İçeriğe atla

9M113 Konkurs

9M113 Konkurs füzesi (AT-5 Spandrel)

9M113 Konkurs (Rusça l9М113 «Конкурс»); Türkçesi (yarışma)) SSCB tarafından üretilen ve kablo güdümlü SACLOS sınıfı bir tanksavar füzesidir. Günümüzde GRAU (Rusya Savunma Bakanlığı Topçu ve Roket Ajansı) "9M113" adı ile tanımlamıştır. NATO rapor adı ise AT-5 Spandreldir.

Üretimi

9M113 Konkurs Tula Manika Tasarım Bürosu tarafından 1962 yılında geliştirilen ilk nesil SACLOS sınıfı tanksavar füzesidir. 9M113 Konkurs aslında AT-4 ile aynı teknolojiye sahip olmasına rağmen aralarındaki tek fark ebatlarıdır

Ortada gezinen bazı söylentilere göre bu füze aslında MILAN sınıfı füzenin bir kopyasıdır.

1974 yılında Kızıl Ordu servisine alınmıştır. İran 2000 li yıllarda bu füzenin bir benzeri olan Towsan-1/M113 modelini geliştirmiştir.[1]

Tanımı

Bu füze bir araç üzerinden fırlatılmak üzere tasarlanmasına rağmen ilerleyen yıllarda AT-4 Spigot füzesine ait fırlatıcı üzerinden de atılabilmektedir. Ayrıca BMP-2, BMD-2 ve BRDM-2 araçlarına monteli üretilmiştir. Bu füzeler camla güçlendirilmiş plastik taşıma/fırlatma kutularında taşınmaktadır.

Füze bir gaz jeneratörü yardımı ile fırlatma tüpünden ateşlenir. Ateşleme esnasında arka kısmı da açılan fırlatma tüpü aynen geri tepmesiz tüfeklerde ki fırlatma mantığını kullanmaktadır. Füze fırlatma tüpünden 80 m/slik bir hızla çıkar. Ardından kısa bir süre içerisinde katı yakıt motoru vasıtasıyla 200 m/s lik bir hıza ulaşır. Füze bir saniye içerisinde 5 ila 7 defa kendi etrafında dönerek ilerler.

Fırlatmanın ardından füzenin arkasından çıkan ısı güdülmeme sisteminde bulunan kızılötesi ampul yardımıyla takip edilerek füzenin hedefe doğru gidip gitmediği takip edilir. Hedef örneğin Shtora türünde bir jammer yardımıyla füzenin yönünü değiştirmeye kalkarsa güdümleme sistemi bu durumu operatöre sesli ikaz eder. Ve füze SACLOS güdülmeme sisteminden elle kullanıma (MCLOS sistemine) geçer. Bazı kaynaklara göre bu füze 90% gibi başarılı bir vuruş yüzdesine sahiptir. Bu sebepten TOW ya da kendinden daha gelişmiş SACLOS sınıfı Sagger ile boy ölçüşebilir.

Tarihi

İsrail askeri kaynakları Hizbullah güçlerinin 2006 İsrail-Lübnan Savaşı sırasında 9M113 Konkurs füzelerinden kullandığını belirtmiştir. İsrail Savunma Güçleri Hizbullahın elindeki AT-5 Spandrel ile Lübnanda bulunan Merkava sınıfı tanklarına ateş açtığını iddia etmektedir. 1990'lı yıllarda Sovyetler tarafından bu füze İrana satılmış ve ardından ülke bu füzeyi kopyalayarak üretimini yapmıştır. Kablo güdümlü Spandrel iki metre boyunda ve 3.6 kilometre menzile sahiptir.2000 yılında seri üretime alınmıştır.[1]

Genel özellikleri (AT-5A Spandrel)

  • Uzunluğu: 1150 mm / 875mm gaz jeneratörü hariç
  • Kanatçık uzunluğu: 468 mm
  • Çapı: 135 mm
  • Ateşleme ağırlığı: 14.6 kg
  • Hızı: 80 m/s fırlatma - 200 m/s uçuş
  • Menzili: 70 m - 4 km
  • Azami menzile varış süresi: 20 saniye
  • Güdümleme sistemi: Kablo güdümlü füze SACLOS sınıfı
  • Savaş başlığı: 2.7 kg 9N131 HEAT 600 mm vs RHA

Modelleri

  • 9M113 Konkurs (NATO: AT-5 Spandrel, AT-5A Spandrel A)
  • 9M113M Konkurs-M (NATO: AT-5B Spandrel B) İkili patlayıcı savaş başlığı bulunmaktadır

Kullanan ülkeler

Dış bağlantılar

Kaynakça

Özel
  1. ^ a b Chistopher F. Foss, Jane's Defense Week, Another ATGW for Iran 5 Aralık 2004 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
Genel
  • Hull, A.W., Markov, D.R., Zaloga, S.J. (1999). Soviet/Russian Armor and Artillery Design Practices 1945 to Present. Darlington Productions. ISBN 1-892848-01-5.
Sovyetler Birliği ve Rusya tarafından geliştirilen füze sistemleri

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Güdümlü tanksavar füzesi</span> tankları imha etmek için üretilen güdümlü füze sınıfında bir silah

Güdümlü tanksavar füzesi tankların imhası amacıyla üretilen güdümlü füze sınıfında bir silahtır. Bu füze ya da silahların ana görevi ağır zırhlı tank veya zırhlı savaş araçlarını vurmak ve yok etmektir.

<span class="mw-page-title-main">SACLOS</span>

SACLOS terimi ikincil nesil füze güdümleme sistemidir. Bu sistemde füze ateşlendikten sonra operatör hedef vurulana kadar hedefi işaretlemeye devam etmektedir. Bu iş için elektronik işaretleme sistemlerinden faydalanılır.

<span class="mw-page-title-main">Kablo güdümlü füze</span> Hedefe atılan mühimmat

Kablo güdümlü füze, hedefini bulmak için gerekli koordinatları kablo yardımıyla alan bir güdümlü füze sınıfıdır. Operatör füzeyi ateşlediği andan, füze hedefini vuruncaya kadar geçen sürede füzenin rotasındaki düzeltmeler kablo yardımıyla iletilir. Uçuş esnasında kablo makara düzeneğinden açılarak uzar. Bu sistem en çok tanksavar füzelerinde kullanılmaktadır. Bu sistemin en kötü özelliği azami menzilinin kablonun uzunluğu ile sınırlı olmasıdır.

<span class="mw-page-title-main">MCLOS</span>

MCLOS tanksavar füze sistemlerinde kullanılmış birinci nesil bir güdüm sistemidir.

<span class="mw-page-title-main">BGM-71 TOW</span>

BGM-71 TOW ABD tarafından geliştirilen yarı otomatik güdümlü SACLOS sınıfı bir tanksavar füzesidir. TOW kısaltması İngilizce Tube launched, Optically tracked, Wire command link guided kelimelerinin baş harflerinden almaktadır. 1970 yılında üretilen füze dünya çapında özellikle Batı ülkeleri arasında en çok kullanılan füze sistemidir. Hâlen üretimine devam edilmekte olan füze her türlü pasif zırhı geçebilmektedir. TOW Güdümlü Antitank Füze sistemlerinin hedefte istenen etkiyi gerçekleştirmesi ihtiva ettikleri savaş başlıkları ile olur. Gerek ilk modellerdeki standart tip HEAT başlıklar ve gerekse daha sonraları geliştirilen tandem etkili harp başlıkları "Munroe Etkisi" etkisi denilen fizik kanunu esasına dayanan çukur imla hakkı sistemi ile gerçekleşir. Bu yapı penetrasyon etkisinin zırh üzerinde bir noktada toplanmasını ve yine aynı noktadan zırh içine çok kuvvetli olarak patlamalı basınç yaparak zırhı delmesini, delinen bu noktadan da içeriye oluşan patlamanın girmesini sağlamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">ERYX</span> Avrupalı bir firma olan MBDAnın ürettiği kablo güdümlü tanksavar füzesi

ERYX Avrupalı bir firma olan MBDA tarafından üretilen kısa menzilli seyrüsefer sistemi olarak SACLOS güdümle sistemini kullanan kablo güdümlü bir tanksavar füzesidir. En fazla Kanada Ordusu, Fransız Ordusu ve Norveç Ordusu tarafından kullanılmaktadır. Silah tanksavar özelliğinin yanında sığınakların imhasında da kullanılır. Bazı durumlarda alçaktan uçan helikopterlere karşı uçaksavar olarak kullanılabilir.

<span class="mw-page-title-main">Euromissile HOT</span>

HOT (Haut subsonique Optiquement Téléguidé 1978 yılında Fransız ve Alman ortak firması olan Euromissile tarafından geliştirilen bir tür tanksavar füzesidir.Bu füzenin sınıfı içerisinde kullanılan en başarılı füze olduğu dünya çapında kullanıldığı çatışmalarla sabitlenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">AT-1 Snapper</span> SSCB yapımı güdümlü tanksavar füzesi

3M6 Shmel SSCB tarafından geliştirilmiş MCLOS güdümleme sistemine sahip bir tür güdümlü tanksavar füzesidir. GRAU ndeki adı "3M6"dır. NATO rapor adı ise AT-1 Snapperdır.

<span class="mw-page-title-main">AT-4 Spigot</span> SSCB yapımı kablo güdümlü bir tanksavar füzesi

9M111 Fagot SSCB tarafından geliştirilmiş SACLOS sınıfı kablo güdümlü füze ve tanksavar füzesidir. "9M111" ismi GRAU tarafından kullanılmakta olup füzenin NATO rapor adı ise AT-4 Spigotdur.

<span class="mw-page-title-main">AT-15 Khrizantema</span> Rusya üretimi tanksavar füzesi

9M123 Khrizantema Rusya tarafından üretilen NATO rapor adı AT-15 olan radar veya lazer güdümlü bir tür tanksavar füzesidir. Füze sistemi günümüz modern tankları olan M1A2 ve Leopard 2 tanklarına karşı kullanılabilir. Ayrıca alçaktan uçan helikopterlere karşıda etkilidir.

<span class="mw-page-title-main">AT-2 Swatter</span> SSCB yapımı güdümlü tanksavar füzesi

NATO rapor adı AT-2 Swatter olan 3M11 Fleyta SSCB tarafından geliştirilen ve MCLOS sınıfı güdümleme sistemi bünyaseindeki radyo sinyalleri sayesinde hedefini bulan bir tanksavar füzesidir.

<span class="mw-page-title-main">AT-7 Saxhorn</span> SSCB yapımı güdümlü tanksavar füzesi

9K115 Metis SSCB tarafından geliştirilen ve SACLOS sınıfı güdümleme sistemi sayesinde hedefini bulan bir tanksavar füzesidir. Füzenin NATO rapor adı AT-7 Saxhorn dir.

<span class="mw-page-title-main">AT-13 Metis-M</span> SSCB tarafından geliştirilen güdümlü tanksavar füzesi

9К115-2 Metis-M SSCB tarafından geliştirilen güdümlü tanksavar füzesidir. Füzenin GRAU adı "9K115-2", NATO rapor adı ise AT-13 Saxhorn-2dir.

9K112 Kobra SSCB tarafından geliştirilen NATO rapor adı AT-8 Songster olan bir SACLOS sistemli radyo sinyalli güdümlü tanksavar füzesidir. Füze T-64 ve T-80 serisi tanklara ait 125 mmlik tank topundan fırlatılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">AT-3 Sagger</span> SSCBnin geliştirdiği MCLOS sınıfı manuel kablo güdümlü tanksavar füzesi

9K11 Malyutka SSCB tarafından geliştirilen MCLOS sınıfı manuel kablo güdümlü tanksavar füzesidir. Füzenin NATO rapor adı: AT-3 Sagger'dir. SSCB nin ürettiği ilk insan platformlu güdümlü tanksavar füzesidir. Aynı zamanda SSCB tarafından en çok üretilen ATGMdir. 1960'lı ve1970'li yıllar arasında tahminen 25,000 füze üretilmiştir. Bunun dışında farklı adlar ile beş ülkede üretimi yapılmaktadır.

<span class="mw-page-title-main">AT-6 Spiral</span> SSCB yapımı güdümlü tanksavar füzesi

9K114 Shturm SSCB tarafından geliştirilen SACLOS sınıfı radyo güdümlü bir tanksavar füzesidir. GRAU tarafından verilen ad ise 9K114. Füzenin NATO rapor adı ise AT-6 Spiraldir. Füzenin bilinen adı ise 9M114 Kokon.

AT-9 Spiral-2 NATO rapor adı 9M120 Ataka-V olan SSCB tarafından geliştirilen SACLOS radyo sinyalli güdüm sistemine sahip bir güdümlü tanksavar füzesidir. 9K114 Shturm ailesinin yeni nesil modelidir. B sistem çoğu zaman 9K121 Vikhr sistemi ile karıştırılır.

<span class="mw-page-title-main">9M133 Kornet</span> Rus yapımı 2. nesil yarı otomatik lazer güdümlü tanksavar füzesi

9M133 Kornet Rus yapımı 2. nesil yarı otomatik lazer güdümlü tanksavar füzesidir. NATO rapor adı AT-14 Spriggan olup "9M133" ise GRAU adıdır.

<span class="mw-page-title-main">AT-16 Scallion</span> Rusya tarafından geliştirilen lazer ışın güdümlü tanksavar füzesi

9A1472 Vikhr Rusya tarafından geliştirilen lazer ışın güdümlü tanksavar füzesidir. GRAU adı "9K121",NATO rapor adı ise AT-16 Scalliondur. Füze Ka-50, Ka-52 helikopterleri ve Su-25T savaş uçağından fırlatılır. 1990 yılında Rus Ordusunda kullanılmaya başlandığı düşünülen füze ilk olarak 1992 yılındaki Farnborough Hava Gösterisi sırasında halka izlettirilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">AT-10 Stabber</span> Rus yapımı lazer ışın güdümlü tanksavar füzesi

9M117 Bastion Rus yapımı lazer ışın güdümlü tanksavar füzesidir. Füzenin NATO rapor adı AT-10 Stabberdir. Bu füze birbirinde farklı silah sistemi bünyesinde 9K116-1 Bastion füze sistemi, 9K118 Sheksna, Kastet ve 3UBK12 BMP-3den fırlatılır. 100 mmlik roket 1983 yılında servise girildi.