İçeriğe atla

Aragatsotn

Koordinatlar: 40°25′K 44°10′D / 40.417°K 44.167°D / 40.417; 44.167
Aragatsotn
Արագածոտն
Üstten alt-sağa: Kari Gölü'nün yakınlarında bulunan bir vişap taşı, Aparan vadisi, Hovhannavank Manastırı, Alagöz Dağı Doğal Yaşam Alanı, Aragatsotn Marzı'ndaki Haçkarlar
Aragatsotn'un Ermenistan'daki konumu.
Aragatsotn'un Ermenistan'daki konumu.
ÜlkeErmenistan Ermenistan
Başkent
ve en büyük şehir
Aştarak
İdare
 • ValiSergey Movsisyan[1]
Yüzölçümü
 • Toplam2,756 km²
Yüzölçümü sırası5
Rakım1,859 m
Nüfus
 (2011)[2]
132,925
 • Yoğunluk sırası9
Zaman dilimiUTC+4 (AMT)
Posta kodu
0201-0514
ISO 3166 koduAM.AG
FIPS 10-4AM01
İGE (2017)0.739[3]
yüksek · 6.
Resmî site
Resmi websitesi

Aragatsotn (ErmeniceԱրագածոտն), Ermenistan'ın idari bir bölgesidir (marz). Ülkenin batısında bulunur, merkezi Aştarak'tır.

Etimoloji

Aragatsotn, Türkçede "Aragats'ın ayağı" anlamına gelir (Aragats, Alagöz Dağının Ermenicesidir). Aragatsotn adını Arşak Hanedanlığı döneminde Amatuniler tarafından yönetilen Ermenistan Krallığı'nın tarihi Ayrarat adlı eyaletinden alır.

Coğrafya

Aragatsotn Eyaleti, Ermenistan'ın 2,756 km²'lik kuzeybatı kesimini kaplar (Ermenistan'ın toplam yüzölçümünün %9,3'üdür). Kuzeyden Şirak Eyaleti, kuzeydoğudan Lori Eyaleti, doğudan Kotayk Eyaleti, güneyden Armavir Eyaleti ve güneybatıdan Erivan şehri ile iç sınırları vardır. Batıdaki Akhurian Nehri, Aragatsotn'u Türkiye'nin Kars ilinden ayırır.

Tarihsel olarak, vilayetin şu anki toprakları esas olarak Eski Ermenistan'ın Ayrarat eyaletinin Aragatsotn, Nig ve Şirak kantonlarının bir kısmını kaplar.

İlin kuzey kesiminde Aragats sıradağları hakimdir. Kuzeydoğu ve doğuda sırasıyla Pambak ve Tsaghkunyats dağlarına yaklaşır. Arteni dağları, ilin kuzeydoğu ve orta doğu kısımlarına hakimdir. Küçük Akhurian vadisi, Aragatsotn'un doğu ucunu kaplar. Güneyde ve güneydoğuda, Aragatsotn, Ararat ovasının kuzeybatı kısımlarını kaplar.

İlin rakımı deniz seviyesinden 950 ile 4.090 metre arasında değişmektedir.

Alagöz Dağı (4.090 m.), Aragatsotn ve Ermenistan Cumhuriyeti'nin en yüksek zirvesidir.

Akhurian nehrinin yanı sıra, Kasagh, Gegharot ve Amberd nehirleri ilin ana su kaynaklarıdır. Aragats Dağı'nda Kari Gölü, Lessing, Amberd, Tagavor ve Kuraghbyur gibi dağlık göller bulunur. 1962 ve 1967 yılları arasında Aparan rezervuarı Kasagh nehri üzerine inşa edildi.

Aragatsotn iklimi, bölgenin geniş rakımları nedeniyle derin bir şekilde çeşitlenmiştir. Yıllık yağış seviyesi, alt bölgelerde 400 mm (16 inç) ve dağlık bölgelerde 1.000 mm (39 inç) arasında değişmektedir.

Kaynakça

  1. ^ LLC, Helix Consulting. "Government - Regions - The Government of the Republic of Armenia". www.gov.am. 12 Kasım 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mart 2024. 
  2. ^ "Aragatsotn population, 2011 census" (PDF). 20 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 8 Mart 2024. 
  3. ^ "Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab". hdi.globaldatalab.org (İngilizce). 23 Eylül 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Eylül 2018. 

Dış bağlantılar


İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Arkansas</span> Amerika Birleşik Devletlerinde eyalet

Arkansas, ABD'nin Güney Bölgesi'ndeki eyaletlerinden biridir. Yaklaşık olarak 3 milyon nüfusu ile, 137.754 km²lik bir alan üzerinde yer almaktadır. Dağlık bölgeler ve ovalar olmak üzere iki coğrafi alana ayrılır. Doğudaki ve batıdaki ovalar Mississippi Alluvial ve West Gulf Coastal düzlüğünden oluşur. Kuzeyde ve batıdaki dağlık bölgeler, Ozark Platosu, Ouachita Dağları ve onların arasından akan Arkansas Nehri vadisidir.

<span class="mw-page-title-main">Alpler</span> Orta Avrupada yer alan bir sıradağ

Alpler, Orta Avrupa'da yer alan büyük dağ silsilesi. İsviçre, Kuzey İtalya ve Fransa'nın pek çok bölümünde görülür. Avusturya'nın hemen hemen hepsini kaplar ve Almanya'nın güneyinde önemli yer tutar. Coğrafi olarak 44°-48° kuzey enlemleri ve 5°-18° doğu boylamları arasında bulunur. Ekvator'dan ve Kuzey kutbundan hemen hemen aynı uzaklığa sahiptir. 207.000 km² bir alanı kaplar.

<span class="mw-page-title-main">Toros Dağları</span>

Toros Dağları ya da kısaca Toroslar, Türkiye'nin Akdeniz kıyılarına paralel olarak, Teke Yarımadası'ndan Suriye'ye, hatta iç kesimlere de uzayarak Irak sınırına varan, içinde birçok sıradağı da barındıran bir dağ zinciridir. Bu zincirin en yüksek noktası 3.767 metrelik Kızılkaya zirvesidir.

<span class="mw-page-title-main">Vermont</span> Amerika Birleşik Devletlerinde eyalet

Vermont, ABD'nin eyaletlerinden birisidir. Ülkenin kuzeydoğu kesiminde, New England bölgesinde yer alır. Güneyde Massachusetts, doğuda New Hampshire, batıda New York ve kuzeyde de Québec'le çevrilidir.

<span class="mw-page-title-main">Çukurova</span> Çoğunluğu Adana şehrinde bulunan verimli topraklara ve köklü geçmişe sahip bölge

Çukurova, tarihi adıyla Cilicia Pedias; Adana, Mersin, Osmaniye ve Hatay illerini içine alan Güney Anadoludaki coğrafi, ekonomik ve kültürel bir bölgedir. 6.4 milyon nüfusuyla, Türkiye'deki en büyük nüfus yoğunluğuna sahip bölgelerinden biridir.

<span class="mw-page-title-main">New York (eyalet)</span> Amerika Birleşik Devletlerinde eyalet

New York, ABD'nin Orta Atlantik ve Kuzeydoğu bölgesinde bulunan eyaletlerinden birisidir. Başkenti Albany, en büyük şehri New York'tur. 62 vilayete sahiptir. 20,2 milyon kişilik nüfusu ile ülkenin nüfusu en yüksek dördüncü eyaletidir. Nüfusun üçte ikisi New York metropoliten alanında yaşamaktadır. Vermont, Massachusetts, Connecticut, New Jersey ve Pensilvanya ile karadan, Rhode Island ile de sudan komşudur. Ayrıca Kanada'nın Québec ve Ontario bölgelerine uluslararası sınırı vardır.

<span class="mw-page-title-main">Hrazdan</span>

Hrazdan, Ermenistan'ın başkenti Erivan'ın 45 kilometre kuzeydoğusunda bulunan Kotayk Eyaletinin idari merkezi olarak hizmet veren bir kasaba ve kentsel belediye topluluğudur. 1989'daki nüfus sayımlarında 59.000 kişinin yaşadığı Hrazdan, nüfus azalması yaşamaktadır ve 2011 itibarıyla bölgenin nüfusu 41.875'tir.

<span class="mw-page-title-main">Lut Gölü</span> Dünyadaki en tuzlu üçüncü göl

Lut Gölü ya da Ölü Deniz (İbranice: יָם הַמֶּלַח,

<span class="mw-page-title-main">Yıldız Dağları</span>

Yıldız Dağları veya Istranca Dağları, Trakya'nın Karadeniz kıyılarına paralel olarak, Bulgaristan'dan İstanbul iline kadar yaklaşık 150 km uzunluğunda bir dağ zincirinden oluşmaktadır. Bu zincirin en yüksek noktası Kırklareli ilinde bulunan yaklaşık 1.031 metrelik Mahya Dağı zirvesidir. Bulgaristan'da "Strandja" adı kullanılır. Türkiye'deki kısmı 197 000 hektarlık bir alan kaplar.

<span class="mw-page-title-main">Obruk Platosu</span>

Konya iline bağlı Karapınar ilçesi sınırlarında bulunan, Tuz Gölü havzası (950m) ile Konya Ovasını (1000m) birbirinden ayıran Obruk Platosu, doğu-batı yönünde yaklaşık 75–80 km uzunluğa, kuzey-güney yönünde 35–65 km genişliğe sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Madra Dağları</span>

Madra Dağları ya da Madra Dağı, Ege Bölgesi’nin Asıl Ege Bölümü ile Marmara Bölgesi’nin Güney Marmara Bölümü’nün sınırlarında yer alır. Madra Dağı, Balıkesir ilinin İvrindi, Havran, Burhaniye, Gömeç ve Ayvalık ilçeleri ile İzmir ilinin Bergama ilçesi topraklarında yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Avrupa coğrafyası</span> Avrupanın fiziksel kara kütlesinin tanımı

Avrupa geleneksel olarak Dünya'daki 7 kıtadan biri olarak düşünülmektedir. Oysa Avrupa ve Asya coğrafi açıdan birbirleriyle bağlantılı kıtalardır ve bazen Avrasya adı altında anılırlar. Avrupa'nın geleneksel tanımına göre Ural Dağları Avrupa'nın doğudaki sınırını oluştururlar. Güneydoğu'daki sınırını Ural Nehri oluşturur. Sınır Hazar denizi, Kafkas Dağlarının zirveleri boyunca devam eder, Karadeniz, İstanbul Boğazı, Marmara Denizi ve Çanakkale Boğazı'yla belirlenir. Akdeniz Avrupa'nın güney sınırını, Atlas Okyanusu ise batı sınırını belirler. İzlanda Avrupa'dan çok Kuzey Amerika'ya yakın olmakla birlikte Avrupa'nın bir parçası olarak sayılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">İran coğrafyası</span>

İran, Güneybatı Asya'da, Umman Körfezi, Fars Körfezi, Hazar Denizi, Irak, Türkiye ve Pakistan arasında bir coğrafik konuma sahiptir. İran yeryüzündeki en dağlık ülkelerden biridir. Dağlar, üzerlerinde ana tarım ve yerleşim bölgelerinin yer aldığı çok sayıda dar havza veya platoyu çevrelemektedir.

<span class="mw-page-title-main">Canik Dağları</span>

Canik Dağları; batı uçları Samsun ilinde yer almak üzere, doğu uçları Ordu iline kadar sarkan ve Karadeniz'e paralel uzanan, Orta Karadeniz sıra dağları.

<span class="mw-page-title-main">Kargapazarı Dağları</span>

Kargapazarı Dağları Doğu Anadolu Bölgesi'nde, Erzurum sınırlarındaki sıradağlardır. 8–10 km genişliğe, 30–35 km uzunluğa sahip dağın en yüksek yeri 3288 m'dir. Pasinler, Oltu, Narman, Tortum, Yakutiye topraklarında, KD–GB doğrultusunda uzanır.

<span class="mw-page-title-main">Avusturya coğrafyası</span>

Bu madde Avusturya coğrafyasını anlatmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Tahran (eyalet)</span>

Tahran Eyaleti (Farsça : استان تهران; Ostān-e Tehrān), İran'ın 31 eyaletinden biri.

<span class="mw-page-title-main">Bergamo (il)</span> İtalyada bir kent

Bergamo ili, kuzeybatı İtalya'da Lombardiya bölgesinin ili olup merkezi ismini aldığı Bergamo şehridir. İlin nüfusu 1.098.740 kişi; alanı 2.722,86 km² olup bu ile bağlı olan 244 belde bulunur.

<span class="mw-page-title-main">Olympic Ulusal Parkı</span> ABD de bir milli park

Olympic Ulusal Parkı Amerika Birleşik Devletleri Washington eyaletinde, Seattle şehri yakınlarında bulunan, Olympic Yarımadası'nın 3.734 km² yüzölçümünü kapsayan, ABD Ulusal Park Hizmeti tarafından idare edilen bir millî park'tır.

<span class="mw-page-title-main">Karagöl Devlet Doğal Koruma Alanı</span>

Karagöl Devlet Doğal Koruma Alanı, Laçın Rayonu ve Ermenistan Cumhuriyeti'nin Gerus Bölgesi sınırında bulunan ve şu anda Ermenistan'ın işgali altında olan ve sınır Gölü olarak kabul edilen Karagöl'ün doğal koruma alanıdır. Özellikle ilgi çeken yüksek dağ göllerinden biridir. Dağlık Karabağ volkanik platosunda, deniz seviyesinden 2658 metre yükseklikte yer almaktadır. Aydınlık dağları, Karagöl (Sevinç), deniz seviyesinden 2658m yükseklikte, Karabağ volkanik dağlarının güney kesiminde, Hakkari nehri'nin sağ kolu olan Ağoğlan nehir kaynağı, bir kısmı Işıklı dağlar (3548m) kuzey eteklerinde kuzey-gerbdən Demirdaş ve küçük Işıklı dağları, kuzeyden Cankurtaran dağı ile doğu ve aşağıda morin tiresi çevrilidir. Bu göl, soyu tükenmiş bir volkanın kraterini andıran kalıntı bir su kaynağıdır. Stratigrafik olarak, Garagel bölgesi Yukarı Pliyosen'in eski kayalarındadır. Gölün uzunluğu 1950 metre, genişliği 1250 metredir. Kıyı şeridi uzunluğu ise 5500 metredir. Derinliği de 7-8 metreyi bulmaktadır. Alanın toplam genişliği 3 km²'dir. 10 milyon manat ödenekle 17 Kasım 1987 tarihli Azerbaycan SSC Bakanlar Kurulu Kararı ile kuruldu. Hesaplamalara göre, göldeki su hacmi 10 milyon m³'tür. Göl suyunun görünür derinliği 4.6 metredir. Gölün tabanı kıyıya yakınlığa bağlı olarak farklı boyutlarda taşlardan oluşur. Merkeze doğru kayaların büyüklüğü azalır ve son olarak, orta kısmı ise hurda çökellerinden oluşur.