İçeriğe atla

Azerbaycan'da tarım reformları

Azerbaycan'ın tarım reformları veya toprak reformları, 1995 yılından bu yana Tarım Reformları Devlet Komisyonu tarafından tasarlanan ve kabul edilen bir dizi kanundur.[1]

Yenilerini yaratmak ve mevcut mülkiyet biçimlerini değiştirmek ve ekonomik faaliyete ivme kazandırmak için reformlar başlatıldı ve uygulandı. Reformların temel amacı, toprak üzerinde mülkiyet haklarını tesis etmek, piyasa ekonomisini yaratmak ve daha da geliştirmek, ülke vatandaşlarına yerel tarım ürünleri sağlamak, genel olarak yaşam ve refah standartlarını artırmaktı.[2]

Reform öncesinde

Azerbaycan, 1991 yılında bağımsız bir devlet hâline geldi ve bağımsızlığın ilk yıllarında siyasi, sosyal, ekonomik ve kamu sektörü gibi hükûmetin ana itici güçleri mücadele ediyordu.[3] Bunun nedeni, ülkenin istikrarsız siyasi durum, Azerbaycan'a karşı askeri saldırganlık ve topraklarının işgali, mültecilerin iç hareketi ve sonuç olarak artan işsizlik, Dağlık Karabağ bölgesindeki savaş nedeniyle ulusal savunma için büyük hükûmet harcamaları gibi çeşitli sorunlardan etkilenmesiydi. Sovyetler Birliği'nin çöküşü ve fiyatların 17 kattan fazla artması nedeniyle Azerbaycan ve dış pazarlar arasındaki bağların kopması,[4] bu süreçler nihayetinde iç savaşa ve ülkenin her sektöründe keskin bir yavaşlamaya neden oldu.

Azerbaycan, diğer tüm Sovyet devletleri gibi dünya pazarındaki bağlantılarını kaybetti. İyileştirme için en önemli hususlardan biri, yeni arazi politikaları ve reformlarının oluşturulması ve uygulanmasıydı.[5] Toprak reformları için temel itici güç, nüfusun tarımsal gıda ve ürünlerden karşılanması gerektiğiydi ve bunu yapmanın en ucuz yolu yerel üretimi geliştirmekti.

Ekonomik atılım sürecini tesis etmek için, reformlardan önce Mart 1995[6] Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanının 313 sayılı kararıyla Tarım Reformları üzerine özel Devlet Komisyonu oluşturulmuştur. Aralık 1994'te başka bir özel komisyon oluşturuldu.[7] Tarım Reformları Devlet Komisyonu'nun (SCAR) temel sorumluluklarından biri, tarım reformu programını tasarlamak ve detaylandırmaktı. Bu, piyasa ekonomisine geçiş yaşayan ülkelerin incelenmesi ve ülkenin farklı sektörlerinde deneyler yapılmasıyla yapılmıştır. SCAR'ın diğer sorumlulukları arasında, bölgesel arazi reform programlarının incelenmesi ve doğrulanması, bu reformların nasıl uygulanacağına ilişkin talimatların sağlanması ve toprak reformunun ilerleyişi hakkında halkın bilgilendirilmesi yer alıyordu.

Reform

Tarım reformlarının ilk dönemi, 1995 ve 2003 yıllarını kapsıyordu.[1] 2003 yılına kadar, hükûmet ve Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı tarafından 50'den fazla kararname ve standart kanun çıkarıldı.[8] Bu yasalar şunları içeriyordu:

- 16 Temmuz 1996 tarihli Azerbaycan Cumhuriyeti "Toprak reformları" yasası[9]

- 24 Aralık 1996 Azerbaycan Cumhuriyeti "Arazi vergisi hakkında" kanun[10]

- Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanının "Azerbaycan Cumhuriyeti Kanunun Uygulanması Hakkında 'Toprak reformu' yasası, No.: 534" 10 Ocak 1997

- 22 Aralık 1998 tarihli "Devlet arazi kadastrosu, arazi izleme ve yapı" hakkında Azerbaycan Cumhuriyeti kanunu[10]

- 12 Mart 1999 tarihli “Arazi kirası üzerine” Azerbaycan Cumhuriyeti kanunu

- 7 Mayıs 1999 Azerbaycan Cumhuriyeti "Arazi Piyasası" kanunu

- Azerbaycan Cumhuriyeti "Arazinin verimliliği hakkında" kanun, 30 Aralık 1999[11]

- 25 Haziran 1999 tarihli Azerbaycan Cumhuriyeti Yasası ile onaylanan Azerbaycan Cumhuriyeti Arazi Kanunu[10]

Toprak reformunda

Bu yasa, 16 Temmuz 1996'da[10] imzalanmış ve önceki reformlar için bir temel oluşturmuştur. Resmî belgede belirtildiği gibi, reformun amacı:[12]

...Azerbaycan halkının maddi zenginlik olarak ekonomik bağımsızlık piyasa ekonomisi ve girişimcilik girişimi, ülkenin ekonomik bağımsızlığının sağlanması, gıda ile nüfus sağlamak da dâhil olmak üzere; sosyal eşitlik, kalkınma ilkeleri temelinde toprak mülkiyeti yeni ilişkiler oluşturulması ve artırılması.

"Ara üzerindeki" reformun prosedürleri, her bölgedeki temsilcisi Tarım Reformları Bölgeler Komisyonu (RCAR) ile Tarım Reformları Devlet Komisyonu (SCAR) tarafından gerçekleştirildi. RARC, ilgili bölgenin Yürütme Gücü Başkanı, Eyalet Kara Komitesi memurları ve bağımsız uzmanlardan oluşuyordu.[8]

Toprak reformu, arazinin devlete, belediye ve özel mülkiyete tahsisini belirledi. İlk aşama, toplu ve devlet çiftliklerinin arazi fonunun bir kısmının yasal belgelere göre vatandaşlara ücretsiz olarak tahsis edilmesini içeriyordu. Devlet kurumlarının temel sorumluluğu, toprağa sahip olmak için nüfusa gerekli belgeleri sağlamak ve araziyi elde etmek için bir gereklilikler listesi oluşturmaktı. Ayrıca, toprakların özelleştirilmesi prosedürlerini ve toprak sahiplerinin haklarını da özetlemektedir.[13]

Arazi vergisi hakkında

Azerbaycan Cumhuriyeti "Arazi vergisi hakkında" kanunu, arazi vergisinin hesaplanması, ödenmesi, amacı ve süresini belirler. Mevzuata göre şahıslara tahsis edilen araziler vergilendirme konusu sayılır. Bununla birlikte, bu tür vergiler için çeşitli muafiyetler vardır - ortak kullanım arazileri (sahibi kim olursa olsun - bir birey veya devlet), devlet koruması ve rezervleri altında bulunan araziler, dinlenme alanları, kullanılan araziler kültürel-tarihsel amaç, endüstriyel faaliyette bulunan doğal kaynaklar (su, odun) ve kullanılamayan veya az kullanılan araziler, tarımsal amaçlarla şahıslara devredilmiştir -vergiden muaftır.[14]

Vergi, bir kerelik olarak tevkif edilir, bu da ekonomik faaliyetin miktarına bakılmaksızın, vergi mükelleflerinin her yıl sadece sabit bir vergi ödeyeceği anlamına gelir.

Devlet arazi kadastrosu, arazi izleme ve yapı hakkında

Bu yasa, 22 Aralık 1998[10] tarihinde imzalanmıştır ve devlet kara kadastrosunun idaresini düzenler, Azerbaycan Cumhuriyeti topraklarındaki arazinin kullanımını kontrol eder. Bu kadastro, arazi kullanım hakkının tescili, arazinin miktarı ve kalitesi ve ekonomik tahminleri dikkate alınan bir veri koleksiyonudur. Araziler üzerindeki örgütsel çalışmaların kontrolü çok önemlidir, çünkü bu yolla hükûmet toprakların durumunu, yani verimlilik ve kirlilik seviyelerini izler. Hükûmet, zamanında kontrol ederek ve önlem alarak, arazinin irrasyonel kullanımının olumsuz sonuçlarını önleyebilir ve ortadan kaldırabilir.[15]

Bu yasa, devlet kara kadastrosu için birleşik dokümantasyon sistemini tanımlar. Buna arazi sahiplerinin hakları, devir sertifikaları vb. dâhildir.

Arazi kirası üzerine

Bu reform, arazinin kiralama usullerini, devir için gerekli belgeleri ve koşulları belirler. Ayrıca araziyi geçici kullanım için devretmenin olası türlerini de tanımlar -kısa vadeli ve uzun vadeli kullanım. Arazi vergileri, ödeme usulleri, vergilendirmenin konusu ve mükellefler bu kanunda belirtilmiştir.[15]

Arazi piyasasında

Bu kanun, arazi piyasası ilişkileri, mevzuatın arazi piyasasına ilişkin amaç ve görevleri, arazi piyasası ile ilgili kurallar ve kanunlar, anlaşmazlıkların çözümü, mevzuata aykırılık sonrası prosedürler vb. konuları yansıtmaktadır. Bu kanun, gerçek ve tüzel kişileri arazi piyasasının katılımcıları olarak belirlemekte ve bunların kiracı, mevduat sahibi ve arazi kullanıcıları şeklinde hareket edebileceklerini belirtmektedir. Yabancılar, uluslararası kuruluşlar ve tüzel kişileri ilgilendiren konular bu kanuna yansımıştır.[15]

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ a b "Economic Diversification in Azerbaijan". China Institute of International Studies. 5 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  2. ^ "Azerbaijan Country Paper/ Land Policy Action Plan" (PDF). The United Nations Economic Commission for Europe. 12 Nisan 2018 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  3. ^ "Economic Reforms". 13 Mart 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Nisan 2018. 
  4. ^ "Land Reform and Farm Restructuring in Transition Countries: The Experience of Bulgaria, Moldova, Azerbaijan and Kazakhstan" (PDF). World Bank. 11 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 9 Ekim 2020. 
  5. ^ "Land Reforms". 5 Eylül 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  6. ^ "Chronology of significant events on the eve of independence and after gaining the independence". Presidential Library: Independent Azerbaijan. 27 Eylül 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  7. ^ "Azerbaijan: Prevailing systems of land tenure". Food and Agriculture Organization of the United States. 12 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  8. ^ a b "Azerbaijan: Country Assessment on Land Acquisition and Resettlement" (PDF). Asian Development Bank. 12 Nisan 2018 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  9. ^ "Law No.155-IG of 1996 on land reform". Food and Agriculture Organization of the United Nations. 12 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  10. ^ a b c d e "Spatial planning and land administration" (PDF). 7 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  11. ^ "Law on soil fertility (1999)". Food and Agriculture Organization of the United Nations. 12 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  12. ^ "Law of the Azerbaijan Republic of July 16, 1996 No. 155-IQ". CIS Legislation. 12 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  13. ^ "Azerbaijan: Land Legislation". Food and Agriculture Organization of the United Nations. 12 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  14. ^ "The Tax Code of the Republic of Azerbaijan". Ministry of Taxes of the Republic of Azerbaijan. 12 Ağustos 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  15. ^ a b c "Legislative Sphere of Property Rights in Azerbaijan; Politico-legal Issues of Land Reform". Association of Land and Real Estate Professionals. 12 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Tarım</span> bitki ve hayvan evcilleştirme bilimi.

Tarım veya ziraat, bitkisel ve hayvansal ürünlerin üretilmesi, bunların kalite ve verimlerinin yükseltilmesi, bu ürünlerin uygun koşullarda muhafazası, işlenip değerlendirilmesi ve pazarlanmasını ele alan bilim dalıdır. Diğer bir ifade ile insan besini olabilecek ve ekonomik değeri olan her türlü bitkisel-Hayvansal ürünün bakım, besleme, yetiştirme, koruma ve mekanizasyon faaliyetlerinin tamamı ile durgun sularda veya özel alanlarda yapılan balıkçılık faaliyetlerinin tümüdür.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan</span> Güney Kafkasyada bir ülke

Azerbaycan, resmî adıyla Azerbaycan Cumhuriyeti, Batı Asya ile Doğu Avrupa'nın kesişim noktası olan Kafkasya'da yer alan bir ülkedir. Güney Kafkasya'nın en büyük yüz ölçümüne sahip ülkesi olan Azerbaycan'ın doğusunda Hazar Denizi, kuzeyinde Rusya, kuzeybatısında Gürcistan, batısında Ermenistan ve güneyinde İran ile komşudur. Kendisine bağlı olan Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti'nin ise kuzey ve doğusu Ermenistan ile, güneyi ve batısı İran ile çevrilmiştir, Türkiye ile 17 km'lik sınırı bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Toprak reformu</span>

Toprak reformu hükûmet tarafından başlatılan ya da desteklenen tarımsal alanların mülkiyetinin yeniden dağıtılmasıdır. Terim sıklıkla çok geniş arazilere sahip olan çok az sayıdaki toprak sahibinden bu toprakların alınıp onları işleyen bireylere ya da bu bireylerin oluşturduğu kolektif oluşumlara verilmesi anlamına kullanılmaktadır. Bu el değişikliği toprak sahiplerinin rızası alınarak ya da alınmadan, tazminat verilerek ya da verilmeden yapılabilir. Bu tazminatın miktarı da sembolik miktarlardan toprağın gerçek değerine kadar değişebilir. Georgistler tarafından savunulan toprak vergisi toprak reformunun ılımlı ve piyasa ekonomisine dayanan bir çeşididir.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye'de toprak reformu</span> Türkiyede yasal düzenlemede toprak reformu

Türkiye'de toprak reformu, 1929 yılında Mustafa Kemal Atatürk döneminde topraksız halka toprak dağıtmak amacıyla çıkarılan kanundur. Böylelikle ülke toprakları verimli hale getirilecek ve topraksız köylü kalmayacaktı. Ancak dünyada ekonomik kriz çıkınca başarılı olunamamıştır.

<span class="mw-page-title-main">İran'da tarım</span>

Kabaca İran'ın toplam yüzeyinin üçte biri tarım için uygundur ancak toprak kalitesinin düşüklüğü ve birçok yerde yetersiz sulama yapılamadığı için birçok yerde tarım yapılamamaktadır. Toplam alanın yalnızca %12'sinde tarım yapılabilmektedir ancak tarım yapılan arazinin üçte birinde sulu tarım yapılırken, geri kalanında susuz tarım yapılabilmektedir. Ülkenin batı ve kuzeybatı bölgeleri en verimli topraklara sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan tarihi</span> Azerbaycanın tarihi

Azerbaycan, Avrasya'nın Kafkasya bölgesinde bir ülke. Doğuda Hazar Denizi, kuzeyde Rusya'nın Dağıstan bölgesi, kuzeybatıda Gürcistan, güneybatıda Ermenistan ve Türkiye ve güneyde İran ile sınırlıdır. Azerbaycan Cumhuriyet'nin yaklaşık 10 milyona yaklaşan nüfusunu bir Türk etnik grubu olan Azerbaycanlılar ve çeşitli diğer etnik gruplar oluşturmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Kolektivizasyon</span>

Kolektivizasyon, çiftçilerin paylarını birleştirerek büyük bir çiftlik oluşturması ve burada bir arada çalışarak meydana gelen kârdan pay alması üzerine kurulu tarım politikasına verilen tanımlama. Özel kolektif çiftliklerde veya bazı devlet çiftliklerinde toprak ile emeğin verimini artırmak amacıyla uygulanır.

<span class="mw-page-title-main">Şarap üreten ülkeler listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Şarap üreten ülkeler listesi, şarap üretimlerine göre ülkeleri içerir. Veri, Birleşmiş Milletler'e bağlı Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) tarafından rapor edilmektedir. Veriye göre ilk 15 ülke tüm üretimin %90'ını yapmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan ekonomisi</span>

Azerbaycan, doğal kaynakları, gelişmiş sanayisi ve coğrafyası itibarıyla önemli bir ülkedir. Azerbaycan'da özellikle büyük petrol ve doğalgaz rezervleri bulunmaktadır. Hacim ve çeşit bakımından hammadde yatakları ile dünyanın sayılı ülkelerinden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan'ın dış ilişkileri</span> Vikimedya liste maddesi

Azerbaycan'ın uluslararası politikaları ve ilişkileri, Azerbaycan'ın diğer devletler, fikir akımları ve uluslararası teşkilatlarla olan ilişkilerinin tamamına verilen addır. Azerbaycan Devleti dış ilişkilerde Azerbaycan Cumhuriyeti'nin taraf olduğu ve kabul ettiği uluslararası yasal düzenlemelere bağlıdır.

Gıda güvenliği risk analizi, sadece yüksek kalitede ürünler üreterek halk sağlığını ve güvenliğini korumak için değil, aynı zamanda ulusal ve uluslararası standartlar ile pazar koşullarına uymak anlamında da önem arz etmektedir.Risk analizi uygulanarak gıda güvenliği ile ilgili sistemlerde risk analizi uygulaması güçlendirilerek gıda temelli hastalıklar azaltılabilir. Gıda güvenliği risk analizi üretim odaklı ilerler Zaman zaman özellikle karmaşık ve tartışmaya açık olan analizlerde bağımsız bir uzmanın görüşünden faydalanılır. Genellikle bir bilinmezlik söz konusu olduğundan, test etmeden sonuç ile ilgili bir neticeye varılamaz. 

Jezersko–Solčava Avrupa'nın doğu Alp bölgesinde bulunan bir evcil koyun cinsidir. I. Dünya Savaşından önce Slovenya, Karinthië ve Friulide en yaygın olan koyun cinisiydi. Adı ise bugün Slovenya olan eski Avusturya İmparatorluğunın Jezersko ve Solčava yörelerinden gelir. Slovenya dışında Avusturya, Almanya, ve İtalya'da yetiştiriliyordu.

<span class="mw-page-title-main">Sürdürülebilir tarım</span> Mümkün olduğunca yenilenebilir kaynaklara dayalı tarım

Sürdürülebilir tarım, gelecek nesillerin ihtiyaçlarını karşılama yeteneğinden ödün vermeden toplumun mevcut gıda ve tekstil ihtiyaçlarını karşılayacak sürdürülebilir yollarla yapılan tarım anlamına gelir. Ekosistem hizmetleri anlayışına dayanabilir. Tarımın sürdürülebilirliğini artırmanın birçok yöntemi vardır. Sürdürülebilir gıda sistemleri içinde tarım geliştirirken, esnek iş süreci ve tarım uygulamalarının geliştirilmesi önemlidir.

<span class="mw-page-title-main">Maliye Bakanlığı (Azerbaycan)</span> Azerbaycan Hükûmetine bağlı bir bakanlık

Azerbaycan Cumhuriyeti Maliye Bakanlığı, Azerbaycan Cumhuriyeti'nde finans sektörünü düzenlemekten sorumlu, Azerbaycan Kabinesi'ne bağlı bir devlet kurumu. Bakanlığa Samir Şerifov başkanlık etmektedir.

Azerbaycan'daki finans sistemi, borçlanma ve borç verme ve varlıkların transferine ilişkin hükûmet politikası ve düzenlemelerinden oluşmaktadır. Sistem, bankalar, sigorta şirketleri, diğer finans kuruluşları, emeklilik sistemi, finansal piyasalar ve ödeme sistemlerinden oluşmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Vergiler Bakanlığı (Azerbaycan)</span> Devlet vergiler bakanlığı

Azerbaycan Cumhuriyeti Vergiler Bakanlığı, Azerbaycan Cumhuriyetinde uygulanan tek bir mali ve bütçe politikası çerçevesinde devlet vergi politikasının uygulanmasını sağlayan, vergi ve diğer gelirlerin devlet bütçesine zamanında ve eksiksiz olarak tahsil edilmesini sağlayan ve devlet kontrolünü gerçekleştiren merkezi yürütme organıdır.

<span class="mw-page-title-main">Georgizm</span>

Modern zamanlarda Geoizm olarak da adlandırılan ve tarihsel olarak tek vergi hareketi olarak bilinen Georgizm, insanların ürettikleri değere sahip olmalarına rağmen, tüm doğal kaynaklardan, müştereklerden ve kentsel konumlardan elde edilen ekonomik rantın toplumun tüm üyelerine eşit olması gerektiğini tutan bir ekonomik ideolojidir. Amerikalı iktisatçı ve sosyal reformcu Henry George'un yazılarından geliştirilen Georgist paradigma, ekonomik verimliliği sosyal adaletle bütünleştirmeye çalışan toprak hakları ve kamu finansmanı ilkelerine dayalı olarak sosyal ve ekolojik sorunlara çözümler arar.

<span class="mw-page-title-main">Rusya'da tarım</span>

Rusya'da tarım, Rusya Federasyonu ekonomisinin önemli bir parçasıdır. Tarım sektörü, planlı ekonomiden piyasa odaklı bir ekonomiye geçmek için mücadele ederken 1990'ların başında ciddi bir geçiş dönemi düşüşü yaşadı. Sovyetler Birliği'nin 1991'de dağılmasının ardından, Sovyet tarımının bel kemiği olan büyük kolektif ve devlet çiftlikleri, devlet garantili pazarlama ve tedarik kanallarının ani kaybıyla ve yeniden yapılanma için baskı yaratan değişen yasal ortamla mücadele etmek zorunda kaldı. On yıldan kısa bir süre içinde, besi hayvanı stokları yarı yarıya azaldı, yemlik tahıllara olan talebi aşağı çekti ve tahıl için ekilen alan %25 oranında düştü.

Ecocrop, bir ekinin belirli bir ortam için uygunluğunu belirlemek için kullanılan bir veritabanıydı. Birleşmiş Milletler'e bağlı Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) tarafından geliştirilen bu sistem, farklı yerlerde ve iklim koşullarında ekin canlılığını tahmin eden bilgiler sağlamıştır. Aynı zamanda bir bitki kataloğu ve bitki büyüme özellikleri olarak da hizmet etti.