İçeriğe atla

Ay'daki uzay araçlarının listesi

Lejant

Renkler
Veri toplamadı
Veri aktardı
Aktif

Cisimlerin listesi

Yapay cisim Görsel Ülke Yıl Kütle (kg) Durum Yer
Luna 2Sovyetler Birliği1959 390.2 Özellikle düşürüldü 29°06′N 0°00′E / 29.1°K -0°D / 29.1; -0 [1]
Luna 2 Vostok roketinin üçüncü kademesi
Sovyetler Birliği1959 9100 Özellikle düşürüldü 29°06′N 0°00′E / 29.1°K -0°D / 29.1; -0 [2]
Ranger 4
Amerika Birleşik Devletleri1962 331 Özellikle düşürüldü 15°30′S 130°42′W / 15.5°G 130.7°B / -15.5; -130.7 [3]
Ranger 6
Amerika Birleşik Devletleri1964 381 Özellikle düşürüldü 9°21′29″N 21°28′48″E / 9.358°K 21.480°D / 9.358; 21.480 [4]
Ranger 7
Amerika Birleşik Devletleri1964 365.7 Özellikle düşürüldü 10°38′S 20°36′W / 10.63°G 20.60°B / -10.63; -20.60 [5]
Luna 5 Sovyetler Birliği1965 1474 Düştü 8°K 23°B / 8°K 23°B / 8; -23 [6]
Luna 7 Sovyetler Birliği1965 1504 Düştü 9°48′N 47°48′W / 9.8°K 47.8°B / 9.8; -47.8 [7]
Luna 8 Sovyetler Birliği1965 100 Düştü 9°06′N 63°18′W / 9.1°K 63.3°B / 9.1; -63.3 [8]
Ranger 8
Amerika Birleşik Devletleri1965 367 Özellikle düşürüldü 2°38′17″N 24°47′13″E / 2.638°K 24.787°D / 2.638; 24.787 [9]
Ranger 9
Amerika Birleşik Devletleri1965 367 Özellikle düşürüldü 12°49′41″S 2°23′13″W / 12.828°G 2.387°B / -12.828; -2.387 [10]
Luna 9
Sovyetler Birliği1966 100 İndi 7°05′N 64°22′W / 7.08°K 64.37°B / 7.08; -64.37 [11]
Luna 10Sovyetler Birliği1966 1600 Düştü
(görev sonrası)
? [12][13]
Luna 11 Sovyetler Birliği1966 1640 Düştü ? [12][14]
Luna 12 Sovyetler Birliği1966 1670 Düştü ? [12][15]
Surveyor 1
Amerika Birleşik Devletleri1966 270 İndi 2°28′26″S 43°20′20″W / 2.474°G 43.339°B / -2.474; -43.339 [16]
Luna 13 Sovyetler Birliği1966 1700 İndi 18°52′N 62°03′W / 18.87°K 62.05°B / 18.87; -62.05 [17]
Lunar Orbiter 1
Amerika Birleşik Devletleri1966 386 Düştü
(görev sonrası)
6°42′N 162°00′E / 6.70°K 162°D / 6.70; 162 [18]
Surveyor 2
Amerika Birleşik Devletleri1966 292 Düştü 5°30′S 12°00′W / 5.5°G 12°B / -5.5; -12 [19]
Lunar Orbiter 2
Amerika Birleşik Devletleri1966 385 Düştü
(görev sonrası)
3°00′N 119°00′E / 3.0°K 119°D / 3.0; 119 [20]
Lunar Orbiter 3
Amerika Birleşik Devletleri1966 386 Düştü
(görev sonrası)
14°18′N 97°42′W / 14.3°K 97.7°B / 14.3; -97.7 [21]
Surveyor 3
Amerika Birleşik Devletleri1967 281[22]İndi
(bazı parçaları Apollo 12 mürettebatı tarafından dünyaya geri getirildi)
3°00′54″S 23°25′05″W / 3.015°G 23.418°B / -3.015; -23.418 [23]
Lunar Orbiter 4
Amerika Birleşik Devletleri1967 386 Düştü
(görev sonrası)
? [12][24]
Surveyor 4
Amerika Birleşik Devletleri1967 283 Düştü 0°24′N 1°20′W / 0.4°K 1.33°B / 0.4; -1.33 [25]
Explorer 35 (IMP-E)
Amerika Birleşik Devletleri1967 104.3 Düştü
(görev sonrası)
? [12][26]
Lunar Orbiter 5
Amerika Birleşik Devletleri1967 386 Düştü
(görev sonrası)
3°G 83°B / 3°G 83°B / -3; -83 [27]
Surveyor 5
Amerika Birleşik Devletleri1967 281 İndi 1°27′40″N 23°11′42″E / 1.461°K 23.195°D / 1.461; 23.195 [28]
Surveyor 6
Amerika Birleşik Devletleri1967 282 İndi 0°29′N 1°24′W / 0.49°K 1.40°B / 0.49; -1.40 [29]
Surveyor 7
Amerika Birleşik Devletleri1968 290 İndi 40°52′S 11°28′W / 40.86°G 11.47°B / -40.86; -11.47 [30]
Luna 14 Sovyetler Birliği1968 1670 Düştü ? [12][31]
Apollo 10 LM-4 Snoopy iniş modülü
Amerika Birleşik Devletleri1969 2211 Düştü
(görev sonrası)
? [12][32]
Apollo 11 LM-5 Eagle iniş modülü
Amerika Birleşik Devletleri1969 2034 İndi 0°40′27″N 23°28′23″E / 0.6741°K 23.4730°D / 0.6741; 23.4730 [33]
Luna 15Sovyetler Birliği1969 2718 Düştü ? [34]
Apollo 11 LM-5 Eagle kalkış modülü[35]
Amerika Birleşik Devletleri1969 2184 Düştü
(görev sonrası)
? [36]
Apollo 12 LM-6 Intrepid iniş modülü
Amerika Birleşik Devletleri1969 2211 İndi 3°00′45″S 23°25′18″W / 3.0124°G 23.4216°B / -3.0124; -23.4216 [37]
Apollo 12 LM-6 Intrepid kalkış modülü[35]
Amerika Birleşik Devletleri1969 2164 Düştü
(görev sonrası)
3°56′S 21°12′W / 3.94°G 21.20°B / -3.94; -21.20 [38]
Luna 16 iniş modülü[39]Sovyetler Birliği1970 1380 İndi 0°41′S 56°18′E / 0.68°G 56.3°D / -0.68; 56.3 [40]
Luna 17 ve Lunokhod 1 Sovyetler Birliği1970 5600 İndi 38°17′N 35°00′W / 38.28°K 35.0°B / 38.28; -35.0 [41]
Apollo 13 S-IVB (S-IVB-508)[42]
Amerika Birleşik Devletleri1970 13454 Özellikle düşürüldü 2°45′S 27°52′W / 2.75°G 27.86°B / -2.75; -27.86 [43]
Luna 18 Sovyetler Birliği1971 1880 Düştü 3°34′N 56°30′E / 3.57°K 56.5°D / 3.57; 56.5 [44]
Luna 19 Sovyetler Birliği1971 1880 Düştü ? [12][45]
Apollo 14 S-IVB (S-IVB-509)
Amerika Birleşik Devletleri1971 14016 Özellikle düşürüldü 8°05′S 26°01′W / 8.09°G 26.02°B / -8.09; -26.02[46]
Apollo 14 LM-8 Antares iniş modülü
Amerika Birleşik Devletleri1971 2144 İndi 3°38′43″S 17°28′17″W / 3.6453°G 17.4714°B / -3.6453; -17.4714[47]
Apollo 14 LM-8 Antares kalkış modülü[35]
Amerika Birleşik Devletleri1971 2132 Düştü
(görev sonrası)
3°25′S 19°40′W / 3.42°G 19.67°B / -3.42; -19.67[48]
Apollo 15 S-IVB (S-IVB-510)
Amerika Birleşik Devletleri1971 14036 Özellikle düşürüldü 1°31′S 11°49′W / 1.51°G 11.81°B / -1.51; -11.81[49]
Apollo 15 LM-10 Falcon iniş modülü
Amerika Birleşik Devletleri1971 2809 İndi 26°07′56″N 3°38′02″E / 26.1322°K 3.6339°D / 26.1322; 3.6339[50]
Apollo 15 Lunar Roving Vehicle (LRV-1)
Amerika Birleşik Devletleri1971 210 İndi 26°05′N 3°40′E / 26.08°K 3.66°D / 26.08; 3.66
Apollo 15 LM-10 Falcon kalkış modülü[35]
Amerika Birleşik Devletleri1971 2132 Düştü
(görev sonrası)
26°22′N 0°15′E / 26.36°K 0.25°D / 26.36; 0.25[51]
Apollo 15 alt uydusu
Amerika Birleşik Devletleri1971 36 Düştü
(görev sonrası)
?[12][52]
Luna 20 iniş modülü[39]Sovyetler Birliği1972 < 5727İndi 3°34′N 56°30′E / 3.57°K 56.5°D / 3.57; 56.5[53]
Apollo 16 S-IVB (S-IVB-511)
Amerika Birleşik Devletleri1972 14002 Özellikle düşürüldü 1°18′N 23°48′W / 1.3°K 23.8°B / 1.3; -23.8[54]
Apollo 16 LM-11 Orion iniş modülü
Amerika Birleşik Devletleri1972 2765 İndi 8°58′23″S 15°30′01″E / 8.9730°G 15.5002°D / -8.9730; 15.5002[55]
Apollo 16 Lunar Roving Vehicle (LRV-2)
Amerika Birleşik Devletleri1972 210 İndi 8°58′S 15°31′E / 8.97°G 15.51°D / -8.97; 15.51
Apollo 16 LM-11 Orion kalkış modülü[35]
Amerika Birleşik Devletleri1972 2138 Düştü
(görev sonrası)
?[56]
Apollo 16 alt uydusu
Amerika Birleşik Devletleri1972 36 Düştü
(görev sonrası)
?[12][57]
Apollo 17 S-IVB (S-IVB-512)
Amerika Birleşik Devletleri1972 13960 Özellikle düşürüldü 4°13′S 12°19′W / 4.21°G 12.31°B / -4.21; -12.31[58]
Apollo 17 LM-12 Challenger iniş modülü
Amerika Birleşik Devletleri1972 2798 İndi 20°11′27″N 30°46′18″E / 20.1908°K 30.7717°D / 20.1908; 30.7717[59]
Apollo 17 Lunar Roving Vehicle (LRV-3)
Amerika Birleşik Devletleri1972 210 İndi 20°10′N 30°46′E / 20.17°K 30.77°D / 20.17; 30.77
Apollo 17 LM-12 Challenger kalkış modülü[35]
Amerika Birleşik Devletleri1972 2150 Düştü
(görev sonrası)
19°58′N 30°30′E / 19.96°K 30.50°D / 19.96; 30.50[60]
96 paket insan atığı[61]Amerika Birleşik Devletleri1969-1972
Luna 21 ve Lunokhod 2[62]Sovyetler Birliği1973 4850 İndi 25°51′N 30°27′E / 25.85°K 30.45°D / 25.85; 30.45[63]
Explorer 49 (RAE-B)
Amerika Birleşik Devletleri1973 328 Düştü ?[12][64]
Luna 22 Sovyetler Birliği1974 4000 Düştü ?[12][65]
Luna 23 Sovyetler Birliği1974 5600 İndi ~12.75ºN, ~62.2ºE[66]
Luna 24 iniş modülü[39]Sovyetler Birliği1976 < 5800İndi 12°45′N 62°12′E / 12.75°K 62.2°D / 12.75; 62.2[67]
Hagoromo / Hiten [68]
Japonya1990 12 Düştü
(yörünge / düşüş doğrulanmadı)
?[69]
Hiten
Japonya1993 143 Özellikle düşürüldü 34°18′S 55°36′E / 34.3°G 55.6°D / -34.3; 55.6[70]
Lunar Prospector
Amerika Birleşik Devletleri1998 126 Özellikle düşürüldü 87°42′S 42°21′E / 87.7°G 42.35°D / -87.7; 42.35[71][72]
SMART-1
ESA 2006 307 Özellikle düşürüldü 34°15′43″S 46°11′35″W / 34.262°G 46.193°B / -34.262; -46.193[73]
Moon Impact Probe (MIP) / Chandrayaan-1
Hindistan2008 35 Özellikle düşürüldü 89°46′S 39°24′W / 89.76°G 39.40°B / -89.76; -39.40.[74][75][76]
SELENE Rstar (Okina) Japonya2009 53 Düştü 28°12′47″N 159°01′59″W / 28.213°K 159.033°B / 28.213; -159.033[77][78][79]
Chang'e 1
Çin2009 2000[80]Özellikle düşürüldü 1°30′S 52°22′E / 1.50°G 52.36°D / -1.50; 52.36[81][82]
SELENE (Kaguya) main orbiter Japonya2009 1984[80]Özellikle düşürüldü 65°30′S 80°30′E / 65.5°G 80.5°D / -65.5; 80.5[83][84][85]
LCROSS Shepherding Spacecraft
Amerika Birleşik Devletleri2009 700 Özellikle düşürüldü 84°43′44″S 49°21′36″W / 84.729°G 49.36°B / -84.729; -49.36,
-3.80909 km irtifa
(Cabeus krateri) [86][87]
LCROSS Centaur
Amerika Birleşik Devletleri2009 2270 Özellikle düşürüldü 84°40′30″S 48°43′30″W / 84.675°G 48.725°B / -84.675; -48.725,
-3.82693 km irtifa
(Cabeus krateri) [86][88]
GRAIL
Amerika Birleşik Devletleri2012 132.6 Düştü
(görev sonrası)
75°37′N 26°38′W / 75.62°K 26.63°B / 75.62; -26.63[89]
Chang'e 3 ve Yutu Çin2013 1200 Rover iletişimi Mart 2015'te sona erdi.[90]
İniş modülü Haziran 2018 itibarıyla operasyonel.[91][92]
44°07′N 19°31′W / 44.12°K 19.51°B / 44.12; -19.51
LADEE
Amerika Birleşik Devletleri2014 248.2 Özellikle düşürüldü Sundman V kraterinin doğu kenarı
Chang'e 4Çin2019 1200 İniş modülü, Yutu-2 rover'ını bıraktı 45°30′S 177°36′E / 45.5°G 177.6°D / -45.5; 177.6
Beresheet
İsrail2019 150 Düştü[93][94]32°35′44″N 19°20′59″E / 32.5956°K 19.3496°D / 32.5956; 19.3496
Longjiang-2Çin2019 47 Özellikle düşürüldü[95]Lunar Orbiter 1'in düştüğü yerin ~300 km kuzeyi
Vikram lander
Pragyan rover
Hindistan2019 1471 İniş esnasında rover ile iletişim kaybedildi[96]Hedeflenen: 70°54′10″S 22°46′52″E / 70.90267°G 22.78110°D / -70.90267; 22.78110
Toplam tahmini kuru ağırlık (kg)191,012

Galeri

Ay'ın bazı iniş yerlerini gösteren haritası. (Büyütmek için tıklayın)
Surveyor 3 Ay üzerinde, Alan Bean fotoğrafı (1969)
Retro reflektör deneylerinin konumları
Lunar Laser Ranging experiment (LRRR)

Kaynakça

  1. ^ "NASA NSSDC Master Catalog – Luna 2". 25 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  2. ^ "NASA NSSDC Master Catalog – Luna 2". 25 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Temmuz 2015. 
  3. ^ "NASA NSSDC Master Catalog – Ranger 4". 29 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Aralık 2010. 
  4. ^ "NASA NSSDC Master Catalog – Ranger 6". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  5. ^ "NASA NSSDC Master Catalog – Ranger 7". 20 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  6. ^ "NASA NSSDC Master Catalog – Luna 5". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  7. ^ "NASA NSSDC Master Catalog – Luna 7". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  8. ^ "NASA NSSDC Master Catalog – Luna 8". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  9. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Ranger 8". 15 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  10. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Ranger 9". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  11. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Luna 9". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  12. ^ a b c d e f g h i j k l Uzay aracı Ay yörüngesine girdi, ancak yörünge bozulması sebebiyle Ay'a düştüğü var sayılmaktadır; yeri bilinmemektedir.
  13. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Luna 10". 27 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  14. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Luna 11". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  15. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Luna 12". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  16. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Surveyor 1". 27 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  17. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Luna 13". 22 Kasım 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  18. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Lunar Orbiter 1". 7 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  19. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Surveyor 2". 28 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  20. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Lunar Orbiter 2". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  21. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Lunar Orbiter 3". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  22. ^ Apollo 12, Surveyor 3'ün 302 kg'lık iniş ağırlığının yaklaşı 10 kg'lık kısmını uzun süre uzayda kalmanın sonuçlarının incelenmesi için Dünya'ya geri getirmiştir.
  23. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Surveyor 3". 4 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  24. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Lunar Orbiter 4". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  25. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Surveyor 4". 28 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  26. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Explorer 35 (IMP-E)". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  27. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Lunar Orbiter 5". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  28. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Surveyor 5". 28 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  29. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Surveyor 6". 28 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  30. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Surveyor 7". 28 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  31. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Luna 14". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  32. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 10 LM(Snoopy) descent stage". 29 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2010. 
  33. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 11 LM descent stage". 3 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2010. 
  34. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Luna 15". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2010. 
  35. ^ a b c d e f Apollo 10'un kalkış kademesine motorunu ateşlemesi, Ay yörüngesinden çıkması ve Güneş yörüngesine girmesi emredildi. Apollo 11'in kalkış kademesi yörüngede bırakıldı ve ardından yörünge bozulması sonucu Ay'da bilinmeyen bir yere düştü. Apollo 16 kalkış kademesi, komuta edildiğinde Ay'a düşmekte başarısız oldu, ilerleyen bir tarihte yörünge bozulması sebebiyle bilinmeyen bir yere düştü. Kalan başarılı görevlerin kalkış kademelerinin (Apollo 12, 14, 15 ve 17) her biri Ay'a kasten düşürüldü. Apollo 13'ün eksiksiz Ay Modülü, iptal edilen görev sırasında cankurtaran fillikası görevi yaptıktan sonra Dünya'nın atmosferine yeniden girerek yandı.
  36. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 11 LM ascent stage". 3 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2010. 
  37. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 12 LM descent stage". 15 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2010. 
  38. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 12 LM ascent stage". 15 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2010. 
  39. ^ a b c Luna programı örnek geri getirme görevi; listelenen kütle hem iniş hem de kalkış kademesini belirtmektedir, ancak sadece iniş modülü Ay üzerinde kalmıştır.
  40. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Luna 16 descent stage". 24 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2010. 
  41. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Luna 17/Lunokhod 1". 29 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2010. 
  42. ^ Astronautix.com, Apollo 13 4 Ocak 2004 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.: The S-IVB/IU impacted the lunar surface at 8:10 p.m. EST on April 14 at a speed of 259 meters per second (incorrect, should probably be 2590 meters/sec), […] 137.1 kilometers from the Apollo 12 seismometer.
  43. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 13 S-IVB". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2010. 
  44. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Luna 18". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2010. 
  45. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Luna 19". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2010. 
  46. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 14 SIVB". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  47. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 14 LM descent stage". 4 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  48. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 14 LM ascent stage". 4 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  49. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 15 SIVB". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  50. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 15 LM descent stage". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  51. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 15 LM ascent stage". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  52. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 15 subsatellite". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  53. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Luna 20". 29 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  54. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 16 S-IVB". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  55. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 16 descent stage". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  56. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 16 ascent stage". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  57. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 16 Subsatellite". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  58. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 17 S-IVB". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  59. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 17 descent stage". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  60. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Apollo 17 ascent stage". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  61. ^ "Why Nasa wants to bring back 96 bags of poop from Moon". The Times of India. 9 Nisan 2019. 28 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Nisan 2019. 
  62. ^ İniş aracı ve rover toplam 1814 kg ağırlığındaydı; geri kalan kısmın yörüngesi bozularak Ay'a düştüğü varsayılmaktadır.
  63. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Luna 21/Lunokhod 2". 14 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  64. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Explorer 49/RAE-B". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  65. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Luna 22". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  66. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Luna 23". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  67. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Luna 24". 14 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  68. ^ Ay yörüngesine 1990'da girdi, yörünge bozulması sebebiyle Ay'a düştüğü varsayılmaktadır.
  69. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Hagoromo/Hiten Orbiter". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  70. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Hiten". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  71. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Lunar Prospector". 12 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  72. ^ "University of Texas Engineering News - Lunar Prospector Impact Location Estimate". 29 Aralık 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  73. ^ Klesman, Alison (22 Eylül 2017). "New observations reveal a lunar orbiter's final resting place". Astronomy Magazine. 22 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Eylül 2017. 
  74. ^ "Information furnished in conformity with the Convention on Registration of Objects Launched into Outer Space" (PDF). UNOOSA. 10 Kasım 2009. 7 Ekim 2018 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Mart 2019. 
  75. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Moon Impact Probe / Chandrayaan 1". 7 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  76. ^ "Frontline India's National Magazine - Moon Mystery - Moon Impact Probe impact coordinates". 11 Şubat 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  77. ^ "JAXA Press Release (PDF)" (PDF) (Japonca). JAXA. 18 Şubat 2009. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 20 Şubat 2009. 
  78. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Okina (Rstar) - Kaguya". 12 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  79. ^ "JAXA 18 February 2009 SELENE status - Okina (Rstar) impact estimate position - (page 3 in Japanese translated with Babelfish)" (PDF). 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  80. ^ a b "Upcoming International Missions to the Moon" (PPT). NASA. 11 Ocak 2007. 28 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2009.  / cf. 2.3t with fuel ("Spacecrafts launched in 2007". 4 Kasım 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2009. )
  81. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - Chang'e 1". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  82. ^ "China People's Daily Online, 2 March 2009 - Chang'e-1 impacts moon (coordinates)". 28 Mayıs 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  83. ^ "JAXA HOT TOPICS". JAXA. 11 Haziran 2009. 7 Haziran 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2009. 
  84. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - KAGUYA (SELENE)". 12 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  85. ^ "JAXA Selenological & Engineering Explorer - KAGUYA (SELENE) impact coordinates". 24 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  86. ^ a b "Guide to Seeing the LCROSS Lunar Impact". 12 Aralık 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Ekim 2009. 
  87. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - LCROSS Shepherding Spacecraft". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  88. ^ "NASA NSSDC Master Catalog - LCROSS Centaur". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2011. 
  89. ^ "NASA Probes Prepare for Mission-Ending Moon Impact". 17 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Aralık 2012. 
  90. ^ Wall, Mike (12 Mart 2015). "The Moon's History Is Surprisingly Complex, Chinese Rover Finds". Space.com. 4 Ağustos 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Mart 2015. 
  91. ^ Andrew Jones. "China's telescope on the Moon is still working, and could do for 30 years". GBTimes. 17 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2019. 
  92. ^ "The Chang'e-3 lunar lander is still waking up after nearly five years on the Moon". GB Times. 25 Haziran 2018. 30 Kasım 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Haziran 2018. 
  93. ^ Robinson, Mark. "Beresheet Crash Site Spotted!". www.lroc.asu.edu. 29 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Mayıs 2019. 
  94. ^ "Israeli spacecraft Beresheet crash site spotted on moon". phys.org (İngilizce). 30 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Mayıs 2019. 
  95. ^ "Lunar Orbiter Longjiang-2 Smashes into Moon". www.planetary.org (İngilizce). 5 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2019. 
  96. ^ "Chandrayaan 2 LIVE: Anxiety at ISRO as signal from Vikram lander is awaited". www.oneindia.com (İngilizce). Erişim tarihi: 6 Eylül 2019. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Ay</span> Dünyanın doğal uydusu

Ay, Dünya'nın tek doğal uydusu ve Güneş Sistemi içindeki beşinci büyük doğal uydudur. Dünya ile Ay arasında ortalama merkezden merkeze uzaklık 384.403 km, yani Dünya'nın çapının yaklaşık otuz katı kadardır. Jeofiziksel açıdan Ay, gezegen kütleli gök cismi veya uydu gezegendir. Kütlesi, Dünya'nın kütlesinin %1,2'si ve çapı 3.474 km (2.159 mi) ile Dünya'nın yaklaşık dörtte biri kadardır. Yüzeyinde kütleçekim etkisi yerçekiminin yaklaşık %17'sidir. Ay, Dünya'nın yörüngesinde bir turunu 27 gün 7 saatte tamamlar. Dünya, Ay ve Güneş geometrisinde görülen periyodik değişimler sonucunda her 29,5 günde tekrar eden Ay'ın evreleri oluşur.

<span class="mw-page-title-main">Apollo 15</span> Apollo Projesinin dördüncü ay yüzeyine iniş programı

Apollo 15, Amerika Birleşik Devletleri'nin Apollo programındaki dokuzuncu mürettebatlı ve Ay'a iniş yapan dördüncü görevi olmuştu. Bu görev, Ay'da daha uzun süre kalınan ve daha önceki inişlere göre bilime daha fazla odaklanan ilk J göreviydi. Apollo 15, Ay taşıtının ilk kez kullanıldığı görev oldu.

<span class="mw-page-title-main">Apollo 17</span> Apollo 17 7 Aralık 1972 tarihinde Aya giden, son insanlı uçuşu yapmış olan uzay ekibi

Apollo 17, NASA Apollo programının insanların Ay'a ayak bastığı veya alçak Dünya yörüngesinin ötesine geçtiği son göreviydi. Komutan Gene Cernan ve Ay modülü pilotu Harrison Schmitt Ay'da yürürken, Komuta modülü pilotu Ronald E. Evans yörüngedeydi. Ay'a bir bilim insanı gönderme baskısı altında olan NASA'nın Joe Engle'ın yerine seçmiş olduğu Schmitt, Ay'a inen tek jeologdu. Görevin bilime verdiği yüksek önem, komuta modülünde taşınan beş fareyi içeren biyolojik bir deney de dahil olmak üzere bir dizi yeni deneyin dahil edilmesini sağladı.

<span class="mw-page-title-main">Apollo 13</span> Ay yüzeyini araştırmak üzere gönderilen ancak yaşanan sorunlardan dolayı başarısız olan ay görevi

Apollo 13, Apollo Projesi kapsamında gerçekleştirilen yedinci insanlı uzay görevi ve üçüncü insanlı Ay yolculuğu görevi. Uzay aracı 11 Nisan 1970'te yerel saatle 13:13'te ABD'nin Florida eyaletindeki Kennedy Uzay Merkezi'nden fırlatıldı. Araçtaki ekipte astronot James "Jim" Arthur Lovell, John L. Swigert ve Fred W. Haise yer alıyordu. Fırlatmadan iki gün sonra, Dünya'dan yaklaşık olarak 320.000 km uzakta Apollo uzayaracında meydana gelen bir patlama sonucu hizmet modülünün oksijen stokları yitirildi ve enerji kesintisi yaşandı. Bunun üzerine mürettebat Ay Örümceği'ni bir "cankurtaran sandalı" olarak kullandı. Patlamada komuta modülü sistemleri sağlam kalmıştı, fakat enerji sarfiyatını önlemek için Dünya atmosferine girmeden kısa bir süre önceye kadar kapalı tutuldular. Mürettebat Ay'a inemedi, üstelik düşük sıcaklığa, susuzluğa ve elektrik kısıtlamasına dayanmak zorunda kaldı, fakat atmosfere girerken arkalarındaki yüzlerce NASA çalışanının hesaplamaları sayesinde uzaya sekmekten kurtulup, uzay tarihinin en ilginç kurtarma operasyonu sayesinde Dünya'ya sağ salim dönmeyi başardı. Bu olay tarihte "başarısız başarı" olarak adlandırılmıştır.

Lunokhod 1, Ay yüzeyinde hareket edebilen ilk iki insansız, uzaktan kumandalı yüzey aracından ilki. Sovyetler Birliği'nin Lunokhod programı kapsamında çalışmalar yürütmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Luna programı</span>

Luna programı, zaman zaman Lunik ya da Lunnik olarak telaffuz edilen, Sovyetler Birliği tarafından 1959'dan 1976'ya kadar Ay'a yollanan robotik uzay araçları programıdır. Bu program sayesinde Ay'daki; toprağın kimyasal yapısı, yer çekimi, sıcaklık ve radyasyon miktarı hakkında bilgiler elde edilmiştir. Proje kapsamında, toplamda 24 araç görev almıştır.

<span class="mw-page-title-main">İnsansız uzay gemisi</span> otomatik olarak uzayda uçabilen ve insansız uzay uçuşları için kullanılan uzay gemileri

İnsansız uzay gemisi ya da insansız uzay aracı, otomatik olarak uzayda uçabilen ve insansız uzay uçuşları için kullanılan uzay gemilerine verilen genel addır. Ne derece insanlardan bağımsız, yani özerk olduğu gemi modelleri arasında farklıdır. Uzaktan kumandalı, uzaktan güdümlü ya da tamamen özerk (robotik) olabilirler. Mesela Salyut 7, Mir ve UUİ'nun modülü Zarya, insansız uzaktan güdümlü şeklide istasyonu işletebilme, her iki yeniden ikmâl aracı ve yeni modüllerle kenetlenme imkânına sâhipti. En yaygın insansız uzay gemileri robotik uzay gemileri, insansız yeniden ikmâl araçları, uzay sondaları ve uzay rasathaneleridir. Her insansız uzay gemisi robotik olmamaktadır. Meselâ uzaya yollanan bir yansıtıcı top, robotik değildir.

<span class="mw-page-title-main">Ay'a aslında gidilmediği iddiası</span>

Ay'a aslında gidilmediği iddiası, Apollo Projesi ile insanoğlunun Ay'a gidilmediğini, aslında tüm projenin bir aldatmacadan ibaret olduğu iddialarıdır. Kamuoyunda önemli miktarda taraftar toplamıştır. Bu iddialar, tarihçiler ve uzay araştırmaları camiasınca kabul edilmemektedir.

<span class="mw-page-title-main">LADEE</span>

Lunar Atmosphere and Dust Environment Explorer NASA'nın Ay araştırması ve teknoloji gösterisi göreviydi. 7 Eylül 2013 tarihinde Orta Atlantik Bölgesel Uzay Üssü'nden bir Minotaur V roketi ile fırlatıldı.

Luna 20, Sovyetler Birliği'nin gezegen bilimi kapsamında uyguladığı Luna programı kapsamında başarılı üç uzay aracından ikincisi.

<span class="mw-page-title-main">Chang'e 1</span>

Chang'e 1, Çin Ulusal Uzay İdaresi tarafından geliştirilen bir Ay uzay sondasıdır. Çin Ay Keşif Programı'nın ilk aşamasının bir parçası olup adını Çin Ay tanrıçası Chang'e'den almaktadır. Chang'e 1, bir mikrodalga radyatör kullanarak Ay'ın pasif, çok kanallı, uzaktan mikrodalga algılamasını gerçekleştiren ilk ay sondasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Chang'e 2</span>

Chang'e 2, Çin Ulusal Uzay İdaresi tarafından geliştirilen bir Ay uzay sondasıdır. Çin Ay Keşif Programı'nın ilk aşamasının bir parçası olup 2007'de fırlatılan Chang'e 1'in devamıdır. Chang'e 2'nin tasarımında Chang'e 1 ile benzerlik göstermesine karşın, daha gelişmiş bir yerleşik kamera da dahil olmak üzere bazı teknik yenilikler yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Chang'e 5</span>

Chang'e 5,, Çin Ay Keşif Programı'nın beşinci ay keşif görevi ve Çin'in ilk Ay'dan örnek getirme göreviydi.

<span class="mw-page-title-main">Tycho (Ay krateri)</span> Ay krateri

Tycho, Ay'ın Dünya'ya bakan yüzünde güney kesimde bulunan ve adını Danimarkalı astronom Tycho Brahe'den (1546-1601) alan bir çarpma krateridir. 108 milyon yaşında olduğu tahmin edilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Luna 15</span>

Luna 15, 21 Temmuz 1969'da Ay'a düşen Sovyet Luna programının robotik uzay göreviydi.

<span class="mw-page-title-main">Surveyor programı</span> Aya robotik sondalar gönderen 1960ların NASA programı

Surveyor programı, Haziran 1966'dan Ocak 1968'e kadar Ay'ın yüzeyine yedi robotik uzay aracı göndermiş olan bir NASA programıydı. Programın temel amacı, Ay'a yapılacak yumuşak inişlerin uygulanabilirliğini göstermekti. Surveyor aracı, dünya dışı bir cisme yumuşak iniş yapan ilk Amerikan uzay aracı olmuştur. Görevler, aracın 63 ila 65 saat sürecek olan bir çarpışma yörüngesinde doğrudan Ay'a gitmesini gerektiriyordu ve yumuşak iniş için üç dakikadan biraz fazla süren bir yavaşlama ile sona erdi.

<span class="mw-page-title-main">Güneş Sistemi keşiflerinin zaman çizelgesi</span>

Bu, Güneş Sistemi'nin keşfindeki olayları uzay aracının fırlatılma tarihine göre sıralayan bir Güneş Sistemi keşif zaman çizelgesidir. Şunları içerir:

Bu, Güneş Sistemi'nin keşfine odaklanması planlanan uzay araçlarının, uzay aracının fırlatılma tarihine göre sıralanmış bir listesidir.

<span class="mw-page-title-main">Ay görevleri listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Ay'ın insan tarafından keşfedilmesinin bir parçası olarak, Dünya'nın doğal uydusunu incelemek amacıyla çok sayıda uzay görevi gerçekleştirildi. Ay'a inişlerden Sovyetler Birliği'nin Luna 2'si, yüzeyine başarıyla ulaşan ilk uzay aracıydı ve 13 Eylül 1959'da kasıtlı olarak Ay'a çarpmıştı. 1966'da Luna 9, kontrollü yumuşak iniş gerçekleştiren ilk uzay aracı olurken, Luna 10 yörüngeye giren Luna 10 yörüngeye giren ilk görev olurken, 1968'de Zond 5 yaşam formlarını (kaplumbağaları) Ay'ın yakınına taşıyan ilk görev oldu.

Aşağıda yer alan Dünya dışı yörünge araçlarının listesinde dış yörüngede bulunan uzay araçları listelenmektedir.