İçeriğe atla

1997 Arnavutluk'taki iç karışıklıklar

ABD vatandaşlarının tahliyesi

Şubat 1997 tarihinde banker krizi nedeniyle Güney Arnavutluk'taki Avlonya ve Ayasaranda kentlerde karışıklıklar patladı. Arnavutların askerileştirilmesiyle sonuçlandığı isyan, kısa zamanda bütün ülkeye yayıldı. Spekülasyonlarda parasını kaybetmiş halk umutsuzlukla devlet yatırımlarını, özel şirketleri ve silah depoları yağmalamaya başladı.[1] Askeri depolara saldırı sonucunda yaklaşık 650.000 silahı da yağmaladılar.[2] Çalınan ateşli silahların bir bölümünü Kosova'daki Arnavut ayrılıkçıların ele geçirdiği için bu olay Büyük Arnavutluk yeniden kurulması zemini hazırladı.

CIA

Arnavutluk gizli polis servisi "Shik"in şefi Başkim Gazidede, Arnavut-Yunan asıllı CIA Başkanı George Tenet'in isyan çıkarılmasında parmağı olduğunu bildiriyordu. Gazidede iddialarına göre George Tenet'in babası Avlonya ve Saranda kentler arasındaki Himara'de doğdu ve Yunanistan'a genç yaşta göçtü. Gazidede de, George Tenet'in 1996 yıl içinde Arnavutluk'ta bulunmasını kesin bilgilere sahip olduğunu haber veriyordu.[3][4]

Notlar

  1. ^ İsyan Tiran kapısında 7 Aralık 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., erişim tarihi: 22 Mart 2009.
  2. ^ UNDP, Albanian Human Development Report 1998. Tirana: United Nations Development Program, 1999.
  3. ^ L'albanese George Tenet a capo della CIA 11 Aralık 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., erişim tarihi: 22 Mart 2009.
  4. ^ В Америке обнаружено "православное лобби" 29 Kasım 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., erişim tarihi: 22 Mart 2009.

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Arnavutluk</span> Balkanlarda bir ülke

Arnavutluk, resmî adıyla Arnavutluk Cumhuriyeti, Balkanlar'da bir ülkedir. Komşuları kuzeyde Karadağ, kuzeydoğusunda Kosova, doğusunda Kuzey Makedonya ve güneyinde Yunanistan'dır. Ayrıca ülkenin batıda Adriyatik Denizi ve güneybatıda İyonya Denizi'ne kıyısı vardır. İyon Denizi ile Adriyatik Denizi arasındaki Otranto Boğazı'nın karşısındaki İtalya'ya uzaklığı 72 km'den (45 mil) daha azdır.

<span class="mw-page-title-main">Enver Hoca</span> Komünist eski Arnavutluk lideri

Enver Halil Hoca, Arnavut komünist politikacı. 1941'den 1985'te ölümüne kadar Arnavutluk Emek Partisi Genel Sekreteri'ydi. Aynı zamanda Arnavutluk Emek Partisi Politbüro üyesi, Arnavutluk Demokratik Cephesi Başkanı ve silahlı kuvvetlerin başkomutanıydı. 1944'ten 1985'te ölümüne kadar ülkeyi yönetti. Ayrıca 1944'ten 1954'e kadar 22. Arnavutluk Başbakanı ve çeşitli zamanlarda Arnavutluk Sosyalist Halk Cumhuriyeti'nin hem dışişleri bakanı hem de savunma bakanı oldu.

<span class="mw-page-title-main">Zogu</span> Arnavut siyasetçi ve devlet adamı

I. Zog ya da Ahmed Muhtar Bey Zogoğlu, Arnavut siyasetçi ve devlet adamı. Başbakan olarak başladığı siyasi kariyerini Arnavutluk kralı olarak sonlandırmıştır. 1939'da İtalya'nın Arnavutluk'u işgalinden sonra da krallık payesini önce Mısır'da, sonra Fransa'nın Nice kentinde sürgünde taşımıştır.

<span class="mw-page-title-main">Avlonyalı İsmail Kemal Bey</span>

Avlonyalı İsmail Kemal Bey Arnavut bir diplomat, Osmanlı Meclis-i Mebusanı I. dönem Berat milletvekili, rilindas ve modern Arnavutluk'un kurucu babasıdır. Bağımsızlık bildirgesi'nin baş yazarı, daha sonra 1912'den 1914'e kadar olan dönemde Arnavutluk'un ilk başbakanı ve dışişleri bakanı olarak görev yaptı.

<span class="mw-page-title-main">Kökes</span>

Kökes, Arnavutluk'un Kökes ilinde bulunan bir şehir ve belediyedir. Şehir ülkenin kuzeydoğusunda yer almaktadır. Yüzölçümü 933.86 km² olan belediyenin nüfusu 2011 itibarı ile 47,985. olup merkez nüfusu ise 16,719'dur. Şehre Kukës Şeyh Zayed Uluslararası Havalimanı hizmet vermektedir.

<span class="mw-page-title-main">Arnavutluk-Türkiye ilişkileri</span>

Arnavutluk-Türkiye ilişkileri, Türkiye'nin Arnavutluk'la sürdürdüğü uluslararası politikaları içerir.

Yahudilerin Arnavutluk'taki tarihi 1300 yıl öncesine dayanır. Arnavutluk Yahudileri ağırlıklı olarak Sefarad olmakla birlikte modern zamanlarda toplam ülke nüfusuna olan yüzdesi çok düşüktür. Arnavutluk, II. Dünya Savaşı'nda Yahudi nüfusu artan ender Avrupa ülkelerindendir. Arnavutluk Sosyalist Halk Cumhuriyeti'nin Komünist diktatörü Enver Hoca aralarında Yahudiliğin de bulunduğu bütün dinleri yasaklayıp devlet ateizmini yürürlüğe soktu. Komünizm sonrası bu politikalar kaldırılıp ibadet serbestliği getirildi fakat Yahudilerin çoğunun İsrail'e göç etmesiyle Arnavutluk'taki Yahudi nüfusu azaldı.

<span class="mw-page-title-main">Avlonya</span>

Avlonya, Arnavutluk'ın Avlonya ilinin merkezi olan şehirdir. Dıraç'tan sonra ülkenin en büyük liman kentidir. Ülkenin en eski kentlerinden biri olan Avlonya, Antik Yunanlar tarafından MÖ 6. yüzyılda kurulmuştur. Büyük bir ticaret merkezi olan Avlonya'da balıkçılık ve sanayi sektörleri gelişmiştir. Çevresindeki bölgede ise petrol, doğalgaz, yersakızı ve tuz üretilir.

<span class="mw-page-title-main">Esad Toptanî Paşa</span>

Esad Toptani Paşa veya Toptani Esad Paşa, Osmanlı Arnavut asker ve siyasetçidir. Balkan Savaşları'ndan sonra Balkan Birliği'ne destek vererek, özellikle Sırbistan yardımıyla orta Arnavutluk'ta Dıraç merkezli Merkezi Arnavutluk Cumhuriyeti adı verilen bir devlet kurdu.

7 Mayıs 1999'da NATO'nun Yugoslavya'yı bombalaması sırasında beş ABD JDAM güdümlü bombası Yugoslavya Federal Cumhuriyeti'nin başkenti Belgrad'ın Novi Beograd belediyesinde bulunan Çin büyükelçiliğinin vurulması olayıdır. Üç Çinli habercinin öldüğü olay Çin kamuoyunda bir öfke yaratmıştır. ABD olaydan sonra hedefin yakınlardaki Yugoslav Federal Arz ve Tedarik Müdürlüğü olduğunu açıklamış, Başkan Bill Clinton olayın yanlışlıkla olduğunu belirterek olaydan dolayı özür dilemiştir.

<span class="mw-page-title-main">Arnavutluk'taki İtalyan himayesi</span>

Arnavutluk'taki İtalyan himayesi; Arnavutluk'ta İtalya Krallığı'nın De jure olarak ülkeyi himaye altına alması olayıdır. Bu durum 23 Haziran 1917 tarihinden 1920 yaz aylarına kadar sürmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Mirela Kumbaro</span>

Mirela Kumbaro Furxhi, Arnavut akademisyen, politikacı. 2013 yılında Arnavutluk'un kültür bakanı seçilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Arnavutluk Bankası</span> Ülke Bankası

Arnavutluk Bankası, Arnavutluk'un merkez bankasıdır. Merkezi Tiran'dadır. 2 Eylül 1925 tarihinde kurulmuştur.

<span class="mw-page-title-main">Arnavutluk'un İBBS'si</span>

Arnavutluk İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması, Avrupa Birliği ülkelerinin kullandığı İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması içinde Avrupa Birliği'ne aday olan Arnavutluk için kullanılan sınıflandırmadır:

Arnavut sanatı, Arnavut kültürünün önemli bir parçasıdır. Uzun ve olaylı geçmişiyle sanat, Arnavut kimliğinin ve tarihinin önemli bir delilidir. Arnavutluk, bir Güneydoğu Avrupa ülkesi, diğer Avrupa ülkelerinden benzersiz bir kültüre sahiptir. Arnavut sanatı özgün unsurlarını korumuştur ve Osmanlı, Venedik ve diğer Batılı unsurlarla zenginleştirilmiştir.

Refo Çapari (1884-1944) Arnavut bir devlet adamı ve dini önder idi. Çapari Avlonya ilinin ilk valisi ve İsmail Kemal Bey'in biyografisini yazan ilk yazardır. Bahai Dinini Arnavutluk'a tanıtan kişi olarak bilinir.

Arnavutluk'ta iletişim; radyo, televizyon, sabit ve mobil telefonlar ve interneti kapsamaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Himara İsyanı (1912)</span>

Himara İsyanı, 18 Kasım 1912'de Himara bölgesinde meydana gelen Birinci Balkan Savaşı sırasında bir Yunan ayaklanmasıydı. Birinci Balkan Savaşı sırasında Yunanistan Krallığı'nca Osmanlı İmparatorluğu'na karşı ayaklandırılan bölgedeki Rumların isyanı bastırılamadı.Böylece Osmanlı ve Arnavut kuvvetlerini Himara bölgesinden çıkarıldılar ve isyancılar Saranda ve Avlonya arasındaki kıyı bölgesinde Yunan Ordusu'nun işgaline zemin hazırlayıp burayı Yunanistan Krallığı için güvence altına aldılar.

<span class="mw-page-title-main">Robert Elsie</span>

Robert Elsie, Arnavut edebiyatı ve folkloru konusunda uzmanlaşmış Kanada doğumlu bir Alman bilim adamıydı.

<span class="mw-page-title-main">Avlonya Uluslararası Havalimanı</span>

Avlonya Uluslararası Havalimanı; Arnavutluk'un Avlonya şehrinde yapımı halen devam eden bir havalimanıdır.