İçeriğe atla

Akin, Şereflikoçhisar

Akin
Harita
Mahallenin haritadaki yeri
Ankara
Ankara
Koordinatlar: 39°07′27″N 33°15′23″E / 39.1242°K 33.2564°D / 39.1242; 33.2564
Ülke Türkiye
İlAnkara
İlçeŞereflikoçhisar
Coğrafi bölgeİç Anadolu Bölgesi
İdare
 • YöneticiMuhtar[1]
İhtiyar heyeti[1]
Nüfus
 (2023)[1]
225[2]
Zaman dilimiUTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu0312
İl plaka kodu06
Posta kodu06950
İstatistiki bölgeAnkara alt bölgesi Bunu Vikiveri'de düzenleyin
Seçim çevresiAnkara (1. Seçim Bölgesi) Bunu Vikiveri'de düzenleyin
Resmî site
[2]

Akin, Ankara ilinin Şereflikoçhisar ilçesine bağlı bir mahalledir.

Sözkökü

Akin sözü "Agin"[3] şeklinde de söylenir.

Tarih

Köyün etnik halkı olan Nogay Türkleri'nin kökü, Kıpçak veya Kuman adlı tarihte ünlü Türk boyundan gelmektedir. Dil özellikleri de Kıpçak Türkçesi grubuna girmektedir. Kıpçak Bozkırı veya Deşti Kıpçak denilen yer Karadeniz ve Hazar Denizi'nin kuzey alanıdır. Kırım istikametinden Türkiye'ye doğru zorunlu Türk göçlerinin yönü çoğunlukla Balkanlar ve Kafkasya üzerinden olmuştur.

Osmanlılar döneminde Kırım göçü sırasında Kafkasya Dağıstan üzerinden göç eden Nogay Türklerinin[4] yerleştirilmesi sonucunda 1876 yılında kurulmuştur. Türkiye'deki Nogay köylerinden biridir.[5]

Çevredeki köy yerleşimlerinde de genelde Kafkas göçmenleri yaşamaktadır.[6]

Kültür

Yaşam tarzı olarak Eski Türk örf adetlerine daha yakın olan Akin köyü Nogay Türkleri'nin Tatar çayı olarak da denilen Nogay sütlü çayı[7] içme geleneği halen sürmektedir. Sütlü çaya tuz, tereyağı da eklenebilmektedir. Hamur işlerinden pişi, taba börek, şır börek öne çıkan kültürel yiyeceklerdir. Nevruz, Sabantoy ve Tepreş kutlamaları vardır.

Dil

Dil olarak Kırım Türkçesinin Çöl (Bozkır) ağzı da olarak bilinen Nogay Türkçesidir

Coğrafya

Ankara il merkezine 110 km, Şereflikoçhisar ilçesine 41 km uzaklıktadır. Tuz gölünün kuzey kıyısına çok yakındır. Köy dolayında antik çağa ait ören alanları vardır.

Nüfus

Yaz-Kış nüfusu arasında fark vardır. Yazları mahallenin nüfusu daha da artmaktadır.

Yıllara göre mahalle nüfus verileri
2019[8]238
2007 278

Turizm

Etnik turizm açısından uğrak yerlerinden biridir.[9] Nogay kültürü, dili, mutfağı merak edenler için bir turizm potansiyelidir. Nogay Türkleri Şenlikleri olmaktadır.

Ayrıca bakınız

Türkiyede Nogay Türkleri

Kaynakça

  1. ^ a b "5393 sayılı Belediye Kanunu" (PDF). mevzuat.gov.tr. 3 Temmuz 2005. s. 3. 1 Haziran 2024 tarihinde kaynağından (pdf) arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Eylül 2024. Madde 9- Mahalle, muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilir. 
  2. ^ "Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi". Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 23 Ekim 2023. 
  3. ^ "Arşivlenmiş kopya". 11 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2020. 
  4. ^ "Arşivlenmiş kopya". 25 Mart 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2020. 
  5. ^ "Arşivlenmiş kopya". 8 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2020. 
  6. ^ "Arşivlenmiş kopya". 30 Aralık 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2020. 
  7. ^ CagOn. "MGH Projesi". mgh.tfsf.org.tr (İngilizce). 1 Aralık 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Aralık 2023. 
  8. ^ "Arşivlenmiş kopya". 6 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2020. 
  9. ^ "Arşivlenmiş kopya". 25 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2020. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Tatarca</span> Tatarlar tarafından konuşulan Türk dili

Tatarca veya İdil Tatarcası, Türk dillerinin Kıpçak grubuna bağlı bir dildir. Aynı aileden bir lehçe olan Kırım Tatarcasından ayırmak için “Kazan Tatarcası” olarak da adlandırılır. Çoğunluğu, Rusya Federasyonu içindeki Tataristan'da yaşayan Tatarlar tarafından konuşulur. Tataristan Cumhuriyeti'nin Rusça ile birlikte iki resmî dilinden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Kırım Tatarları</span> Türklerin kıpçak kolundaki topluluk

Kırım Tatarları ya da Kırımlılar, anayurtları Karadeniz'in kuzeyindeki Kırım yarımadası olan Türkî halktır. 1783'te Kırım Hanlığı'nın Rusya tarafından ilhak edilmesiyle birlikte Osmanlı Devleti'ne zorunlu göçe tabi tutulmuşlar ve kendi vatanlarında azınlığa düşmüşlerdir. SSCB döneminde Stalin'in emriyle 18 Mayıs 1944'te sürgüne uğrayarak nüfuslarının yarısını yitirmişlerdir. SSCB'nin yıkılmasıyla sürüldükleri topraklardan Kırım'a geri dönmeye başlayan halk, Ukrayna'nın ana Müslüman unsurunu oluşturur.

<span class="mw-page-title-main">Nogaylar</span> Türkî etnik grup

Nogaylar, Kuzey Kafkasya bölgesinde yaşayan bir Türk etnik grubudur. Çoğu Kuzey Dağıstan ve Stavropol Krayı'nın yanı sıra Karaçay-Çerkesya ve Astrahan Oblastı'nda bulunur; bazıları Çeçenistan'da da yaşamaktadır. Nogayca konuşurlar ve Nogay Ordası'nı oluşturan çeşitli Moğol ve Türk kabilelerinin torunlarıdır. Yedi ana Nogay boyu vardır: Ak Nogay, Karagaş, Kuban-Nogay, Kundraw-Nogai, Kara-Nogay, Utarlar, Yurt-Nogay

<span class="mw-page-title-main">Çi börek</span>

Çibörek veya Yarımca; kıyma, soğan ve baharat karışımının açılmış yufkaya konulup yağda kızartılmasıyla yapılan geleneksel bir Kırım Tatar yemeğidir.

<span class="mw-page-title-main">Kırım Tatarcası</span> Türk dillerinin Kıpçak koluna ait bir dil

Kırım Tatarcası ya da Kırımca, Türk dillerinin Kıpçak koluna ait bir dildir. Ancak bazı Oğuz grubuna ait özelliklere de sahiptir. Romanya'nın Dobruca yöresinde konuşulan şekline Dobruca Tatarcası adı verilir.

<span class="mw-page-title-main">Kıpçaklar</span> 11.-14. yüzyıllarda Doğu Avrupa, Balkanlar, Batı ve Doğu Anadolu, Kafkasya ve Orta Asyada yaşamış bir Türk halkı

Kıpçaklar veya Kumanlar, eski Türk halklarından biridir. Dilleri Kıpçakça olup üç kol halinde gelişim göstermiş ve daha sonra da Kıpçak dillerine kaynaklık etmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Deşt-i Kıpçak</span> Tarihsel bir bölge

Deşt-i Kıpçak, Kafkas Dağları'nın kuzeyinde, Dinyester ile İrtiş ırmakları arasındaki bölgenin tarihsel adı. Kıpçak çölü veya Kıpçak bozkırı anlamına da gelir. Heyhat sahrası ya da kısaca Heyhat olarak da bilinir.

<span class="mw-page-title-main">Karaçaylar</span> Kafkasya’da yaşayan Kıpçak kökenli Türki halk

Karaçaylar veya Karaçaylılar, çoğunluğu Rusya'ya bağlı Karaçay-Çerkesya'da yaşayan bir Türk halkıdır.

<span class="mw-page-title-main">Kıpçak grubu</span> Türk dillerinin bir kolu

Kıpçak dilleri, Ukrayna'dan Çin'e kadar uzanan Orta Asya ve Doğu Avrupa'nın çoğunda yaklaşık 28 milyon kişi tarafından konuşulan Türk dil ailesinin bir alt koludur. Bu grupta en çok konuşulan dillerden bazıları Kazakça, Kırgızca ve Tatarcadır.

Nogay çayı, çayın sütte kaynatılmasıyla yapılan bir içecektir. Tatar çayı olarak da anılır.

<span class="mw-page-title-main">Yeşilyayla, Çorum</span> Çorumda bir köy

Yeşilyayla, Çorum ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.

<span class="mw-page-title-main">Nogayca</span>

Nogayca veya Nogay Türkçesi, Türk lehçelerinin Kıpçak öbeğine bağlı, Nogaylar tarafından konuşulan lehçe. Ağırlıklı olarak Rusya'nın güney kesiminde konuşulur. Günümüzde Kiril alfabesiyle yazılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Kumukça</span> Türki dil

Kumukça veya Kumuk Türkçesi Türk dillerinin Kıpçak öbeğine ait bir Kumukların dildir. Ancak Batı Türk dillerinden de özellikler taşımaktadır ve çok kez Güney Türk dillerine de kategorize edilir.

Erdoğdu, Konya'nın Tuzlukçu ilçesine bağlı köy.

<span class="mw-page-title-main">Türkiye'deki Kırım Tatarları</span>

Türkiye'deki Kırım Tatarları Kırım, Dobruca, Bulgaristan ve Bucak bölgelerinden Türkiye'ye göç etmiş olan Kırım Tatarları ve Romanya Tatarları'dır.

<span class="mw-page-title-main">Orhaniye, Bandırma</span>

Orhaniye, Balıkesir ilinin Bandırma ilçesine bağlı bir mahalledir.

<span class="mw-page-title-main">Gürcistan Kıpçakları</span>

Gürcistan Kıpçakları ya da Gürcistan'daki Kıpçaklar, Kıpçaklar, Orta Asya'dan Batı Avrupa'ya uzanan geniş bir bölgede yaşayan eski bir Türk göçer halkıdır. Gürcistan da dahil olmak üzere bölgedeki birçok ulusun tarihinde önemli bir rol oynamışlardır. Gürcistan kralları 12. ve 13. yüzyıllarda Kafkasya'daki güçlerinin zirvesindeyken binlerce Kıpçak paralı asker topladılar ve hizmetlerini komşu Müslüman devletlere karşı başarıyla kullandılar. Bu kavim, Gürcü kaynaklarında çoğunlukla Kıpçak olarak geçmekle birlikte, nadiren Koman adıyla da anılmaktadır.

Kıpçakça, Eski Kıpçakça veya Batı Orta Türkçe; Orta Türkçe dönemine ait Deşt-i Kıpçak sahası ile Mısır ve Suriye'de 13. yüzyıldan 17. yüzyıla kadar kullanılmış Türk dillerinin Kıpçak grubundan ölü dil. Eski Kıpçakça günümüzde Yeni Kıpçakça adıyla da anılan Kıpçak grubundan Türk dillerinin oluşumuna kaynaklık eden dillerden biridir. Günümüzde geriye dönük dil sınıflandırmalarında Eski Kıpçakça, Kıpçak grubunun Kıpçak-Kuman alt grubunda ele alınır.

Türk dili tarihi, çivi yazılı Sümerce tabletlerdeki alıntı kelimeler şeklinde bilinen ilk örneklerine rastlanan, coğrafya olarak Moğolistan ve Çin içlerinden Avrupa’nın ortalarına, Sibirya’dan Hindistan ve Kuzey Afrika sahasına kadar yayılmış olan Türk dilinin tarihidir. Günümüzde Asya ve Avrupa kıtalarında konuşulan ve yazılan Türk yazı dilleri ve bunların ağızlarının tarihî süreçlerini kapsar.

Kırım Tatar dili üç lehçeden oluşur. Standart dil, Kıpçak-Cuman kolunun bir parçası olan orta lehçe ile yazılmıştır. Oğuz kolunda yer alan kıyı ağzı olarak da bilinen güney ağzı ve Kıpçak dilinde de nogai ağzı olarak da bilinen kuzey ağzı vardır.