İçeriğe atla

Actopan, Hidalgo

Actopan
Şehir
Şehirden bir görünüm (Nisan 2018)
San Nicolás de Tolentino Kilisesi ve Manastırı
Actopan Belediye Binası
Plaza Juárez
Actopan Dikilitaşı
Jardín Nicolás Romero "El Salto"
Actopan arması
Arma
Koordinatlar: 20°16′05″K 98°56′39″B / 20.26806°K 98.94417°B / 20.26806; -98.94417
ÜlkeMeksika
EyaletHidalgo
BelediyeActopan
İdare
 • Belediye başkanıTatiana Tonantzin Ángeles Moreno (Ulusal Yenilenme Hareketi)
Yüzölçümü
 • Toplam10.62 km²
Rakım2001 m
Nüfus
 (2020)
 • Toplam32.276
 • Yoğunluk3039,17/km²
Zaman dilimiUTC-06.00 (MZD)
Posta kodu
42500
Alan kodu772
İGE0,776 Yüksek

Actopan, Meksika'nın Hidalgo eyaletine bağlı bir belediye ve belediyenin merkezi olan şehirdir.

Tarihi

İspanyol fethi öncesi

Actopan Kemeri yakınlarındaki bir mağaranın duvarlarındaki bu resimde; sağında güneş, solunda ise hilal tasvirlerinin yer aldığı bir kadın figürü görülür.[1]

Bölgedeki ilk yerleşimler, bilinmeyen bir tarihte Otomiler tarafından gerçekleştirildi.[2] 644 civarında bölgeye Tolteklerin gelmesi sonrasında yerleşim, Tetitlan ve Actopan olmak üzere iki bölgeye ayrıldı.[3][2] 1113'te Otomiler, Xide önderliğinde bölgeye geldi.[4] 1117'de Çiçimeka grupları tarafından fethedilen bölge,[5] bunun sonucunda 1120'de Akoluakan'a bağlandı.[1][6]

14. yüzyılın sonlarında Actopan ile Ixcuinquitlapilco, Azcapotzalco'dan gelen Tepaneklerin kontrolüne girdi.[3][7] 1427'de bölgenin kontrolü Azteklere geçti.[7] Peter Gerhard, Actopan'ın İspanyollar tarafından ilk kez 1519 sonları ya da 1520 başlarında, bölgenin fethinden önce ziyaret edildiğini belirtir.[3] 1521'de bölge halkı, Tlatoani Kuautemok hakimiyetindeki toprakların İspanyol fatihlere karşı savunmasına destek oldu.[1][6] 13 Ağustos 1521'de başkent Tenoktitlan'ın düşmesinin ardından, 1521 ile 1524 yılları arasında, Actopan da dahil Aztek İmparatorluğu'nun neredeyse tamamında siyasi ve askerî bir İspanyol hakimiyeti hüküm sürdü.[8]

İspanyol hakimiyeti

Actopan'ın ilk encomendero'ları, Hernando Alonso ile Juan González Ponce de León'du.[9] Ixcuinquitlapilco, 1531'de corregimiento statüsünü elde ederken Actopan da kendisine bağlıydı.[10][11] Sonrasında êncomienda'ya Rodrigo Gómez de Ávila atanırken kendisi, bu hakları 1538 yılında damadı Juan Martínez Guerrero'ya bıraktı. Juan Martínez Guerrero'nun yerine ise oğlu Agustín Guerrero de Luna geçti. 1540 civarında Actopan encomienda'sı, Juan Guerrero'ya aitti.[9]

Kaynakça

Özel
  1. ^ a b c Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal. Gobierno de México (Ed.). "Enciclopedia de los Municipios y Delegaciones de México: Actopan, Hidalgo" (İspanyolca). Secretaría de Gobernación. 8 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  2. ^ a b Vergara Hernández 2008, s. 14.
  3. ^ a b c Moreno Vidal, Fabiola (2016). "Análisis estilístico e iconográfico de la portada del templo de San Nicolás Tolentino en Actopan, Hidalgo". Boletín de Monumentos Históricos (İspanyolca). Meksiko: Ulusal Antropoloji ve Tarih Enstitüsü (37): 47-61. ISSN 0188-4638. 20 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Temmuz 2023. 
  4. ^ "Monografía de Actopan, Hidalgo" (PDF) (İspanyolca). Gobierno del estado de Hidalgo. 2010. 4 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  5. ^ Manzano Campero 2009a, s. 10.
  6. ^ a b Sistema Integral de Información del Estado de Hidalgo. Gobierno del estado de Hidalgo (Ed.). "Enciclopedia de los municipios de Hidalgo: Actopan" (PDF) (İspanyolca). Secretaría de Planeación Desarrollo Regional Regional y Metropolitano. 8 Kasım 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  7. ^ a b Vergara Hernández 2008, s. 15.
  8. ^ Vergara Hernández 2008, s. 29.
  9. ^ a b Vergara Hernández 2008, s. 55.
  10. ^ González Torres 2019, ss. 95-120.
  11. ^ López Mociños, Celso (30 Mayıs 2017). "Ixcuinquitlapilco: El ayuntamiento más antiguo del estado de Hidalgo" (İspanyolca). H. Ayuntamiento de San Agustín Tlaxiaca. 27 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
Genel

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Meksiko</span> Meksikanın başkenti

Meksiko, Meksika'nın 32 federal yapılanmasından biri, ülkenin başkenti ve nüfus bakımından en büyük şehri. "Alfa" bir küresel şehir olup, Amerika kıtasının en önemli finansal merkezlerinden biridir.

<span class="mw-page-title-main">Aztek İmparatorluğu</span> Tenochtitlan, Texcoco ve Tlacopan şehirlerinin ittifağı

Aztek Üçlü İttifakı veya Aztek İmparatorluğu, üç Aztek şehrinin ittifakıdır: Tenochtitlan, Texcoco ve Tlacopan. Bu şehir devletleri Meksika'da 1428 yılından 1521 yılına kadar İspanyol konkistador Hernán Cortés önderliğindeki İspanyollar ve yerel müttefikleri tarafından yenilinceye kadar hüküm sürmüştür.

Meksika, 31 eyalet ve 1 federal bölge olmak üzere 32 üst idari birime ayrılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Naucalpan</span>

Naucalpan veya resmî adıyla Naucalpan de Juárez, Meksika'nın Meksika eyaletinde bulunan bir şehirdir. Şehir, Meksiko Federal Bölgesi'nin kuzeybatısında yer almakta olup Meksiko metropol alanının bir parçasıdır. Yüzölçümü 156.63 km² olan şehrin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 833.779'dir.

<span class="mw-page-title-main">Hermosillo</span> Sonora, Meksikada Bir Şehir

Hermosillo, Meksika'nın Sonora eyaletinin başkentidir. Şehir, ülkenin kuzeybatısında yer almaktadır. Yüzölçümü 168.20 km² olan şehrin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 1.656.107'dir.

<span class="mw-page-title-main">Chimalhuacán</span>

Chimalhuacán, Meksika'nın Meksika eyaletinde bulunan bir şehirdir. Şehir, Meksiko Federal Bölgesi'nin kuzeydoğusunda yer almakta olup Meksiko metropol alanının bir parçasıdır. Şehir, Nahuatl dilinde "Kalkanları olanların yeri" anlamına gelmektedir. Yüzölçümü 44.69 km² olan şehrin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 664.225'tir.

<span class="mw-page-title-main">Bernal Díaz del Castillo</span>

Bernal Díaz del Castillo, İspanyol konkistador ve sonraki dönem Guatemala sömürge valisi. Dönemi özellikle sıradan askerin gözünden çok iyi anlatan Historia Verdadera de la Conquista de la Nueva España adlı eserin yazarıdır.

<span class="mw-page-title-main">San Miguel de Allende</span>

San Miguel de Allende, Meksika'nın iç bölgelerinde yer alan Guanajuato Eyaleti'nin doğu kesiminde bulunan bir şehir ve belediyedir. Bajío'nun makrobölgelerinin bir parçasıdır. Meksiko'dan 274 km (170 mi), Guanajuato Eyaleti'nin başkentinden 97 km (60 mi) uzaklıkta yer alır. Eski adı San Miguel el Grande olan şehir, 1826'da yapılan değişikle Ignacio Allende'nin anısına günümüzdeki adı almıştır.

<span class="mw-page-title-main">Meksika'nın belediyeleri</span>

Meksika'nın belediyeleri, Meksika'nın ikinci düzey idari bölümleridir. İç siyasi örgütlenme ve sorumlulukları, 1917 Anayasası'nın 115. maddesinde ana hatlarıyla belirtilmiş ve bağlı oldukları eyaletlerin anayasalarında detaylandırılmıştır.

Meksika, 32 birinci düzey yönetim birimi olan eyaletlere ayrılmıştır.

Meksika'nın başkenti Meksiko'daki arkeolojik sitlerin tamamı Kolomb öncesi döneme aittir. Bu sitlerden Templo Mayor'un içinde bulunduğu Meksiko'nun tarihî merkezi, UNESCO tarafından Dünya Mirası olarak tanımlanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Tepotzotlán</span>

Tepotzotlán Meksika'nın Meksika eyaletinde bir şehir ve belediyedir. Bölge İspanyol yönetimi altında "Kızılderili Cumhuriyeti" nin parçası olmuştur. Kasaba, Cizvitlerin San Francisco Javier Koleji'ni kurdukları sömürge döneminde önemli bir eğitim merkezi haline geldi. 1580'deki başlangıcından itibaren büyüyen kolej kompleksi, 1914'e kadar bir eğitim merkezi olarak kalacaktı. Bugün bu kompleks, bu döneme ait en büyük sanat koleksiyonlarından ve diğer nesnelerden biri ile Museo del Virreinato'ya ev sahipliği yapmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Tapalpa</span>

Tapalpa (Spanish:ta'palpa) Meksika'nın orta batısındaki bir eyalet olan Jalisco'da bir kasaba ve belediyedir.

<span class="mw-page-title-main">Xicotepec</span>

Xicotepec, Meksika'nın Puebla eyaletini oluşturan 217 belediyeden biridir. Sierra Norte de Puebla'da bulunur ve eyaletin ilk bölgesine aittir. Başı, Meksika Turizm Sekreteri tarafından 2012'den beri ülkedeki 121 pueblos mágicos'tan biri olarak tanınan Xicotepec de Juárez şehridir.

<span class="mw-page-title-main">Tlaxco</span> Meksika Tlaxcala Eyaletinde bir belediye

Tlaxco Meksika Tlaxcala'da bir belediyedir.

<span class="mw-page-title-main">Dolores Hidalgo</span>

Dolores Hidalgo, Guanajuato eyaletinde bulunan Dolores Hidalgo belediyesinde bir şehirdir.

<span class="mw-page-title-main">San Cristóbal de las Casas</span>

San Cristóbal de las Casas veya Tzotzilce de Jovel Meksika'nın Chiapas eyaletindeki Chiapas platosunda bulunan bir şehir ve belediyedir. 1892 yılına kadar eyaletin başkenti olan San Cristóbal de las Casas hâlâ daha Chipas'ın kültürel başkenti olarak kabul ediliyor. Bölge çoğunlukla dağlık araziden oluşuyor ancak şehir tepelerle çevrili küçük bir vadide konumlandırılmıştır. Şehrin merkezi, kırmızı kiremitli çatıları, Arnavut kaldırımlı sokakları ve genellikle çiçekli ferforje balkonlarıyla İspanyol sömürgesi olduğu zamanlarının düzenini ve kültürel mimarisinin çoğunu muhafaza ediyor. Şehir ekonomisinin büyük paylarını turizm, ticaret ve hizmet sektörü oluşturmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Tecozautla</span>

Tecozautla, Meksika'nın orta doğusunda yer alan bir kasaba ve Hidalgo'nun 84 belediyesinden biridir. Belediye 575,6 km²'lik bir alanı kaplamaktadır. Adı, Nahuatl dilinde "taş" anlamına gelen "tetl", "sarı şey" anlamına gelen "cozaqui" ve "yeri" anlamına gelen "tla" kelimelerinden türemiştir; Tecozautla'nın kelimesinin anlamı ise "sarı toprağın bol olduğu yer"dir.

<span class="mw-page-title-main">Huichapan</span>

Huichapan, orta doğu Meksika'da Hidalgo eyaletinin 84 belediyesinden biri ve bir kasabadır. Belediye 668,1 kilometre 2 yüzölçümüne sahiptir. Adını Klasik Nahuatl Huēyichiyapan'dan almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Zimapán</span>

Zimapán, Meksika'nın orta doğusundaki Hidalgo'nun 84 belediyesinden biri ve bir kasabadır. Belediye 8.609 km2 (3.324 sq mi) yüzölçümüne sahiptir.