İçeriğe atla

Ahmet Adnan Saygun Caddesi

Ahmet Adnan Saygun Caddesi
Talatpaşa Bulvarı yönünden caddenin görünümü (2015)
Eski adıHasırcılar Caddesi
Adını verenAhmet Adnan Saygun
TürüCadde
SağlayıcıAnkara Büyükşehir Belediyesi
Uzunluğu1400 metre (1.4 kilometre)
Trafik durumuTrafik ve yaya
Trafik akışıSağ
Başlangıç noktasıOpera Meydanı
Bitiş noktasıAksu Caddesi
KonumAltındağ, Ankara, Türkiye
Önemli yapılarGazi Lisesi

Ahmet Adnan Saygun Caddesi veya eski adıyla Hasırcılar Caddesi; Ankara'nın Altındağ ilçesinde bulunan bir caddedir. Opera Meydanı'ndan başlayıp yaklaşık 1.5 kilometrelik bir hat boyunca devam ederek Çankaya sınırları içerisinde, Aksu Caddesi ile kesiştiği noktada son bulur. Adını, ilk Türk operasının bestecisi olan Ahmet Adnan Saygun'dan almıştır.

Tarihçe

Bugün Ahmet Adnan Saygun Caddesi'nin Hacı Bayram Mahallesi sınırları içerisinde kalan kısmında bir zamanlar "Yahudi Mahallesi" adıyla da anılan İstiklal Mahallesi bulunmaktaydı. Şehirdeki gayrimüslim nüfusun yoğun olarak yaşadığı ve iki katlı, avlulu evlerden oluşan bu mahalle Büyük Ankara Yangını sırasında ciddi oranda hasar almıştı. Jansen Planı'yla birlikte mahallenin orijinal dokusu korunmaya çalışıldıysa da ilerleyen dönemlerde Yücel-Uybadin Planı'nın hayata geçirilmesiyle birlikte söz konusu mahalle üzerindeki sıkı imar kuralları gevşetilerek yapılaşmanın önü açıldı. Bu tarihten itibaren önü kesilemeyen şehirleşme adımları, mevcut ulaşım arterlerinin her geçen gün yetersizleşmesine neden olmaya başladı.[1]

1980 yılında Ankara Belediyesi tarafından alınan bir kararla, Altındağ ve Çankaya ilçelerini birbirine bağlayacak olan yeni bir yolun açılması için harekete geçildi. Kuzey-güney aksında uzanan bu yol, İstiklal Mahallesi'nin batı kanadında kalan kısmında büyük bir yıkım çalışmasını da beraberinde getirmekteydi. Söz konusu proje kapsamında pek çok tarihi konut ve işyerinin yıkılmasıyla o zamanki adıyla Hasırcılar Caddesi kullanıma açıldı. İlk etapta Opera Meydanı ile Denizciler Caddesi'ni birbirine bağlaması düşünülen bu caddenin yapımında tarihi Mukaddem Camii tamamen yıkıldığı gibi Eynebey Hamamı'nın yola bakan cephesinde de tahribatlar meydana geldi.[2] 1983'te Anıtlar Yüksek Kurulu'nun sit alanlarındaki yapılaşmanın kısıtlanmasına yönelik kararı ise uzun bir süre boyunca Hasırcılar Caddesi'nde iki kattan fazla olan binaların inşa edilmesine olanak vermedi.[1]

2005 yılında, Ankara Büyükşehir Belediyesi tarafından Ulus semtini de kapsayan ve şehrin tarihi merkezinin dönüştürülerek korunmasını öngören bir plan ilan edildi. "Ankara Tarihi Kent Merkezi Yenileme Alanı Koruma Amaçlı İmar Planı" olarak adlandırılan bu proje, Opera Meydanı'nda çok katlı bir otopark ile Hasırcılar Caddesi'nin paralelinde uzanacak olan bir turizm tesisi inşa edilmesini öngörmekteydi. Böylesi bir projenin ilçeyi yenilemekten ziyade mevcut kültürel mirasına zarar vereceğini öne süren sivil toplum kuruluşlarının belediyeye açtığı dava sonucunda Ankara 10. İdare Mahkemesi söz konusu imar planının yürütmeden kaldırılmasına ve iptaline karar verdi.[3]

Cadde üzerindeki yapılar

Kaynakça

  1. ^ a b İlter, Fügen (1996). "Ankara'nın Eski Kent Dokusunda Yahudi Mahallesi ve Sinagog". Belleten. 60 (229). Ankara: Türk Tarih Kurumu. ss. 719-732. doi:10.37879/belleten.1996.719. ISSN 0041-4255. 17 Ağustos 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2023. 
  2. ^ Tunçer, Mehmet (1990). "Ankara Tarihi Kent Dokusu Koruma Geliştirme Planlama Çalışmaları" (PDF). Vakıflar Dergisi. 21 (21). İstanbul: Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı. ss. 411-431. ISBN 975-19-0164-2. 2 Kasım 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 16 Ocak 2023. 
  3. ^ Tunçer, Mehmet (2013). Ayaokur, Alev (Ed.). "Ankara Tarihi Kent Merkezi Yenileme Alanı Koruma Planı, Niteliği ve İptaline İlişkin Gerekçeler" (PDF). Ankara Araştırmaları Dergisi. Ankara: VEKAM. ss. 10-34. ISSN 2147-8724. 13 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 16 Ocak 2023. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Ahmet Adnan Saygun</span> Türk Beşleri arasındaki klasik müzik bestecisi, müzik eğitimcisi ve etnomüzikolog

Ahmed Adnan Saygun, Türk Beşleri arasında yer alan Klasik müzik bestecisi, müzik eğitimcisi ve etnomüzikologdur.

<span class="mw-page-title-main">Çankaya</span> Ankarada bir ilçe

Çankaya, Ankara ilinin bir ilçesi. Ankara ilinin orta kesiminde bulunan ilçe, Ankara'nın başkent olması ile birlikte Türkiye'nin yönetim merkezi durumuna gelmiştir. 2023 yılı nüfus verilerine göre Ankara ilinin birinci, Türkiye'nin ise Esenyurt ve Şahinbey'den sonra en büyük üçüncü ilçesi konumundadır. Türkiye'nin en kalabalık ilçelerinden biri olarak nüfusu pek çok ilden daha fazladır. Gün içinde iki milyona kadar çıkabilmektedir. 102 lise ve 13 üniversitesi ile ilçe önemli bir eğitim kentidir. Türkiye Cumhuriyeti Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının yaptığı araştırmaya göre Türkiye'nin en gelişmiş 2. ilçesi seçilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Kızılay Meydanı</span> Ankara Yenişehirde meydan

Kızılay Meydanı ya da 15 Temmuz Kızılay Millî İrade Meydanı, Türkiye'nin başkenti Ankara'nın merkezindeki kent meydanı. Doğudan Ziya Gökalp Caddesi, batıdan Gazi Mustafa Kemal Bulvarı, kuzey-güney ekseninde ise Atatürk Bulvarı yollarının kesişimindedir. Ankara'nın her tarafından ulaşımı oldukça kolay olan meydanda hem metro hem de Ankaray istasyonu bulunmaktadır. Çok sayıda büro, mağaza, kafe ve park bulunmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Vatan Caddesi</span> İstanbulun Fatih ilçesinde cadde

Vatan Caddesi, ya da resmî adıyla Adnan Menderes Bulvarı, İstanbul, Fatih İlçesi'nde, Aksaray Meydanı'nda, Valide Sultan Camii ile Topkapı surları arasında, eski Bayrampaşa Deresi vadisi boyunca kuzeybatı-güneydoğu yönünde doğrusal olarak uzanan cadde. Vatan Caddesi olarak bilinen yolun günümüzdeki adı Adnan Menderes Bulvarı'dır. Yaklaşık 2.5 km uzunluğunda olan Adnan Menderes Bulvarı 1956-1957'de, dönemin başbakanı Adnan Menderes'in İstanbul'da giriştiği bir dizi imar operasyonu sonucunda Vatan Caddesi adıyla açılmış ve hizmete girmiştir. Caddede resmi bayram ve İstanbul'un Kurtuluşu günlerinde vali, belediye başkanı ve diğer resmi erkanın katılımıyla geçit töreni düzenlenmektedir. Caddenin batı tarafında Adnan Menderes Anıt Mezarı bulunur.

<span class="mw-page-title-main">Gazi Lisesi</span> Ankarada bulunan bir lise

Gazi Lisesi; Ankara'nın Altındağ ilçesinde bulunan bir lisedir. 1932 yılında, "Gazi Erkek Lisesi" adıyla açılarak eğitim faaliyetlerine başlamıştır. İsviçreli mimar Ernst Arnold Egli tarafından tasarlanan ve inşası 1936 yılında tamamlanan okul binası, Ahmet Adnan Saygun Caddesi üzerinde bulunur.

<span class="mw-page-title-main">Opera Meydanı</span> Ankarada bir meydan

Opera Meydanı; Ankara'nın Altındağ ilçesinde bulunan bir kent meydanı. Atatürk Bulvarı üzerinde, Sıhhiye ve Ulus Meydanlarına eşit mesafede bulunur. Eskiden ev sahipliği yaptığı pek çok fabrika, atölye ve üretim tesisi sayesinde bir dönem şehrin sanayi merkezlerinden birisi olan meydan; son yıllarda daha çok Gençlik Parkı, PTT Pul Müzesi, Melike Hatun Camii ve diğer tarihi binalarıyla şehrin turistik noktalarından biri haline gelmiştir. Ayrıca; birçok ulaşım arterinin de kesişme noktasıdır.

<span class="mw-page-title-main">Atatürk Bulvarı, Ankara</span>

Atatürk Bulvarı; Ankara'nın Altındağ ve Çankaya ilçelerini birbirine bağlayan bir bulvardır. Alman şehir plancı Hermann Jansen tarafından tasarlanan plana göre II. TBMM binası ile Çankaya Köşkü arasında kesintisiz bir hat inşa etmek amacıyla açılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Altındağ</span> Ankarada bir merkez ilçe

Altındağ, Ankara ilinin metropol ilçelerinden biridir. İlçenin nüfusu, TÜİK verilerine göre 6 Şubat 2024 tarihi itibarıyla 412.267'tür.

<span class="mw-page-title-main">Cinnah Caddesi</span> Ankarada bir cadde

Cinnah Caddesi; Ankara'nın Çankaya ilçesinde bulunan bir caddedir. Atatürk Bulvarı'nın devamı niteliğinde olup Kuğulu Park'tan başlayarak Atakule'ye kadar uzanır. Aziziye, Çankaya ve Remzi Oğuz Arık mahalleleri arasında bir sınır oluşturan cadde; Hoşdere, Çankaya ve Simon Bolivar caddelerinin kesiştiği noktada son bulur. Tek yönlü olarak araç trafiğine açık olup yaklaşık 1.8 kilometre uzunluğundadır. Cadde boyunca Afganistan, Bangladeş, Hindistan, İsveç, Kanada ve Libya gibi ülkelerin büyükelçilikleri bulunur.

<span class="mw-page-title-main">Hacı Bayram, Altındağ</span> Altındağ, Ankara, Türkiyede mahalle

Hacı Bayram; Ankara ilinin Altındağ ilçesine bağlı bir mahalledir.

<span class="mw-page-title-main">Hamamönü, Altındağ</span> Ankarada tarihi bir semt

Hamamönü, Ankara ilinin Altındağ ilçesinde bulunan ve Ankara'nın en eski yerleşimlerinden biri olan tarihî bölge.

<span class="mw-page-title-main">Ulus (semt)</span> Ankarada semt

Ulus, Ankara ilinin Altındağ ilçesine bağlı Hacı Bayram mahallesinin bir kısmını kapsayan şehirdeki en eski ve Çankaya-Esenboğa yolunun (protokol yolu) güzergâhında yer alan tarihî bir semttir. Eski Türkiye Büyük Millet Meclisi, Ankara Zafer Anıtı, Ankara Palas Otel, Ankara Kalesi, Ulus çarşısı ve Ankara hali semtte yer alan bazı önemli yerlerdir. Ulus tarihi kent merkezi projesi kapsamında yapılan çalışmalarla sosyal ve kültürel doku yeniden canlanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Ulus Meydanı</span>

Ulus Meydanı; Ankara'nın Altındağ ilçesinde bulunan bir kent meydanıdır. Anafartalar, Çankırı ve Cumhuriyet Caddesi ile Atatürk Bulvarı'nın kesişim noktasında yer alır. Cumhuriyet'in ilanından sonra hayata geçirilen imar uygulamaları doğrultusunda Ankara şehir merkezinde oluşturulmuş ilk modern kamusal mekan olmasıyla bilinir. Merkezinde konumlandırılmış olan Zafer Anıtı, Anıtkabir'in inşa edilmesine kadar geçen süreçte ülke genelinde kutlaması yapılan milli bayramların veya resmi devlet törenlerinin ana mekanı olmuştur. Meydanın çevresinde bulunan I. ve II. Türkiye Büyük Millet Meclisi binaları ile Türkiye İş Bankası ve Sümerbank'ın genel müdürlük yapıları; buranın geçmişte hem siyasi hem de iktisadi açıdan önemli bir merkez olduğunun göstergesidir.

Hacettepe, Ankara ilinin Altındağ ilçesine bağlı bir mahalledir. Sıhhiye ve Samanpazarı semtleri içinde yer alır.

<span class="mw-page-title-main">Kumrular Sokak</span> Ankarada bir sokak

Kumrular Sokak veya diğer adıyla Kumrular Caddesi; Ankara'nın Çankaya ilçesinde bulunan tarihi bir sokaktır. Sakarya, Yüksel ve İzmir caddeleriyle birlikte Kızılay semtinin en önemli yaya bölgelerinden birini oluşturur. Sokağın adı, burada yaşayan kumru kuşlarından gelir. 1940'lı yıllarda, her iki tarafına da simetrik şekilde dikilmiş olan çınar ağaçları sayesinde bir hıyâban şeklini almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Ziya Gökalp Caddesi</span> Ankarada bir cadde

Ziya Gökalp Caddesi; Ankara'nın Çankaya ilçesinde bulunan bir caddedir. Kurtuluş Kavşağı'ndan başlayıp Kızılay Meydanı'nda son bulur. Yaklaşık 1.400 metre uzunluğundaki cadde, araç ve yaya trafiğine açıktır. Adını, ünlü Türk düşünür Ziya Gökalp'ten almıştır.

Ercan Sağlam, Türk heykeltıraş ve akademisyen.

Yüksel Caddesi; Ankara'nın Çankaya ilçesinde bulunan bir caddedir. Şehir merkezindeki önemli ulaşım, alışveriş ve sosyalleşme merkezlerinden biri olmasının yanı sıra tarihi boyunca ev sahipliği yaptığı yürüyüşler, protesto gösterileri ve siyasi olaylarla tanınır. Caddenin Kızılay Meydanı tarafındaki çıkışında Türk heykeltıraş Metin Yurdanur tarafından 1990 yılında yapılmış olan İnsan Hakları Anıtı bulunur.

<span class="mw-page-title-main">Tunus Caddesi</span> Ankarada bir cadde

Tunus Caddesi; Ankara'nın Çankaya ilçesinde bulunan bir caddedir. Yaklaşık 1.2 kilometre uzunluğunda olup Kavaklıdere Mahallesi'nde Esat Caddesi'nden ayrılır ve Remzi Oğuz Arık Mahallesi sınırları içerisinde son bulur.

Zafertepe Kentsel Dönüşüm ve Kentsel Tasarım Proje Alanı ve Zafertepe Gecekondu Çevresi Geliştirme Projesi olarak bilinen 1987 yılında başlayarak günümüze kadar uzanan bir kentsel dönüşüm projesidir.