İçeriğe atla

Akaça

Koordinatlar: 35°8′9.04668″K 33°7′48.93002″D / 35.1358463000°K 33.1302583389°D / 35.1358463000; 33.1302583389
Akaça
Ακάκι
Akaça'nın Lefkoşa kazası içerisindeki konumu
Akaça'nın Lefkoşa kazası içerisindeki konumu
Cyprus üzerinde Akaça
Akaça
Akaça
Akaça'nın Kıbrıs'taki konumu
Koordinatlar: 35°8′9.04668″K 33°7′48.93002″D / 35.1358463000°K 33.1302583389°D / 35.1358463000; 33.1302583389
Ülke Kıbrıs Cumhuriyeti
KazaLefkoşa
Nüfus
 (2011)
 • Toplam3.003[1]
Zaman dilimiUTC+2 (EET)
 • Yaz (YSU)UTC+3 (EEST)
Posta Kodu
2720
Coğrafi Kodu1360

Akaça (YunancaΑκάκι, Kıbrıs RumcasıΑκάτζι), Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Lefkoşa Kazası'nda bulunan bir köydür. Konum olarak Lefkoşa'dan 20 kilometre ve Omorfo'dan 15 kilometre mesafededir. Batısında Peristerona, kuzeyinde Avlona bulunur. Köyün içinden aynı adla bir dere geçer, bu dere Peristerona'dan gelen diğer bir dere ile Masari'deki barajda birleşir, oradan da Omorfo'ya ve denize dökülür.

Köyün tarım arazilerin önemli bir kısmı Yeşil Hat içerisinde kalır ve bazı dönemlerde Avlona'ya yakın olan tarlalarda çalışan çiftçilerle Türk ordusu arasında gerilimler yaşandığına ilişkin olaylar rapor edilmiştir.

Etimoloji

Köyün Rumca adının kökeni için iki teori vardır; biri Bizans veya Latin döneminde adada etkin olmuş Akkakios adında a lordu işaret ederken diğer bir teori ise Aziz Akakkios'u işaret eder. Türkçe adının kökeninin ise Osmanlı döneminde dereye verilen "Akarca" adının bozulması olduğu iddia edilir.[2]

Nüfus İstatistiği

Köy geleneksel olarak karma nüfuslu olup Rum çoğunluğun yanında Türk azınlığın yaşadığı bir köydü. Köyün Türk nüfusu 1964 yılında Lefke, Gaziveran, Angolem ve Ortaköy'e göç etmiştir.[2]

1974'teki Kıbrıs Harekâtı sebebiyle köye kuzeyden sürülen Rumlar gelmiş ve bu göçmenler için yeni yapılanmalar inşa edilmiştir. 1976 yılındaki nüfus sayımına göre köyde 623 göçmen bulunmaktaydı; bu göçmenlerin çoğunluğu Omorfo bölgesinden ve bir kısmı da Girne Kazası'ndan gelmişti.[3]

Akaça Nüfusu[3]
Yıl Toplam
1881 549
1891 626 %14artış
1901 740 %18artış
1911 797 %8artış
1921 945 %19artış
1931 1.046 %11artış
1946 1.304 %25artış
1960 1.511 %16artış
1973 1.568 %4artış
1976 2.081 %33artış
1982 2.163 %4artış
1992 2.372 %10artış
2001 2.675 %13artış
2011 3.003 %12artış
2021 3.109 %4artış
Etnik Dağılım[2]
Yıl Kıbrıslı Türk Kıbrıslı Rum Diğer Toplam
1891 79 547 - 626
1901 96 644 - 740
1911 92 705 - 797
1921 112 833 - 945
1931 108 938 - 1046
1946 192 1111 1 1304
1960 156 1355 - 1511

Köyün nüfusunun geneli köyün etrafındaki tarlalarda çalışmakta olup bir kısmı çalışmak için Lefkoşa'ya gider.[3]

Kaynakça

  1. ^ "C1. POPULATION ENUMERATED BY SEX, AGE, DISTRICT, MUNICIPALITY/COMMUNITY AND QUARTER (1.10.2011)", Population - Place of Residence, 2011, Statistical Service of the Republic of Cyprus, 17 Nisan 2014, 20 Nisan 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi, erişim tarihi: 20 Nisan 2014 
  2. ^ a b c "Akaki - PRIO Cyprus". www.prio-cyprus-displacement.net. 6 Ekim 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2024. 
  3. ^ a b c Polignosi. "Ακάκι". www.polignosi.com. 12 Ağustos 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2024. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Lefkoşa</span> Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ve Kıbrıs Cumhuriyetinin başkenti

Lefkoşa, Kıbrıs adasının ortasında yer alan, Kıbrıs Cumhuriyeti ile Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin başkenti. Kıbrıs'ın en kalabalık kenti ve en önemli kültür, sanayi, ticaret ve ulaşım merkezidir. Lefkoşa, 35°10' kuzey, 33°21' doğuda bulunur.

Çatalköy, Kıbrıs'ta bir kasaba. De jure olarak Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Girne kazasında yer alan bir köy, de facto olarak ise Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin Girne ilçesinde yer alan bir belediyedir. Belediye sınırlarına Arapköy ve Esentepe de dahildir. Çatalköy kasabasının nüfusu 2011 itibarıyla 5.110'dur.

<span class="mw-page-title-main">Kıbrıs Demiryolu İşletmesi</span>

Kıbrıs'ta 1905-1951 yılları arasında, Kıbrıs Hükûmeti Demiryolu Şirketi adı altında faaliyet göstermiş demiryolu şirketidir. Lefke'nin Evrihu köyü ile Mağusa şehri arasındaki hat boyunca çalışmıştır. Faal olduğu yıllar boyunca toplam 3.199.934 ton yük ve 7.348.643 yolcu taşımıştır.

<span class="mw-page-title-main">Yeniboğaziçi</span>

Yeniboğaziçi veya Aysergi, Kıbrıs'ın doğusunda bir kasaba. Fiilî olarak Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde Gazimağusa ilçesine bağlı iki muhtarlıktan oluşan bir beldedir.

<span class="mw-page-title-main">Taşköy, Lefke</span>

Taşköy veya Petre, fiilen Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin Lefke ilçesinde, hukuken Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Lefkoşa kazasında bulunan bir köydür. Geçmişte Rum ve Türk nüfusu barındıran bir köy olan Taşköy, günümüzde terk edilmiştir. Köy, Birleşmiş Milletler'in kontrolündeki Yeşil Hat'ın hemen kuzeyinde bulunur. Köyün kendisi askeri bölge olup Çamlıköy, Doğancı ve Taşpınar'dan olan üç girişi de kapalıdır. Tarlaları sulak olan köyün kuzeydeki arazileri zeytinliktir.

<span class="mw-page-title-main">Bağlıköy</span>

Bağlıköy veya Ambeligu de jure olarak Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Lefkoşa Kazası'nda, de facto olarak ise Kuzey Kıbrıs'ın Lefke İlçesi'nde bulunan bir köydür. 2006 yılı itibarı ile toplam nüfusu 222'dir. Köyün Türkçe ismi 1958'de verilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Peristerona</span>

Peristerona, Kıbrıs'ın Lefkoşa Kazası'nda bulunan bir köydür. Konum olarak Lefkoşa'dan 32 kilometre batıda, Astromerit'ten 4 kilometre doğuda ve Omorfo'dan 10 kilometre güneydoğudadır. Köy, bir dere kenarına inşa edilmiştir; bu dere Masari'deki barajda Akaça'dan gelen bir diğer dere ile birleşir ve Omorfo üzerinden denize dökülür. Tarihi değer taşıyan Peristerona Camii ve Medresesi, Osmanlı döneminden kalmadır.

<span class="mw-page-title-main">Vuda</span>

Vuda ya da Vouda veya Kalo Horio, Kıbrıs'ta Larnaka kazası'nda bir belediye olup Larnaka şehrinin 10 km batısındadır. 1974 önce Kıbrıs Türklerinin çoğunlukta olduğu bir yerleşim idi. 1864 Çerkes Sürgünü sırasında Kafkasya'dan gelen Çerkeslerin yerleştirildiği yerdir.

<span class="mw-page-title-main">Dizdarköy</span>

Dizdarköy, Kıbrıs'ın Lefkoşa kazasında köydür.

<span class="mw-page-title-main">Köfünye</span>

Köfünye veya Geçitkale, Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Larnaka kazasında yer alan bir köydür.

<span class="mw-page-title-main">Alaniçi, Gazimağusa</span>

Alaniçi, hukuken Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Mağusa kazasına, fiilen Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin Gazimağusa ilçesine bağlı Yeniboğaziçi belediyesine bağlı bir köydür. Köy, Geçitkale'nin 6 km güneyinde, Dörtyol'un 5 km kuzeyinde ve Mağusa'nın 23 km kuzeybatısında; Mesarya Ovası'nda yer almaktadır. Köyün nüfusu 2011 yılı itibarı ile 860'tır.

<span class="mw-page-title-main">Astromerit</span>

Astromerit, Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Lefkoşa kazası'na bağlı bir köydür. Kıbrıs'ın Omorfo Belediyesi'ne bağlı olup Lefkoşa'ya 30, Güzelyurt'a 8 kilometre mesafededir.

<span class="mw-page-title-main">Koççat</span>

Koççat, Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Lefkoşa kazasında bulunan bir köydür. Geleneksel olarak Türklerin yaşadığı bir köy olan Koççat'a Taksim politikası kapsamında 1958'de "Koçyatağı" adı verildi. Köyün adının diğer bir yerel söylenişi Koçyat şeklindedir.

<span class="mw-page-title-main">Çakistra</span>

Çakistra, Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Lefkoşa kazasında bulunan bir köydür. Köyün nüfusu 2011 yılı itibarı ile 79'dur. Konum olarak Gambo'dan 2 kilometre güneyde, Lefke'den 30 kilometre güneybatıda ve Poli'den 55 kilometre doğudadır. Gemikonağı'dan köye gelen yol 1974'teki Kıbrıs Harekâtı sebebiyle kapalı olduğundan köye erişim Linu veya Pedula köyleri üzerinden sağlanır. Cikko Manastırı Çakistra sınırları içerisindedir.

<span class="mw-page-title-main">Balyomedoş</span>

Balyomedoş, Kıbrıs'ın Lefkoşa kazasında bulunan bir köydür. 2011 sayımına göre nüfusu 4145'tir. Köy Goççinodrimitya ve Aytrimitya üzerinden Lefkoşa'ya, Menigo ve Akaça üzerinden Omorfo ve Trodos Dağlarına bağlanır.

<span class="mw-page-title-main">Yeracez</span>

Yeracez, Kıbrıs'ın Lefkoşa Kazası'nda bulunan bir köydür. 2011 sayımına göre nüfusu 75'tir. Konum olarak Maratasa bölgesinde bulunur; Kalapanayot'un 3 kilometre kuzeybatısında ve Lefke'nin 20 kilometre güneyindedir.

<span class="mw-page-title-main">Kalapanayot</span>

Kalapanayot, Kıbrıs'ın Lefkoşa Kazası'nda bulunan bir köydür. Konum olarak Maratasa Vadisi'nde bulunur; Lefke'den 15 kilometre güneydedir; Yeracez, İkos ve Muttula köylerine bağlantı sağlar ve bu iki köy ile Lefke ve Trodos'a erişim sağlanır. Köyün doğusundan Lefke üzerinden denize dökülen bir nehir akar.

<span class="mw-page-title-main">Antroligu</span>

Antroligu, Kıbrıs'ın Baf Kazası'nda bulunan bir köydür. 2011 sayımına göre nüfusu 34'tür. Konum olarak Poli'den 7 kilometre güneybatıdadır. Eski bir Türk köyü olan Antroligu'ya Taksim politikası kapsamında "Gündoğdu" adı verildi.

<span class="mw-page-title-main">Gambo</span>

Gambo, Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Lefkoşa Kazası'nda bulunan bir köydür. 2011 nüfus sayımına göre nüfusu 271'dir. Konum olarak Çakistra'dan 2 kilometre kuzeyde ve Lefke'den 30 kilometre güneybatıda bulunur. Milikur'dan sonra bölgenin en büyük ikinci köyüdür.

<span class="mw-page-title-main">Livadi, Baf</span>

Livadi, Kıbrıs'ın Baf Kazası'nda bulunan bir köydür. Köy nüfusunun tamamı 1954 yılında İngiliz idaresince Omorfo yakınlarındaki Prastio'ya taşınmış, gittikleri yerde "Yeni Livadya" adında bir mahalle kurmuşlardı. Bu dönemden beri köyde bir yerleşim bulunmamaktadır. Günümüzde köyün olduğu yer bir piknik alanıdır.