İçeriğe atla

1991 Azerbaycan Mil Mi-8 helikopterinin düşürülmesi

Karakent Faciası
Düşürülen helikopterin enkazı
Özet
Tarih20 Kasım 1991 (1991-11-20)
Olay türüDüşürülme
BölgeKarakend, Hocavend, Dağlık Karabağ, Azerbaycan
Toplam ölü sayısı22
Hava taşıtı

Helikopterin düşürülmeden önceki resmi
KalkışAğdam
DestinasyonHocavend
Yolcu sayısı19
Mürettebat3
Hava taşıtı modeliMil Mi-8
Sefer sayısı72

1991 Azerbaycan Mil Mi-8 helikopterinin düşürülmesi veya Karakent Faciası[1][2] (AzericeQarakənd faciəsi)[3] Azerbaycan'ın üst düzey yetkilileri ile Rusya ve Kazakistan'dan gözlemcilerin bulunduğu SSCB İçişleri Bakanlığına bağlı 72 numaralı Mil Mi-8 helikopterinin[4] Birinci Dağlık Karabağ Savaşı sırasında, 20 Kasım 1991'de, Azerbaycan'ın Hocavend Rayonuna bağlı Karakent köyünün üç kilometre uzağında Ermenistan Silahlı Kuvvetleri tarafından düşürülmesi. Daha sonra Ermeni yetkililer bunun bir kaza olduğunu iddia etmişlerdi.[5] Olay sırası helikopterde bulunan herkes, yani 13 Azeri yetkili, 2 Rus ve 1 Kazak yetkili, 3 Azeri gazeteci ve 3 helikopter ekibi ölmüştür.[6]

Olay

20 Kasım 1991'de yerel saatle 14:42'de (UTC +4), Azerbaycan SSC'ye bağlı Dağlık Karabağ Özerk Oblastının (DKÖO) Martuni Rayonuna (günümüzde Hocavend Rayonu) bağlı Karakent köyünden üç kilometre uzaklıkta, SSCB İçişleri Bakanlığı'na ait, mürettebat dahil 22 kişinin bulunduğu 72 numaralı Mil Mi-8 helikopteri düşürülmüştür.[7][8] Ölenler arasında Azerbaycan'ın üst düzey hükûmet yetkilileri, gazeteciler ve Rus-Kazak barışı koruma misyonunun üyeleri de vardı.[9] Helikopter, Ağdam'dan Hocavend'e gidiyordu ve burada arifede şehirin Azeri ile Ermeni bölümü arasında ciddi çatışmalar yaşandı. Jeleznovodsk bildirisine uygun olarak DKÖO'da çalışan Rus ve Kazak gözlemciler, Azeri liderlerin temsilcileriyle birlikte bölgedeki karmaşık durumu tanımak için Hocavend'e gidiyordu.[4]

Facianın nedenlerinin ilk versiyonu Rus devlet haber ajansı TASS tarafından DKÖO komutanının ofisine atıfta bulunarak açıklandı. Guya helikopter yoğun sis zamanı kayaya çarptı. Bununla birlikte, bir soruşturmada, uçak gövdesinde bir füze patlamasının gerçekleştiğine dair tutarlı deliller bulundu.[10] Facianın nedeninin bir pilot hatası ve kötü hava koşullarının olduğu versiyon, arka planda kayboldu. Mil Mi-8 helikopterinin vurulduğuna dair artan kanıtlar vardı. Soruşturma ekibinin pek çok temsilcisi, onları büyük kalibreli bir tank makineli tüfeği olan NSVT veya 14,5 mm kalibreli PKTV'nin izleri olarak görme eğilimindeydi. Ayrıca doğrulanmamış bilgilere göre cesetlerin üzerinde kurşun izleri vardı. Bazı görgü tanıklarına göre, faciadan hemen sonra, helikopterin kaza yeri üzerinde kimliği belirsiz bir helikopter uçtu ve bir süre sonra yeşil bir GAZ-56 enkaza doğru sürdü. Askerler gelmeden önce kaza mahalli tamamen yağmalandı: 12 tabanca, Azeri gazetecilerin teçhizatı, kurbanların değerli eşyaları ve helikopter aletleri çalındı. Facianın kurbanlarından bazılarının cesetlerinin kaybolduğuna dair iddialar vardı. Soruşturma ekibi bunlara rağmen helikopterin kara kutusunu buldu ve onu incelenmek üzere Bakü'ye gönderdi. Sis teorisine karşı, helikopterler için o günkü havanın oldukça normal olduğu da söylendi. SSCB İçişleri Bakanlığı iç birliklerinin komutanı Korgeneral Vasili Savin, iç birliklerin bölümünün karanlıktan sonra kaza yerine geldiğini ve gerçekten de bilinmeyen ziyaretçilerin izlerini bulduğunu söyledi. Savin, kötü hava koşullarının helikopterin ölümüne neden olabileceğinden şüphelerini de dile getirdi. Helikopter düşürülmeden önce üç kez ateş altına girmişti.[7]

Ertesi gün, facianın nedenlerini araştırmakla görevli komisyon başkanı Adil Ağayev, helikopterin yerden büyük kalibreli silahlarla düşürüldüğünü, kaza yerindeki video ekipmanlarının ve silahların çalındığını söylemiştir. Bu açıklamaya cevaben SSCB Ermenistan ve DKÖO Halk Temsilcileri Zori Balayan, Viktor Ambartsumyan, Henrih İgityan ve Sos Sarkistan, Merkez Televizyonu hassasiyetle suçladılar ve "Artsah Ulusal Kurtuluş Ordusu"nun helikopter kazasına karışmadığını ima etmişlerdi. Onlara göre, "facianın hemen ardından, Azerbaycan Komünist Partisi'nin eski ikinci sekreteri, Necibullah'ın iki yıldır Karabağ'da kışkırtma eyleminde bulunan eski danışmanı Viktor Polyaniçko'nun faciadan hemen sonra olay yerinde olması tesadüf değildi".[4]

21 Kasım akşamı, SSCB İçişleri Bakanlığı'nın bir komisyonu, olayı araştırmak için, SSCB İçişleri Bakanlığı İç Birlikleri Birinci Başkomutan Yardımcısı Tümgeneral Vyaçeslav Ponomarev başkanlığındaki olayı araştırmak için Ağdam'a uçmuştur. Ancak komisyonun gelişinden önce kaza mahallinin bilinmeyen kişiler tarafından yağmalandığı öğrenilmiştir.[11] SSCB Başsavcısı Nikolay Trubin'e göre, Birlik Başsavcılığı Başkanı Buturlin ve havacılık teknolojisi uzmanı Kozlov da kaza yerine uçmuştu. Gelişleri Azerbaycan cumhurbaşkanı ile koordine edilmişti. Askeri Başsavcılığın uzmanları da DKÖO'ya gitti.[7] Birliğin İçişleri Bakan Yardımcısı V. Trubin de Azerbaycan'a gitmiştir. Kısa süre sonra helikopterin düştüğü bölge, Ermenistan Silahlı Kuvvetleri tarafından işgal edilmiş ve soruşturma askıya alınmıştır.[12]

Ermenistan Cumhurbaşkanı Levon Ter-Petrosyan ve başbakan yardımcısı Hrant Bagratyan, bu cumhuriyetlerin temsilcilerinin faciada trajik ölümüyle bağlantılı olarak Rusya, Kazakistan ve Azerbaycan'ın üst düzey liderlerine taziye telgrafları göndermiştir. Jeleznovodsk bildirisine göre oluşturulan Ermenistan tam yetkili heyeti başkanı Babken Ararktsyan, aynı vesileyle Rusya, Kazakistan ve Azerbaycan tam yetkili heyetinden bir grup gözlemciye taziye telgrafı göndermiştir. Moskova'da görüşmelerde bulunan G7 ülkeleri maliye bakanları temsilcileri de uçak kazasında ölenlerin ailelerine ve arkadaşlarına taziyelerini sunmuştular.[7]

Kurbanların cenazesi 22 Kasım'da Bakü'de gerçekleşmiştir.[4]

Tarafların görüşü

Azerbaycan

Azerbaycan Millî Güvenlik Bakanlığı, helikopterin dürüşülmesini terör saldırısı olarak nitelendirmiştir.[13][14] Azeriler olayı "Ermeni teröristlerinin bir başka entrikası" olarak algılamıştı. Olayın ardından Bakü'de Yüksek Konsey ve Cumhurbaşkanı Ayaz Mutallibov'un Karabağ'da düzeni sağlamasını veya istifa etmesini talep eden mitingler başlamıştır.[4]

Ermenistan

Ermenistan Savunma Bakanlığı, olayı bir kaza olarak nitelendirmişti.[15] Tanınmayan Dağlık Karabağ Cumhuriyeti bakanının danışmanı Arsen Melik-Şahnazarov'a göre, soruşturma hiçbir zaman tamamlanmadı ve felaketin gerçek nedeni hiçbir zaman belirlenemedi.[16]

Kaynakça

  1. ^ Babaoğlu, Samir (20 Kasım 2020). "Azerbaycan'ın en parlak simalarının öldürüldüğü sabotaj". GZT.com. Albayrak Medya Grubu. 29 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2021. 
  2. ^ Bekir, Agil (21 Kasım 2020). "Karakent faciasının 29. yıl dönümü". Tarihistan. 21 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2021. 
  3. ^ "Qarakənd faciəsindən 22 il ötür". ANS (Azerice). 20 Kasım 2013. 18 Ocak 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2021. 
  4. ^ a b c d e "В Азербайджане сбит вертолет с VIP на борту". Коммерсантъ Власть (Rusça). Kommersant. 26 Temmuz 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2021. 
  5. ^ Sabri-Tabrizi, G. Reza (1994). "Azerbaijan and Armenian Conflict and Coexistence". Ehteshami, Anoushiravan (Ed.). From the Gulf to Central Asia: Players in the New Great Game. University of Exeter Press. s. 150. ISBN 0859894304. All this collapsed on 20 November when a Russian helicopter, carrying a Russian-Kazakh mediation team and a number of Azerbaijan officials, was shot down (accidentally, it was later claimed by Armenia) by Armenian fighters 
  6. ^ ""Azerbaijan Association. 17 year passes since "Mi-8" military helicopter was shot in Garakand sky – complete list of the perished people". Azerbaycan Vakfı (İngilizce). 21 Kasım 2008. 6 Temmuz 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2021. 
  7. ^ a b c d Velıh, V. (22 Kasım 1991). "Авиакатастрофа в Нагорном Карабахе: Новые версии". İzvestiya (Rusça) (278). s. 1. 
  8. ^ Croissant, Michael P. (1998). The Armenia-Azerbaijan conflict: causes and implications (İngilizce). Praeger Publishers. s. 45. ISBN 0-275-96241-5. 
  9. ^ Mehtiyev, Elhan. "Security Policy in Azerbaijan»: The helicopter carrying half of the Azerbaijani government was shot down near Garakend in Martuni district and all people on board" (PDF). NATO - EAPC Research Fellowship, 1999-2001 Project (İngilizce). 7 Aralık 2003 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2021. 
  10. ^ Croissant, Michael P. (1998). The Armenia-Azerbaijan conflict: causes and implications (İngilizce). Praeger Publishers. s. 55. ISBN 0-275-96241-5. It was believed initially that the helicopter had crashed into a mountain and exploded as a result of foggy flying conditions. However, an investigation found holes in the fuselage consistent with the explosion of a rocket 
  11. ^ Velıh, V. (23 Kasım 1991). "Под прицелом — вся страна, если неизвестно, в чьих руках оружие. Авиакатастрофа в Нагорном Карабахе: новые версии". İzvestiya (Rusça). 28 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2021 – press.karabakh.info vasıtasıyla. Как оказалось, место катастрофы до приезда военных было полностью разграблено. Исчезло 12 пистолетов, аппаратура корреспондентов азербайджанского телевидения, ценные вещи погибших, приборы вертолёта. Есть утверждения, что пропали тела некоторых жертв трагедии. Правда, «чёрный ящик» уцелел и отправлен в Баку на обследование. 
  12. ^ "Investigation into Crash of Helicopter with Azerbaijani Senior Officials Suspended" (İngilizce). 19 Kasım 2008. 15 Temmuz 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2021. 
  13. ^ "Террористические акты, совершённые на воздушных судах в Азербайджане" (Rusça). 2 Mayıs 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2021. 
  14. ^ "Террористическо-диверсионные акты в Азербайджане". Azerbaycan Devlet Savaş Esirleri, Rehineler ve Kayıp Kişiler Komisyonu (Rusça). 24 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2021. 20 ноября 1991 года. В результате обстрела армянскими террористами вертолёта «МИ-8» вблизи села Гаракенд Ходжавендского района погибло 19 человек, экипаж вертолёта и пассажиры — выдающиеся деятели государства и правительства Азербайджана, наблюдатели из России и Казахстана 
  15. ^ "Министерство обороны Республики Армения". 1 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Nisan 2021. 
  16. ^ Melik-Şahnazarov, Arsen (2009). "Глава 14. Война и мифы". Нагорный Карабах: факты против лжи (Rusça). Волшебный фонарь. ISBN 978-5-903505-07-4. 

Dış bağlantılar

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Birinci Dağlık Karabağ Savaşı</span> 1988-1994 yılları arasında Karabağ bölgesinde Azerbaycan ve Ermenistan arasında yaşanmış askeri bir çatışma

Birinci Dağlık Karabağ Savaşı, Azerbaycan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'ne bağlı Dağlık Karabağ Özerk Oblastı'nın Ermenistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'ne bağlanmasını isteyen Ermeniler ile bunu kabul etmeyen Azeriler arasında başlayan ve Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra Azerbaycan ile Ermenistan arasında çatışmaya dönüşen Şubat 1988-Mayıs 1994 tarihleri arasında süren savaştır. Savaş öncesinde ve etnik çatışmaların sıcak savaşa dönüşmesi sonrasında Sumqayıt Pogromu, Kirovabad Pogromu, Bakü Pogromu gibi pogromlar, Hocalı Katliamı, Malıbeyli ve Kuşçular Katliamı ve Maragha Katliamı gibi katliamlar yaşanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Laçın Koridoru</span> Güney Kafkasyada bir geçit

Laçın Koridoru Ermenistan ve Dağlık Karabağ'ı birbirine bağlayan bir dağ yoludur. Bu iki bölge arasındaki tek yol olarak Laçın Koridoru, sıkça Dağlık Karabağ sakinleri için bir "yaşam hattı" olarak tanımlanmıştır. Koridor, de jure olarak Azerbaycan'ın Laçın rayonu sınırlarında yer alsa da, 2020 Dağlık Karabağ Ateşkes Antlaşması gereği Rus barış gücünün kontrolündedir. Koridorun bölgesine 2022 yılına kadar Zabuh, Sus köyleri ve Laçın şehri dahildi. Ancak, 26 Ağustos 2022'de bu yerleşim birimleri Azerbaycan kontrolüne geçti. Dört gün sonra Zabuh, Sus ve Laçın yerleşimlerini baypas eden yeni bir güney rotası kullanıma açıldı ve bu yol Mets Şen/Böyük Kaladeresi ve Hin Şen/Kiçik Kaladeresi köylerinden geçti.

<span class="mw-page-title-main">2016 Azerbaycan-Ermenistan çatışmaları</span>

2016 Azerbaycan-Ermenistan çatışmaları, Nisan Çatışmaları veya Dört günlük savaş, Azerbaycan Silahlı Kuvvetleri ve Ermenistan Silahlı Kuvvetleri ile Dağlık Karabağ Cumhuriyeti Savunma Ordusu arasında 1 Nisan'da başlayıp, dört gün boyunca süren çatışmalardır. Birinci Dağlık Karabağ Savaşı'nın bittiği 1994 yılından beri en şiddetli çatışmaların gerçekleştiği bildirilmiştir. 5 Nisan tarihinde karşılıklı ateşkes kararı alınarak, çatışmalara son verilmiştir. Bu savaş ayrıca Azerbaycan'ın, Ermeni işgali altındaki bölgede ilk defa ilerleme kaydettiği savaştır.

<span class="mw-page-title-main">Hamid Sultanov</span> Azerbaycanlı siyasetçi

Hamid Hasan oğlu Sultanov, Azeri Sovyet siyasetçi, Azerbaycan SSC İç İşleri Halk Komiseri ve sonra Nahçıvan Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu Başkanı.

Alı Mustafayev, Azerbaycan Ulusal Kahramanı.

2014 Ermenistan Mil Mi-24 helikopterinin düşürülmesi, 12 Kasım 2014'te, Ermeni Mil Mi-24 saldırı helikopterinin, Dağlık Karabağ çatışması sırasında, Azerbaycan Silahlı Kuvvetleri tarafından vurularak düşürülmesi olayıdır. Uçakta yer alan üç mürettebat üyesi ölmüştür.

<span class="mw-page-title-main">Azerbaycan-Ermenistan ilişkileri</span> Azerbaycan ve Ermenistan ülkelerinin ilişkileri

Ermenistan ile Azerbaycan arasında, büyük ölçüde süregelen, fakat Azerbaycan ordusunun 27 Eylül 2020 tarihinde başlattığı Karabağ operasyonu ile alınan, Dağlık Karabağ sorunu nedeniyle diplomatik bir ilişki yoktur. Komşu halklar, 1918-1921 yılları arasında, çökmüş Rus İmparatorluğu'ndan Ermenistan Demokratik Cumhuriyeti ve Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti olarak kazandıkları kısa bağımsızlıkları sırasında resmi hükûmet ilişkilerine sahiptiler; bu ilişkiler Rus Devrimi'nden sonra Sovyetler Birliği tarafından işgal edilip ilhak edilene kadar vardı. Geçen yüzyılda ülkeler tarafından yürütülen bir savaş nedeniyle -biri 1918'den 1921'e, diğeri 1988'den 1994'e kadar- iki ülke gergin ilişkilere sahipti.

<span class="mw-page-title-main">İkinci Dağlık Karabağ Savaşı</span> Azerbaycan ve Ermenistan arasında yaşanan savaş

İkinci Dağlık Karabağ Savaşı, 2020 Dağlık Karabağ Savaşı veya 44 Günlük Savaş Dağlık Karabağ'da Türkiye destekli Azerbaycan ile Ermenistan ve onun desteklediği tanınmayan Dağlık Karabağ Cumhuriyeti arasında yaşanmış silahlı çatışmalardır.

İkinci Dağlık Karabağ Savaşı kronolojisi, öncelikle savaşan tarafların resmî açıklamalarına dayanmaktadır. Çatışmalar siper savaşları, ağır silahlar, çok namlulu roketatarlar, zırhlı savaşlar, roketler, balistik füze saldırıları ve başta Türk yapımı Baykar Bayraktar TB2 ve İsrail yapımı Harop dronları olmak üzere insansız hava aracı saldırıları ile karakterize edildi. Ayrıca Ermenistan veya Azerbaycan dışında uluslararası toplumun çoğu tarafından yasaklanmış olan misket bombalarının da saldırılar sırasında kullanıldığı tespit edilmiştir. Ermenistan ordusu tarafından Azerbaycan'ın Gence kentine düzenlenen bir dizi balistik füze saldırısı sivillerin kitlesel ölümüne neden olurken Azerbaycan ordusu, Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin de facto başkenti Hankendi ve bölgenin başka yerlerindeki sivil altyapı tesisleri hedef alınarak büyük hasara ve can kayıplarına yol açtı. Tartışmalı toprak miktarı sınırlı olsa da çatışma seviyesi ve uluslararası sınırlara konumlanan mühimmatlar nedeniyle çatışma Dağlık Karabağ sınırlarının ötesine genişledi. İran'ın Doğu Azerbaycan Eyaleti'ne mermi ve roketler düştü, ancak herhangi bir hasar görülmedi ve İran, kendi toprakları üzerinde birkaç insansız hava aracının (İHA) düştüğünü veya düşürüldüğünü belirtti. Gürcistan ise Kaheti bölgesinde iki insansız hava aracının çarpıştığını bildirdi. Hocavend'e düzenlenen saldırılar sonrası Dağlık Karabağ yetkilileri sivilleri silah altına almaya başladı.

<span class="mw-page-title-main">Dağlık Karabağ çevresinde Ermenistan tarafından işgal edilmiş Azerbaycan toprakları</span> Eskiden işgal edilmiş Azerbaycan toprakları

Dağlık Karabağ çevresinde Ermenistan tarafından işgal edilmiş Azerbaycan toprakları, de jure Azerbaycan'a ait olan ve Dağlık Karabağ Savaşı'nın sona ermesiyle birlikte Ermenistan ve uluslararası alanda tanınmayan Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin askerî kuvvetleri tarafından işgal edilmiş, eski Dağlık Karabağ Özerk Oblastı'nın dışında yer alan topraklardır. Günümüzde eski Dağlık Karabağ Özerk Oblastı'nın bir bölümünü içeren Kelbecer rayonu dışında tüm rayonlar, Azerbaycan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin eski rayonlarıyla aynıdır.

<span class="mw-page-title-main">Şuşa Muharebesi (2020)</span>

Şuşa Muharebesi veya Azerbaycanlılar tarafından dile getirildiği şekilde Şuşa'nın Kurtuluşu, 4-7 Ekim 2020 tarihleri arasında de jure Azerbaycan'ın Şuşa rayonunun parçası olan ancak de facto olarak artık Azerbaycana ait olan Şuşa şehrinde gerçekleşen muharebe.

<span class="mw-page-title-main">2020 Dağlık Karabağ Ateşkes Antlaşması</span> 10 Kasım 2020de Azerbaycan ile Ermenistan arasında yapılan ve 2020 Dağlık Karabağ Savaşını sona erdiren ateşkes antlaşması

2020 Dağlık Karabağ Ateşkes Antlaşması, 10 Kasım 2020 tarihinde Azerbaycan ile Ermenistan arasında yapılan ve 2020 Dağlık Karabağ Savaşı'nı sona erdiren bir ateşkes antlaşmasıdır. Antlaşma, Ermenistan'ın teslim olduğunu duyurmasının ardından 9 Kasım'da Azerbaycan cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Ermenistan başbakanı Nikol Paşinyan ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin tarafından imzalandı ve Dağlık Karabağ bölgesindeki tüm çatışmalara 10 Kasım 2020 tarihinde Moskova saati ile 00:00 itibarıyla son verildiği açıklandı. Tanınmayan Dağlık Karabağ Cumhuriyeti cumhurbaşkanı Arayik Harutyunyan da çatışmaların sona ermesini kabul etti.

<span class="mw-page-title-main">Dağlık Karabağ'da barışı koruma operasyonları</span> Dağlık Karabağda barışı koruma operasyonları

Dağlık Karabağ'da barışı koruma misyonu 2020 Dağlık Karabağ savaşı sonrasında Dağlık Karabağ bölgesinde devam eden barışı koruma operasyonlarını ifade eder. Ermenistan ve Azerbaycan güçleri arasındaki ateşkesi izlemeyi amaçlayan operasyon Rusya ve Türkiye tarafından yürütülüyor.

Gugark pogromu, Gugark Faciası veya Gugark Katliamı, Sovyetler Birliği'nin cumhuriyetlerinden biri olan Ermenistan SSC'nin Gugark ilinde yaşayan etnik Azeri sivillere karşı yapılan pogromdur. Resmi Ermeni kaynaklarına göre, bölgede yaşayan yerli Ermeniler ve Azerbaycan'dan kaçan Ermeni mülteciler; bölgedeki Azerileri aşağıladı, onları öldürdü, soydu ve evlerini yağlamadı. Pogrom sırasında en az 18, en fazla ise 187 kişi öldürüldü.

<span class="mw-page-title-main">2020 Gazançetsots Katedrali bombardımanı</span>

2020 Gazançetsots Katedrali bombardımanı, 8 Ekim'de Gazançetsots Katedrali olarak da bilinen Şuşa Kutsal Kurtarıcı Katedrali'nin füzelerle iki kez vurulması sonucu binanın çatısının bir kısmının çökmesiyle sonuçlandı. Ermenistan bu saldırı için Azerbaycan Silahlı Kuvvetlerini suçladı.

<span class="mw-page-title-main">2020 Rus Mil Mi-24 helikopterinin düşürülmesi</span>

9 Kasım 2020'de Rus Mil Mi-24 helikopteri 2020 Dağlık Karabağ Savaşı sırasında Azerbaycan Silahlı Kuvvetleri tarafından düşürüldü. Helikopter taşınabilir hava savunma sisteminin ateşi sonucu Ermenistan sınırları içinde, Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti'nin yakınlarına düştü. Saldırı sonucunda mürettebattan ikisi öldü, biri yaralandı. Azerbaycanlı yetkililer kısa süre sonra bir özür bildirisi yayınlayarak saldırının yanlışlıkla gerçekleştiğini belirttiler.

<span class="mw-page-title-main">Susuzluk Olayı</span>

Susuzluk Olayı, Susuzluk kazası veya Susuzluk köyü yakınlarında patlama, 4 Haziran 2021'de Azerbaycan'ın Kelbecer Rayonu'na bağlı Susuzluk köyü yakınlarında gerçekleşen mayının patlaması. Patlama sonucu Azerbaycan Televizyonu operatörü Sirac Abışov, Azerbaycan Devlet Haber Ajansı muhabiri Muharram İbrahimov ve Kelbecer Rayonu Yürütme Gücü Başkanı Susuzluk Köyü İdari Bölgesi Temsilci Yardımcısı Arif Aliyev hayatını kaybetmiştir. Ayrıca 4 kişi çeşitli derecelerde yaralanmıştır. Bu, İkinci Karabağ Savaşı zamanı gazeteci ölümü ile sonuçlanan ilk olaydı.

<span class="mw-page-title-main">1992 Azerbaycan Mil Mi-8 helikopterinin düşürülmesi</span>

28 Ocak 1992'de Azerbaycan Hava Kuvvetleri'ne ait bir Mil Mi-8, Şuşa şehrinin yakınlarında kızılötesi güdümlü bir füze ile vuruldu.

<span class="mw-page-title-main">2021 Azerbaycan Mil Mi-17 kazası</span>

2021 Azerbaycan Mil Mi-17 kazası veya Karaheybet helikopter kazası 30 Kasım 2021'de, Azerbaycan Devlet Sınır Hizmetine (DSH) ait Mil Mi-17 askeri helikopterinin Hızı Rayonunda bulunan "Karaheybet" havacılık alanında eğitim uçuşu sırasında meydana gelen olay. İlk belirlemelere göre helikopter kazasında 14 kişi ölmüş, 2 kişi yaralanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Hocavend toplu mezarları</span>

Hocavend toplu mezarları Birinci Karabağ Savaşı sırasında ölen Azerbaycanlı askerlerin bulunduğu, 2022'de Hocavend Rayonu'nun İkinci Karabağ Savaşı sırasında Azerbaycan'ın kontrolüne geri dönen kısımlarında keşfedilmiş toplu mezarlar. Azerbaycan makamlarının verdiği bilgiye göre, mezarlarda 1990'lı yıllarda Ermeni birlikleri tarafından infaz edildiği iddia edilen Azerbaycanlı askerlerin kalıntıları bulunmuştur. Mezarlar, tanık ifadelerine dayanılarak veya kazı, onarım ve inşaat çalışmaları sırasında ortaya çıkarılmıştır. Edilli köyündeki mezarlardan birinde elleri ve ayakları bağlı olarak infaz edilen 12 askerin cenazesi bulunmuştur. Kafataslarındaki kurşun izleri, onların idam edildiklerini doğrulamıştır.