İçeriğe atla

Şio-Mğvime Manastırı

Koordinatlar: 41°51′45″K 44°38′25″D / 41.86250°K 44.64028°D / 41.86250; 44.64028
Şio-Mğvime Manastırı kompleksinin yukarıdan görünümü.
Shio-Mgvime Manastırı

Şio-Mğvime Manastırı (Gürcüce: შიომღვიმე, Shiomghvime, anlamı "Şio mağarası") Gürcistan'daki Mtsheta şehrinin yakınlarında bulunan bir Orta Çağ manastır kompleksidir. Kura Nehri'nin kuzey yakasındaki dar kireçtaşı kanyonunda yer almaktadır. Gürcistan'ın başkenti Tiflis'in 30 km kuzeyinde konumlanmıştır.

Şio-Mğvime kompleksi

Tarihsel bir söylentiye göre, bölgedeki ilk manastır topluluğu, Gürcistan'a Hristiyanlık misyonerleri olarak gelen, On üç Süryani pederden biri olan 6. yüzyıl rahibi Şio tarafından kuruldu. Aziz Şio, son yıllarını Mtsheta'nın yakınlarındaki derin bir mağarada keşiş olarak geçirdiği için, manastırın Shiomghvime ("Şio Mağarası") olarak adlandırıldığı rivayet edilir. Kompleksteki bilinen en eski bina olan Aziz Yahya manastırı, çok sade ve sıkı bir tasarıma sahip haç biçimli kilisedir. Manastırın, 550 ve 580'li yıllar arasında yapıldığı düşünülmektedir. Manastır ve manastıra giden yolun çevresinde rahipler tarafından oyulmuş mağaralar görmek mümkündür. Kilise, konik bir döşemeyle çevrelenmiş sekizgen bir kubbeye sahiptir. Bu kubbe, bir zamanlar ustalıkla süslenmiş ikonostazlar barındırıyordu. Günümüzde bu eserler Tiflis'teki Gürcistan Güzel Sanatlar Müzesi'nde sergilenmektedir. Manastır, 11 ve 18. yüzyıllarda biraz değiştirilmiştir, ancak orijinal mimarisi büyük ölçüde korunmuştur.

Şio-Mğvime kompleksinin merkezinde yer alan Yukarıdaki Kilise, (zemo eklesia) Theotokosun ardından isimlendirilmiştir. Kral IV. Davit'in emriyle, kilisenin yapımına 12. yüzyılın başlarında başlanmıştır. Başlangıçta kubbeli kilise olarak inşa edilen yapı, yabancı istilalar sonucunda tahrip edildi ve 1678'de bazilika olarak yeniden inşa edildi. 12 ve 17. yüzyıllar arasında, Aziz Şio Mağarasının bitişiğinde bir yemekhane inşa edildi. Orta Çağ duvar resimleri ile süslenmiş 12. yüzyıldan kalma küçük bir şapel, yakınlardaki bir tepede bağımsız bir şekilde durmaktadır.

1937 yılında yapılan arkeolojik keşifte, yakınlardaki Şaltba köyünün manastır topluluklarına hizmet veren 2 km uzunluğunda bir su kemeri ortaya çıkarılmıştır. Su kemerinin, 1202'de, Tamar’ın meclisindeki bakanlardan biri olan Piskopos Chkondidili Anton tarafından yaptırıldığı kaydedilmiştir.

Tarihi

Manastırın kurucusu Aziz Şio, 19. yüzyılda yapılmış bir duvar resmi.

Şio-Mğvime, kısa sürede Gürcistan'daki en büyük manastır topluluğuna dönüştü. Manastır, 6. yüzyılın sonunda 2.000 keşiş tarafından kullanılıyordu. Canlı bir kültürel ve dini merkez haline gelen manastır, Gürcistan Katolikosunun himayesinde kaldı. IV. Davit ("Kurucu Davit"), (1089-1125) manastırı bir kraliyet bölgesi yaptı ve manastırda düzenlemeler (typicon) yapılmasını emretti. Diğer devletlerin yaptığı istilalarla beraber, Orta Çağ Gürcistan Krallığı çöküş dönemine girdi ve bunun sonucunda manastır eski popülerliğini kaybetmeye başladı. Gürcistan Kralı VIII. Giorgi, (r. 1446-1465) Şio-Mğvime ve topraklarını soylu Zevdginidze-Amilahvari ailesine verdi. Manastır, 1810'lu yıllara kadar bu aile tarafından mezarlık olarak kullanıldı.

Manastır, 1614 ve 1616 yılları arasında Şah I. Abbas tarafından gönderilen istilacı Fars birlikleri tarafından yok edildi. Prens Givi Amilahvari, 1678'de manastırı yeniden inşa etti, ancak 1720'lerde Osmanlı'nın Gürcistan'ı işgal etmesiyle beraber, Şio-Mğvime bir kez daha yıkıldı ve topluluğunu büyük ölçüde kaybetti. Manastır, Prens Givi Amilahvari tarafından 1733 yılında bir kez daha inşa edildi, fakat manastır baskına uğradı ve rahipler iki yıldan kısa bir zamanda Farslar tarafından öldürüldü. Son olarak 19. yüzyılda, Şio-Mğvime restore edildi ve içi yenilendi, ancak Gürcistan'ın dinsel yaşamındaki geçmiş önemini ve rolünü asla geri kazanamadı. Bolşeviklerin yönetiminde, manastır kapatıldı, ama manastır günümüzde işlevseldir ve birçok hacıyla turisti kendine çekmektedir.

Ayrıca bakınız

Kaynakça


İlgili Araştırma Makaleleri

<span class="mw-page-title-main">Nursialı Benediktus</span> İtalyada yaşamış hem ortodoks hem katolik mezhebine göre aziz kabul edilen bir din adamı

Nursialı Benediktus, İtalya'da yaşamış, Ortodoks ve Katolik Kiliselerince aziz kabul edilen bir din adamıdır.

<span class="mw-page-title-main">Alahan Manastırı</span>

Alahan Manastırı, Mersin ili Mut ilçesi civarında büyük bir kilise örenidir.

<span class="mw-page-title-main">Marko Manastırı</span> Makedonyada bir manastır.

Marko Manastırı, Kuzey Makedonya'da, Üsküp'ün güneybatısında, şehre yaklaşık 18 km uzaklıktaki Markova Sušica köyünde bulunan manastırdır. Manastırın inşasına Sırp Kral Vukašin önderliğinde 1345 yılında başlanmış olsa da, içindeki freskler dönemde yaşanan Osmanlı akınları ve iç karışıklıklar nedeniyle oğlu Prens Marko tarafından yaklaşık 30 yıl sonra tamamlanabilmiştir. Manastırın Katholikon'u Aziz Dimitrios kilisesidir ve bu kilise manastır kompleksinin merkezini oluştur.

<span class="mw-page-title-main">Samtavro Manastırı</span>

Samtavro Transfigurasyon Ortodoks Kilisesi ve Mtsheta, Gürcistan'daki Aziz Nino Rahibe Manastırı, İberia Kralı III. Mirian tarafından 4. yüzyılda inşa edilmiştir. Kilise 11. yüzyılda Kral I. Giorgi ve Katolikos-Patrik Melkisedek tarafından yeniden inşa edilmiştir. Ünlü Gürcü keşiş Gabriel, Samtavro Kilisesi'nin bahçesinde gömülüdür.

<span class="mw-page-title-main">Bodbe Manastırı</span> piskoposlarının yaşadığı Gürcü Ortodoks manastır kompleksidir.

Bodbe'deki Azize Nino Manastırı Bodbe'nin piskoposlarının yaşadığı Gürcü Ortodoks manastır kompleksidir. Gürcistan'ın Kaheti bölgesine bağlı Siğnaği kentinin 2 km güneyindedir. Aslen 9. yüzyılda inşa edilen manastır, özellikle 17. yüzyılda önemli ölçüde yenilenmiştir. Manastır günümüzde bir rahibe manastırı olarak işlev görüyor ve Azize Nino ile olan bağlantısından dolayı Gürcistan'daki en önemli hac alanlarından biri.

<span class="mw-page-title-main">Martvili Manastırı</span>

Martvili Manastırı Gürcistan'ın Samegrelo-Zemo Svaneti bölgesine bağlı Martvili Belediyesinin merkezindeki Gürcü manastır kompleksidir. Çevredeki en yüksek tepeye konumlanmıştır ve stratejik öneme sahiptir.

<span class="mw-page-title-main">Bedia Katedrali</span>

Bedia Katedrali, Abhazya'nın Tkvarçeli rayonuna bağlı Bedia köyünde yer alan bir Orta Çağ Gürcü Ortodoks katedralidir. Gürcistan'ın altbölümlerine göre Oçamçire Belediyesinde yer alan katedral, Karadeniz sahillerindeki tartışmalı bir bölgede yer almaktadır.

<span class="mw-page-title-main">Martkopi Manastırı</span>

Martkopi İlah Manastırı Gürcistan'ın başkenti Tiflis'in 25 km doğusundaki Martkopi köyünde yer alan bir Gürcü Ortodoks manastırıdır. Manastırın tarihi, 6. yüzyıldaki stilit çalışmalarına dayanmaktadır ve On Üç Süryani Babadan biri olan Aziz Anton ile ilişkilidir. Manastırın mevcut yapılarının çoğu 17 ila 19. yüzyıllar arasında yapılmıştır. Manastır, Gürcistan'ın Ulusal Öneme Sahip Taşınmaz Kültür Anıtları listesine eklenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Davit Gareca Lavrası</span>

Davit Lavrası veya Davit Gareca Lavrası, Davit Gareca manastır kompleksinde yer alan tarihi ve mimari bir anıttır. 6. yüzyılın ilk yarısında San Davit Gareca'nın rehberliğinde yapılmıştır.

<span class="mw-page-title-main">Gudarehi Manastırı</span>

Gudarehi Manastırı Güney Gürcistan'daki bir 13. yüzyıl Gürcü Ortodoks manastırıdır. Kvemo Kartli bölgesine bağlı Tetritskaro belediyesindeki Gudarehi köyünün batısında konumlanmıştır. Manastır kompleksi, ana salon kilisesi, bağımsız çan kulesi, saray, hücreler, şapeller, ahırlar ve şarap mahzeni gibi çeşitli yapıların kalıntılarından oluşmaktadır. Kilise, Orta Çağ taş oymaları ve yazıtlarla süslenmiştir. Kompleks, Ulusal Öneme Sahip Taşınmaz Kültür Anıtları listesine eklenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Urbnisi</span>

Urbnisi Gürcistan’ın Şida Kartli bölgesindeki Kareli ilçesinde konumlanmış bir köydür.

<span class="mw-page-title-main">Tsilkani Katedrali</span>

Tsilkani Meryem Ana Katedrali, Doğu Gürcistan'ın Mtsheta-Mtianeti bölgesindeki Mtsheta Belediyesinin Tsilkani köyünde konumlanmış bir Gürcü Ortodoks kilisesidir. Aslen 4. yüzyılda inşa edilen kilisenin, Orta Çağ'da sürekli biçimi değiştirilmiştir. Köşelerinde kuleler bulunan bir duvarla çevrelenmiş olan mevcut yapı, kubbeli Yunan haçı planı tasarımına sahiptir. Kilise, Ulusal Öneme Sahip Taşınmaz Kültür Anıtları listesine eklenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Akura Kilisesi</span> manastır

Akura Aziz Davit Kilisesi Doğu Gürcistan'ın Kaheti bölgesindeki bir Orta Çağ Gürcü Ortodoks manastırıdır. Stilistik olarak 9. yüzyıla tarihlenen yapı, On Üç Süryani Babadan biri olan Aziz Davit Gareca'ya adanmış üç nefli bir bazilikadır. Gürcistan'ın Ulusal Öneme Sahip Taşınmaz Kültür Anıtları listesine eklenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Mğvimevi Manastırı</span>

Mğvimevi Manastırı, Batı Gürcistan'ın İmereti bölgesindeki Çiatura kentinin yakınlarında konumlanmış, kısmen kayaya oyulmuş bir Gürcü Ortodoks manastırıdır. Meryem'in doğuşunu adanmış olan kilise, 13. yüzyılda kalma iki nefli bir bazilikadır. Kompleks ayrıca küçük bir kilise, çan kulesi ve bir savunma duvarı içermektedir. Manastır günümüzde rahibe manastırı olarak kullanılmaktadır. Kilisenin dışını birçok mimari heykel süslemektedir. Mğvimevi kompleksi, Gürcistan'ın Ulusal Öneme Sahip Taşınmaz Kültür Anıtları listesine eklenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Hirsa Manastırı</span>

Hirsa Aziz Stephen Manastırı Doğu Gürcistan'ın Kaheti bölgesindeki bir Gürcü Ortodoks manastırıdır. Manastırın temelinin, 6. yüzyılda yaşamış On Üç Süryani Babadan biri olan keşiş Stephen'a dayandığı düşünülmektedir. Kubbeli bir kilise olan mevcut yapı, 886 ve 1822 arasındaki bir dizi yeniden yapılanmanın sonucudur. Gürcistan'ın Ulusal Öneme Sahip Taşınmaz Kültür Anıtları listesine eklenmiştir.

<span class="mw-page-title-main">Saint-Roman manastırı</span> Güney Fransada eski bir manastır

Saint-Roman manastırı, Güney Fransa'da Beaucaire şehri yakınlarında bulunan bir mağara manastırıdır. Manastır adını aziz Condatlı Romanus'tan almaktadır.

Gürcistan kültürü, ülkenin uzun tarihi ile beraber gelişmiş, Gürcü dili ve alfabesi üzerine dayanan güçlü bir edebiyat geleneği ve eşsiz bir ulusal kültür barındırmaktadır. Bu özelliği güçlü bir ulusal kimlik sağlayarak tarih boyunca tekrarlanan yabancı işgali ve asimilasyon çabalarına rağmen Gürcü kimliğinin korunmasına yardımcı olmuştur.

<span class="mw-page-title-main">İviron Manastırı</span>

İviron Manastırı, Yunanistan'ın kuzeyinde Aynaroz'da bulunan bir tarihi Gürcü, Doğu Ortodoks manastırıdır.

<span class="mw-page-title-main">On üç Süryani Peder</span>

On Üç Süryani Peder, Gürcü kilise geleneğine göre, 6. yüzyılda ülkede Hristiyanlığı güçlendirmek için Mezopotamya'dan Gürcistan'a gelen bir grup manastır misyoneriydi. Gürcü kilise tarihçileri tarafından birkaç manastırın ve zaviyenin kurulması ve Gürcistan'daki münzevi hareketin başlatılmasıyla anılıyorlar.

<span class="mw-page-title-main">Vaçedzori Manastırı</span>

Vaçedzori Manastırı, tarihsel Tao bölgesinde, günümüzde Erzurum ilinin Olur ilçesine bağlı ve eski adı Niakomi olan Keçili köyünde Orta Çağ'dan kalma Gürcü manastırıdır.