İçeriğe atla

1990 Kazakistan cumhurbaşkanlığı seçimi

1990 Kazakistan cumhurbaşkanlığı seçimi
Kazakistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti
24 Nisan 19901991 →

335 Kazakistan Yüksek Konseyi üyesinden 360'ı
Çoğunluk için 180 oy gerekli
Katılım%93.05
 
Aday Nursultan Nazarbayev
Parti Kazakistan Komünist Partisi
MV oyu 317
Percentage %94.62

Yüksek Konsey oyları
  Nursultan Nazarbayev: 317
  Karşı: 18
  Oy kullanmayan: 25

Seçilen Cumhurbaşkanı

Nursultan Nazarbayev
Bağımsız

1990 Kazakistan cumhurbaşkanlığı seçimi, Kazakistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nde 6 yıllık bir dönem cumhurbaşkanı seçilmesi için 24 Nisan 1990 tarihinde gerçekleşmiş olan seçimlerdir. Yüksek Konsey başkanı Nursultan Nazarbayev, 360 üyenin 317'si tarafından cumhurbaşkanı seçildi.

Arka plan

24 Nisan 1990'da Yüksek Konsey, "Kazakistan SSC Cumhurbaşkanlığı'' makamının kurulması ve Kazakistan SSC Anayasasında yapılacak değişiklikler ve eklemeler hakkında" yasayı kabul etti.[1] Konseyin bazı üyeleri, cumhurbaşkanlığı makamının cumhuriyeti birlik merkezinden uzaklaştıracağına, Kazakistan'ın tam bağımsızlığı için yasal bir çerçeve oluşturacağına ve otoriterliğin temeli olabileceğine inanıyordu. Diğerleri ise aksine, çeşitli siyasi ve yasal argümanlar öne sürerek, cumhuriyette cumhurbaşkanlığı makamının oluşturulması gereğini oybirliğiyle desteklemişlerdir.[2]

Yüksek Konseyi'nin 317 üyesi cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev'i cumhurbaşkanı olarak seçti, 18'i ise ret oyu kullandı.[2] Nazarbayev, 1984'ten beri Kazakistan SSC Başbakanı olarak görev yapıyordu.[3] 22 Haziran 1989'da Kazakistan Komünist Partisi Birinci Sekreteri oldu ve ardından 22 Şubat 1990'dan itibaren Yüksek Konsey başkanlığına seçildi.

Sonuçlar

AdayPartiOy%
Nursultan NazarbayevKazakistan Komünist Partisi31794.63
Karşı185.37
Toplam335100.00
Kayıtlı seçmen/katılım360
Kaynak: e-history.kz[4]

Kaynakça

  1. ^ "1990-1991 годы". www.akorda.kz. 4 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Haziran 2022. 
  2. ^ a b "ИНСТИТУТ ПРЕЗИДЕНТСТВА". e-history.kz (Rusça). 17 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Haziran 2022. 
  3. ^ Power and change in Central Asia. Sally N. Cummings. Londra: Routledge. 2002. ISBN 0-415-25585-6. OCLC 47297760. 
  4. ^ "ИНСТИТУТ ПРЕЗИДЕНТСТВА". e-history.kz (Rusça). 22 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Ağustos 2020. 

İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Astana</span> Kazakistanın başkenti

Astana, daha önce Akmola, Akmolinsk, Tselinograd ve Nur-Sultan olarak da adlandırıldı, Kazakistan'ın başkenti ve ikinci büyük şehridir. Şehir, Kazakistan'ın kuzeyinde Akmola Eyaleti içerisinde İşim Nehri'nin kıyısında yer almaktadır. Nüfusun ülkenin güney kesiminde yığılmasını önlemek amacıyla, 1998'de Kazakistan'ın başkenti ilan edilmiş ve başkent Almatı'dan buraya taşınmıştır. Astana, ülkenin en büyük kenti Almatı ile birlikte "doğrudan yönetilen cumhuriyet şehri" statüsüne sahiptir. Nüfusu 1 Aralık 2017 tarihi itibarı ile 1,029,556'dır.

<span class="mw-page-title-main">Nursultan Nazarbayev</span> Kazakistan Cumhuriyetinin ilk cumhurbaşkanı

Nursultan Äbişulı Nazarbayev ;, Kazak siyasetçi ve devlet adamı. Kazakistan Cumhuriyeti'nin ilk Devlet Başkanı. 24 Aralık 1990'da başladığı cumhurbaşkanlığı görevinden 19 Mart 2019'da istifa etti. Günümüzde Türk Devletleri Teşkilatı ömür boyu onursal başkanıdır.

Amanat ya da eski ismiyle Nur Otan, 850.000 üyesiyle Kazakistan'ın en büyük siyasi ve 1999 yılından beri iktidar partisidir. Partinin Genel başkanlığı görevini 26 Nisan 2022 tarihinden beri Yerlan Koşanov yürütmektedir.

<span class="mw-page-title-main">Kazakistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti bayrağı</span>

Kazakistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti bayrağı, 24 Ocak 1953 tarihinde Kazakistan SSC Yüksek Sovyeti tarafından kabul edilen bayrak. Bu bayrak, Sovyetler Birliği bayrağının bir versiyonudur. Aralarındaki fark, bu bayrakta 2/9 altta yatay olarak mavi şerit yer alır. Bayrağın yakın merkezinde orak ve çekiç figürü yer alır.

<span class="mw-page-title-main">Kazakistan cumhurbaşkanı</span> Kazakistanın devlet başkanı

Kazakistan Cumhuriyeti Devlet Başkanı, Kazakistan Cumhuriyeti'nin devlet başkanı ve Kazakistan Cumhuriyeti Silahlı Kuvvetleri başkomutanıdır. Devlet Başkanı, Kazakistan Cumhuriyeti içindeki en yüksek makamın sahibidir. Bu pozisyonun yetkileri Kazakistan Anayasası'nın özel bir bölümünde açıklanmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Kazakistan başbakanı</span> Kazakistanın hükûmet başkanı

Kazakistan başbakanı, Kazakistan Cumhuriyeti hükûmetinin başı ve Kazakistan cumhurbaşkanından sonra ülkedeki en yüksek ikinci siyasi makamdır. Başbakan, kabine başkanlığını yürütür ve Kazakistan Cumhuriyeti Parlamentosunun görevini yerine getirmesine yardımcı olur.

Dariga Nursultankızı Nazarbayeva Kazak siyasetçi, eski Kazakistan Devlet Başkanı Nursultan Nazarbayev'in kızı.

<span class="mw-page-title-main">Kazakistan'da insan hakları</span>

Kazakistan'da insan hakları, bağımsız gözlemciler tarafından tek tip zayıf olarak tanımlanmaktadır. İnsan Hakları İzleme Örgütü, "Kazakistan toplanma, konuşma ve din özgürlüğünü büyük ölçüde kısıtlıyor. 2014 yılında yetkililer, gazeteleri kapattılar, barışçıl ama onaylanmamış protestolar sonrasında onlarca insanı hapse attılar ya da para cezasına çarptırdılar ve dini devlet kontrolleri dışında uyguladıkları için ibadet edenler para cezasına çarptırıldılar. Muhalefet lideri Vladimir Kozlov da dahil olmak üzere hükûmet eleştirmenleri haksız davalardan sonra gözaltında kaldı. İşkence, gözaltı yerlerinde uygulanmaya devam ediyor."

<span class="mw-page-title-main">Nazarbayev Üniversitesi</span>

Nazarbayev Üniversitesi ya da kısaca NU, Astana, Kazakistan'da bulunan bir devlet üniversitesi. İlk devlet başkanı Nursultan Nazarbayev'in girişimleri sonucu 2010 yılında kuruldu. Üniversite, ulusal eğitim sisteminin avantajlarını ve dünyanın en iyi bilimsel ve eğitim uygulamalarını birleştiren Kazakistan yükseköğreniminin ulusal markası olmayı hedeflemektedir. Ayrıca Yüksek Mütevelli Heyeti Başkanı, eski Devlet başkanı Nursultan Nazarbayev'dir.

<span class="mw-page-title-main">Kazakistan'da siyaset</span>

Kazakistan'ın devlet yapısı, üniter anayasal başkanlık cumhuriyeti'dir. Şu anki Kazakistan Cumhurbaşkanı, Kasım Cömert Tokayev, devlet ve hükûmet başkanı'dır. Yasama organı hem hükûmete hem de iki meclise verilir.

<span class="mw-page-title-main">Nazarbayev kişi kültü</span> Nursultan Nazarbayev üzerine kurulu kişi kültü

Nazarbayev kişi kültü, politik ve medya ortamında Kazakistan'ın kurucusu ve ilk cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev'in siyasi ve sosyolojik imajını dünyadaki diğer liderlerin kişilik kültüyle ilgili fikirlerle benzer şekilde oluşturulmuş bir kişilik kültüdür.

<span class="mw-page-title-main">Nurlan Nigmatulin</span> kazak siyasetçi

Nurlan Zayrollaoğlu Nığmatulin, Kazak siyasetçi. Daha önceden Kazakistan Cumhurbaşkanlığı İdaresi Başkanı, 2009-2012 yılları arasında Nur Otan partisinin Başkan Yardımcılığı, 2006-2009 yılları arasında Karagandı Eyaleti Belediye Başkanı ve 2016-2022 yılları arasında Kazakistan Parlamentosu Meclisi Başkanı olarak görev yaptı.

Dinara Kulibayeva, Kazak iş insanı ve eski Kazakistan cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev'in ortanca kızıdır. Halk önünde pek gözükmemesine rağmen, yaklaşık 1.3 milyar dolar olduğu tahmin edilen serveti ile Kazakistan'ın dördüncü en zengin kişisidir.

<span class="mw-page-title-main">Kazakistan Güvenlik Konseyi</span>

Kazakistan Güvenlik Konseyi askeri, siyasi ve kanunların uygulanmasında Kazakistan Cumhurbaşkanına yardım eden Kazak Hükûmeti'nin anayasal bir danışma organıdır. Kazakistan Silahlı Kuvvetleri'nin başkomutanı olan Cumhurbaşkanı, Savunma Bakanı ve Genelkurmay Başkanının da dahil olduğu konseyin birçok daimi üyelerinden biridir. Konseye 5 Ocak 2022 tarihi itibari ile Cumhurbaskanı Kasım Cömert Tokayev başkanlık etmektedir. Güvenlik Konseyi Sekreteri konseydeki ikinci en yüksek pozisyondur.

Aysultan Rakhatuly Nazarbayev, Kazak futbolcu, iş insanı, eski Kazakistan Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev'in torunu ve Kazak siyasetçi Dariga Nazarbayeva'nın oğluydu.

<span class="mw-page-title-main">Kazakistan–Pakistan ilişkileri</span>

Kazakistan–Pakistan ilişkileri, Kazakistan Cumhuriyeti ile Pakistan İslam Cumhuriyeti arasındaki ikili ilişkileri ifade eder. Pakistan, Aralık 1991'de bağımsızlığını kazandığında Kazakistan'ı tanıyan ilk birkaç ülke arasındaydı. İki ülke arasındaki diplomatik ilişkiler, 1992 yılında Kazakistan Devlet Başkanı Nursultan Nazarbayev'in Pakistan'a yaptığı ziyaret sırasında kuruldu. Pakistan ve Kazakistan, dünya meselelerine ortak yaklaşıma, karşılıklı anlayışa, İslam kardeşliğine ve birbirlerine karşı iyi niyete dayalı samimi ilişkilere sahiptir.

Kazakistan-Hindistan ilişkileri - Hindistan ve Kazakistan arasındaki ikili diplomatik ilişkiler 22 Şubat 1992'de kuruldu.

<span class="mw-page-title-main">1. Otan Kuruluş Kongresi</span>

1. Otan Kongresi, Otan partisinin 1 Mart 1999 tarihinde düzenlenmiş ilk kongresidir. Kazakistan cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev, 385 delegenin tamamının oylarını alarak partinin ilk Genel Başkanı seçilmiştir.

<span class="mw-page-title-main">21. Nur Otan Olağanüstü Kongresi</span>

21. Nur Otan Olağanüstü Kongresi, eski Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev'in Kasım 2021'de Kazakistan'ın en büyük iktidar partisinin liderliğinden istifa ettiğini açıklamasının ardından Nur Otan'ın yeni başkanını seçmek için 28 Ocak 2022 tarihinde, 2022 Kazakistan protestoları sırasında düzenlendi. Kongre çevrimiçi gerçekleştirildi ve 389 delege katıldı. Nur Otan 1999'dan beri ilk kez oybirliğiyle görevdeki Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev'i yeni parti lideri olarak seçti.

<span class="mw-page-title-main">1991 Kazakistan cumhurbaşkanlığı seçimi</span>

1991 Kazakistan başkanlık seçimi, Kazakistan'ın Sovyetler Birliği'nden bağımsızlığını kazanmasının ardından 1 Aralık 1991 tarihinde yapılan ilk başkanlık seçimidir. %88 oranında katılım gerçekleşen seçimleri, %98.78 oy oranıyla tek aday olan Nursultan Nazarbayev kazanmıştır.