucu üye liderliğinde kuruldu. 1989-1992'li yıllarda Azerbaycan'da büyük güç ve söz sahibi olan siyasi kuruluş olmuştur. 1995'te partileşme sürecine girdi. 1995'te Partinin 1. (Kuruluş) Kurultayı düzenlendi ve parti resmen kuruldu. 1 Eylül 1995 tarihinde parti resmî kayıtlara alındı. Şu anda Demokratik Kuvvetlerin Millî Şurası'nin üyesidir.

Azerbaycan Millî Meclisi 1. dönem milletvekilleri listesi, 1995 Azerbaycan genel seçimleri, 1995, 1996, 1998 ve 1999 Azerbaycan ara genel seçimleri ile seçilen milletvekillerinden oluşan 1. dönem Azerbaycan Parlamentosu.

<span class="mw-page-title-main">Cumhuriyetçi Alternatif Partisi</span> Azerbaycanda muhalif siyasi parti (REAL)

Cumhuriyetçi Alternatif Partisi, Azerbaycan'da 2009'da anayasa değişikliği referandumuna itiraz olarak kurulan hareket. Hareket 2018'de siyasi partiye çevrildi. 31 Ağustos 2020'de Adliye Bakanlığı'nca resmî devlet kaydına alındı.

<span class="mw-page-title-main">İlgar Memmedov</span> Cumhuriyetçi Alternatif Partisi (REAL) genel başkanı, Azerbaycanda muhalif siyasi lider.

İlgar Memmedov, Azerbaycan'ın yeni akım ve cumhuriyetçi muhalefet partisi olan Cumhuriyetçi Alternatif Partisi (REAL) eski genel başkanı.

Azerbaycan Sosyal Demokrat Partisi- 10 Aralık 1989'da Araz Alizade ve Zerdüşt Alizade kardeşleri tarafından kurulan siyasi parti. 27 Aralık 1990'da Azerbaycan SSC Adalet Bakanlığı tarafından resmî olarak kayda alınarak SSCB'de ilk kayda alınan siyasi parti oldu. Azerbaycan bağımsızlığını kazandıktan sonra 1 Eylül 1995'te Azerbaycan Cumhuriyeti Adliye Bakanlığı tarafından resmî olarak kayda alındı.

Azerbaycan Demokrat Partisi, Azerbaycan'da 26 Ocak 1991'de Serdar Celaloğlu tarafından kurulan, 3 Şubat 2000'de resmi kayıtlara alınan siyasi parti.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan Millî İstiklâl Partisi</span>

Azerbaycan Millî İstiklal Partisi veya kısaca AMİP, bağımsız Azerbaycan tarihinde ilk resmî kayda alınan siyasi parti. Parti dönemin Azerbaycan Halk Cephesi kurucusu İtibar Mammadov liderliğinde kurulmuştur. 1992-1993 ve 1995-2000'li yıllarda ana muhalefet partisi olmuştur.

Vahdet Partisi, Azerbaycan’da 1994’te Tahir Kerimli, Hacı Cebrail Alizade ve Ş. Penahi liderliğinde kurulan, 11 Aralık 1998'de resmî kayıtlara alınan siyasi parti.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan Liberal Partisi</span> Azerbaycanda bir siyasi parti

Azerbaycan Liberal Partisi veya ALP, Azerbaycan'da 3 Haziran 1995'te Berde’de eski devlet katibi Lale Şevket tarafından kurulan, 14 Ağustos 1995’de resmî kayda alınan ve 24 Haziran 2023 tarihinde fesih kararı alan siyasi parti.

Azerbaycan Millî Meclisi 2. dönem milletvekilleri listesi, 2000 Azerbaycan genel seçimleri, 2001, 2002, 2003 ve 2004 Azerbaycan ara genel seçimleri ile seçilen milletvekillerinden oluşan 2. dönem Azerbaycan Parlamentosu.

Azerbaycan Millî Meclisi 5. dönem milletvekilleri listesi, 2015 Azerbaycan genel seçimleri ve 2016 Azerbaycan ara genel seçimi ile seçilen milletvekillerinden oluşan 5. dönem Azerbaycan Parlamentosu.

Azerbaycan Demokratik İstiklâl Partisi veya kısaca ADİP, Haydar Aliyev'in hükûmetin başına geçtikten sonra Azerbaycan Millî İstiklâl Partisi üyelerine hükûmette temsil edilmeyi tekif etmesi üzerine bu teklife ılımlı yanaşan parti üyeleri Gabil Hüseynli liderliğinde 1993 tarihinde kurulan siyasi parti.

<span class="mw-page-title-main">Vatandaş ve İnkişaf Partisi</span>

Vatandaş ve İnkişaf Partisi veya kısaca VİP, Azerbaycan Millî İstiklâl Partisi'nden ayrılan eski genel başkan Ali Aliyev tarafından kurulan siyasi parti. Kuruluş Kurultayı 28 Mayıs 2006 tarihinde gerçekleşen parti 14 Haziran 2008 tarihinde resmi devlet kaydına alındı.

<span class="mw-page-title-main">Azatlık İttifakı</span> Azerbaycanda bir seçim ittifakı (2005–2010)

Azatlık İttifakı, kısaca Azatlık 2005 tarihinde 2005 Azerbaycan genel seçimleri öncesi Azerbaycan Demokrat Partisi, Azerbaycan Halk Cephesi Partisi ve Müsavat Partisi tarafından kurulan seçim ittifakı. Önceleri "Üçlük" ve "Uğur" adlanmıştır. İttifak turuncu devrimlerden etkilenerek rengini turuncu olarak belirledi. Dışarıdan Azerbaycan Halk Partisi tarafından desteklendi, AHP genel başkanı Penah Hüseyn istifa ederek bağımsız siyasetçi olarak İttifaka katıldı. İttifaktan Merkezi Seçim Komisyonu tarafından açıklanan resmi sonuçlarca 7, Anayasa Mahkemesi tarafından açıklanan resmi sonuçlarca ise 5 milletvekili seçildi. Müsavat Partisinin seçimleri boykot etmemesi üzerine Azatlık İttifakının feshi söz konusu olsa da 17 Şubat 2006 tarihinde Azatlık İttifakı yeniden AHCP, ADP, VİP ve ALP tarafından siyasi ittifak olarak kuruldu. 2010 Azerbaycan genel seçimlerinde AHCP'nin ittifak dışında olan Müsavat'la yeni ittifak kurması sebebiyle Azatlık İttifakı feshedildi.

<span class="mw-page-title-main">2020 Azerbaycan genel seçimleri</span> Azerbaycanda parlamento seçimi

2020 Azerbaycan genel seçimleri, 9 Şubat 2020 tarihinde yapılan ve Azerbaycan Millî Meclisi 6. döneminin 125 yeni üyesinin belirlendiği seçimlerdir. Normal şartlarda 8 Kasım 2020 tarihinde yapılması gereken seçim, Yeni Azerbaycan Partisi milletvekillerinin talebi, cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in onayı ile 5. dönem Azerbaycan Millî Meclisinin feshedilmesi üzerine cumhurbaşkanı İlham Aliyev tarafından erkene alınmıştır. Bu seçim Azerbaycan tarihinde ilk erken genel seçim olma özelliğini taşır.

<span class="mw-page-title-main">2000 Azerbaycan genel seçimleri</span>

2000 Azerbaycan genel seçimleri, 5 Kasım 2000 tarihinde yapılan ve Azerbaycan Millî Meclisi 2. döneminin 125 yeni üyesinin belirlendiği seçimlerdir.

<span class="mw-page-title-main">İtibar Memmedov</span>

İtibar Selidar oğlu Memmedov, Azerbaycan Millî İstiklâl Partisi'nin kurucusu ve ilk genel başkanı (1992-2003), Azerbaycan ana muhalefet partisi lideri, Azerbaycan Cumhuriyeti Milli Meclisi 1. dönem milletvekili, Azerbaycan Cumhuriyeti Yüksek Sovyeti milletvekili (1990-1995), Azerbaycan Halk Cephesi kurucu üyesi.

<span class="mw-page-title-main">Mübariz Kurbanlı</span>

Mübariz Kahraman oğlu Kurbanlı - Azerbaycan Cumhuriyeti Millî Meclisi 1., 2., 3. ve 4. dönem milletvekili; Azerbaycan Cumhuriyeti Dini Kurumlarla İş üzere Devlet Komitesi Başkanı, Azerbaycan Demokratik İstiklâl Partisi kurucu üyesi (1993-1999), Yeni Azerbaycan Partisi Yönetim Kurulu üyesi ve Genel Sekreter yardımcısı (1999-2021).