İçeriğe atla

Akdeniz çam kabuk böceği

Akdeniz çam kabuk böceği
Biyolojik sınıflandırma
Üst âlem: Eukaryota
Âlem: Animalia
Alt âlem: Eumetazoa
Şube: Arthropoda
Alt şube: Hexapoda
Sınıf: Insecta
Takım: Coleoptera (kın kanatlılar)
Familya: Curculionidae (hortumlu böcekgiller)
Alt familya: Scolytinae
Oymak: Ipini
Cins: Orthotomicus
Tür: O. erosus
Orthotomicus erosus
( Wollaston, 1857)
Sinonimler

Tomicus erosus Wollaston, 1857

Akdeniz çam kabuk böceği (Orthotomicus erosus), hortumlu böcekgiller (Curculionidae) familyasından kın kanatlı zararlı böcek türü.

Morfoloji

Erginleri 2.7 ilâ 3.8 mm uzunluğunda ve kızılımsı kahverengidir. larvaları beyaz ya da krem rengi ve bacaksızdır.

Biyolojisi

Yılda 3 nesil verir. Birinci uçma zamanı Nisan, ikincisi Temmuz, üçüncüsü ise Sonbaharda yapar. Üreme enerjisi yüksek olup tehlikeli bir böcektir.

Zararı

Öncelikle çam türlerinde (Pinus armandii, P. brutia, P. brutia var. eldarica, P. brutia var. pityusa, P. canariensis, P. caribaea, P. coulteri, P. echinata, P. kesiya, P. massoniana, P. mugo subsp. uncinata, P. nigra, P. nigra subsp. pallasiana, P. patula, P. pinaster, P. pinea, P. radiata, P. strobus, P. sylvestris, P. tabulaeformis, P. yunnanensis) bulunur. Ayrıca, Pseudotsuga menziesii ile Picea, Abies ve Cedrus türlerinde de görülebilir.

Türkiye'de, başta kızılçam olmak üzere bütün çam türleri ve sedirde de zarar yapar. Tahribatın hava hallerine bağlı olarak Nisan ayından Ekim ayına kadar sürdürür. İkincil zararlı bir böcektir. Ege, Akdeniz ve Marmara Bölgelerinde yaygındır.

Mücadele

Ormanlarda temiz bir işletmecilik uygulanmalı, böceğin uçma zamanından önce ince kabuklu tuzak ağaçları hazırlanmalı, orman içi istif yerlerinde ibreli kabuklu emval bekletilmemeli ve ergin böcekleri toplamak için feromon tuzakları kullanılmalıdır. Bu böcekle feromonla mücadele yöntemi Ege, Akdeniz ve Marmara Bölgelerinde yaygın olarak uygulanmaktadır. Zarara maruz kalan ağaçlar kısa zamanda ölürler.

Yayılımı

Avrupa'da, Finlandiya, İsveç, Büyük Britanya; Afrika'da, Fas, Güney Afrika Cumhuriyeti, Esvatini; Asya'da, Türkiye, Tacikistan, Fiji; Amerika'da, ABD, Latin Amerika ve Karayipler

Kaynakça

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Çam</span>

Çam, Pinaceae (çamgiller) familyasından Pinus cinsinden orman ağaçlarını içeren iğne yapraklı türlere verilen ad.

<span class="mw-page-title-main">Kızılçam</span> Çamgiller familyasından bir bitki türü

Kızılçam, Çamgiller (Pinaceae) familyasından Doğu Akdeniz Havzasına özgü, elverişli yetişme ortamlarında 25 metreye kadar uzayabilen bir çam türüdür. Akdeniz ikliminin müşir türlerinden olup tipik bir ışık ağacıdır. Kurak koşullara son derece dayanıklı, çok farklı toprak koşullarında başarıyla yetişen ve yetiştirilen, Türkiye'nin de en önemli hızlı gelişen ağaç türüdür. Sadece Türk ormancılığında değil, yabancı kaynaklarda da son dönemde Türk kızılçamı olarak kullanımı yaygınlaşmaktadır. Deniz seviyesinden 1300–1550 m yüksekliğe kadar meşcere kuruluşu yaparak yayılış gösterir. Dikey yayılışında 1650 metreye kadar çıkar. Kumsallarda, zayıf kayalık kireçli yerlerde yetişebilir. Ortalama 80-90 yıl ömürleri vardır.

<span class="mw-page-title-main">Fıstık çamı</span> Çamgiller familyasından bir bitki türü

Fıstık çamı, çamgiller (Pinaceae) familyasından Ege, Akdeniz sahilleri, Portekiz, İspanya, İtalya, Girit ve Türkiye'de yayılış gösteren çam türü. Kozalakları ve tohumu diğer çam türlerine göre çok daha büyüktür. Kozalaklarından çıkan çam fıstığı besin olarak tüketilmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Karaçam</span> Çamgiller familyasından bir bitki türü

Karaçam, çamgiller (Pinaceae) familyasından bir çam türüdür. Güney Avrupa, Kuzey İtalya, Avusturya İber yarım adasından Doğu Akdeniz'e kadar geniş bir alanda görülür.

<span class="mw-page-title-main">Halep çamı</span> Çamgiller familyasından bir bitki türü

Halep çamı, Pinaceae (çamgiller) familyasından Akdeniz bölgesine özgü bir çam türü.

<span class="mw-page-title-main">Orman</span> büyük bir alandaki yoğun ağaç topluluğu

Orman, belirli yükseklikteki ve büyüklükteki çeşitli ağaçlar, çalılar, otsu bitkiler, mantarlar, mikroorganizmalar, böcekler ve hayvanlar bütününü içeren, topraklı alanda genellikle doğal yollardan oluşmuş bir kara ekosistemidir.

<span class="mw-page-title-main">Akdeniz iklimi</span> iklim çeşidi

Akdeniz iklimi, yaz sıcaklığı güneşışınlarının düşme açısına, kuraklık ise alçalıcı hava hareketlerine bağlıdır. En sıcak ay ortalaması 26-28 °C, en soğuk ay ortalaması 8-10 °C dir. Yıllık sıcaklık ortalaması 18 °C dir. Kar yağışı ve don olayı çok ender görülür. En fazla yağış kışın, en az yağış yazın düşer. Kışın görülen yağışlar cephesel kökenlidir. Cephesel yağışlar en fazla bu iklimde görülür.

<span class="mw-page-title-main">Zeytin</span> Zeytin familyasından bir bitki türü

"Avrupa zeytini" anlamında Olea europaea botanik adlı zeytin, zeytingiller Oleaceae familyasından meyvesi yenen ve geleneksel olarak Akdeniz iklimine özgü bir ağaç türüdür. Tür, tüm Akdeniz ülkelerinin yanı sıra Güney Amerika, Güney Afrika, Çin, Avustralya, Yeni Zelanda, Meksika ve Amerika Birleşik Devletleri'nde yetiştirilir. Olea europaea, Olea cinsi için tip türüdür.

<span class="mw-page-title-main">Çam balı</span>

Çam balı arıların çiçek poleninden değil, Akdeniz iklimine mahsus bazı çam ağacı türlerinin gövdesinde yaşayan bir aracı böceğin salgısını kullanarak ürettiği, müstesna bir baldır. Dünyada sadece Türkiye ve Yunanistan'da bulunur.

<span class="mw-page-title-main">Maki</span> Genellikle Akdeniz iklimi bölgesinde yetişen bitki topluluğu

Maki, Akdeniz ikliminin egemen olduğu bölgelere özgü, ortalama 1-2 metre boyundaki küçük ağaç ya da çalıların oluşturduğu bitki örtüsü. Bu bitki örtüsüyle kaplı alanlara makilik denir. Makilikler, eskiden ormanlık olan alanların yangın ya da insanlar tarafından yok edilmesi sonucu oluşmuştur. Orman kendini yenilemeden ortamı kaplayan maki türleri ağaç fidanlarının büyümesini engellerler.

<span class="mw-page-title-main">Çam keseböceği</span>

Çam kese böceği, Thaumetopoeidae familyasından pul kanatlı zararlı böcek türü.

<span class="mw-page-title-main">Sultan Dağları</span>

Sultan Dağları, Türkiye'de Akdeniz bölgesinin Göller Yöresi'nde bulunan batı Toros Dağları'nın uzantısı olan yaklaşık olarak 100 kilometre uzunluğunda genç sıradağlardır.

<span class="mw-page-title-main">Kermes meşesi</span>

Kermes meşesi, kayıngiller (Fagaceae) familyasından Akdeniz'e özgü bir meşe türü.

<span class="mw-page-title-main">Elma yaprakbükeni</span> Elma yaprakbüken güve

Elma yaprakbükeni Tortricidae familyasından pul kanatlı zararlı böcek türü.

<span class="mw-page-title-main">Phthorimaea absoluta</span> pul kanatlı zararlı böcek türü

Domates yaprak galeri güvesi, Gelechiidae familyasından pul kanatlı zararlı böcek türü.

Abdulgafur Acatay, Türk orman mühendisi ve entomolog.

<i>Polyphylla fullo</i>

Polyphylla fullo Scarabaeidae ailesine ait, Melolonthinae alt familyasından bir böcektir.

<span class="mw-page-title-main">Kokulu ardıç</span>

Kokulu ardıç, servigiller (Cupressaceae) familyasından olan bir ardıç türüdür.

Değirmenburnu Tabiat Parkı, İstanbul ilinde bulunan bir tabiat parkıdır.

<i>Avrupa ladini</i> bitki türü

Avrupa ladini, Batı ladini ya da Norveç ladini, çamgiller (Pinaceae) familyasından ladin cinsinden bir ibreli türüdür. Ana vatanı Kuzey Avrupa olan ve o bölgelerde önemli ölçüde ormanlık alan oluşturan Avrupa Ladini türü diğer bölgelerde doğal olarak bulunmasa da peyzaj amaçlı park ve bahçelerde dikimi yapılmıştır. Old Tjikko, İsveç'in Dalarna ili'nin Fulufjället Dağı sınırlarını içerisinde bulunan bir Norveç Ladini 9.558 yaşındaki ladin halen dünyanın en yaşlı ağacı olarak kabul edilmektedir.