İçeriğe atla

Artsah Cumhuriyeti Ulusal Meclisi

'Artsakh Cumhuriyeti Ulusal Meclisi (Ermenice: Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողով, Artsakhi Hanrapetut'yan Azgayin zhoghov veya kısaca Ազգային ժողով, ԱԺ, Azgayin zhoghov, AZh) de facto Artsakh (Dağlık Karabağ) Cumhuriyeti'nin yasama organıydı.

Azerbaycan'ın Eylül 2023'teki taarruzunun ardından Artsakh Cumhuriyeti'nin varlığı tüm kurumlarıyla birlikte sona erdi.[1]

2024'ün Mart başlarında Azerbaycanlı yetkililer Artsakh Cumhuriyeti Ulusal Meclis binasını yıktı.[2][3]

Seçim sistemi

2017 anayasa referandumunun kabul edilmesinden önce, Ulusal Meclisin 33 üyesi vardı; bunlardan 22'si (2015'ten önce 17) parti listesindeki orantılı temsil ile, geri kalanı ise tek sandalyeli seçim bölgelerinde gönderiyi ilke geçen oy ile seçilmişti.

Komiteler

Millet Meclisi 7. Daimi Komite vardı:

Kaynakça

  1. ^ "Nagorno-Karabakh Republic will cease to exist from Jan 1 2024 - Nagorno-Karabakh authorities" (İngilizce). Reuters. 28 Eylül 2023. 28 Eylül 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2024. 
  2. ^ "Azerbaijanis Destroy Artsakh National Assembly Building" (İngilizce). The Armenian Report. 4 Mart 2024. 7 Mart 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2024. 
  3. ^ "Azerbaijanis destroy Karabakh parliament building" (İngilizce). News.am. 4 Mart 2024. 22 Mart 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Mart 2024. 
  4. ^ Committees 17 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Official website of the National Assembly of the Republic of Artsakh

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Dağlık Karabağ</span> Güney Kafkasyada bölge

Dağlık Karabağ, Güney Kafkasya'da, Küçük Kafkas Sıradağları'nda Azerbaycan'a ait ancak uzun yıllar Ermeni işgali altında kalmış tarihi bölge. 2020 yılında Dağlık Karabağın bir bölümü 2. Dağlık Karabağ Savaşı sırasında Azerbaycan tarafından geri alınırken kalan kısmı Rus barış güçleri denetiminde Ermeni kontrolünde bırakan 10 Kasım 2020 tarihli ateşkes anlaşması ile Ermenistan hükûmeti yenilgiyi resmen kabul etmiştir. Günümüzde Anti Terör Operasyonu sonrası Ermeni kontrolünde kalan kısımlar da Azerbaycan kontrolüne geçmesiyle bölgenin tamamı Azerbaycan hakimiyeti altındadır. 2. Dağlık Karabağ Savaşı sonrası, 90'lı yılların başında bölgeden zorla göç ettirilen Azerbaycanlıların dönüşü peyderpey sağlanırken aynı savaş ve 2023 yılındaki Anti Terör Operasyonu sonrası bölgede yaşayan Ermenilerin neredeyse hepsi Ermenistan'a göç etmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Hankendi</span> Azerbaycanda şehir

Hankendi veya Stepanakert Azerbaycan'ın Dağlık Karabağ bölgesinde bir hayalet şehirdir. 2023 Azerbaycan harekâtına kadar şehir, ayrılıkçı Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin kontrolü altındaydı ve başkenti olarak işlev görüyordu. Şehir, Karabağ dağ sırasının doğu yamaçlarında, Karkar Nehri'nin sol kıyısında, bir vadi içinde yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Dağlık Karabağ Cumhuriyeti</span> 1991-2023 yılları arasında Karabağda varlığını sürdüren de facto bir devlet.

Dağlık Karabağ Cumhuriyeti veya 2017-2023 yılları arasındaki resmî ismiyle Artsah Cumhuriyeti, Güney Kafkasya'da, Azerbaycan'ın uluslararası tanınmış sınırları içinde de facto devletti. Azerbaycan Devleti'nin 2023 yılında egemenliğini tesis etmesinin ardından lağvedilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Dağlık Karabağ Cumhuriyeti bayrağı</span>

Dağlık Karabağ Cumhuriyeti bayrağı, Güney Kafkasya'da yer alan de facto bir devlet olan Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin 2 Haziran 1992 tarihinde kabul edilen resmî bayrağı. Azerbaycan'ın 19 Eylül 2023'teki operasyonunun ardından Dağlık Karabağ Cumhuriyeti, 1 Ocak 2024'e kadar kendisini feshetmeyi kabul etti.

Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin yönetim birimleri, Dağlık Karabağ Cumhuriyeti üç il (marzer) ve başkent Hankendi olmak üzere toplam üç yönetim birimine ayrılıyordu.

Maraga Operasyonu, Maraga Katliamı ya da Maraghar Katliamı, Karabağ Savaşı sırasında 10 Nisan 1992 tarihinde Terter rayonu'nun Maragha köyünde Azerbaycan Silahlı Kuvvetleri askerî birliklerinin Ermeni sivilleri öldürdüğü olay.

<span class="mw-page-title-main">Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nde seçimler</span>

Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nde seçimler, de facto Dağlık Karabağ Cumhuriyeti ulusal düzeyde bir başkan ve bir meclis seçilirdi. Cumhurbaşkanı halk tarafından beş dönem için seçilirdi.

<span class="mw-page-title-main">Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin devlet yapısı</span>

Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin devlet yapısı, Dağlık Karabağ Cumhuriyeti, başkanlık sistemi ile yönetiliyordu. Belli bir sisteme göre devlet başkanı, hükûmet başkanı ile çok partili sistemin işlediiği demokratik cumhuriyetti. Yasama görevi seçmenler tarafından seçilen milletvekillerinin oluşturduğu parlamentonun ve yürütme görevi hükûmeti oluşturan bakanlar kurulu ve devlet başkanına aitti. Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin fiilen yönetiminde olan topraklar, hukuki olarak Azerbaycan'a bağlıdır. Ayrıca ülkenin Birleşmiş Milletler üyesi hiçbir devlet ile diplomatik ilişkisi yoktu.

<span class="mw-page-title-main">Dağlık Karabağ Cumhuriyeti arması</span> Arma

Dağlık Karabağ Cumhuriyeti arması, Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin resmî armasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin dış ilişkileri</span>

Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin dış ilişkileri, de jure olarak Azerbaycan Cumhuriyeti'ne bağlı Dağlık Karabağ bölgesinde Ermenistan Cumhuriyeti'nin bölgeye müdahalesinden sonra 10 Aralık 1991'de halkoylamasıyla bağımsızlığı kabul edilen ve 6 Ocak 1992'de bağımsızlığı ilan edilen fakat Ermenistan dahil, hiçbir ülke veya uluslararası kuruluş tarafından bağımsızlığı tanınmayan de facto cumhuriyet olan Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'ni dışişlerinde Dağlık Karabağ Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı temsil etmekte ve girişimlerde bulunmaktaydı.

<span class="mw-page-title-main">Büyük Ermenistan</span> Ermeni Yaylasındaki bölgelere atıfta bulunan etno-milliyetçi ve irredantist kavram

Büyük Ermenistan veya Birleşik Ermenistan, Ermenilerin anavatanı olarak kabul edilen, tarihsel olarak Ermenilerin çoğunlukta olduğu ve bir kısmında hâlâ Ermenilerin çoğunluk olarak yaşadığı Ermeni Yaylası'ndaki bölgelere atıfta bulunan etno-milliyetçi ve irredantist kavramdır. Ermenilerin tarihi topraklarının birleştirilmesi olarak görülen ve 20. yüzyıl boyunca Ermeni düşünürlerce yaygın olan fikir başta Ermeni Devrimci Federasyonu, ASALA ve Miras olmak üzere çeşitli milliyetçi örgüt ve partilerce savunuldu.

<span class="mw-page-title-main">2007 Dağlık Karabağ Cumhuriyeti devlet başkanlığı seçimi</span>

2007 Dağlık Karabağ Cumhuriyeti devlet başkanlığı seçimi, 19 Temmuz 2007 tarihinde Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nde gerçekleştirilen devlet başkanlığı seçimleridir.

<span class="mw-page-title-main">Bako Sahakyan</span>

Bako Sahakyan, tanınmayan Dağlık Karabağ Cumhuriyetinin eski güvenlik şefi ve dördüncü başkanıdır. Beş yıllık iki dönem için Arkadi Ğukasyan'ın yerini aldı ve 2007 ile 2020 yılları arasında devlet başkanlığı makamında bulundu. 3 Ekim 2023'te kendisi ve Artsakh'ın diğer iki eski cumhurbaşkanı Arkadi Gukasyan ve Arayik Harutyunyan, eski Millet Meclisi başkanı Davit İşkhanyan ile birlikte Azerbaycan Devlet Güvenlik Hizmeti tarafından gözaltına alınarak Bakü'ye getirildi.

<span class="mw-page-title-main">Arayik Harutyunyan</span> Dağlık Karabağ Cumhuriyetinin devlet başkanı, Ermeni politikacı.

Arayik Vladimiri Harutyunyan, Kafkaslar'da uluslararası bağımsızlığı tanınmayan Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'de 2020'den 2023'e kadar dördüncü cumhurbaşkanı olarak görev yapan Ermeni bir politikacıdır. Harutyunyan, 2007 ile 2017 yılları arasında başbakan olarak da görev yapmıştır. 2017 yılında başbakanlık kaldırılmadan önce ülkenin son başbakanıydı. Azerbaycan'ın Dağlık Karabağ ablukasının ortasında 1 Eylül 2023'te istifa etti.

20 Şubat 2017 tarihinde, Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nde anayasa değişikliği referandumu gerçekleştirildi. Yüzde 76 oranında katılımla gerçekleştirilen referandum sonucunda, anayasa değişiklikleri yüzde 90 ile kabul edildi.

<span class="mw-page-title-main">Ermenistan'daki siyasi partiler listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Ermenistan'daki siyasi partiler listesi, Ermenistan'daki siyasi partilerin listesidir. Ermenistan, çoğunlukla koalisyon hükûmetleri kurmak için birbirleriyle birlikte çalışan çok sayıda siyasi partiye sahip çok partili bir sisteme sahiptir; bazı partiler hükûmet işlevinde ve dışında değişiklik yapma geçmişi vardır.

<span class="mw-page-title-main">Ulusal Meclis (Ermenistan)</span> Ermenistanın tek meclisli yasama organı

Ermenistan Ulusal Meclisi, Ermenistan'ın tek meclisli yasama organıdır. Gayriresmi olarak Ermenistan Parlamentosu olarak da anılır.

<span class="mw-page-title-main">2020 Dağlık Karabağ Ateşkes Antlaşması</span> 10 Kasım 2020de Azerbaycan ile Ermenistan arasında yapılan ve 2020 Dağlık Karabağ Savaşını sona erdiren ateşkes antlaşması

2020 Dağlık Karabağ Ateşkes Antlaşması, 10 Kasım 2020 tarihinde Azerbaycan ile Ermenistan arasında yapılan ve 2020 Dağlık Karabağ Savaşı'nı sona erdiren bir ateşkes antlaşmasıdır. Antlaşma, Ermenistan'ın teslim olduğunu duyurmasının ardından 9 Kasım'da Azerbaycan cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Ermenistan başbakanı Nikol Paşinyan ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin tarafından imzalandı ve Dağlık Karabağ bölgesindeki tüm çatışmalara 10 Kasım 2020 tarihinde Moskova saati ile 00:00 itibarıyla son verildiği açıklandı. Tanınmayan Dağlık Karabağ Cumhuriyeti cumhurbaşkanı Arayik Harutyunyan da çatışmaların sona ermesini kabul etti.

Ulusal Birlik Ermenistan'da muhafazakâr bir siyasî partidir. Şu anda Artashes Geghamyan tarafından yönetiliyor.

Samvel Şahramanyan Ermeni bir siyasetçidir ve 10 Eylül 2023'ten 4 Ekim 2023'e kadar Dağlık Karabağ devlet başkanı olarak görev yapmaktaydı. Aynı zamanda Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin devlet bakanıydı. Ayrıca Askerî Vatanseverlik Yetiştirme bakanı, Gençlik, Spor ve Turizm bakanı, Dağlık Karabağ Güvenlik Konseyi sekreteri ve Dağlık Karabağ Savunma Ordusunda tümgeneral olarak görev yaptı.