İçeriğe atla

Anhmakis

Ankhmakis[1] (Eski Mısır dilinde: ꜥ'nḫ-wn-nfr") Chaonnophris veya Ankhmakis olarak bilinir.[2] Ankhmakis, IV.Ptolemaios ve V.Ptolemaios'in hükümdarlığı sırasında Yukarı Mısır'ın çoğunu kontrol eden isyancı hükümdar Horwennefer'in halefisiydi. Onun yönetimi MÖ 200'den 185'e kadar sürdü.

Saltanat

Ankhmakis, Horwennefer'in yerine 201 veya 200 civarında Yukarı Mısır'da kral olarak geldi; kesin tarih belirsizliğini koruyor. Geçmişi de bilinmiyor, ancak Horwennefer'in bir akrabası olabileceği düşünülüyor. Her halükarda Ankhmakis, saltanatının başında zor bir durumla karşılaştı. Thebes'teki rejimi sadece kuzeydeki Ptolemaik sadıklardan değil, aynı zamanda güneyden Kuş Krallığı'nın işgalinden de kuşatılmıştı. İkincisi, Nil boyunca, özellikle de Dodekaschoinos olarak bilinen bölgede, krallıklarını genişletmek için Mısır'daki kaostan yararlanıyordu. Sonuç olarak, bir veya iki yıl boyunca Ankhwennefer'in güçleri Ptolemaios ordusu tarafından kademeli olarak geri püskürtüldü. Ancak Ankhwennefer, Nil Deltası'nda yeni anti-Ptolemaik isyanların patlak vermesi ve Ptolemaios Krallığı ile Seleukos İmparatorluğu arasındaki Beşinci Suriye Savaşı'ndan yardım aldı . [1] MÖ 200'de, Ptolemaios ordusunun çoğu Panium Savaşı'nda Seleukoslar tarafından yok edildi; bu Ankhwennefer'in rejimini yeniden güçlendirmesine izin verdi. [1]

MÖ 197'ye gelindiğinde Ankhmakis'e sadık olan veya olmayan isyancı güçler Delta'da Lykopolis'i (modern Asyut ) tuttu. [1] Ancak, Ptolemaioslar MÖ 196'da bir karşı saldırı başlattılar, Lykopolis'i geri aldılar, [1] Ptolemy V'in resmi olarak Firavun olarak taç giydiği Memphis'i güvence altına [1] ve hatta Thebes'i kısaca ele geçirdiler. Ankhmakis Thebes'i hızla yeniden ele geçirmeyi başardı, ancak bundan sonra çoğunlukla Yukarı Mısır'ın bazı bölgelerinde sınırlı kaldı. Kush Krallığı güneyden baskısını sürdürürken, Thebes'in kuzeyindeki Nil boyunca şiddetli çatışmalar devam etti. Kuzey Mısır'daki zengin bölgelerden yoksun kalan Ankhmakis'in gücü giderek zayıfladı. [1] Kuzey ve güney arasındaki savaş, Ankhmakis'in Ptolemaik general Conanus tarafından ele geçirildiği MÖ 185'e kadar devam etti.[3]

Genel olarak, kayıtlarının çoğu yok edildiğinden saltanatının ayrıntıları hakkında çok az şey biliniyor.

Ayrıca bakınız

  • Firavunların listesi

Kaynakça

  1. ^ a b c d e f g Grainger 2020.
  2. ^ Günther Hölbl, History of the Ptolemaic Empire, Routledge, 2000, pp. 155ff.
  3. ^ "Second Philae Decree". 21 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Nisan 2021. 

Kaynakça

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Rosetta Taşı</span> Mısırda Fransızlar tarafından bulunan tarihi eser

Rosetta Taşı ya da Reşid Taşı, Mısır'da kale yapımındaki bir kazı sırasında rastlantı eseri bir Fransız askeri tarafından bulunmuş, Mısır'da Fransızlar tarafından kurulmuş olan enstitüye gönderilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Firavun</span> Antik Mısırda hükümdarlara verilen isim

Firavun Antik Mısır'da hükümdarlara verilen isim. "Büyük Ev, Saray" anlamını taşıyan kelime daha sonraları hükümdardan bahsetmek şeklini almıştır. Firavunlar aynı zamanda tanrı Horus'un yeryüzündeki simgesi ve beşinci hanedandan sonra da güneş tanrısı Ra'nın oğlu olarak da kabul ediliyordu.

Bu makale Antik Mısır'ın Hanedan öncesi Mısır'dan, Firavun unvanının Roma İmparatorları tarafından son kez alınmasına kadar Mısır'ı yönetmiş olan bilinen firavunlarının bir listesidir. Verilen tarihler yaklaşık tahminler olarak alınmalıdır. Çeşitli kaynaklarda kullanılan sistem ve alınan varsayımlara göre farklı tarihlemeler bulunabilir.

<span class="mw-page-title-main">Selefkî İmparatorluğu</span> Antik Helen devleti

Seleukos İmparatorluğu, Türkçe kullanımlar ile Selefkos veya Selevkos, İskender'in ölümünden sonra Makedonya İmparatorluğu'nun parçalanmasıyla İskender'in generallerinden I. Seleukos tarafından kurulan Helenistik imparatorluk. Başkentleri önce Seleukia, sonraları ise Antakya'ydı. Doğu Akdeniz'de, Irak'ta, İran'da, Türkmenistan'da, Pamir'de ve Hindistan'ın batısında bulunan topraklarda egemenliklerini sürdürmüşlerdir. Toprakları Roma İmparatorluğu tarafından ele geçirilinceye kadar Doğu Akdeniz'in hâkimiydiler. Seleukosların geniş toprakları 25 civarında eyalete bölünmüştü. “Strategos” veya “satrap” unvanlı valilerce yönetilen bu eyaletler Pers zamanındaki satraplıklardan daha küçüktü.

<span class="mw-page-title-main">II. Seleukos</span>

II. Seleukos Kallinikos Pogon Taşıdıgı lakaplar olan Kallinikos ve Pogon sırasıyla "güzel galip" ve "sakallı" anlamlarına gelmektedir. Seleukos İmparatorluğu'nun bir hükümdarıdır ve MÖ 246-226 yılları arasında tahtta kalmıştır.

<span class="mw-page-title-main">XIII. Ptolemaios</span>

XIII. Ptolemaios Theos Philopator d. MÖ 62/61 – ö. 13 Ocak MÖ 47 ?,) MÖ 51 yılında tahta çıkmış olan Antik Mısır'ın son Hellenistik kökenli Ptolemy hanedanı krallarından biridir.

<span class="mw-page-title-main">Ptolemaios Krallığı</span> Mısırda MÖ 305ten MÖ 30a kadar hüküm sürmüş Helenistik Dönem krallığı

Ptoleme Krallığı veya Batlamyus krallığı Mısır'daki Helenistik Dönem krallığıdır. Krallık MÖ 323'te Büyük İskender'in ölümünden sonra I. Ptolemaios Soter tarafından kurulmuş ve Ptolemaios hanedanı tarafından yönetilmiştir. Krallık VII. Kleopatra'nın ölümünden sonra MÖ 30'da Roma İmparatorluğu tarafından yıkılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">I. Antigonos</span>

I. Antigonos Monophtalmos, , Büyük İskender'e bağlı Makedonyalı komutan ve Antigonos Hanedanı'nın ilk hükümdarı.

<span class="mw-page-title-main">Mısır tarihi</span>

Mısır tarihi, verimli Nil Nehri kıyıları ve deltası ile Mısır'ın yerli halkının başarıları ile uzun ve zengin olmuştur. Mısır hiyeroglifleri Rosetta Taşı'nın keşfi ve yardımıyla deşifre edilene kadar Mısır'ın eski tarihinin çoğu bir gizemdi. Antik Dünyanın Yedi Harikası arasında yer alan Keops Piramidi bu coğrafyada bulunmaktadır.

Mısır'ın Yirminci Hanedanı, MÖ 1189'dan MÖ 1077'ye kadar süren Eski Mısır Yeni Krallık döneminin üçüncü ve son hanedanıdır. 19. ve 20. Hanedanlar ayrıca Ramsesler dönemi olarak bilinen bir çağı oluşturur.

<span class="mw-page-title-main">Mut (tanrıça)</span>

Maut ve Mout olarak da bilinen Mut, Eski Mısır'da tapılan bir ana tanrıçaydı. Adı, eski Mısır dilinde kelimenin tam anlamıyla anne anlamına geliyor. Mut'un binlerce yıllık eski Mısır kültürü boyunca değişen ve gelişen birçok farklı yönü ve niteliği vardı.

Ptolemy III Euergetes MÖ 246'dan 222'ye kadar Mısır'daki Ptolemaios hanedanının üçüncü firavunuydu. Ptolemaios Krallığındaki hükümdarlığı sırasında gücünün zirvesine ulaştı.

Horwennefer, Hurganophor, Haronnophris, Harmachis, Hyrgonaphor, Herwennefer veya Hugronaphor olarak da bilinir. M.Ö. 205'te Ptolemy IV Philopator yönetiminden ayrılmak üzere Yukarı Mısır'ı yöneten bir Yukarı Mısırlıydı. Bu kralın hiçbir anıtı tasdik edilmemiştir , ancak halefi Ankhwennefer ile birlikte MÖ 186'ya kadar Mısır'ın büyük bir bölümünü elinde tutmuştur. Yunan adıyla Hyrgonaphor olarak anılan Abydos'taki morg tapınağının bir duvarındaki yaklaşık MÖ 201 yılına ait bir grafiti, etkisinin kapsamının bir kanıtıdır. MÖ 197'den önce öldüğü anlaşılıyor.

Horwennefer, Hurganophor, Haronnophris, Harmachis, Hyrgonaphor, Herwennefer veya Hugronaphor olarak da bilinir. M.Ö. 205'te Ptolemy IV Philopator yönetiminden ayrılmak üzere Yukarı Mısır'ı yöneten bir Yukarı Mısırlıydı. Bu kralın hiçbir anıtı tasdik edilmemiştir , ancak halefi Ankhwennefer ile birlikte MÖ 186'ya kadar Mısır'ın büyük bir bölümünü elinde tutmuştur. Yunan adıyla Hyrgonaphor olarak anılan Abydos'taki morg tapınağının bir duvarındaki yaklaşık MÖ 201 yılına ait bir grafiti, etkisinin kapsamının bir kanıtıdır. MÖ 197'den önce öldüğü anlaşılıyor.

<span class="mw-page-title-main">IV. Ptolemaios Filopater</span>

Ptolemi IV Filopator, Ptolemi III ve Berenike II'nin oğlu, MÖ 221'den 204'e kadar Ptolemaik Mısır'ın dördüncü Firavunuydu.

Kleopatra I Syra Seleukos İmparatorluğu'nun bir prensesi ve Ptolemaik Mısır Kraliçesidir. Mısırlı V. Ptolemy ile evlendi ve MÖ 180'de kocasının ölümünden MÖ 176'da kendi ölümüne kadar oğulları VI.Ptolemy'nın azınlığı sırasında Mısır'ın naibi idi.

V. Ptolemy Epiphanes, IV.Ptolemy Philopator ve Mısırlı III.Arsinoe'ün oğludur. Temmuz veya Ağustos 204'ten Eylül 180'e kadar Ptolemaios hanedanının beşinci hükümdarıydı. Ptolemy, ailesi şüpheli koşullarda öldüğünde, beş yaşında tahtı miras aldı. Yeni naip Agathocles, geniş çapta hakarete uğradı ve MÖ 202'de bir devrimle devrildi, ancak onu izleyen vekiller dizisi yetersiz kaldı ve krallık felç oldu.Seleukos Kralı Antiochos III ve Antigonid kralı Philip V Beşinci Suriye Savaşını başlatmak için krallığın zayıflığından yararlandı. Ptolemy V, kendi kendini ilan eden firavunlar Horwennefer ve Ankhwennefer'in önderlik ettiği yaygın bir Mısır isyanıyla karşı karşıya kaldı ve bu, Yukarı Mısır'ın çoğunun ve Aşağı Mısır'ın bazı kısımlarının da kaybedilmesine neden oldu.

<span class="mw-page-title-main">VI. Ptolemaios</span>

VI. Ptolemaios Filometor Ptolemaios dönemi Mısır kralıydı. M.Ö. 180'den 164'e ve M.Ö. 163'ten 145'e kadar hüküm sürdü. V. Ptolemaios ve Kleopatra'nın en büyük oğlu, M.Ö. 180'de çok küçük bir çocuk olarak tahta çıktı ve krallık naipler tarafından yönetildi: annesinin M.Ö. 178 veya 177'deki ölümüne kadar annesi ve ardından iki arkadaşı, Eulaeus ve Lenaeus tarafından M.Ö. 169'a kadar yönlendirildi. M.Ö. 170'ten itibaren kız kardeşi II. Kleopatra ve küçük erkek kardeşi VIII. Ptolemaios, onun yanında ortak hükümdarlardı.

Ptolemy VIII Euergetes II Tryphon, takma adı Physcon, Mısır'daki Ptolemaios hanedanının kralıydı. Ptolemy V. Epiphanes ve Cleopatra I. Syra'nın küçük oğluydu. Saltanatı, ağabeyi Ptolemy VI. Philometor ve kız kardeşi II. Kleopatra ile şiddetli siyasi ve askeri çatışmalarla karakterize edilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">II. Dimitrios (Seleukos imparatoru)</span> Seleukos kralı

II. Dimitrios Nikator, I. Dimitrios Soter'in oğullarından biridir. Annesi, kardeşi VII. Antiohos Sidetes'te olduğu gibi Laodice V olmuş olabilir. Demetrius, Parthia'daki Hyrcania'da birkaç yıllık esaretle ayrıldığı ilk olarak MÖ 145 Eylül'den MÖ Temmuz/Ağustos 138'e ve yine MÖ 129'dan MÖ 125'teki ölümüne kadar iki dönem boyunca Seleukos İmparatorluğu'nu yönetti, Kardeşi VII. Antiohos, iki hükümdarlığı arasındaki ara dönemde Seleukos İmparatorluğu'nu yönetti.