İçeriğe atla

Azerbaycan'da bankacılık

Azerbaycan'da bankacılık sisteminin faaliyeti "Banklar Hakkında" yasasıyla düzenlenmiştir.

Bu yasaya göre ülkenin bankacılık sistemi iki basamaklıdır – Azerbaycan'ın Merkezi Bankasından ve kredi kurumlarından ibarettir.

Ana basamak, Azerbaycan Cumhuriyeti Merkez Bankası ve faaliyeti Azerbaycan Cumhuriyeti Anayasası, «Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Merkez Bankası Hakkında» yasa, Azerbaycan Medeni Yasası ve diğer normatif hukuk düzenlenmeleriyle düzenlenir. Mevzuat gereği Merkez Bankası banka faaliyetine lisans verir ve tanzim eder, yasayla belirlenmiş şekilde banka faaliyeti üzerinde denetimi gerçekleştirir.

Banka sisteminin ikinci basamağı kredi kurumlarıdır. Kredi kurumlarının faaliyeti Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Anayasası, "Bankalar Hakkında" yasa, Medeni Yasa, "Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Merkez Bankası Hakkında", "Banka Dışı Kredi Kurumları Hakkında" ve "Kredi Birlikleri Hakkında" yasalar vs. normatif hukuk düzenlemeleriyle düzenlenir. Bank sektörünün gelişim düzeyinin toplam aktiflerin GSMH'ye oranıyla ölçülür. Eksperlerin hesaplamalarına göre, ekonomik kalkınma düzeyi düşük ülkelerde banka sektörünün toplam aktiflerinin GSMH'daki %5'inden fazla değildir. Azerbaycan'da banka sektörünün toplam aktiflerinin GSYİH'de tahmini payı % 32'ye eşittir. 2010 yılında banka aktiflerinin toplamı 13290,81 milyon Azerbaycan manatı olmuştur. Ortalama banka aktifi 295,35 milyon Azerbaycan manatı olmuştur.

Ülkenin bank sisteminde temerküzleşme düzeyi %60,7'dir. 5 banka (Uluslararası Bank, Kapital Bank, Bank Standart, Halk Bank ve Paşabank) aktifleri toplam aktiflerin % 60,7'sini oluşturur. Ülkedeki bankaların kayıtlı sermayelerinin %39,2'si, depozitolarının %61,9'u, kredi portföylerinin %58,2'si bu beş bankaya aittir. Bank sisteminde tek devlet bankası Uluslararası Bank'dır. Aktiflerin %41,6'sı Uluslararası Bank'a aittir. Ülkede kredi portföyünün %41'i, depozitoların %36'sı bu banka tarafından yönetiliyor.[1][2]

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ Barnett, Ryan (12 Mart 2014). "Fitch: Azerbaijan banking sector "broadly stable"". CISTRAN Finance. Chicago, IL, USA; Moscow, Russia. 5 Ocak 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Mart 2014.  (İngilizce)
  2. ^ "RPT-Fitch Affirms Five Azerbaijan Privately-Owned Banks". Reuters. 11 Mart 2014. 19 Mart 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Mart 2014.  (İngilizce)

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Banka</span> finansal etkinlikte bulunan kurum

Banka, faizle para alınıp verilebilen, kredi, iskonto, kambiyo işlemleri yapan, kasalarında para, değerli belge, eşya saklayan ve bunun dışındaki diğer ticari, finansal ve ekonomik etkinliklerde bulunan kuruluşlara denir. En yaygın üçüncül sektörlerden biridir. Banka sözcüğü İtalyanca banca sözcüğünden Türkçeye geçmiştir. Para bozma gişesi, para bozma yeri anlamına gelir. Kredilendirme faaliyetleri doğrudan banka tarafından veya sermaye piyasaları aracılığıyla dolaylı olarak da yapılabilir. Bankalar genellikle uluslararası bir dizi sermaye standardı olan Basel Anlaşmalarına dayanan asgari sermaye gereksinimine tabidir. Bankalar bir ülkenin finansal sistem ve ekonomisinde önemli bir rol oynadıklarından, yargı alanlarının çoğu bankalar üzerinde yüksek derecede düzenleme uygulamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası</span> Türkiyenin merkez bankası

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), banknot ihraç eden, Türkiye Cumhuriyeti Hükûmeti'nin para ve kredi politikasını yürüten, veznedarlık görevini üstlenmiş ve devletin iktisadi ve mali danışmanlığını yapan yasal olarak bağımsız bir ekonomik kurumdur. Kâğıt para (banknot) basma tekelini elinde bulundurur ve bu yetkiye istinaden bağımsız olarak para politikasını belirler. Ayrıca Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı olan Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğünce basılan madeni paraların tedavülü de Merkez Bankasınca sağlanmaktadır.

Yapı ve Kredi Bankası veya kısaca Yapı Kredi, 1944 yılında İstanbul'da Kazım Taşkent tarafından kurulan Türkiye'nin perakende bankacılık odaklı ilk ulusal çaplı özel bankası.

<span class="mw-page-title-main">VakıfBank</span> Kamusal sermayeli Türk bankası

Türkiye Vakıflar Bankası Türk Anonim Ortaklığı ya da kısaca VakıfBank, 1954 yılında kurulmuş, Türkiye Bankalar Birliği'nin 2024 yılı Haziran ayı raporuna göre Türkiye'nin aktif büyüklük açısından en büyük 2. bankasıdır. Genel müdürü Abdi Serdar Üstünsalih'tir.

Merkez bankası, bir ülkenin ya da ülkeler grubunun para politikasından sorumlu kurumdur. Merkez bankasının temel amacı para biriminin ve para arzının istikrarının sürdürülmesidir. Fakat merkez bankalarının bunun dışında bankacılık sektörünün son kredi mercii olmak, faiz haddinin kontrolü gibi görevleri de vardır. Bunun yanında merkez bankasının, bankalar ve diğer finansal kurumları, tedbirsizlik ve dolandırıcılığa karşı denetlemek gibi yetkileri de olabilir.

<span class="mw-page-title-main">Bank Asya</span>

Bank Asya, Türkiye'de faaliyet gösteren devlet bankası. Altıncı özel finans kurumu olarak 24 Ekim 1996 tarihinde Altunizade'deki Merkez Şubesi ile faaliyetlerine başlamış ve 20 Aralık 2005 tarihinde "Müflis Asya Finans Kurumu Anonim Şirketi" olan şirket unvanı "Müflis Asya Katılım Bankası Anonim Şirketi" olarak değiştirilmiştir. 3 Şubat 2015 tarihinde TMSF, bankanın Gülen cemaati ile bağlantılı olması gerekçesiyle şirket yönetiminin %63'üne el koymuştur. 29 Mayıs 2015 tarihinde ise bankanın tamamı TMSF'ye devredilmiştir.

Aktif Bank, 1999 yılında Çalık Holding bünyesinde kurulan, 2007'de yeniden yapılandırılan ve 2008 yılında Aktif Bank adını alan, Türkiye'nin özel sermayeli yatırım bankasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye'deki bankalar listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Türkiye'de faaliyet gösteren 62 banka bulunmaktadır. Bunlar; 33 mevduat bankası (3 adet devlet mevduat bankası, 30 adet yerli ve yabancı sermayeli özel mevduat bankaları, 1 adet TMSF'ye ait banka, 19 kalkınma ve yatırım bankası ve 9 katılım bankası şeklindedir.

<span class="mw-page-title-main">Kuveyt Türk</span> Yabancı sermayeli Türk katılım bankası

Kuveyt Türk, 16.12.1983 gün ve 831/7506 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı'nın tespit ettiği esaslara uygun olarak faaliyet göstermek üzere 1989 yılında Özel Finans Kurumu statüsünde kurulmuştur. Özel Finans Kurumları'nın faaliyetleri, 1999 yılında Bankacılık Kanunu kapsamına girinceye kadar geçen süreçte bir yanda Bakanlar Kurulu Kararı, diğer yanda Merkez Bankası ve Hazine Müsteşarlığı'nın tebliğleri ile yürütülmüştür. 1999 yılı Aralık ayından itibaren diğer Özel Finans Kurumları gibi Kuveyt Türk de 4389 sayılı Bankacılık Kanunu'na tâbi hale gelmiştir. Mayıs 2006'da ünvanı, Kuveyt Türk Katılım Bankası AŞ olarak değişmiştir.

Azerbaycan Cumhuriyeti Merkezî Bankası, Azerbaycan'ın merkez bankasıdır. Bankanın merkezi başkent Bakü'dedir. 11 Şubat 1992 yılında kurulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Merkez Bankası</span>

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Merkez Bankası, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin merkez bankasıdır. Merkezi Lefkoşa'dadır. 16 Mayıs 1983 tarihinde yasası kabul edilen KKTC Merkez Bankası, 6 Haziran 1984 tarihinde 43 çalışanı ile faaliyetine başlamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan ekonomisi</span>

Azerbaycan, doğal kaynakları, gelişmiş sanayisi ve coğrafyası itibarıyla önemli bir ülkedir. Azerbaycan'da özellikle büyük petrol ve doğalgaz rezervleri bulunmaktadır. Hacim ve çeşit bakımından hammadde yatakları ile dünyanın sayılı ülkelerinden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Bankpozitif</span> Yabancı sermayeli Türk kalkınma ve yatırım bankası

Bankpozitif, 2002 yılında TMSF tarafından satışa çıkarılan Toprak Yatırım Bankası A.Ş. hisselerinin yine aynı yıl kurulan C Faktoring A.Ş. tarafından satın alınmasının ardından, 2004 yılından itibaren Ankara ve İzmir'de kurumsal ve bireysel bankacılık hizmetleri veren bankadır.

<span class="mw-page-title-main">İktisatbank</span>

Kıbrıs İktisat Bankası Ltd., 1990 yılında bireysel ve ticari bankacılık alanlarında faaliyet göstermek üzere kurulmuş olup, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde faaliyet gösteren özel sermayeli yerel bankalar arasında lider konumundadır. Kıbrıs Türkü müteşebbisler tarafından kurulan Kıbrıs İktisat Bankası Ltd. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde ithalatçı firmalar başta olmak üzere inşaat/taahhüt firmaları, imalatçı firmalar ve küçük/orta boyutlu işletmeler (kobiler) ile ticari ve kurumsal müşterilerle çalışmaktadır. Banka bireysel bankacılık konularında da çalışmayı ve derinleşmeyi kuruluşundan bu yana ön planda tutmuş ve 2000'li yılların başından itibaren teknolojik altyapı için çok ciddi yatırımlar yapmaya başlamıştır. Bankanın Yönetim Kurulu Başkanı Mete Özmerter'dir.

Azerbaycan'daki bankalar listesi, Azerbaycan'da faaliyet gösteren tüm bankaları listeler.

Kapital Bank, bir Azerbaycan bankasıdır. Devlet bankası olan Azerbaycan Uluslararası Bankası'ndan sonra en büyük ikinci, aynı zamanda en büyük özel banka'dır. 1874 yılında Azerbaycan'da Savings Bank olarak kuruldu. Şubenin İcra Müdürü Ivan Samsonovich Khandojevsky idi. Yönlendirme Komitesi, Zeynelabidin Tağıyev, Hacı Baba Hashimov ve Haji Shikhali Dadashov gibi tanınmış Azerbaycanlıları içeriyordu. Merkezi Bakü'de bulunan bankanın 101 şubesi ve 17 departmanı bulunmaktadır.

Azerbaycan'daki finans sistemi, borçlanma ve borç verme ve varlıkların transferine ilişkin hükûmet politikası ve düzenlemelerinden oluşmaktadır. Sistem, bankalar, sigorta şirketleri, diğer finans kuruluşları, emeklilik sistemi, finansal piyasalar ve ödeme sistemlerinden oluşmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan Uluslararası Bankası</span>

Azerbaycan Uluslararası Bankası ya da kısa adıyla IBA, bir Azerbaycan bankası ve hisseleri Azerbaycan devletine ait olan anonim şirkettir.

Findeks veya kuruluşunda buna iştirak eden bankaların kendisine taktığı isim ile Kredi Kayıt Bürosu ya da bunun kısaltması ile tanınan KKB, 9 Türk Bankasının katılımı (Akbank, Denizbank, Garanti Bankası, Halkbank, İş Bankası, Şekerbank, Vakıfbank, Yapı Kredi ve Ziraat Bankası) ile 11 Nisan 1995 tarihinde Türkiye'de kurulmuş olan ve 2011 yılından itibaren bankalar, tüketici finansman şirketleri, leasing, faktoring ve sigorta şirketleri için Türkiye Bankalar Birliği TBB Risk Merkezi faaliyetlerini yürüten kuruluşlardan birisidir. Findeks, TBB Risk Merkezine vekaleten, üyesi olan 180 finansal kuruluşun veri toplama ve paylaşım hizmetlerini yerine getirir. Kuruluşundaki adı olan Kredi Kayıt Bürosu adı ile de tanınmaktadır. KKB, Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi'ne bağlı olup birliğin üyesidir. Şirketin KKB adını verdiği oluşum, Türkiye Cumhuriyeti'nin resmî bir kuruluşu değildir. Türkiye'nin önde gelen dokuz bankasının ortaklığında 11 Nisan 1995 tarihinde kurulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Sina Bank</span>

Sina Bank, perakende, ticari ve yatırım bankacılığı hizmetleri sunan özel bir İran bankacılık kuruluşudur. Şirket, hükûmetin bankacılık sistemini özelleştirmesinin bir parçası olarak 1985 yılında kuruldu. Banka, Tahran'da kurulduğunda ülke çapında 1998 çalışanı ve 253 şubesiyle faaliyet gösteriyordu. Sina Bank, Tahran Borsası'nda işlem görmektedir ve şu anda İran'daki sekiz özel bankadan biridir. Banka şu anda İran'ın 64'üncü büyük şirketidir. 2007 yılında Sina Bank'ın başlangıç özsermayesi 10 Milyar IRR idi.