İçeriğe atla

Amerika Birleşik Devletleri'nin seçilmiş başkanı

Donald Trump geçiş logosu

Amerika Birleşik Devletleri'nin seçilmiş başkanı, ABD'de bir önceki başkanlık seçimini kazanmış, ancak geçiş süresi dolmadığı için henüz başkanlık yemini ederek göreve başlamamış olan kişiye verilen ortak veya onursal bir unvandır. Bir seçimin sonucu belirsiz veya tartışmalı ise, anlaşmazlık çözülene kadar hiç kimse seçilmiş başkan olarak adlandırılmaz.[1]

Başkanlık geçişleri

Başkanlık seçimini kazanan kişi anayasal hükümlere göre yemin etmeye hazır olmalıdır. 1963'ten bu yana, ABD federal yasası, Genel Hizmetler İdaresini, seçimi kazanan kişinin kim olduğunu belirleme ve gelecek dönem başkanı geçiş ekibinin temel işleyişini kolaylaştırmaya yardımcı olması için yetkilidir.[2] Yasası göre, seçim ile göreve başlama arasındaki dönemde, seçilen başkan başkanlık görevinin görevlerini yerine getirmeye aktif olarak hazırlanır ve tüm başkanlık sorumluluklarının sorunsuz bir şekilde devralabilmesi için başkanla birlikte çalışır.

İkinci dönem için yeniden seçimleri kazanan görevdeki başkanlar, zaten görevde oldukları ve başkan olmayı beklemedikleri için genellikle gelecek başkan olarak adlandırılmazlar. Aynı şekilde bir başkan yardımcısı, başkanın ölümü, istifası veya görevden alınma yoluyla yoluyla başkanlığa geçerse, o kişi hemen başkan olacağı için gelecek dönem başkanı olarak anılmaz. Öte yandan, başkan seçilen bir başkan yardımcısı gelecek dönem başkanı olarak anılır.

Gelecek dönem başkan yardımcısı

Başkanlık geçiş döneminde, gelecek dönem başkanının yardımcısı, gelecek dönem başkan yardımcısı olarak bilinir. Seçilmiş başkan unvanında olduğu gibi, genel seçimden sonra GSA Yöneticisi tarafından başkan yardımcılığı unvanı seçilen kişi için de geçerlidir.

Gelecek dönem başkan yardımcısı, Seçim Kurulunun Aralık ayındaki toplantısından önce ölür veya istifa ederse, kazanan partinin Ulusal Komitesi, gelecek dönem başkanına danışarak, başkan yardımcısı seçimi için oylama yaparak yerine birini seçer.

Seçimle gelen başkanların listesi

Seçilmiş Başkan[a]Parti Seçim Vasıtasıyla
1 George Washington Partisi Yok1788–89 Seçimi[b]George Washington's first inauguration
2 John Adams Federalist1796 SeçimiJohn Adams's inauguration
3 Thomas Jefferson Demokratik-Cumhuriyetçi1800 Seçimi[c]Thomas Jefferson's first inauguration
4 James MadisonDemokratik-Cumhuriyetçi1808 SeçimiJames Madison's first inauguration
5 James MonroeDemokratik-Cumhuriyetçi1816 SeçimiJames Monroe's first inauguration
6 John Quincy AdamsDemokratik-Cumhuriyetçi1824 Seçimi[c]John Quincy Adams's inauguration
7 Andrew Jackson Demokratlar1828 SeçimiAndrew Jackson's first inauguration
8 Martin Van BurenDemokratlar1836 SeçimiMartin Van Buren's inauguration
9 William Henry Harrison Whig1840 SeçimiWilliam Henry Harrison's inauguration
10 James K. Polk Demokratlar1844 SeçimiJames K. Polk's inauguration
11 Zachary Taylor Whig1848 SeçimiZachary Taylor's inauguration
12 Franklin Pierce Demokratlar1852 SeçimiFranklin Pierce's inauguration
13 James BuchananDemokratlar1856 SeçimiJames Buchanan's inauguration
14 Abraham Lincoln Cumhuriyetçiler1860 SeçimiAbraham Lincoln's first inauguration
15 Ulysses S. GrantCumhuriyetçiler1868 SeçimiUlysses S. Grant's first inauguration
16 Rutherford B. HayesCumhuriyetçiler1876 Seçimi[d]Rutherford B. Hayes's inauguration
17 James A. GarfieldCumhuriyetçiler1880 SeçimiJames A. Garfield's inauguration
18 Grover Cleveland Demokratlar1884 SeçimiGrover Cleveland's first inauguration
19 Benjamin Harrison Cumhuriyetçiler1888 SeçimiBenjamin Harrison's inauguration
20 Grover Cleveland Demokratlar1892 SeçimiGrover Cleveland's second inauguration
21 William McKinley Cumhuriyetçiler1896 SeçimiWilliam McKinley's first inauguration
22 William Howard TaftCumhuriyetçiler1908 SeçimiWilliam Howard Taft's inauguration
23 Woodrow Wilson Demokratlar1912 SeçimiWoodrow Wilson's first inauguration
24 Warren G. Harding Cumhuriyetçiler1920 SeçimiWarren G. Harding's inauguration
25 Herbert HooverCumhuriyetçiler1928 SeçimiHerbert Hoover's inauguration
26 Franklin D. Roosevelt Demokratlar1932 SeçimiFranklin D. Roosevelt's first inauguration
27 Dwight D. Eisenhower Cumhuriyetçiler1952 SeçimiDwight D. Eisenhower's first inauguration
28 John F. Kennedy Demokratlar1960 SeçimiJohn F. Kennedy's inauguration
29 Richard Nixon Cumhuriyetçiler1968 SeçimiRichard Nixon's first inauguration
30 Jimmy Carter Demokratlar1976 SeçimiJimmy Carter's inauguration
31 Ronald Reagan Cumhuriyetçiler1980 SeçimiRonald Reagan's first inauguration
32 George H. W. BushCumhuriyetçiler1988 SeçimiGeorge H. W. Bush's inauguration
33 Bill Clinton Demokratlar1992 SeçimiBill Clinton'ın başkanlığa geçişi
34 George W. Bush Cumhuriyetçiler2000 Seçimi[e]George W. Bush'un başkanlığa geçişi
35 Barack Obama Demokratlar2008 SeçimiBarack Obama'nın başkanlığa geçişi
36 Donald Trump Cumhuriyetçiler2016 SeçimiDonald Trump'ın başkanlığa geçişi
37 Joe Biden Demokratlar2020 SeçimiJoe Biden'ın başkanlığa geçişi
Notes:
  1. ^ Nine presidents entered office intra-term: John Tyler, Millard Fillmore, Andrew Johnson, Chester A. Arthur and Gerald Ford were never elected president, and Theodore Roosevelt, Calvin Coolidge, Harry Truman and Lyndon B. Johnson were already incumbent presidents when elected to a full term.[3] They are not considered to have been president-elect.
  2. ^ Also after a delay in the certification of the electoral votes by Congress.
  3. ^ a b Also after a contingent election in the House of Representatives.
  4. ^ Also after a dispute over 20 electoral votes from four states was resolved by a special Electoral Commission established by Congress.
  5. ^ Also after a dispute over Florida's 25 electoral votes was resolved by the Supreme Court in Bush v. Gore, which halted the Florida vote recount that was under way.[4]

Kaynakça

  1. ^ "Explainer: What happens if the U.S. election is contested?". 7 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Kasım 2020. 
  2. ^ "Presidential Transition Act of 1963 (Public Law 88-277)". General Services Administration. 22 Ekim 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Mayıs 2016. The terms "President-elect" and "Vice-President-elect" as used in this Act shall mean such persons as are the apparent successful candidates for the office of the President and Vice President, respectively, as ascertained by the Administrator following the general elections held to determine the electors of the President and Vice-President in accordance with title 3, United States code, sections 1 and 2. 
  3. ^ Thurston, David (13 Ağustos 2012). "10 things to know about U.S. vice-presidents". CBC News. 14 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Haziran 2020. 
  4. ^ McCaleb, Ian Christopher (13 Aralık 2000). "Bush, now president-elect, signals will to bridge partisan gaps". CNN.com. 14 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2009. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">2004 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri</span> ABDnin başkanını belirleyen seçim

2004 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri Amerika Birleşik Devletleri'nde 2 Kasım 2004 tarihinde gerçekleştirilen Amerikan tarihinin 55'inci başkanlık seçimine verilen genel isimdir. Seçimler sonucunda, Cumhuriyetçi Parti adayı George W. Bush Demokrat Parti adayı John Kerry'den daha fazla oy alarak ikinci defa ABD başkanlığına seçilmiştir. Özellikle seçimlere yakınlaşılan aylarda, dış politika konuları adaylar arasındaki tartışmaların odağını oluşturmuş, Irak Savaşı ve adayların birbirlerinin askerlik zamanlarına ilişkin suçlamalar medyada geniş yer bulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri</span> Dört yılda bir yapılan Amerikan Hükümetini yönetecek kişinin seçimi

ABD başkanlık seçimleri Amerika Birleşik Devletleri'nin başkan ve başkan yardımcısını seçmek amacıyla her 4 yılda bir Kasım ayının ilk pazartesi gününü izleyen salı gününde yapılır. Bu formüle göre seçimlerin günü yıllara göre 2 Kasım ile 8 Kasım günleri arasında değişir. ABD'nin en son başkanlık seçimi 3 Kasım 2020 tarihinde yapılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Amerika Birleşik Devletleri başkanı</span> ABDnin devlet ve hükûmet başkanı

Amerika Birleşik Devletleri başkanı, Amerika Birleşik Devletleri'nin ve ABD Hükûmeti'nin başıdır. Başkan adaylarının ABD'de doğmuş Amerikan vatandaşları olması gerekir. En az 35 yaşında ve en az 14 yıldır ABD'de oturuyor olmalıdırlar. Başkanın sorumlulukları arasında yürütmenin başı olması, antlaşma yapması, başkomutanlık ve devlet başkanlığı vardır. Uygulamada bu sorumluluklar, yasa önerisi hazırlamayı, dış politikanın oluşturulmasını, kişisel diplomasiyi de içine alacak biçimde genişlemiştir.

<span class="mw-page-title-main">Bronisław Komorowski</span> 5. Polonya  Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı

Bronisław Maria Komorowski 2010'dan 2015'e kadar Polonya cumhurbaşkanlığı görevini yürütmüş Polonyalı tarihçi ve siyasetçi. Polonya'nın dördüncü cumhurbaşkanıdır.

Seçilmiş, seçim sonucu bir göreve getirilmiş ancak henüz devir teslim yapılmamış kişiyi ifade eden bir sıfattır. Amerika Birleşik Devletleri'nin seçilmiş başkanı, bu sıfatın kullanımlarından en bilinenidir.

<span class="mw-page-title-main">Leonid Tibilov</span>

Leonid Tibilov, 2012 Güney Osetya cumhurbaşkanlığı seçimleri kazandıktan sonra Güney Osetya Cumhurbaşkanı seçilenin bir Güney Osetya'lı politikacı. Görevi, 2017'de sona ermiştir.

<span class="mw-page-title-main">Çad devlet başkanları listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Bu liste, Çad'ın 1960 yılında Fransa'dan bağımsızlığını kazanmasından günümüze kadar görev yapmış devlet başkanlarının listesidir.

<span class="mw-page-title-main">Rodrigo Duterte</span>

Rodrigo Duterte, Filipinler'in 16. devlet başkanı. Filipinli avukat ve Visayan asıllı siyasetçidir.

<span class="mw-page-title-main">Mike Pence</span> Amerikalı politikacı ve ABDnin 48. başkan yardımcısı

Michael Richard Pence, Amerikalı siyasetçi ve avukat. Başkan Donald Trump döneminde, 2017 ile 2021 yılları arasında 48. Amerika Birleşik Devletleri başkan yardımcısı olarak görev yaptı. Cumhuriyetçi Parti üyesi olan Pence, daha önce 2013 ile 2017 yılları arasında 50. Indiana valisi ve 2001 ile 2013 yılları arasında ABD Temsilciler Meclisi üyesi olarak görev yaptı.

<span class="mw-page-title-main">Kuzey Makedonya cumhurbaşkanı</span> Kuzey Makedonyanın devlet başkanı

Kuzey Makedonya Cumhuriyeti cumhurbaşkanı, Kuzey Makedonya Cumhuriyeti'nin devlet başkanıdır.

<span class="mw-page-title-main">Kazakistan cumhurbaşkanı</span> Kazakistanın devlet başkanı

Kazakistan Cumhuriyeti Devlet Başkanı, Kazakistan Cumhuriyeti'nin devlet başkanı ve Kazakistan Cumhuriyeti Silahlı Kuvvetleri başkomutanıdır. Devlet Başkanı, Kazakistan Cumhuriyeti içindeki en yüksek makamın sahibidir. Bu pozisyonun yetkileri Kazakistan Anayasası'nın özel bir bölümünde açıklanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Belarus devlet başkanı</span> Belarusun devlet başkanı

Belarus devlet başkanı, Belarus devletinin başıdır. Makam, 1994 yılında Belarus Anayasasının, Belarus Yüksek Sovyeti yasama organında kabul edilmesiyle kuruldu. Bu makam, devlet başkanı olarak Yüksek Sovyet Başkanı makamının yerini aldı. Başkanın dış ve iç politikayı yürütmek de dahil olmak üzere görevleri; vatandaşların ve ikamet edenlerin haklarını ve genel refahını savunmak ve anayasayı korumaktır. Devlet başkanı, anayasa tarafından ülkenin sosyal işlerinde lider olarak görev yapmak, ülke ve yurt dışında esas temsilci olarak görev yapmakla yetkilendirilmiştir. Başkanlık ile ilgili olan görevler, sorumluluklar ve diğer geçiş maddeleri, Anayasanın 79. ve 89. maddelerinde sıralanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">2020 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri</span> ABDnin 46. başkanını belirleyen seçim

2020 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri, 3 Kasım 2020 Salı günü gerçekleştirilmiş olan ABD'nin 59. başkanlık seçimleridir. Demokratik parti adayları Eski başkan yardımcısı ve başkan adayı Joe Biden ve görevdeki Kaliforniya senatörü ve başkan yardımcısı adayı Kamala Harris, Cumhuriyetçi parti adayları olan görevdeki başkan Donald Trump ve başkan yardımcısı Mike Pence'i yendi ve Trump, 1992'den bu yana ülke tarihinde ikinci dönem için yeniden seçilemeyen on birinci ABD başkanı oldu.

1789 yılında makamın ortaya çıkmasından itibaren 49 Amerika Birleşik Devletleri başkan yardımcısı vardır. Başlangıçta, başkan yardımcısı, Seçiciler kurulunda başkan için en çok oyu alan ikinci kişi olurdu. Ancak 1800 seçimlerinde, Seçiciler kurulunda Thomas Jefferson ile Aaron Burr arasında oy eşitliği Temsilciler Meclisi tarafından başkanın seçilmesine yol açtı. Böyle bir olayın tekrarlanmasını önlemek için, Anayasaya 12. Ek Madde eklendi ve seçmenlerin başkan yardımcısı için ayrı bir oy kullandığı mevcut sistem oluşturuldu.

<span class="mw-page-title-main">1812 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri</span>

1812 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri, 30 Ekim Cuma gününden 2 Aralık 1812 Çarşamba gününe kadar düzenlenen yedinci dört yıllık başkanlık seçimiydi.

<span class="mw-page-title-main">1824 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri</span>

1824 Birleşik Devletler başkanlık seçimi, onuncu dört yılda bir yapılan başkanlık seçimiydi. 26 Ekim Salı ile 1 Aralık 1824 Çarşamba tarihleri arasında yapılmıştır. Andrew Jackson, John Quincy Adams, Henry Clay ve William Crawford, başkanlık için adaylardı. Hiçbir aday Seçiciler kurulu çoğunluğunu kazanamadığı için seçimin sonucu belirsizdi. Başkan yardımcılığı seçiminde ise John C. Calhoun, açık ara bir farkla çoğunluğu elde ederek başkan yardımcısı seçildi. Başkan adaylarından hiçbiri Seçiciler kurulu çoğunluğunu elde edemediği için, ABD Temsilciler Meclisi, ABD Anayasasında yer alan On ikinci Değişiklik hükümleri uyarınca, koşullu bir seçim yaptı. Bu seçim sonucunda ise 9 Şubat 1825'te John Quincy Adams başkan seçildi.

<span class="mw-page-title-main">1836 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri</span>

1836 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimi, 3 Kasım Perşembe ile 7 Aralık 1836 Çarşamba arasında dört yılda bir yapılan 13. başkanlık seçimiydi. Seçimi yeni kurulan Whig Partisi'nin dört başkan adayına karşı zafer elde eden Martin Van Buren kazanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Cezayir cumhurbaşkanı</span> Cezayirin devlet başkanı

Cezayir Demokratik Halk Cumhuriyeti cumhurbaşkanı, Cezayir'in devlet başkanıdır ve aynı zamanda Cezayir Halk Ulusal Silahlı Kuvvetlerinin başkomutanıdır.

<span class="mw-page-title-main">2018 Azerbaycan cumhurbaşkanlığı seçimi</span>

2018 Azerbaycan cumhurbaşkanlığı seçimi, 11 Nisan 2018 tarihinde Azerbaycan'da yapılmış olan cumhurbaşkanlığı seçimidir. Otoriter bir bağlamda gerçekleşen seçimler hileli olarak nitelendirildi. Muhalefet partileri seçime katılmadı. Seçimde sekiz aday yer aldı, fakat adayların gerçek muhalefet adayları olup olmadığı konusunda şüpheler vardı. Görevdeki Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, yedi yıllık bir dönem için yeniden cumhurbaşkanı seçildi.

<span class="mw-page-title-main">2022 Kolombiya başkanlık seçimleri</span>

2022 Kolombiya başkanlık seçimleri, Kolombiya'da ilk turu 19 Mayıs 2022 tarihinde, ikinci turu 19 Haziran 2022 tarihinde yapılan ve devlet başkanının belirlendiği seçim. 2018'de başkanlığa seçilen Iván Duque Anayasa'ya göre tekrar aday olamadı. Seçimlerin ikinci turunda, iş insanı ve Bucaramanga eski belediye başkanı Rodolfo Hernández'i yenilgiye uğratan senatör ve Bogotá eski belediye başkanı Gustavo Petro seçimlerin galibi oldu. Bu sonuçla Gustavo Petro Kolombiya'nın ilk solcu devlet başkanı oldu.