İçeriğe atla

Alayın Kızı

Alayın kızı
Kırım Savaşı'nda bir Fransız birliğinde kantinci kadın
Özgün isimLa fille du régiment
MüzikGaetano Donizetti
Libretto"Jules-Henri Vernoy de Saint-Georges" ve Jean-François Bayard
Gala11 Şubat, 1840
İlk gösterim yeriOpéra-Comique, Paris
Oyuncular
  • Marie: alayın kadın kantincisi, soprano
  • Tonio: Tirol'lu bir genç, tenor
  • Çavuş Sulpice:


Alayın Kızı (Fransızca La fille du régiment) İtalyan besteci Gaetano Donizetti tarafından hazırlanmış opera comique janrında iki perdelik bir operadır. Besteci Paris'te yaşamakta iken eserin librettosu Fransızca olarak "Jules-Henri Vernoy de Saint-Georges" ve "Jean-François Bayard" tarafından yazılmıştır. Sonradan İtalyan seyircinin zevklerine uydurmak için Callisto Bassi tarafından orijinal versiyondan çok az değişik İtalyanca libretto hazırlanmıştır. Operanın prömiyeri 11 Şubat 1840'ta Paris'te Opéra-Comique tiyatrosunda sahnelenmiştir.

Roller

Rol Ses tipi Prömiyerde roller,
11 Şubat 1840
(Orkestra şefi: -)
Marie, alayın kadın kantincisisopranoGiulietta Borghese
Tonio, Tirol'lu bir gençtenorMécène Marié de l'Isle
Çavuş Sulpice basHenry Deshaynes
Berkenfeld Markizi contralto Marie-Julie Halligner ("Boulanger")
Hortensius, kahyası basD.Delaunay-Ricquier
Bir onbaşı bas Georges-Marie-Vincent Palianti
Bir köylü tenor Henry Blanchard
Krakenthorp Düşesi Konuşma rolü Marguerite Blanchard
Bir noter Konuşma rolü Léon
Fransız askerler, Tirollu ahali, Düşeş'in hizmetkarları

Konu özeti[1]

(Orijinal eserde askerler Tirol'de Avusturyalılardır. Operanın Fransızca versiyonunda askerler Fransız olarak gösterilirler. Operanın İtalyanca versiyonunda ise mekân Tirol değil İsviçredir.

I. Perde

Tirollerde dağlarda

Avusturya'ya gitmekte iken Berkenfield Markizi ve kahyası, Hortensius, yolları üzerinde bir askeri çarpışma olmasından dolayı seyahatlerini durdurmuşlardır. Markiz köylülerden Fransız askerlerinin geri çekildiklerini duyunca, Fransız halkının kaba tavırlı olduklarını söyler (Pour une femme de mon nom). 21'inci Alay'ın çavuşu olan Sulpice askerlerinin tekrar barış ve düzeni getireceklerini dair herkese güvence verir. Bu sıra yanına Alay'ın maskotu veya kızı olan Marie gelir. Alay Marie'yi çok küçük yaşta yetim kalan bir kızcağız olarak bulmuş ve onu yetiştirmişlerdir. Sulpice Marie'ye birlikte görüldüğü bir gence erkek hakkında sorular sormaya başlar. Marie onun eskiden Marie'nin hayatını kurtarmış olan bir yerel Tirollu genç olduğunu söyler. 21'inci Alay askerleri tutukladıkları bir genci getirirler. Bu Marie'nin hakkında konuştuğu gençtir ve Marie'yi aramak için geldiği zaman yakalandığını açıklar. Marie hemen onu tutukluluktan kurtarır. Tonio yeni tanıdıklarının şerefine kadeh kaldırır. Marie alayın şarkısını söylemeye koyulur (Chacun le sait). Askerler Tonio'ya kendilerini takip etmeyi emrederler ama o kaçmayı başarır ve geri dönerek Marie'ye olan aşkını ilan eder. Sulpice ikisine bir sürpriz yapıp yakalar. Marie, Tonio'ya kendisiyle evlenemeyeceğini söylemesi ve sadece 21'inci Alay mensubu bir askerle evlenmesi gerektiğini açıklaması gerekmektedir.

Bekenfield Markizi Sulpice'den şatosuna gitmesi için refakat sağlamasına ister. Berkenfield ismini duyan Sulpice birden savaş alanında buldukları ve yetimin sandıkları Marie'nin üzerinde buldukları bir resmi evrakı hatırlar. Markiz kızın babasını bildiğini ve Marie'nin kızkardeşinin çok yıllar önce kaybettiği kızı olmasının çok mümkün olduğunu itiraf eder. Marie çocukken Markiz'in bakımına bırakılmış ve kaybolmuştur. Markiz kuzeni Marie'nin kaba lisanı ve davranışlarından aksi tesir görür ve yeğenine sosyal mevkine uygun bir eğitim sağlamak için onu şatosuna götürmekte ısrar eder. Tonio alaya asker yazılmıştır ve Marie ile evlenmesine engel kalmamıştır (Ah, mes amis). Marie'nin Markiz'in isteklerine uymak için hem alaydan hem de sevdiği kişiden ayrılması gerekmektedir (Il faut partir).

II. Perde

Berkenfield Şatosu'nda

Markiz, Marie'nin Krakenthorp Dükü ile evlenmesi için tertipler yapmıştır. Sulpice de şatodadır. Geçirdiği bir kazadan iyileşmektedir ve Markiz'e planlarını gerçekleştirmek için güya yardım etmektedir. Markiz Marie'ye şan dersleri vermekte ve derslere piyano ile eşlik yapmaktadır. Sulpice tarafından tahrik edilen Marie söylediği şarkılar arasına alay şarkısını ekler ve bundan dolayı Markiz'in büyük hışmına uğrar (Üçlü: Le jour naissait dans la bocage). Yalnız bırakılan Marie paranın ve sosyal mevkinin anlamsız boş şeyler olduğunu düşünür (Par le rang et l’opulence). Uzaktan askerlerin gittikçe yaklaşan yürüyüş sesleri duyulur. Sonra alayın tümü şatonun büyük salonuna girerler. Marie alayın askerleriyle birlikte bir Fransız yurtseverlik şarkısı söylemeye koyulur (Salut à la France). Tonio, Marie ve Sulpice bir araya gelmişlerdir. Tonio Marie ile evlenmek için izin ister. Markiz genç adamın Marie'nin her şeyi olduğuna dair açıklamasını kabul etmez (Pour me rapprocher de Marie). Yeğeninin kızın bir başkasına nişanlı olduğunu bildirip Tonio'yu reddeder. Sonra Sulpice ile yalnız iken Markiz ona gerçeği söyler. Marie gerçekten kendi kızıdır. Babası ile evli olmadığı ve Marie gayrimeşru olduğu için sosyal bakımdan kendine leke düşürmemek için küçücük kızını geride bırakmak zorunda kalmıştır.

Kahya Hortensius Marie ile evlenecek asilin ailesinin, başlarında güvey olacak dükün annesi Krakenthorp Düşeşi olarak, şatoya geldiklerini yüksek sesle ilan eder. Marie odasından ayrılmayı kabul etmez. Sulpice ona Markiz'in kendi gerçek annesi olduğunu açıklar. Buna şaşıran Marie annesinin isteklerine karşı gelemeyeceğini söyler ve istemediği, sevmediği bir erkekle annesi isteklerine uyarak evleneceğini bildirir. Tam evlenme kontratı imzalanmakta iken Tonio başlarında olarak gelen 21'inci Alay askerleri Alay'ın Kızını kaçırırlar. Soylu kişilerden oluşan misafirler ise Marie'nin bir Fransız ordusu kantinci kızı olmasını onurlarına yedirememişlerdir. Fakat Marie Alay'ın kendini ufaktan bakıp yetiştirilmesi ile ne kadar karşılayamayacağı bir borç ortaya çıkardığını söylemesi ile onun hakkındaki fikirlerini değiştirirler. Markiz kızının ne kadar iyi kalpli bir kişi olduğunu görmüştür ve onun Tonio ile evlenmesine izin verir. Herkes Final da söylenen Salut à la France şarkısına katılır.

Ünlü müziksel parçalar

I. Perde

  • Birkenfeld Markizi - "Pour une femme de mon nom"
  • Marie - "Chacun le sait"
  • Tonio - "Ah, mes amis"
  • Marie - "Il faut partir"

II. Perde

  • Üçlü - Sulpice, Marie ve Markiz - "Le jour naissait dans la bocage"
  • Marie - "Par le rang et l’opulence"
  • Markiz - "Pour me rapprocher de Marie"
  • Ensambl - "Salut à la France"

Bazı ilginç sahnelenmeler

Bu opera "Ah! mes amis, quel jour de fête!" adlı aryanın bu şarkıyı söyleyen tenörler için zorluğu ile ün yapmıştır. Bu operanın başlangıcı tenörlerin seslerinin daha iyice açılıp ısınıp yerleşmeden 9 tane tiz-do veya yüksek-do notası söylemelerini gerektirmektedir. Çok kere tenörler bu tiz notaları söyleyemeyip sadece doğal-si notasını bulmaktadırlar.

Opera müziği kritikleri İtalyan tenör Luciano Pavarotti'nin ününü Eylul 1967'de New York'taki Metropolitan Operaevi'nde bu 9 tane notayı hiç zorlanmadan söylemesi ile ispat ettiğini iddia etmektedirler.[2]

Daha yakın zamanlarda Nisan 2007'de Peru asıllı tenor "Juan Diego Florez" bu zor şarkıyı La Scala Operaevi'nde hiç hatasız ve sesini zorlamadan söylemiş ve sonra da [La Scala'da 74 yıldır uygulanan bir geleneği kırarak ankor istenmesi üzerine tekrar bu 9 tiz-do notunu kapsayan aryayı mükemmel ve hiç pürüzsüz olarak tekrarlamıştır. Bununla da kalmayıp alkışlar altında eserin başka bir kısmında bulunan ve tiz-do notalarını tekrar eden parçaların birkaçını da ankor olarak söylemiştir.

Seçilmiş ses ve video kayıtları[3]

Yıl Roller
(Marie, Tonio, Çavuş Sulpice. Berkenfeld Markizi, Hortensius)
Orkestra şefi,
Opera Evi ve Orkestra
Marka
1960Lina Pagliughi,
Cesare Valletti,
Sesto Bruscantini,
Rina Corsi
Mario Rossi,
Lirica della Rai Milano Orkestra Lirica ve korosu
2CD:Melodram 27018;; Gala GL 100713
1967Joan Sutherland
Luciano Pavarotti,
Spiro Malas,
Monica Sinclair,
Edith Coates
Richard Bonynge
The Royal Opera House, Covent Garden Orkestra ve korosu
2CD(2009):Decca «Originals» 478 1366
1986June Anderson,
Alfredo Kraus,
Michel Trempont,
Hélia T'Hézan,
Antoine Garcin
Bruno Campanella
Théâtre National de l'Opéra de Paris orkestra ve korosu
2CD(2002):EMI 5 75260-2
1995Edita Gruberová,
Deon Van der Walt,
Philippe Fourcade;
Rosa Laghezza,
François Castel
Marcello Panni
Bavyera Radyo korosu ve Munih Radyo Orkestrası
2CD:Nightingale NC 070566-2
1996
2003
Mariella Devia,
Paul Austin Kelly,
Bruno Praticò,
Ewa Podles,
Nicolas Rive
Donato Renzetti
Teatro alla Scala korosu ve Orkestrası
DVD:TDK «Mediactive» DV-OPLFDR
2004Celena Shafer,
Lawrence Brownlee,
Timothy Nolen,
Myrna Paris
Mark T. Panuccio
Christopher Larkin
Cincinnati Opera korosu ve orkestrası
2CD(2008):Celestial Audio CA.
2005Patrizia Ciofi,
Juan Diego Flórez,
Nicola Ulivieri,
Francesca Franci,
Dario Benini
Riccardo Frizza
Teatro Carlo Felice di Genova korosu ve orkestrasi
2CD:Premiere Opera Ltd CDNO 1767-2,
DVD(2006):Decca 074-146-7
2008Natalie Dessay,
Juan Diego Flórez,
Alessandro Corbelli,
Felicity Palmer
Donald Maxwell
Marco Armiliato
Metropolitan Opera korosu ve orkestrası
2CD:Celestial Audio CA780.

Medya

  • Haziran 2000'de Vocal des Herbiers tarafından "Le beau vingt-et-unième" korosu

Dipnotları

  1. ^ Konu özeti Leo Melitz (1922) The Opera Goer's Complete Guide eserindan uyarlanmıştır.
  2. ^ James Naughtie, "Goodbye Pavarotti: Forget the Pavarotti with hankies. He was better younger", The Times (Londra), 7 Eylul 2007 17 Mayıs 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Erisme:22 Nisan 2008
  3. ^ Kaynak [1] 9 Nisan 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Operadis-opera internet sitesi La Fille du Regiment operas diskografyasi

Ayrıca bakınız

Dışsal kaynaklar

  • Opera Türkiye sitesinde "G.Donizetti (1797-1848) La Figlia Del Reggimento <<Alayın kızı>>" sayfası: [2] (Erişme tarihi:11.12.2009)
  • Yener, Faruk (1964), 100 Opera 2.ed (Son baskı 1992), İstanbul:Bateş Yayınları ISBN 975-95339-1-X
  • Karadar.com sitesinde İtalyanca libretto [3] 10 Ekim 2008 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İtalyanca) (Erişme tarihi:14.5.2009)
  • Karadar.com sitesinde Fransızca libretto: [4] 12 Temmuz 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Fransızca) (Erişme tarihi:14.5.2009)
  • Fransizca Wikisource'da bulunan La fille du régiment operası Fransizca librettosu. [5] 31 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Fransızca) (Erişme tarihi:14.5.2009)
  • (YouTube) sitesinde 1985'te Paris, Opéra-Comique'de June Anderson "Salut à la France" aryası [6] (Erişme tarihi:14.5.2009)
  • (YouTube) sitesinde The Ed Sullivan Show programinda Joan Sutherland "Salut à la France" aryası [7] Erişme
  • Creative Commons MP3 ses kaydi [8] (İtalyanca) (Erişme tarihi:14.5.2009)

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Opera</span> Müzikli tiyatro eseri

Opera, genellikle konusunu tarihten, mitolojiden, efsanelerden veya güncel olaylardan alan, sözlerinin tümü veya birçoğu müzikle bestelenmiş, içinde güzel sanatların tümünü barındırabilen, teatral formda bir sahne eseridir.

Libretto, opera, operet, oratoryo, bale, müzikal, mask gibi müziksel sahne eserlerinin metinlerine verilen ad. Hristiyan dinî ayinlerinde sesle şarkı şeklinde söylenen dua, ilahi, kantata vb. için yazılan metinlere de libretto denilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Gaetano Donizetti</span>

Domenico Gaetano Maria Donizetti İtalyan opera bestecisi. En ünlü bestesi 1835 yılında bestelediği Lucia di Lammermoor 'dir.

<span class="mw-page-title-main">Giacomo Puccini</span>

Giacomo Antonio Domenico Michele Secondo Maria Puccini ya da kısaca Giacomo Puccini İtalyan besteci. 19. yüzyılın sonu ve 20. yüzyılın başındaki en büyük besteciler arasında yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Daniel François Auber</span> Fransız besteci (1782 – 1871)

Daniel François Esprit Auber Fransız besteci.

<span class="mw-page-title-main">Ambroise Thomas</span> Fransız besteci (1811 – 1896)

Charles Louis Ambroise Thomas, Fransız besteci ve müzik öğretmeni.

<span class="mw-page-title-main">Pietro Mascagni</span>

Pietro Mascagni. İtalyan opera bestecisi. 19. yüzyıl sonunda ortaya çıkan gerçekçilik (verismo) ekolunun başta gelen temsilcilerindir.

<span class="mw-page-title-main">Lucia di Lammermoor</span>

Lucia di Lammermoor Gaetano Donizetti'in üç perdelik dramma tragico yani trajik operası. İtalyanca librettosu Salvatore Cammarano tarafından Sir Walter Scott'un Lammermoor Gelini isimli tarihî romanından uyarlayarak yazılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">La sonnambula</span> İtalyan yapımı opera

La sonnambula Sicilyalı İtalyan besteci Vincenzo Bellini tarafından bestelenmiş opera semiseria janrında 2 perdelik bir operadır. Eserin librettosu, "Eugène Scribe" hazırladığı bale-pantomimden uyarlanarak, Felice Romani tarafından İtalyanca olarak yazılmıştır. Operanın prömiyer sahnelenmesi 6 Mart 1831'de Milanoda "Teatro Carcano" da yapılmıştır. Devlet Operası ve Balesi Ankara Opera Sahnesi'nde ilk defa temsil edilmesi 1957'dedir.

<span class="mw-page-title-main">Jean-Baptiste Lully</span>

Jean-Baptiste Lully, İtalyan asıllı besteci, kemancı ve balettir.

<span class="mw-page-title-main">Niccolo Piccinni</span>

Niccolo Piccinni senfoniler, oda müziği eserleri, operalar ve kilise müziği besteleri hazırlamış bir İtalyan bestecidir. Günümüzün klasik batı müziği severleri tarafından pek tanınmayan bir besteci olmakla beraber kendi yaşamı sırasında, özellikle hazırladığı Napoli-tipi opera buffa janrı eserleri dolayısıyla, Avrupa opera seyircisinin çok beğendiği opera bestecilerinin başında gelmekteydi. Piccinni'in zamanla unutulmasının bir nedeni yaşam ve bestecilik döneminin, ünleri günümüze yetişmiş olan Pergolesi gibi büyük besteci ile bir nesil sonrasının büyük bestecileri olan Domenico Cimarosa ile Mozart arasına düşmesidir.

<span class="mw-page-title-main">Fra Diavolo (opera)</span>

Fra Diavolo, Fransız besteci Daniel François Auber tarafından bestelenmiş 3 perdelik bir opera-comique tarzında bir operadır.

<span class="mw-page-title-main">André Ernest Modeste Grétry</span>

André-Ernest-Modeste Grétry, Liège şehrinde Fransızca konuşan bir aileye doğmuş olan ve müzik kariyerini Fransa'da geçirip Fransız vatandaşlığına geçmiş olan bir opera bestecisidir. "Opera komik" janrındaki opera eserleri ile ünlüdür.

<span class="mw-page-title-main">François-Adrien Boieldieu</span> Fransız besteci (1775 – 1834)

François-Adrien Boieldieu, özellikle opera eserleri hazırlayıcısı olarak tanınan, bir Fransız besteci ve müzik öğretmeni.

<span class="mw-page-title-main">Jules Massenet</span> Fransız besteci (1842 – 1912)

Jules Massenet, özellikle opera eserleri hazırlayıcısı olarak tanınan, bir Fransız besteci ve müzik hocasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Jacques Fromental Halévy</span> Fransız besteci (1799 – 1862)

Jacques Fromental Halévy romantik dönem akımına uygun müziği ile bilinen bir Fransız bestecisidir. Günümüzde sadece La Juive (Yahudi) adlı opera eseri ile bilinmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Alfred Bruneau</span> Fransız besteci (1857 – 1934)

Alfred Bruneau, Fransız opera ve diğer müzik bestecisi ve müzik eleştirmeni.

<span class="mw-page-title-main">Lodoiska</span>

Lodoiska, İtalyan asıllı ama Fransa'da çalışan Luigi Cherubini tarafından 1791'de bestelenmiş "comédie-héroique" türünde üç perdelik opera eseridir. Opera'nın orijinal Fransızca librettosu Claude-François Fillette-Loraux tarafından Fransız yazar Jean-Baptiste Louvet de Coudray'un yazmış olduğu "Les Aventures du Chevalier de Faublas"'da bulunan bir hikâyeden uyarılarak hazırlanmıştır. Bu eserin prömiyer temsili 18 Temmuz 1791'da Théâtre Feydeau Tiyatrosu, Paris, Fransa'da sahneye konulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Eugène Scribe</span> Fransız oyun yazarı (1791 – 1861)

Eugène Scribe, Fransız oyun yazarı ve libretto yazarıdır.

<span class="mw-page-title-main">Ernest Guiraud</span> Fransız besteci (1837-1892)

Ernest Guiraud, New Orleans, Louisiana'da doğan Fransız besteci ve müzik öğretmenidir. En çok Bizet'in Carmen operası ve Offenbach'ın Les contes d'Hoffmann operası için kullanılan geleneksel orkestral anlatımları yazmasıyla tanınır.