İçeriğe atla

Avrupa Birliği üyesi ülkeler

Avrupa Birliği üyesi ülkeler, 1958 yılında Avrupa Ekonomik Topluluğu adıyla kurulan Avrupa Birliği'nin yirmi yedi üyesini ifade eder. Başlangıçta altı üyesi olan topluluk birbirini izleyen genişlemelerle 1 Mayıs 2004 tarihinde yirmi beş üyeye ulaştı.

AB'nin diğer devletlerle görüşmeleri devam etmektedir. Genişleme usulleri bazen Avrupa bütünleşmesi olarak adlandırılır. Avrupa Birliği'ne katılıma izin verilmesinden önce bir devletin genel olarak Kopenhag Kriterleri olarak bilinen ekonomik ve politik koşulları tamamıyla gerçekleştirmesi istenir.

Romanya ve Bulgaristan'ın 2007 yılında AB'ye üyeliğiyle bu sayı 27'ye ulaşmıştı. Bu iki ülkenin 1 Ocak 2007 tarihindeki üyeliğe kabulü ile AB'nin beşinci genişlemesi yapılmıştır. Bu tarih Yunanistan'ın Selanik şehrindeki 2003 yılında yapılan toplantıda alınan kararla belirlenmiş, 18 Ocak 2004 tarihinde Brüksel'de teyit edilmiştir. Final raporu ise 26 Eylül 2006 tarihinde teslim edilmiştir. Bulgaristan ve Romanya kendi antlaşmalarını 25 Nisan 2005 tarihinde imzalamışlar, bunun seremonisi Lüksemburg'un Neumünster Manastır Kilisesi'nde yapılmıştır.

AB'nin altıncı genişlemesi kapsamında, 2003 yılında AB üyeliğine adaylığı kabul edilen ve 3 Ekim 2005'te üyelik müzakerelerine başlayan Hırvatistan ile müzakereler 2011 yılında tamamlanmıştır. 1 Temmuz 2013 tarihinde 28'e ulaşan üye sayısı 31 Ocak 2020 tarihinde Birleşik Krallık'ın ayrılması ile 27'ye düşmüştür.[1][2]

Üye ülkeler

Devlet Resmi adı Kabul Nüfus Alan (km²)Başkent Para Birimi Avrupa Parlamentosu Üyeleri
 AlmanyaAlmanya Federal Cumhuriyeti 1957Kurucu 82.314.906 357.050 BerlinEuro99
 AvusturyaAvusturya Cumhuriyeti 1995 8.316.487 83.871 ViyanaEuro18
 BelçikaBelçika Krallığı 1957Kurucu 10.584.534 30.528 BrükselEuro24
 BulgaristanBulgaristan Cumhuriyeti 2007 7.679.290 110.912 SofyaBulgar levası18
 ÇekyaÇek Cumhuriyeti 2004 10.306.709 78.866 PragÇek korunası24
 DanimarkaDanimarka Krallığı 1973 5.457.415 43.094 KopenhagDanimarka kronu14
 EstonyaEstonya Cumhuriyeti 2004 1.342.409 45.226 TallinnEuro6
 FinlandiyaFinlandiya Cumhuriyeti 1995 5.289.128 338.145 HelsinkiEuro14
 FransaFransa Cumhuriyeti 1957Kurucu 63.392.140 547.030 ParisEuro78
 HırvatistanHırvatistan Cumhuriyeti 2013 4.398.150 56.594 ZagrebEuro12
 HollandaHollanda Krallığı 1957Kurucu 16.372.715 41.526 AmsterdamEuro27
 İrlandaİrlanda Cumhuriyeti 1973 4.239.848 70.273 DublinEuro12
 İspanyaİspanya Krallığı 1986 45.116.894 506.030 MadridEuro54
 İsveçİsveç Krallığı 1995 9.142.817 449.964 Stockholmİsveç kronu19
 İtalyaİtalya Cumhuriyeti 1957Kurucu 59.131.287 301.318 RomaEuro78
 Kıbrıs CumhuriyetiKıbrıs Cumhuriyeti 2004 766.400 9.251 LefkoşaEuro6
 LetonyaLetonya Federal Cumhuriyeti 2004 2.281.305 64.589 RigaEuro9
 LitvanyaLitvanya Cumhuriyeti 2004 3.373.991 65.303 VilniusEuro13
 LüksemburgLüksemburg Büyük Dükalığı 1957Kurucu 476.200 2.586 LüksemburgEuro6
 MacaristanMacaristan 2004 10.066.158 93.030 BudapeşteMacar forinti24
 MaltaMalta Cumhuriyeti 2004 404.962 316 VallettaEuro5
 PolonyaPolonya Cumhuriyeti 2004 38.635.144 312.683 VarşovaPolonya zlotisi54
 PortekizPortekiz Cumhuriyeti 1986 10.599.095 92.391 LizbonEuro24
 RomanyaRomanya Cumhuriyeti 2007 21.565.119 238.391 BükreşRumen leyi35
 SlovakyaSlovak Cumhuriyeti 2004 5.396.168 49.037 BratislavaEuro14
 SlovenyaSlovenya Cumhuriyeti 2004 2.013.597 20.273 LjubljanaEuro7
 YunanistanHelen Cumhuriyeti 1981 11.125.179 131.990 AtinaEuro24

1 3 Ekim 1990, eski Alman Demokratik Cumhuriyeti'nin Batı Almanya ile birleşmesi sonucunda bu ülke otomatik olarak Avrupa Birliği'nin bir parçası olmuştur.

Ayrıca bakınız

Kaynakça

  1. ^ "Arşivlenmiş kopya". 13 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Ocak 2020. 
  2. ^ "Arşivlenmiş kopya". 31 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Ocak 2020. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Avrupa Birliği'nin genişlemesi</span> Avrupa Birliğine zaman içinde olan değişimleri ele alan madde.

Avrupa Birliği'nin genişlemesi, Avrupa Birliği'nin yeni üye devletleri kabul etme sürecidir. Bu süreç ilke defa altı ülkenin Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu adı altında 1952'de başladı. Genişleme sürecinde AB, 2007'de Bulgaristan ve Romanya'nın da katılımı ile 27 ülkeye çıktı. 1 Temmuz 2013'te Hırvatistan birliğin 28. üyesi olmuştur. 2020'de Birleşik Krallık'ın birlikten ayrılmasıyla üye sayısı tekrar 27'ye düşmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Schengen Anlaşması</span> Avrupa Birliği iç sınır kontrolleri anlaşması

Schengen Antlaşması, Avrupa Ekonomik Topluluğu üyesi beş ülke arasında, sınır kapılarındaki polis ve gümrük kontrollerini bütünüyle ortadan kaldırmayı amaçlayan antlaşmadır.

<span class="mw-page-title-main">Karadeniz Ekonomik İşbirliği</span> uluslararası bir kuruluş

Karadeniz Ekonomik İşbirliği Örgütü (KEİÖ), 25 Haziran 1992 tarihinde İstanbul'da düzenlenen zirvede imzalanan anlaşma ile kurulan ve Karadeniz havzasındaki ülkelerin ekonomik iş birliğini amaçlayan uluslararası kuruluştur.

<span class="mw-page-title-main">Avrupa Birliği</span> 27 Avrupa ülkesinin politik ve ekonomik birliği

Avrupa Birliği (AB), yirmi yedi üye ülkeden oluşan ve toprakları büyük ölçüde Avrupa kıtasında bulunan siyasi ve ekonomik bir örgütlenmedir. 1993 yılında, Avrupa Birliği Antlaşması olarak da bilinen Maastricht Antlaşması'nın yürürlüğe girmesi sonucu, var olan Avrupa Ekonomik Topluluğu'na yeni görev ve sorumluluk alanları yüklenmesiyle kurulmuştur. 445 milyondan fazla nüfusuyla Avrupa Birliği, dünya ülkelerinin GSYİH'ye (nominal) göre sıralanışında nominal gayrisafi yurt içi hasılasının %30'luk bölümünü oluşturur.

[ ' 1959 ' ] Türkiye, Avrupa Ekonomik Topluluğu'na (AET) ortaklık için başvurdu.

<span class="mw-page-title-main">Maastricht Antlaşması</span>

Maastricht Antlaşması, 7 Şubat 1992'de imzalanan ve AET’nin AB olması yolundaki son adım olan ekonomik ve parasal birliği de gerçekleştirme istikametine girdiği antlaşmadır.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye'nin Avrupa Birliği üyelik süreci</span> Türkiyenin Avrupa Birliğine devam eden katılım süreci

Türkiye, 14 Nisan 1987 tarihinde AB'nin öncülü olan Avrupa Ekonomik Topluluğuna (AET) tam üye olmak için yaptığı başvurunun ardından Avrupa Birliği'ne (AB) üye ülke olarak katılımını müzakere etmektedir.

Avrupa ekonomisi, 50 farklı ülkede 740 milyondan fazla kişi kapsayan bir ekonomik alanı tanımlamaktadır. Avrupa Birliği'nin oluşumu ve 1999 yılında, ortak bir para biriminin kullanıma girmesi - euro, katılımcı Avrupa ülkelerini ortak bir para birimi aracılığıyla ekonomik olarak yaklaştırır - daha güçlü bir Avrupa nakit para akışına yol açmıştır. Avrupa'daki zenginlik farkı, eski Soğuk Savaş dönemi bölünmesinde kabaca görülebilirdi; bazı ülkeler bu bölünmeyi ihlâl eder. Çoğu Avrupa ülkesi kişi başına düşen GSYİH'da dünya ortalamasından daha yüksek ve çok gelişmiş olsa da, bazı Avrupa ekonomileri, İnsani Gelişme Endeksinde dünya ortalamasının üzerindeki konumlarına rağmen, daha yoksul durumdadır.

<span class="mw-page-title-main">Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu</span> uluslararası örgüt

Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu, AAET ya da Euratom , Avrupa Birliği üyesi ülkelerden oluşan uluslararası bir örgüttür. 25 Mart 1957 tarihinde Avrupa Ekonomik Topluluğu'nun da kurulmasını öngören Roma Antlaşması'nın imzalandığı günde kurulmasına karar verilmiştir. Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu, Avrupa Birliği'nden bağımsız bir kurumdur ancak, üyelik ve düzenlemeler Avrupa Birliği ile birlikte yönetilmektedir. Euratom, Avrupa Ekonomik Topluluğu ve bugün yürürlükten kalkmış olan Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu'nun örgütsel yapıları 1967 yılında Merger Antlaşması uyarınca birleştirilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Avrupa Birliği'nin 2013 genişlemesi</span> Hırvatistanın 1 Temmuz 2013 tarihinde Avrupa Birliğine katıldığı etkinlik

Avrupa Birliği'nin en son genişlemesinde Hırvatistan 1 Temmuz 2013 tarihinde Avrupa Birliği'nin 28. üye ülkesi oldu. Ülke 2003 yılında AB üyeliği için başvuruda bulunmuş ve Avrupa Komisyonu 2004 yılı başlarında resmi aday olmasını önermiştir. Aday ülke statüsü Hırvatistan'a 2004 yılı ortasında Avrupa Devlet ve Hükûmet Başkanları Konseyi tarafından verildi. Başlangıçta Mart 2005 olarak belirlenen giriş müzakereleri, tarama süreciyle birlikte aynı yılın Ekim ayında başladı.

<span class="mw-page-title-main">Avrupa Birliği'nin gelecekteki genişlemesi</span>

Avrupa Birliği'nin gelecekteki genişlemesi, demokratik olan, serbest piyasaya sahip olan ve Avrupa Birliği hukukuna uygun seviyeye gelebilecek olan her Avrupa ülkesine açıktır. Geçmişteki genişleme Avrupa Birliği'ne üye ülke sayısını kurulduğundan beridir altıdan yirmi yediye çıkarmıştır.. Giriş kriterleri 1993'te kabul edilen Kopenhag Kriterleri ve Maastricht Anlaşması'nın 49. maddesinde belirtilir. Bir ülkenin Avrupalı olup olmadığı Avrupa Birliği kurumları tarafından yapılan siyasi değerlendirmeyle ortaya çıkar.

<span class="mw-page-title-main">Arnavutluk'un Avrupa Birliği üyelik süreci</span>

Arnavutluk'un Avrupa Birliği üyelik süreci, 28 Nisan 2009 tarihinde Avrupa Birliği'ne üye olmak için başvuruda bulunması ile resmen başlamıştır.

<span class="mw-page-title-main">Gürcistan pasaportu</span> Resmi Belge

Gürcü pasaportu, Gürcistan'ın uluslararası seyahati kolaylaştırmak için Gürcistan vatandaşlarına Adalet Bakanlığı tarafından verilen belgedir.

<span class="mw-page-title-main">Schengen Bölgesi</span> karşılıklı sınır kontrollerinin olmadığı 29 Avrupa devletinin bulunduğu alan

Schengen Bölgesi, Lüksemburg'un, Schengen kasabasında 1985 yılında imzalanan Schengen Anlaşmasını uygulayan 29 Avrupa ülkesinin topraklarını kapsamaktadır. Schengen bölgesi, alan içinde ve dışında seyahat edenler için sınır kontrolleri ile uluslararası seyahat edenler için tek bir devlet gibi ancak herhangi bir iç sınır kontrolü olmadan çalışır. Schengen Bölgesi şu anda 423 milyon kişilik bir nüfusa sahip ve 4.368.693 kilometrekare bir alanı kapsamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">NATO'nun genişlemesi</span>

NATO'nun genişlemesi, NATO'ya yeni üyeler dahil etme sürecidir. NATO, Avrupa ve Kuzey Amerika ülkelerinin oluşturduğu ve kolektif savunma temeline dayanan bir askerî ittifaktır. İttifaka katılma süreci Kuzey Atlantik Antlaşması'nın 10. maddesinde düzenlenmiştir. Bu maddeye göre bir ülkenin ittifaka katılması veya ittifaka davet edilmesi için mevcut bütün üye ülkelerin onayı gerekmektedir.

<span class="mw-page-title-main">G77</span> Gelişmekte olan 134 ülkeden oluşan koalisyon

G-77, gelişmekte olan 77 Birleşmiş Milletler üyesinin ortak ekonomik çıkarlarını korumak, konseyde müzakere güçlerini artırmak amacıyla kurduğu gayriresmî gruptur. Kurulduğunda 77 olan üye sayısı Kasım 2013 itibarıyla 134'e ulaşmasına rağmen ilk adıyla anılır.

<span class="mw-page-title-main">Birleşik Krallık'ın Avrupa Birliği'nden ayrılması</span> Birleşik Krallıkın 1973te Avrupa Ekonomik Topluluğuna katılmasından beri yürütülen bir siyasi hedef

Birleşik Krallık'ın Avrupa Birliği'nden ayrılması, kısaca Brexit, çeşitli kişiler, çıkar grupları ve siyasi partiler tarafından Birleşik Krallık'ın 1973'te Avrupa Birliği'nin önceli olan Avrupa Ekonomik Topluluğu'na katılmasından beri yürütülen bir siyasi hedef. Avrupa Birliği'nden ayrılma hakkı, Avrupa Birliği Antlaşması'nın 50. maddesine tabidir ve 2009 yılında yürürlüğe giren Lizbon Antlaşması ile tanıtılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Avrupa Birliği aday ülkelerinin pasaportları</span>

Avrupa Birliği aday ülkeleri 1980'li yıllarda umuma mahsus pasaportlarının tasarımlarını ve özelliklerini Avrupa Birliği'nin ortak güvenlik ve biyometri kurallarına uygun hale getirmeye başlamışlardır.

<span class="mw-page-title-main">Avrupa Birliği-Türkiye ilişkileri</span> Avrupa Birliği ile Türkiye Cumhuriyeti arasındaki diplomatik ilişkiler

Avrupa Birliği-Türkiye ilişkileri, Avrupa Birliği kurulduktan bir yıl sonra, 1959'da Türkiye'nin başvurusu ile başlamıştır. Bu başvuru, Demokrat Parti lideri Adnan Menderes tarafından yapılmıştır.