İçeriğe atla

Alikulu Han Kengerli

Alikulu Han Kengerli
Nahçıvan Hanlığı
Hüküm süresi1770 - 1773
Önce gelenRahim Han Kengerli
Sonra gelenVelikulu Han Kengerli
DoğumNahçıvan, Safevî Devleti
HanedanKengerliler
BabasıHeydar Kulu Han Kengerli
Diniİslam

Alikulu Han Kengerli (Azerbaycanca: علی قلی خان کنگرلی) Nahcivan Hanlığı'nın 4. Hanı. 1770-1773 yıllarında han olan Alikulu Kengerli akrabası olan Rahim Han Kengerli'nin yerine tahta çıkmıştır.[1]

Hayatı

Nahçıvan'ın ilk kurucu hanı olan Haydarkulu Han Kengerli'nin küçük kardeşi olan Alikulu Han önemli Türk aşiretlerinden olan Kengerlilerden gelmekteydi. 1770 yılında Rahim Han Kengerli'yi devirerek tahta çıkmış, fakat kendisi de 1773 yılında ailenin bir başka üyesi olan Velikulu Han Kengerli tarafından hükümdarlıktan indirilmiştir.[2][3][4]

Kaynakça

  1. ^ Talıbov 2005, s. 230.
  2. ^ RƏHİMOĞLU (QULİYEV), Musa (13 Nisan 2017). "Naxçıvan xanlığının sonuncu xanı kim olub? Tariximilə bağlı mühüm bir sual üzərindən düşüncələr — Who was the last Khan of Nakhchivan Khanate? Reflections on an important question about my history" (Azerice). 19 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  3. ^ Əliyev F., Əliyev M. (21 Ekim 2020). "Nakhichevan khanate (1747—1828)" (PDF). Baku. 21 Ekim 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Mayıs 2024. 
  4. ^ Nagdaliev, Farhad (2006). Khans of Nakhichevan in the Russian Empire (Rusça). Moskova: Новый Аргумент. ss. 46-47. ISBN 5-903224-01-6. 

Kaynak

  • V. Y. Talıbov. Naxçıvan Ensiklopediyası. II cild (Təkmilləşdirilmiş və yenidən işlənmiş ikinci nəşr). Naxçıvan: AMEA Naxçıvan bölməsi. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">III. Mustafa</span> 26. Osmanlı padişahı (1757–1774)

III. Mustafa, divan edebiyatındaki mahlasıyla Cihangir;, 26. Osmanlı padişahı ve 105. İslam halifesi.

<span class="mw-page-title-main">Haydar Aliyev</span> 3. Azerbaycan cumhurbaşkanı

Haydar Alirıza oğlu Aliyev Azerbaycanlı siyasetçi, Azerbaycan Cumhuriyeti'nin üçüncü cumhurbaşkanı, Nahçıvan Yüksek Meclisi'nin 3. Başkanı. Aynı zamanda Azerbaycan'ın görevdeki cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in babasıdır. Azerbaycan'ın "ümummilli lider" ve "ulu önder" unvanlarını taşımaktadır.

<span class="mw-page-title-main">1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı</span> Osmanlı İmparatorluğu ile Rus Çarlığı arasında 1768-1774 yılları arasında yapılmış savaş

1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı, Osmanlıların Ruslara yenik düşmesiyle sonuçlanmış bir savaştır. Bu savaşın sonucunda Ukrayna'nın güneyi, Kuzey Kafkaslar ve Kırım, Rusya'nın eline geçmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Kırım Hanlığı</span>

Kırım Hanlığı veya Taht-i Kırım ve Deşt-i Kıpçak, 1441-1783 yılları arasında Kırım'da hüküm sürmüş Kırım Tatar devletiydi. Altın Orda Devleti'nin yerini alan dört Hanlıkların en uzun süre hüküm süreni idi. Bazı kaynaklarda 1475'ten 1774 yılında Küçük Kaynarca Antlaşması'nın imzalanışına kadar Osmanlı İmparatorluğu'na bağlı kaldığı belirtilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Hive Hanlığı</span> Orta Asyada 1512-1920 yılları arasında var olmuş Özbek devleti

Hiva Hanlığı, günümüz Özbekistan, Türkmenistan ve Kazakistan sınırları içinde kalan bir alanda, 1512-1920 yılları arasında varlığını sürdürmüş olan Özbek devleti. Buhara Hanlığı ve Hokand Hanlığı ile birlikte "Özbek üç hanlığı" olarak anılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Kazan Hanlığı</span>

Kazan Hanlığı, Altın Orda'nın çöküşünden sonra, Cengiz Han'ın oğlu Cuci'nin ulusuna bağlı Toka Temür sülalesinden Uluğ Muhammed Han tarafından bugünkü Rusya topraklarında kurulmuş olan Türk devletidir. Farklı zamanlarda yaklaşık 750.000 km² alana hakim olmuştur. Ağırlık merkezi bugünkü Tataristan, Başkırdistan, Çuvaş, Mari El (Çirmişistan), Mordovya ve Udmurt (Aristan) Cumhuriyetlerinin toprakları idi.

<span class="mw-page-title-main">Revan Hanlığı</span> 1747 ile 1828 yıllarında faaliyet gösteren Türk hanlığıdır. Kökeni Türk olan hanlığın bayrağında elinde kılıç tutan bir aslan sembolü vardır.

Revan Hanlığı, merkezi günümüzdeki Erivan şehrini başkent olarak seçen ve 1747 ile 1828 yıllarında faaliyet gösteren hanlıktır.

<span class="mw-page-title-main">Buhara Emirliği</span>

Buhara Emirliği, Aştarhan hanedanı'nın son hanı olan Ebül Gazi zamanında, Muhammed Rahim Han yönetimindeki Moğol kökenli Mangıtlar tarafından kurulan Özbek devleti. Moğol kökenli ancak Cengiz Han soyundan olmayan Mangitler 1747'de Buhara'yı işgal ederek 1753'te Emirliğini ilan etmişti. Dönemin Orta Asya'nın töresine göre Cengiz Han soyundan gelmeyen Han olamadığı için 1756'de "Amīr al-Mu'minīn" unvanını kullanmıştı. Ve 1785 yılında Aştarhan hanedanının Buhara Hanlığını yok etmişti.

Hive Hanları, 1515 ile 1919 yılları arasında günümüz Özbekistan, Türkmenistan ve Kazakistan sınırları içinde kalan bir bölgede hüküm sürmüş hanlar.

<span class="mw-page-title-main">Vasıf Talıbov</span> Azerbaycanlı siyasetçi

Vasıf Talıbov, Azerbaycanlı siyasetçi. Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti Yüksek Meclisi Başkanı ve milletvekili.

Muhammed Hüdabende veya Hudabende, Muhammed Şah, Sultan Muhammed, 1578 ve 1587 yılları arasında hükümdarlık yapmış Safevî Devletinin 4. şahı.

III. Selim Giray ilk olarak 1765'ten 1767'ye, sonra 1770'ten 1771'e kadar hüküm süren bir Kırım hanıdır. III. Selim Giray, II. Fetih Giray'ın oğludur.

Kazma Mağarası, 1983 yılında Ordubad ve Şerur rayonları arasında keşfedilen bir Paleolitik yerleşim yeridir. Kazma Mağarası, Tananam Köyü'nün 3 km kuzeydoğusunda, deniz seviyesinden 1450 m yüksekliktedir.

<span class="mw-page-title-main">Karabağlar Türbesi</span> Azerbaycanda bir türbe

Karabağlar Türbesi, Azerbaycan'ın Kengerli Rayonu'na bağlı Karabağlar kasabasında yer alan bir türbedir.

I. Mirza Muhammed Han, Bakü Hanlığı'nın kurucu hanıydı.

Kelbali Han Kengerli 1787'den 1809'a kadar Nahçıvan Hanlığı'nın hanı (valisi) olmuştur. İran hükümdarı Nadir Şah'ın 1747'de ölümünden sonra Kelbali'nin Kengerli boyundan olan ailesi Nahçıvan'ın kontrolünü ele almıştır. Babası Haydarkulu Han bu kontrolü kuran kişi olmuştur. Kengerliler, Kızılbaş konfederasyonunun bir parçası olan Türk Ustaclı aşiretinin bir koluydu.

Burhâni-Hakikât Erivan'da yayınlanan Azerbaycan dilinde ilk basılı organ, edebiyat, sosyo-politik dergisiydi. Başka bir Azerbaycanca dergi olan Lek-Lek'in kapatılmasından bu yana yayınlanmıştır. 1 (14) Ocak ile 29 Haziran 1917 arasında yayınlanmıştır. Dergi ayda iki kez 8 sayfa olarak basılmış ve toplam 9 sayı çıkarılmıştır. İsim, Arapça Burhân (Kanıt) ve Hakikât (Gerçek) kelimelerinden oluşur.

<span class="mw-page-title-main">Nahçıvan Garnizonu</span> Askeri ünite

Nahçıvan Garnizonu, Nahçıvan Ordusu olarak da anılır, eski adıyla 5. Kolordu, Azerbaycan Silahlı Kuvvetlerinin bölgesel bir askeri oluşumudur. Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti topraklarındaki tüm hizmet şubeleri ve militarize müesseselerin yapıları hep birlikte Nahçıvan Garnizonunu oluşturmaktadır. Albay general Kerem Mustafayev'in komutanlığı altında yönetiliyor.

Rahim Han Kengerli - Nahçıvan Hanlığı'nın üçüncü hanı. O, 1769-1770 yıllarında Han olmuştur.

Velikulu Han Kengerli Nahçıvan Hanlığının beşinci hanı. O, Alikulu Han Kengerli'yi tahttan indirerek han olmuştu.