İçeriğe atla

Almanya'nın zırhlı kruvazörleri listesi

Almanya'nın ilk zırhlı kruvazörü Fürst Bismarck'ın ABD ziyareti esnasında çekilmiş bir fotoğrafı.

Kaiserliche Marine (Türkçesi İmparatorluk Donanması), 19. yüzyılın sonlarında çeşitli kruvazör tipleri denedi, küçük avisolar ve daha büyük korumalı kruvazörler bunlara dâhildi.[1] Bütçe kısıtlamaları nedeniyle yurt dışı hizmetlerine veya iç hizmet filosuna özel kruvazörler hazırlanamadı. Sonuç olarak gemi inşa şubesi, her iki görevi de yerine getirebilecek uygun gemilerin üretilmesini planladı.[2] İlk olarak 1886 yılında Irene sınıfı iki adet korumalı kruvazörün inşasına başlandı.[3] Korumalı kruvazörler geliştirilerek daha da güçlendirildi ve Fürst Bismarck ile bu gelişimin doruğuna ulaşılarak Almanya'nın ilk zırhlı kruvazörü denize indirildi. Fürst Bismarck'ın inşası ilk Alman korumalı kruvazöründen 10 yıl sonra, 1896 yılında başlamıştı.[Not 1][4]

Fürst Bismarck'ın açık deniz görevleri ve sonraki zırhlı kruvazör tasarımları için ideal olduğunu kanıtlamasının ardından;[2] 1898 yılında Prinz Heinrich inşa edildi. Prinz Heinrich, Fürst Bismarck'a göre bazı değişiklikler geçirmiş; daha az ana silah ve daha ince ama kapsamlı bir zırh ile daha yüksek hızda ilerleyebiliyordu. 1900 ve 1901 yıllarında, Prinz Heinrich baz alınarak Prinz Adalbert sınıfı iki kruvazörün inşasına başlandı. 1902 ve 1903 yıllarında Roon ile Yorck adlı kardeş gemiler üretilmeye başlandı. Bu gemiler Prinz Adalbert sınıfı gemilere benzemekteydiler ve sadece küçük geliştirmeler yapılmıştı.[5] 1904 ve 1905 yıllarında iki adet Scharnhorst sınıfı zırhlı kruvazörün inşasına başlandı. Öncekilerine göre belirgin geliştirmelerin yapıldığı gemiler; çok daha ağır silah donanımı içermekte ve önceki gemilere göre 2 knot (3,7 km/h; 2,3 mph) daha hızlıydı.[6] Son Alman zırhlı kruvazörü Blücher, daha güçlü muharebe kruvazörleri için bir vesile oldu. Scharnhorst sınıfına nazaran daha büyük, daha sağlam zırhlı ve daha hızlı olmasına karşın Kraliyet Donanması'nın Invincible sınıfı muharebe kruvazörlerinden geride kaldı.[7]

Kendisine denk gemiler örnek alınarak üretilen Alman zırhlı kruvazörleri, kendisine denk olan yabancı gemiler ile karşılaştırıldığında daha zayıf ana bataryalara; ancak daha güçlü ikincil bataryalara sahipti. Almanların bu silahlanması İngilizler ve müttefikleri tarafından olumsuz karşılanıyordu. Donanma tarihçisi David Lyon, Alman zırhlı kruvazörlerini donanmadaki "en kötü tasarıma sahip ve savaşa en az layık gemiler" olarak tanımlanmıştır.[1] Zırhlı kruvazörün gelişiminde bir sonraki durak olan Alman muharebe kruvazörleri ise, aksine çok büyük bir saygı görüyordu. Donanma tarihçisi John Campbell, Von der Tann için "12 inç (30,5 cm) toplara sahip 6 İngiliz muharebe kruvazörünün hepsinden çok daha iyi bir savaş gemisi" ifadelerini kullanmıştır.[8]

Liste anahtarı

SilahlanmaAna silahların sayısı ve türü.
ZırhKemer zırhının maksimum kalınlığı.
DeplasmanTam yük doluyken geminin deplasmanı.[Not 2]
İtme kuvvetiŞaft sayısı, itme sistemi türü ve en yüksek hızı.
MaliyetGeminin yapım maliyeti.
HizmetÇalışmaların başlama ve bitiş tarihleri, geminin nihai akıbeti.
İnşaya başlamaSalmanın monte edilmeye başlama tarihi.
Göreve başlamaGeminin göreve başlama tarihi.

SMS Fürst Bismarck

Fürst Bismarck

Fürst Bismarck, İmparatorluk Donanması'nın ilk zırhlı kruvazörüydü. Sınıfının bir mensubu olarak öncelikle Almanya'nın sömürge filosunda hizmet etmek üzere tasarlanmıştı. Fürst Bismarck, önceki Victoria Louise sınıfı korumalı kruvazörlerin geliştirilmiş bir modeliydi; ancak Fürst Bismarck önceki gemilere göre daha büyüktü ve daha iyi silahlanmıştı.[2] İkiz taretlerine ikişer olmaz üzere toplamda dört adet 24 cm'lik (9,4 inç) top monteli olup, ikincil silah donanımı olarak kazamatlarda on iki adet 15 cm'lik (5,9 inç) toplar mevcuttu. Krupp zırhı ile zırhlandırılmış olan Fürst Bismarck; ana zırh makine dairesi boşluğu üzerinde yaklaşık 20 cm (7,9 inç) ve güvertede ise 3 ilâ 5 cm (1,2-2,0 inç) kalınlığındaydı.[9]

Gemi Alman Doğu Asya Filosunda görevlendirilmesinin ardından, Boxer Ayaklanmasının bastırılmasında yardımcı oldu. 1909 yılında görevini Scharnhorst'a devretti. Almanya'ya vardıktan sonra modernize edilen kruvazör, I. Dünya Savaşı'nda sahil koruma görevi üstlendi; ancak kısa bir süre sonra durağan eğitim gemisi statüsüne düşürüldü. Savaşın ardından Fürst Bismarck, 1919-1920 yıllarında hurdaya çıkarıldı.[4][9]

Gemi Silahlar Zırh Deplasman İtme kuvveti Maliyet Hizmeti
İnşaya başlama Göreve başlama Akıbet
SMS Fürst Bismarck4 × 24 cm (9,4 inç) SK L/40 top[Not 3]
10 × 15 cm (5,9 inç) SK L/40 top[9]
20 cm (7,9 inç)[9]11.461 metrik ton[10]3 pervane, üçlü genleşme tipi motorlar, 18,7 kn (34,6 km/sa; 21,5 mph), 13.622 BG.[11]18.945.000 Goldmark[10]1896[4]1 Nisan 1900[4]1919-1920'de hurdaya çıkarılmak üzere parçalandı.[9]

SMS Prinz Heinrich

Prinz Heinrich

SMS Prinz Heinrich Kiel'deki İmparatorluk Tersanesinde inşa edildi. İnşa çalışmaları 1898 yılında başladı ve Mart 1902'de 16.588.000 Mark maliyet ile tamamlandı.[9] Prinz Heinrich, Fürst Bismarck'ın değiştirilmiş bir haliydi; yüksek hız için daha küçük ana silahlar tercih edilmişti ve daha kapsamlı bir zırh koruması mevcuttu. Gemi, sonraki Alman koruma kruvazörleri için gemi ortasındaki ikincil silahlar açısından bir örnek oldu. Fürst Bismarck'ın zıddı olarak ikincil silahlar gemi boyunca uzanıyordu.[5]

Prinz Heinrich görev süresinin çoğunu Alman filosu ile geçirdi.[12] Ağustos 1914'te I. Dünya Savaşı'nın başlaması üzerine gemi, Aralık 1914'te Britanya kıyılarına karşı bir operasyona katıldı,[13] ardından Baltık Denizi'ne gönderildi.[5] Baltık Denizi'nde Rus donanmasına karşı görev yaptı ve Ağustos 1915'teki Riga Körfezi Muharebesine katıldı, bir Rus destroyerine zarar verdi.[14] 1916 yılında aktif görevden alınarak Kiel'de personel için yüzen bir ofis olmak gibi birkaç ikincil görevde kullanıldı. Sonuç olarak Prinz Heinrich 1920 yılında satıldı ve parçalanarak hurdaya çıkarıldı.[12]

Gemi Silahlar Zırh Deplasman İtme kuvveti Maliyet Hizmeti
İnşaya başlama Göreve başlama Akıbet
SMS Prinz Heinrich2 × 24 cm (9,4 inç) SK L/40 top
10 × 15 cm (5,9 inç) SK L/40 top[9]
10 cm (3,9 inç)[9]9.806 metrik ton[9]3 pervane, üçlü genleşme tipi motorlar, 19,9 kn (36,9 km/sa; 22,9 mph), 15.694 BG[9]16.588.000 Goldmark[9]1898[5]11 Mart 1902[5]1920'de hurdaya çıkarılmak üzere parçalandı.[12]

Prinz Adalbert sınıfı

Prinz Adalbert

Prinz Adalbert sınıfı, Prinz Adalbert ve Friedrich Carl olmak üzere iki gemiden oluşuyordu, Friedrich Carl 12 Aralık 1903'te ve onu takiben Prinz Adalbert de 12 Ocak 1904'te göreve başladı. Gemiler, önceki zırhlı kruvazör Prinz Heinrich'in geliştirilmiş haliydi. Zırh kalınlıkları aynıydı fakat selefinin aksine zırhları daha genişti. İki adet ana silaha sahip Prinz Heinrich'in aksine iki kardeş gemi, ikiz taretlerde dört adet ana silaha sahipti.[5]

Her iki gemi de Alman Donanması için kapsamlı görevlerde bulundu; Prinz Adalbert barış zamanında topçu eğitim okulu olarak kullanılırken, Friedrich Carl 1909 yılında torpido eğitim okulu olarak kullanılana kadar donanmada aktif görev yaptı. Ağustos 1914'te I. Dünya Savaşı'nın çıkması üzerine iki gemi seferber edildi ve Baltık Denizi'ndeki kruvazör filosuna atandı.[15] Kasım 1914'te Friedrich Carl, Klaipėda yakınlarında bir Rus mayınına çarparak battı, mürettebatının çoğu kurtarıldı.[16] Prinz Adalbert ise İngiliz denizaltıları tarafından iki kez torpillendi. Bunların ilki 1 Temmuz 1915'teydi ve saldırı sonucu aldığı hasar bir müddet sonra onarıldı.[17] 23 Ekim 1915'te gerçekleşen ikinci saldırı ise mühimmat deposunun patlaması ve içindeki 672 kişiyle birlikte geminin batmasıyla sonuçlandı. Bu olay, Alman Donanması'nın savaş esnasında Baltık Denizi'nde tek seferde verdiği en büyük kayıp oldu.[18]

Gemi Silahlanma Zırh Deplasman İtme kuvveti Maliyet Hizmet
İnşaya başlama Göreve başlama Akıbet
SMS Prinz Adalbert4 × 21 cm (8,3 inç) SK L/40 top
10 × 15 cm (5,9 inç) SK L/40[12]
10 cm (3,9 inç)[12]9.875 metrik ton[12]3 pervane, üçlü genleşme tipi motorlar, 20,4 kn (37,8 km/sa; 23,5 mph), 17.272 BG[12]16.371.000 Goldmark 1900[5]12 Ocak 1904[5]23 Ekim 1915'te HMS E8 tarafından batırıldı.[15]
SMS Friedrich Carl4 × 21 cm (8,3 inç) SK L/40 top
10 × 15 cm (5,9 inç) SK L/40 top[12]
10 cm (3,9 inç)[12]9.875 metrik ton[12]3 pervane, üçlü genleşme tipi motorlar, 20,5 kn (38,0 km/sa; 23,6 mph), 18.541 BG[12]15.665.000 Goldmark[12]1901[5]12 Aralık 1903[5]17 Kasım 1914'te Rus mayınlarına çarparak battı.[12]

Roon sınıfı

Roon sınıfı kruvazör.

Roon sınıfı; Roon ile Yorck savaş gemilerinden oluşuyordu ve yapılan iyileştirmelere rağmen yakından Prinz Adalbert sınıfı kruvazörlere benzemekteydiler. Roon sınıfı kruvazörler, sahip oldukları dördüncü baca sayesinde önceki savaş gemilerinden kolayca ayırt edilebiliyordu. Diğer tüm Alman zırhlı kruvazörleri gibi bu gemiler de denizaşırı bölgelerin güvenliği için tasarlanmıştı.[2] Gemiler normal yükte 9.875 metrik ton kadar deplasmandaydı ve 21 cm'lik (8,3 inç) ana bataryalarla silahlandırılmıştı. 21 knot (39 km/sa; 24 mph) hız yapabilmekteydiler.[15]

İki kardeş gemi, 1905 ve 1906 yıllarında göreve başladıktan sonra Açık Deniz Filosu'na bağlı keşif filosuna atandı.[19] Ağustos 1914'te I. Dünya Savaşı başladığında, I. Keşif Grubu'ndaki güçlü muharebe kruvazörlerinin yanında iki kardeş gemi görev yapıyordu. 3-4 Kasım 1914'te Yorck, savaştan dönüp limana geri dönerken Alman mayınlarına çarparak battı, geminin çok sayıda personeli öldü.[20] 1916 yılında Roon, deniz uçağı taşıt gemisine dönüştürülmek için silahsızlandırıldı, fakat bu proje hiçbir zaman uygulamaya geçmedi. Gemi hurdaya çıkarılmak üzere 1921'de parçalandı.[19]

Gemi Silahlanma Zırh Deplasman İtme kuvveti Maliyet Hizmet
İnşaya başlama Göreve başlama Akıbet
SMS Roon4 × 21 cm (8,3 inç) SK L/40 top
10 × 15 cm (5,9 inç) SK L/40 top[15]
10 cm (3,9 inç)[15]10.266 metrik ton[15]3 pervane, üçlü genleşme tipi motorlar, 21,1 kn (38 km/sa; 23,6 mph), 20.625 BG[15]15.345.000 Goldmark[15]1902[5]5 Nisan 1906[5]1921'de hurdaya çıkarılmak için parçalandı.[19]
SMS Yorck4 × 21 cm (8,3 inç) SK L/40 top
10 × 15 cm (5,9 inç) SK L/40 top[15]
10 cm (3,9 inç)[15]10.266 metrik ton[15]3 pervane, üçlü genleşme tipi motorlar, 21,4 kn (39,6 km/sa; 24,6 mph), 20.031 BG[15]16.241.000 Goldmark[15]1903[5]21 Kasım 1905[5]4 Kasım 1914'te Alman mayınlarına çarparak battı.[19]

Scharnhorst sınıfı

Scharnhorst son hızla ilerlerken.

Scharnhorst sınıfı kruvazörler, İmparatorluk Donanması'nın inşa edilen son geleneksel zırhlı kruvazörleriyi. Sınıfı Scharnhorst ve Gneisenau savaş gemileri oluşturuyordu. Scharnhorst sınıfı, selefi Roon sınıfından daha büyüktü. Aralarındaki en büyük fark, 21 cm'lik (8,2 inç) ana batarya sayısının dörtten sekize yükseltilmesiydi. Bu gemiler, emsali olan İngiliz gemilerine denk olan ilk Alman kruvazörleriydi.[21]

Denizaşırı hizmetler için inşa edilen Scharnhorst ve Gneisenau, sırasıyla 1909 ve 1910 yıllarında Alman Doğu Asya Filosuna atandı.[22] İki geminin de özlü bir kariyeri oldu; I. Dünya Savaşı başlamadan kısa süre önce iki gemi Alman kolonisi Qingdao'dan ayrıldı.[23] 1 Kasım 1914 tarihinde Coronel Deniz Muharebesi'nde İngiliz kuvvetleri imha edildi ve bu da Kraliyet Donanması'nın 1814 yılındaki Plattsburgh Deniz Muharebesi'nden beri yaşadığı ilk deniz yenilgisi oldu.[24] Daha sonra 8 Aralık 1914'te Falkland Adaları Muharebesi'nde Scharnhorst sınıfı gemilerin de dâhil olduğu Alman Doğu Asya Filosu imha edildi.[25]

Gemi Silahlanma Zırh Deplasman İtme kuvveti Maliyet Hizmet
İnşaya başlama Göreve başlama Akıbet
SMS Scharnhorst8 × 21 cm (8,3 inç) SK L/40 top
6 × 15 cm (5,9 inç) SK L/40 top[19]
15 cm (5,9 inç)[19]12.985 metrik ton[19]3 pervane, üçlü genleşme tipi motorlar, 23.5 kn (43,5 km/sa; 27 mph), 28.783 BG[19]20.319.000 Goldmark[19]1905[6]24 Ekim 1907[6]8 Aralık 1914 tarihinde Falkland Adaları Muharebesi'nde battı.[19]
SMS Gneisenau8 × 21 cm (8,3 inç) SK L/40 top
6 × 15 cm (5,9 inç) SK L/40 top[19]
15 cm (5,9 inç)[19]12.985 metrik ton[19]3 pervane, üçlü genleşme tipi motorlar, 23.6 kn (43,7 km/sa; 27,2 mph), 30.396 BG[19]19.243.000 Goldmark[19]1904[6]6 Mart 1908[6]8 Aralık 1914 tarihinde Falkland Adaları Muharebesi'nde battı.[19]

SMS Blücher

SMS Blücher

SMS Blücher, İmparatorluk Donanması'nın inşa edilen son zırhlı kruvazörüdür.[26] İngiliz Invincible sınıfı muharebe kruvazörlerin Alman istihbaratı tarafından yanlış belirtilen özelliklerine inanılarak inşa edilmiş rakip bir savaş gemisiydi. Blücher önceki zırhlı kruvazörlere göre daha büyüktü ve daha fazla silaha sahipti; fakat Alman ve İngiliz donanmalarında zırhlı kruvazörlerin yerini almaya başlayan muharebe kruvazörleri ile büyüklük ve silah donanımı açısından boy ölçüşebilecek bir gemi değildi. On iki adet 21 cm'lik (8,3 inç) ana batarya topları, İngiliz muharebe kruvazörlerinin sekiz adet 30 cm'lik (12 inç) toplarına göre kalitesiz kalmaktaydı.[27]

Gemi başlangıçta topçu eğitim gemisi olarak kullanıldı, fakat I. Dünya Savaşı'nın başlaması üzerine I. Keşif Grubu'na atandı.[8] 1914 yılındaki Yarmouth Baskını'nda ve Scarborough, Hartlepool ve Whitby Baskını'nda yer aldı.[28] 24 Ocak 1915'teki Dogger Bank Muharebesi'nde Amiral David Beatty komutasındaki İngiliz donanmasının topçu ateşi sonucu Blücher vuruldu ve önemli ölçüde yavaşladı. Alman filosunun komutanı Tuğamiral Franz von Hipper, daha değerli muharebe kruvazörlerini kurtarmak için takipteki İngiliz savaş gemilerini oyalaması göreviyle Blücher'i geride bıraktı. İngiliz gemilerinin yoğun ateşi altında gemi battı ve çok sayıda kayıp verildi.[29]

Gemi Silahlanma Zırh Deplasman İtme kuvveti Maliyet Hizmet
İnşaya başlama Göreve başlama Akıbet
SMS Blücher12 × 21 cm (8,3 inç) SK L/45 top
8 × 15 cm (5,9 inç) SK L/45 top[30]
18 cm (7,1 inç)[30]17.500 metrik ton[30]3 pervane, üçlü genleşme tipi motorlar, 25,4 kn (47 km/sa; 29,2 mph), 38.323 BG[30]28.530.000[30]21 Şubat 1907[7]1 Ekim 1909[30]24 Ocak 1915 tarihinde Dogger Bank Muharebesi'nde battı.[30]

Notlar

  1. ^ Alman zırhlı kruvazörleri Panzerkreuzer veya Grosse Kreuzer olarak bilinmektedir.
  2. ^ Tarihçi Erich Gröner, tam yük dolu deplasmanı tam yük fuel oil, dizel yağ, kömür, kazanları beslemek için yedek su, uçak yakıtı ve özel ekipmanlar olarak tanımlamıştır.
  3. ^ Alman İmparatorluk Donanması literatüründe "SK" harfi Schnelladekanone (Hızlı doldurulabilen top) anlamındadır, L/40 ise top namlusunun uzunluğunu belirtir. Bu örnekte, L/40 topun 40 kalibre uzunluğunda olduğunu belirtir, yani top namlusunun uzunluğu topun namlusunun iç çapının 40 katıdır.

Kaynakça

Özel
  1. ^ a b Lyon, s. 249
  2. ^ a b c d Campbell, s. 142
  3. ^ Lyon, s. 253
  4. ^ a b c d Lyon, s. 254
  5. ^ a b c d e f g h i j k l m n Lyon, s. 255
  6. ^ a b c d e Lyon, s. 256
  7. ^ a b Campbell, s. 150
  8. ^ a b Campbell, s. 151
  9. ^ a b c d e f g h i j k Gröner, s. 49
  10. ^ a b Gröner, s. 48
  11. ^ Gröner, s. 48-49
  12. ^ a b c d e f g h i j k l m Gröner, s. 50
  13. ^ Scheer, s. 69
  14. ^ Halpern, s. 197
  15. ^ a b c d e f g h i j k l m Gröner, s. 51
  16. ^ Corbett & Newbolt, s. 286
  17. ^ Halpern, s. 195
  18. ^ Halpern, s. 203
  19. ^ a b c d e f g h i j k l m n o p Gröner, s. 52
  20. ^ Tarrant, s. 30
  21. ^ Herwig, s. 28
  22. ^ Halpern, s. 66
  23. ^ Herwig, s. 155–156
  24. ^ Gilbert, s. 102
  25. ^ Herwig, s. 157–158
  26. ^ Herwig, s. 44
  27. ^ Herwig, s. 45
  28. ^ Tarrant, s. 30–31
  29. ^ Tarrant, s. 36–42
  30. ^ a b c d e f g Gröner, s. 53
Genel

İlgili Araştırma Makaleleri

DKM <i>Scharnhorst </i> II. Dünya Savaşında Kriegsmarineye ait Scharnhorst sınıfı ilk zırhlı gemi

Scharnhorst, II. Dünya Savaşı'nda Kriegsmarine'ye ait Scharnhorst sınıfı muharebe kruvazörü veya zırhlı.

<span class="mw-page-title-main">Rheinübung Harekâtı</span>

Rheinübung Harekâtı, Alman Donanma Komutanlığı'nın aldığı bir karar doğrultusunda zırhlı Bismarck ve ağır kruvazör Prinz Eugen 18 Mayıs 1941 tarihinde denize açıldılar. Operasyonun amacı Atlas Okyanusuna çıkıp İngiliz ticaret donanmasının aktivitelerini felce uğratmak ve İngiliz donanmasının dengesini bozmaktı.

<i>Barbaros Hayreddin</i> (zırhlı) Alman zırhlısı

Barbaros Hayreddin veya SMS Kurfürst Friedrich Wilhelm, okyanus ötesi sefer yapabilen bir Alman zırhlısıdır. Alman İmparatorluk Donanması ve sonrasında Osmanlı donanması'nda görev yapmıştır. Geminin orijinal adı Prusya dükü ve Brandenburg seçici prensi olan I. Frederick Wilhelm'den gelmektedir. Brandenburg sınıfının dördüncü ön dretnot gemisi idi. 1890 yılında Kaiserliche Werft Wilhelmshaven'da inşa çalışmaları başladı, 1891'de denize indirildi ve 1893'te tamamlandı. Geminin yapımı 11,23 milyon marka mal oldu. Brandenburg sınıfı savaş gemileri üç zırhlı tarette taşıdıkları altı ana top ile, diğer donanmaların iki tarette dört top taşıyan gemilerine kıyasla daha modern bir tasarımdı.

<i>Turgut Reis</i> (zırhlı)

Turgut Reis veya SMS Weißenburg, Alman İmparatorluğu Donanması'nın ilk okyanus ötesi savaş gemilerinden biridir. Alman İmparatorluğu Donanması'nın ardından son olarak Osmanlı donanmasında görev yapmıştır. Alman İmparatorluğu'nda 1890'larda yapılan Brandenburg sınıfı dört ön-dretnot zırhlısından üçüncüsüdür. 1890 yılında AG Vulcan firmasının Stettin tersanesinde inşası başlamış, 1891'de denize indirilmiş, 1894 yılında tamamlanmıştı. Brandenburg sınıfı zırhlılar, üç adet ikiz tarette taşıdıkları altı büyük kalibre top ile, dönemin standardı olan iki adet ikiz taret taşıyan zırhlılardan farklıydılar. İngiliz Kraliyet Donanması, bu gemilere "whaler" adını vermişti. Turgut Reis, kendisiyle aynı sınıftan gemiler olan SMS Brandenburg, SMS Wörth ve SMS Kurfürst Friedrich Wilhelm ile aynı yıllarda suya indi.

<span class="mw-page-title-main">Osmanlı İmparatorluğu'nun zırhlı savaş gemileri listesi</span> Vikimedya liste maddesi

Osmanlı İmparatorluğu'nun zırhlı savaş gemileri listesinde, Osmanlı İmparatorluğu'na ait olan ve olması planlanan zırhlılar yer alır. Jön Türkler'in 1908 yılında Osmanlı'da güç kazanmasının ardından İttihat ve Terakki cemiyeti iktidara yükseldi; güçlü bir Osmanlı Donanması hazırlamak için planlara başlandı. 1910 yılında yapılan Osmanlı Donanması geçit töreninde ciddi eksiklik açıkça görülmüştü. Girişilen zırhlı gemi inşa çalışmaları Abdülkadir'de olduğu gibi başarısızlıkla sonuçlanmıştı, bunun için Donanma Cemiyeti kuruldu; yerel bağışlar toplanması yoluyla gemi alımını hedeflemekteydi. Bu çabalara rağmen donanma kötü durumda kaldı. Donanmanın yetersizliği, Birinci Balkan Savaşı'nda kesin olarak görüldü. Bu savaşta Osmanlı Donanması, Yunan Donanması tarafından İmroz ve Mondros Deniz Muharebesi'nde iki defa yenilgiye uğratıldı.

<span class="mw-page-title-main">Muharebe kruvazörü</span>

Muharebe kruvazörü, 20. yüzyılın ilk yarısında yapılmış büyük savaş gemisi sınıfı. İlk olarak 1900 ila 1910 yılları arasında, zırhlı kruvazörün yerine geçmesi için yapılmıştır. Evrimi zırhlı savaş gemilerine (dretnot) daha çok benzemektedir. Maliyetleri ve büyüklükleri bir savaş gemisi ile hemen hemen aynıdır. Yüksek kalibreli silah donanımları nedeniyle, hızları diğer kruvazörlere nispeten daha düşüktür.

<i>Brandenburg</i> sınıfı zırhlı

Brandenburg sınıfı, Alman İmparatorluğu'nun okyanus ötesi ilk dört ön dretnot zırhlının dahil olduğu sınıf. Bu gemiler aynı zamanda kablosuz iletişim yapabilen ilk Alman savaş gemileridir. Bu sınıfta üretilen savaş gemilerinin adları SMS Brandenburg, SMS Kurfürst Friedrich Wilhelm, SMS Weißenburg ve SMS Wörth'tür. Dört geminin inşasına 1890 yılında başlandı, üçü 1893'te tamamlanırken SMS Weißenburg 1894'te bitirildi. Öncü gemi olan Brandenburg 9,3 milyon marka, Kurfürst Friedrich Wilhelm ise 11,23 milyon marka mal oldu. Birleşik Krallık Kraliyet Donanması, bu gemileri alaya alarak "balina avcıları" olarak nitelendirmiştir.

SMS <i>Brandenburg</i>

SMS Brandenburg, Alman Donanması'nın 1890'ların başında inşa edilen Brandenburg sınıfı dört pre-dreadnought zırhlısından ilkidir. Sınıftaki diğer gemiler SMS Kurfürst Friedrich Wilhelm, SMS Weißenburg ve SMS Wörth'tür. Brandenburg, Alman Donanması için inşa edilen ilk pre-dreadnought gemidir. Donanma daha önce sadece kıyı savunma gemileri ve zırhlı fırkateynler inşa etmişti. Geminin omurgası 1890'da AG Vulcan tersanesinde serildi. 21 Eylül 1891'de denize indirilen gemi donatımının tamamlanmasının ardından 19 Kasım 1893'te Alman Donanması'na katıldı. Brandenburg ve üç kardeş gemisi, taşıdıkları altışar topla dönemin dört top taşıyan zırhlılarına kıyasla daha modern tasarımlardı. Geminin adı Almanya'nın Brandenburg ilinden gelmektedir.

SMS <i>Wörth</i>

SMS Wörth, Alman Donanması'nın 1890'ların başında inşa edilen Brandenburg sınıfı dört ön dretnot zırhlısından biridir. Sınıftaki diğer gemiler SMS Brandenburg, SMS Kurfürst Friedrich Wilhelm ve SMS Weißenburg zırhlılarıdır. SMS Wörth, Alman Donanması için inşa edilen ilk okyanus aşırı gemilerden ve ilk ön dretnot gemidir. Geminin omurgası Mayıs 1890'da Kiel'deki Germaniawerft tersanesinde serildi. 6 Ağustos 1892'de denize indirilen gemi, donatımının tamamlanmasının ardından 31 Ekim 1893'te Alman Donanması'na katıldı. Wörth ve üç kardeş gemisi, taşıdıkları altışar ağır topla dönemin dört ağır top taşıyan zırhlılarına kıyasla daha modern tasarımlardı. Geminin adı 1870-71 Fransa-Prusya Savaşı'nın başındaki Wörth Çatışması'ndan gelmektedir.

<i>Deutschland</i> sınıfı zırhlı Alman İmparatorluk Donanması için inşa edilen beş ön dretnot savaş gemisinden oluşan gemi sınıfı

Deutschland sınıfı, Alman İmparatorluk Donanması için inşa edilen beş ön dretnot savaş gemisinden oluşan gemi sınıfıdır. Sınıf Deutschland, Hannover, Pommern, Schlesien ve Schleswig-Holstein gemilerinden oluşmaktaydı. 1903-1908 arasında inşa edilen gemiler, daha önceki Braunschweig sınıfı zırhlılara çok benzerdi; ancak daha iyi koruma sağlayan zırhları vardı. İngiliz Kraliyet Donanması'nın devrimci gemisi HMS Dreadnought'un hizmete girişiyle daha inşaları tamamlanamadan teknolojinin gerisinde kalan Deutschland sınıfı, Alman donanmasına katılan son ön dretnot gemiler oldular. Deutschland sınıfının ardından inşa edilen Nassau sınıfı zırhlılar ise Almanya'nın ilk dretnot sınıfı oldu.

SMS <i>Deutschland</i> (1904)

SMS Deutschland, Alman İmparatorluk Donanması için 1903-1906 yılları arasında üretilen Deutschland sınıfı beş ön dretnot zırhlıdan ilki. Adı "Almanya" anlamına gelen gemi Kiel'deki Germaniawerft tersanesinde inşa edildi ve 20 Kasım 1904'te denize indirildi. Deutschland, 3 Ağustos 1906'da hizmete girdi; ancak birkaç ay sonra sadece büyük toplarla donatılmış ilk modern zırhlı olan İngiliz gemisi HMS Dreadnought'un hizmete girişiyle dretnot devri başlamış, Deutschland gibi farklı kalibrelerde toplar taşıyan zırhlı gemiler teknolojinin gerisinde kalmışlardır.

SMS <i>Fürst Bismarck</i> (1897)

SMS Fürst Bismarck Almanya'nın 20. yüzyıldan önce Kaiserliche Marine için inşa edilmiş ilk zırhlı kruvazörüydü. Geminin ismi Alman devlet adamı Otto von Bismarck'tan gelmektedir. Fürst Bismarck'ın modeli, önceki Victoria Louise sınıfı korumalı kruvazörlere göre geliştirilmişti—Fürst Bismarck, öncüllerinden önemli ölçüde daha büyük ve daha iyi silahlandırılmıştı.

<span class="mw-page-title-main">Prinz Adalbert sınıfı kruvazör</span>

Prinz Adalbert sınıfı kruvazörler, İmparatorluk Donanması'na bağlı korumalı kruvazörlerden oluşmaktadır. Sınıfın gemileri Friedrich Carl ve Prinz Adalbert idi. İki gemi sırasıyla 12 Aralık 1903 ve 12 Ocak 1904 tarihlerinde göreve başladı. Bu sınıfın gemileri, Prinz Heinrich'in geliştirilmiş modelleri idi, Prinz Heinrich'e göre daha fazla silah taşıyorlardı.

SMS <i>Yorck</i>

SMS Yorck, Alman İmparatorluk Donanması için inşa edilen Roon sınıfı zırhlı kruvazörlerden ikincisi ve sonuncusu idi. İsmini, Prusyalı mareşal Ludwig Yorck von Wartenburg'dan aldı. İnşasına 1903 yılında Hamburg'daki Blohm + Voss tersanesinde başlandı. 16.241.000 Goldmark'a malolan kruvazörün inşası Kasım 1905'te tamamlandı. Deplasmanı 9.875 metrik tona çıkabilmekteydi ve dört adet 21 cm'lik ana bataryalarla donatılmıştı. Azamî hızı 20.4 knot idi.

SMS <i>Blücher</i> Alman İmparatorluk Donanmasının son imal edilen zırhlı kruvazörü

SMS Blücher, Alman İmparatorluk Donanması'nın son imal edilen zırhlı kruvazörü. Alman istihbaratınca, hatalı olarak İngiliz Invincible sınıfı kruvazörlerine ait olduğu zannedilen özelliklere göre tasarlanan Blücher, önceki zırhlı kruvazörlere göre daha büyük olup, daha fazla ağır silah taşısa da büyüklük ve silah bakımından Birleşik Krallık ile Alman donanmalarında zırhlı kruvazörler yerine getirilen muharebe kruvazörleriyle rekabet edebilecek konumda değildi. Gemi, ismini 1815 yılındaki Waterloo Muharebesi'nde Prusya kuvvetlerine komuta eden Generalfeldmarschall Gebhard Leberecht von Blücher'den almıştı.

SMS <i>Scharnhorst</i> Alman İmparatorluk Donanmasına bağlı 12.985 tonluk bir zırhlı kruvazör

SMS Scharnhorst Alman İmparatorluk Donanması'na bağlı 12.985 tonluk bir zırhlı kruvazör idi, Almanya'nın Hamburg kentindeki Blohm & Voss tersanesinde inşa edildi. Kardeş gemi Gneisenau'nun da mensup olduğu sınıfının lider gemisiydi. Scharnhorst ve Gneisenau, önceki kruvazör sınıfı Roon'un geliştirilmiş haliydi; daha fazla ana bataryayla donatılmışlardı ve daha yüksek hız yapılabiliyordu. Reformcu Prusyalı General Gerhard von Scharnhorst'dan ismini alan gemi 24 Ekim 1907 tarihinde hizmete girdi.

SMS <i>Prinz Adalbert</i>

SMS Prinz Adalbert, 1900'lerin başında Alman İmparatorluk Donanması için inşa edilen bir Alman zırhlı kruvazörü. İsmini İmparator II. Wilhelm'in üçüncü oğlu Prusya Prensi Adalbert'ten almaktadır. Sınıfının ilk gemisi olan Prinz Adalbert iken, ikinci gemisi ise kardeş gemi Friedrich Carl idi. Prinz Adalbert'in inşasına 1900 yılında, Kiel'deki İmparatorluk Tersanesi'nde başlandı. 16.371.000 Goldmarklık maliyet ile Ocak 1904'te tamamlandı. Dört adet 21 cm'lik ana batarya ile silahlandırılan zırhlı kruvazör, 20 kn hız yapabilmekteydi.

SMS <i>Friedrich Carl</i>

SMS Friedrich Carl, 1900'lü yılların başında Alman İmparatorluk Donanması için inşa edilmiş bir zırhlı kruvazördür. Prinz Adalbert sınıfının ikinci ve son gemisidir. Friedrich Carl, Hamburg'daki Blohm + Voss tersanesinde inşa edildi. 1901'de kızağa konuldu, Aralık 1903'te tamamlandı, toplam maliyeti 15.665.000 Goldmark idi. Ana bataryaları dört adet 21 cm'lik toptan oluşuyordu ve 20,4 kn (37,8 km/sa) hız yapabilmekteydi.

SMS <i>König Wilhelm</i>

SMS König Wilhelm, Prusya'nın ve daha sonra Alman İmparatorluk Donanması'nın zırhlı fırkateyniydi. Geminin inşasına 1865 yılında, aslenOsmanlı İmparatorluğu için Fatih adı altında, Londra'daki Thames Ironworks tersanesinde başlandı. Şubat 1867'de gemi inşası sürerken Prusya tarafından satın alındı, Nisan 1868'de denize indirildi ve Şubat 1869'da Prusya Donanması'nda görevlendirildi. Gemi Arminius, Prinz Adalbert, Friedrich Carl ve Kronprinz gemilerinin ardından Prusya Donanması tarafından sipariş edilen beşinci zırhlıydı. Zırhlı bir fırkateyn olarak inşa edildi, ana top bataryası on altı 24 santimetre (9,4 in) ve beş 21 santimetre (8,3 in) toptan oluşuyordu; kariyerinde daha sonra birkaç küçük silah ve torpido tüpü eklendi.

Scharnhorst sınıfı zırhlı, II. Dünya Savaşı'ndan hemen önce inşa edilmiş bir Alman zırhlısı sınıfıdır. Nazi Almanyası'nın Kriegsmarine gemisinin ilk ana gemileri, iki gemiden oluşuyordu: Scharnhorst ve Gneisenau.